الزامات و خط‌مشی‌های کلان علمی عرصه عدالت‌پژوهی در اندیشه مقام معظم رهبری - علیرضا سجادیه; عادل پیغامی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
عدالت به‌عنوان یکی از مقاصد و آرمان‌های اصلی انقلاب اسلامی و رهبران آن بوده و هست. این مهم باعث شده است که این عنصر نقش و جایگاهی مهم در اندیشه و عمل آنان داشته باشد. از سوی دیگر شناخت و دستیابی به عدالت نیز در سیر تطوری خویش باعث شکل‌گیری مجموعه وسیعی از ادبیات دانشی در این حوزه گشته است که ضمن در اختیار قرار دادن گنجینۀ عظیم معرفتی، جامعه علمی و مجریان را با سردرگمی و ابهام بیشتر نیز روبه‌رو نموده است. مجموعه خط‌مشی‌های علمی کلان عرصه عدالت‌پژوهی مبتنی بر بیانات رهبری که در پنج شاخۀ نظریه عدالت اسلامی، ظرفیت‌های دینی و انسانی، نسبت عدالت با سایر مفاهیم و ارزش‌های دینی، شاخص‌های عدالت و استلزامات اقامه علمی عدالت ارائه شده‌اند، خواهد توانست ضمن جهت‌دهی به عرصه مدیریت علمی و اجرایی عدالت‌پژوهی در کشور، زمینه آزمون و خطا و کندی حرکت جامعه در این عرصه را نیز حذف نماید. این تحقیق با بهره‌گیری از روش تحلیل مضمون به‌عنوان یکی از روش‌های تحلیل کیفی متون، تلاش نموده است گامی آغازین در تبیین اندیشۀ رهبری در عرصۀ علمی عدالت‌پژوهی بردارد., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; تحلیل مضمون; خط‌مشی علمی; خط‌مشی‌گذاری; عدالت; عدالت‌پژوهی; مقام معظم رهبری

الگوی مدیریتی شبکه‌سازی تشکل‌ها و فعالان فرهنگی؛ تحلیل شبکه مضامین - میثم ظهوریان; محمد لگزیان (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
امروزه فعال‌ترین و اثرگذارترین جریانات فرهنگی در جهان را مجموعه‌هایی ایجاد می‌کنند که موفق به ایجاد شبکه‌هایی کیفی و کارآمد از نخبگان و فعالان فرهنگی شده‌اند. بر این اساس هدف پژوهش حاضر ارائه الگوی مدیریتی جهت شبکه‌سازی تشکل‌ها و فعالان جبهۀ فرهنگی انقلاب اسلامی است. راهبرد کیفی مطالعۀ موردی به‌عنوان مناسب‌ترین راهبرد برای این پژوهش مورد استفاده قرار گرفت. همچنین، روش تحلیل شبکۀ مضامین نیز برای سازمان‌دهی و نمایش یافته‌های پژوهش مورد استفاده قرار گرفت.در تحقیق حاضر سه مورد از شبکه‌های فرهنگی فعال جهت مطالعه انتخاب شده است که شامل «شبکه تشکل‌های تربیت‌محور مشهد مقدس»، «شبکه تشکل‌های تولید و توزیع محصولات فرهنگی انقلاب اسلامی» و «شبکه بین‌المللی کاریتاس» می‌باشد. یافته‌های پژوهش منجر به شناسایی 26 مضمون پایه گردید که با خوشه‌سازی این مضامین در گروه‌های مشابه، نتایج تحقیق در قالب پنج مضمون سازمان‌دهنده دسته‌بندی شدند. مضامین سازمان‌دهنده پژوهش شامل نکات و اصول مربوط به شکل‌گیری شبکه، نکات ساختاری و ارکان شبکه، اعتماد و سرمایۀ اجتماعی در شبکه‌های فرهنگی، نکات رفتاری و روان‌شناسی و مسائل مربوط به برنامه‌ریزی در شبکه می‌باشد. کلیه مضامین سازمان‌دهنده نیز تحت مضمون فراگیر «ایجاد و توسعه شبکه پایدار فرهنگی» قابل تعریف می‌باشد؛ بر این مبنا مضمون مذکور کانون و هسته شبکه مضامین این پژوهش را تشکیل می‌دهد.تشکل‌ها و فعالان فرهنگی با استفاده از مدل ارائه‌شده در پژوهش حاضر می‌توانند از مزایای همکاری و هم‌افزایی در قالب شبکه‌ای پایدار در حوزۀ فرهنگ بهره‌مند شده و از این طریق منشأ تحولات فرهنگی بزرگ در راستای اهداف انقلاب اسلامی باشند., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; سرمایۀ اجتماعی; تشکل‌های فرهنگی; شبکه‌سازی; شبکۀ ‌فرهنگی; فرهنگ

کشف عوامل مؤثر بر رفتارخادمانه کارگزاران سازمان حج و زیارت - علیرضا امینی; سعید مرتضوی; فریبرز رحیم‌نیا; شمس‌الدین ناظمی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
رفتار خادمانه کارکنان در سازمان‏های مذهبی با محوریت زائر شکل می‏گیرد.رفتار خادمانه در واقع بر فلسفه خدمت‏‏‏رسانی به زائرین استوار است و خادمان، کسانی هستند که خدمت‏رسانی به زائرین و بر آوردن نیازهای آن‌ها را در اولویت نخست قرار می‌دهند. چنین اهتمامی نسبت به خدمت‏‏‏گزاری تحت تأثیر عواملی خواهد ‏بود که برای شناسایی و کشف آن،پژوهش حاضر به‌طور کیفی با تمرکز بر مورد مطالعه کارگزاران سازمان حج و زیارت در اماکن متبرکه مکه و مدینه با استفاده از تحلیل محتوای قراردادی انجام شده است. به‌منظور دست‏یابی به داده‏ها از نمونه‌گیری هدفمند بر اساس معیارهای نظام‌نامه ارزیابی عملکرد کارگزاران خادم سازمان حج و زیارت با 18 نفر از خادمان برتر تا اشباع نظری مصاحبه‏های نیمه‌ساختاریافته صورت‏گرفت. متن مصاحبه‏های انجام‌شده در قالب واحدهای فکر کدگذاری، مقوله‌بندی و در نهایت در طبقات مضامین چهارگانه طبقه‌بندی شدند و به‌منظور اعتباریابی آن از روش توافق درون موضوعی دو کدگذار استفاده‏ گردید. یافته‏های تحقیق عوامل مؤثر بر رفتار خادمانه خادمان را در قالب 4 عامل احساسی، شناختی، زمینه شخصی (سرشتی، محیط ساخته) و زمینه مرتبط با نقش تبیین می‏کند. , دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; رفتار ‏خادمانه; سازمان حج و زیارت; عوامل مؤثر بر رفتار خادمانه; نظریه خادمیّت

تبیین ارکان الگوی بازاریابی اسلامی - فاطمه عیدی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
اسلام دارای دیدگاهی جامع دربارۀ نحوۀ سامان دادن فردی و جمعی نظام‌های اجتماعی، اقتصادی و سیاسی بر اساس مبانی معرفت‌شناختی، هستی‌شناسی و انسان‌شناختی است. این مطالعه با هدف شناسایی مبانی، اصول و ابزارهای بازاریابی بر اساس مبانی اسلامی و ارائه الگویی مفهومی در این زمینه انجام شده است. در این تحقیق که یک پژوهش بنیادی است، به‌منظور بررسی ارکان بازاریابی اسلامی از رویکرد تحقیق کیفی و روش تحلیل مضمون استفاده شده است. برای گردآوری داده‌ها و شناسایی مضامین مرتبط با بازاریابی اسلامی، با بررسی و مطالعه قرآن کریم و 5 کتب فقهی دیگر (الحیات)، مبانی فلسفی و اعتقادی، اصول و ابزارهای مرتبط با بازاریابی اسلامی استخراج و کدگذاری گردیده و فراوانی آن‌ها شمارش شده‌اند. به‌منظور تدوین الگوی بازاریابی اسلامی از نرم‌افزار تحقیق کیفی MAXQDA برای انجام تحلیل مضمون استفاده شده است. بر اساس مضامین استخراج‌شده الگوی بازاریابی اسلامی شامل 3 رکن اصلی مبانی؛ مشتمل بر مبانی اعتقادی و ارزشی، اصول و ابزار (شامل چهار رکن فرعی تولید، فروش، قیمت و توزیع)، 58 مضمون اصلی و 22 مضمون فرعی می‌باشد. روابط میان این متغیرها نیز در قالب یک الگو ارائه شده است. در پایان ارکان بازاریابی متعارف با بازاریابی اسلامی مقایسه شده است., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; بازاریابی اسلامی; الگوی بازاریابی اسلامی; مبانی و ارزش‌های اسلامی

تجزیه‌وتحلیل مقایسه‌ای وضعیت علمی ایران و مالزی به منظور شکل‌گیری همکاری علمی دوجانبه در حوزه مدیریت اسلامی؛ در جست‌وجوی همگرایی اسلامی - مصباح‌الهدی باقری کنی; محمدامین پهلوان‌شریف (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
یکی از مناقشه‌برانگیزترین موضوعات در چند دهه اخیر، پدیده جهانی شدن و مسائل ناشی از آن است که به باور بسیاری از صاحب‌نظران، مسائل جدی‌ای فراروی کشورهای مستقل ایجاد می‌کند. به باور عده‌ای، همکاری‌های چندجانبه و یکپارچه‌سازی، راهکاری است که می‌تواند آن‌ها را آماده ورود به فضای جهانی کند. به رغم اهمیت موضوع فوق، ضعف جدی‌ای در کشورهای اسلامی در این خصوص مشاهده می‌شود. هدف پژوهش حاضر، در گام اول، یافتن راهکاری برای ایجاد و گسترش همکاری‌ها در میان کشورهای اسلامی و در گام دوم، بهبود وضعیت علمی دوجانبه و سودآوری اقتصادی است. ایده اصلی آن است که با توجه به فرایند شکل‌گیری همگرایی، باید از طرق مختلف در جهت شکل‌گیری همکاری‌های چندجانبه تلاش کرد. به همین دلیل، موضوع همکاری علمی در حوزه مدیریت اسلامی، به عنوان آغازی بر همکاری‌های دوجانبه، انتخاب شده و این موضوع بین دو کشور اسلامی ایران و مالزی بررسی می‌شود. سؤال اصلی تحقیق آن است که «این دو کشور چه ظرفیت‌هایی برای همکاری علمی در زمینه مدیریت اسلامی دارند؟». در این پژوهش از مصاحبه کیفی با خبرگان و نظریه داده‌بنیاد استفاده شده است. نتیجه پژوهش، وجود پتانسیل لازم و قوت‌های متقابل برای همکاری بین دو کشور در حوزه‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری است., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; مدیریت اسلامی; ایران; جهانی شدن; سازمان همکاری اسلامی; مالزی; همکاری علمی بین‌المللی; همگرایی

واکاوی تأثیر اراده الهی در تلاش‌های جمعی و مفهوم‌شناسی برکت در سازمان - محمدرضا فریدونی; حامد اجاقی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
کسب منافع حداکثری از منابع حداقلی اعم از فیزیکی، مالی و فکری یکی از مهم‌ترین اهداف پژوهشی و اجرایی مدیریت بوده و هست. اکثر تحقیقات صورت گرفته در این زمینه با اجتناب از متافیزیک مسائل مدیریت را صرفاً از منظر عوامل مادی مورد بررسی قرار داده‌اند. این در حالی است که آموزه‌های دینی و شواهد عملی نشان می‌دهد که این تنها اراده انسان نیست که بر تلاش‌هایش اثر می‌گذارد؛ بلکه عوامل غیرمادی دیگر و در صدر آن‌ها اراده الهی که محیط بر همه اراده‌هاست نیز در جمیع امور جریان و تأثیر دارد. این پژوهش بر اساس روش کتابخانه‌ای و تحلیل توصیفی-استنباطی علاوه بر ارائه شواهد این مدعا به دنبال تبیین تأثیر اراده الهی در سازمان است. برای این منظور میزان و نوع اراده الهی تحت تأثیر دو عامل خدا‌خواهی انسان و مشیت الهی در قالب یک الگوی مفهومی تبیین شده و سایر عوامل محیطی و خارج از اراده انسان به‌عنوان واسطه‌های اجرای اراده الهی در نظر گرفته می‌شود؛ بنابراین ادعا می‌شود به هر میزان که اهداف سازمان و مدیریت در راستای بندگی خدا باشد خداوند تبارک‌وتعالی بیشتر سررشته امور سازمان را بر عهده گرفته و بر اساس مشیتش در امور دخالت می‌فرمایند که از آن به برکت در عرصه سازمان تعبیر شده است. در نهایت بر اساس قرآن و روایات زمینه‌هایی که موجب نزول برکت در فعالیت‌های سازمانی می‌شود، ارائه می‌‌گردد., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; اراده انسان; برکت; زمینه‌سازها; محروم‌سازها; مشیت خدا

واکاوی مبانی فقهی عقد بودن استخدام در سازمان‌های دولتی - کریم عبداللهی‌نژاد; قاسم عبیداوی; حسین ناصری مقدم (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
گزینش و استخدام یکی از زیرسیستم‌‌های مهم مدیریت منابع انسانی است. در یک نگاه دقیق مدیریت یا اداره به‌طور عام و عقد استخدام به‌طور خاص، یک فعل سازمانی است و فعل سازمانی از مصادیق فعل مکلف بوده، که موضوع علم فقه است؛ پس همان‌طوری که با روش اجتهادی می‌توان حکم فعل مکلف را استنباط کرد، می‌توان مبانی فقهی عقد بودن استخدام را نیز با روش اجتهادی استنباط کرد. یکی از مشکلات فراروی ما در سازمان‌های دولتی ریزش نیروی با تجربه و خبره سازمان، به دلیل استعفای کارکنان از سازمان است، بر این اساس همیشه این سؤال مطرح است که آیا استخدام عقد جایز است؟ یا همانند اجاره از عقود لازم محسوب می‌شود، یا عنوان مستقلی از عقود و به‌مانند انتصاب است که مشمول اصالة‌اللزوم نیست و عزل و استعفا در آن جریان دارد؟ لذا در این جستار، با روش تحلیلی توصیفی به وجه شباهت آن و همچنین وجه تمایز آن با انتصاب و اجاره پرداخته، که با هدف تبیین ماهیت فقهی - حقوقی استخدام این نتیجه که استخدام به معنای به‌کارگیری، ایقاع نیست بلکه از عقود لازم شرعی است و منطبق با عقد اجاره است؛ ضمن اینکه از جهاتی متمایز از انتصاب به معنای به‌کارگماری است؛ به همین جهت سازمان متبوع حق دارد با دشوار کردن شرایط موافقت با استعفای کارکنان، از موجبات ریزش نیروی انسانی امین و متعهد خود جلوگیری کند., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; انتصاب; اجاره; سازمان‌های دولتی; عقد استخدام

تبیین بایسته‌های ایجاد تحول در مجامع علمی؛ بررسی موردی سیرة علامه طباطبایی(ره) در ایجاد تحول در حوزه علمیه قم - حسن دانایی‌فرد; حسین سوزنچی; مرتضی جوانعلی آذر (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
تحول در علوم انسانی یکی از موضوعاتی است که در اسناد بالادستی متعددی مورد توجه قرار گرفته و در نتیجه زمینه‌سازی جهت تحقق آن به یکی از جدی‌ترین فعالیت‌های مراکز و مؤسسات مرتبط با این موضوع تبدیل شده است. موضوعی که بی‌گمان یکی از زمینه‌ها و ارکان تحقق آن تحول در مجامع علمی است؛ چراکه تا وقتی جامعة علمی- به‌عنوان برنامه‌ریزان اصلی تولید علم- متحول نشود، نمی‌توان امیدی به تحول در علوم انسانی داشت. با پذیرش این مطلب اولین سؤال پیش رو، چگونگی ایجاد تحول در یک جامعة علمی خواهد بود. در این مقاله نگارندگان تلاش خواهند کرد تا با بررسی سیرة علمی و عملی علامه طباطبایی(ره) در ایجاد تحول در حوزة علمیة قم، بایسته‌های ایجاد تحول در مجامع علمی را تبیین کرده و از این رهگذر برخی اقدامات لازم جهت سیاست‌گذاری تحول در علوم انسانی را مشخص کنند. بایسته‌هایی که می‌توان به‌گونه‌ای کلی آن‌ها را در سه دستة ویژگی‌های اخلاقی، توانمندی‌ها و اقدامات (اعم از اقدامات زمینه‌ساز و اقدامات اصلاحی) طبقه‌بندی کرد., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; تحول در جامعة علمی; تحول در علوم انسانی; سیرة علمی; سیرة عملی; علامه طباطبایی

مدیریت تبلیغ و دعوتِ رسول اعظم(ص) در برخورد با اهل کتاب با تأکید بر قرآن کریم؛ مقایسه‌ای با مفهوم بازاریابی اجتماعی - مصباح‌الهدی باقری کنی; سیدمحمدحسین حسینی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
سیره تبلیغی پیامبر اعظم (ص) از ابعاد مختلف با دانش مدیریت، مقایسه‌پذیر و تحلیل‌پذیر است. مدیریت تبلیغی ایشان در برابر دگراندیشان و پیروان ادیان الهی دیگر، مبین اصول لازم و اساسیِ تعامل و ارتباط با اهل کتاب در سراسر جهان در عصر حاضر است؛ تا کسانی که می‌خواهند مدیریت جامعه را بر عهده گیرند ضمن برخورداری از آن شرایط، از الگوها و اسوه‌های الهی پیروی نمایند. به علاوه، مفهوم بازار‌یابی اجتماعی، داعیه ترویج و تبلیغ ایده‌ها و مفاهیم اجتماعی را دارد که به نظر می‌رسد مطالعه و بررسی این دو مقوله، دارای نکات و حساسیت‌های خاصی است. در این پژوهش، تلاش بر این است تا با استفاده از روش تحقیق موضوعی در قرآن کریم، اصول حاکم بر مدیریت تبلیغ و دعوت رسول اکرم (ص) در برابر اهل کتاب، تبیین گردد. در مجموع و پس از بررسی 291 آیه اصلی و فرعی از سیاق‌های قرآن و ثبت مفاهیم و دسته‌بندی آنها ذیل مقوله‌ها، 10 اصل اساسی حاکم بر مدیریت دعوت و تبلیغِ حضرت رسول در برابر اهل کتاب به دست آمد. در نهایت و با توجه به ادبیات نظری، اصول ده‌گانه دعوت پیامبر (ص) با مفهوم بازاریابی اجتماعی مقایسه شد., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; بازاریابی اجتماعی; اهل کتاب; پیامبر اعظم (ص); تبلیغ; تغییر اجتماعی; دعوت

طراحی سطح کلان نظام مدیریت فرهنگ اسلامی با رویکرد روش‌شناسی سیستم‌‌های نرم (SSM) - علی اقبالیان; عادل آذر (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
در این مقاله، طراحی نظام مدیریت فرهنگ اسلامی در سطح کلان مدنظر قرار گرفته است. بدین منظور، رویکرد روش‌شناسی سیستم‌‌های نرم (SSM) مورد استفاده قرار گرفته و بر اساس آن، ابتدا در بخش مواجهه و تبیین شرایط مسئله، اجزاء این نظام در دو دسته کلی اجزاء دارای ارتباط مستقیم با آحاد جامعه و اجزاء پشتیبان شناسایی شده‌اند. سپس تصویر غنی از وضعیت موجود و مسائل و مشکلات مدیریت فرهنگی جامعه ترسیم شده است. در مرحله تهیه جداول CATWOE و توسعه تعاریف ریشه‌ای، ضمن مبنا قرار دادن آحاد جامعه به‌عنوان مخاطبین نظام و شروع فرآیند طراحی نظام از آحاد جامعه (فرآیند پایین به بالا)، کارکرد‌های نظام جهت ارتقاء فرهنگ اسلامی در آحاد جامعه، در قالب شش کارکرد آموزش، الگوسازی، ایجاد فضای فرهنگی سالم، حمایت و تکریم، موعظه و ایجاد فضای ارتباط با خدای متعال و اولیاء الهی شناسایی و دسته‌بندی شده است. همچنین ضمن تبیین انواع رابطه بین اجزاء، فرآیند لازم جهت تعیین رابطه میان کلیه اجزاء بر اساس کارکرد‌ها، پیشنهاد شده است. در نهایت در گام طراحی مدل مفهومی، فرآیند طراحی و پیاده‌سازی کارکرد‌های نظام مدیریت فرهنگ اسلامی ارائه شده است. جهت اعتبارسنجی و تدقیق نتایج تحقیق، از روش پرسشنامه و مصاحبه با خبرگان حوزه فرهنگ اسلامی و حوزه مدیریت فرهنگی استفاده شده است. نتایج حاصل از این پژوهش، فرآیند تعیین اقدامات هر یک از اجزاء نظام برای ارتقاء فرهنگ اسلامی جامعه و همچنین چگونگی مدیریت کلان این نظام را تبیین می‌نماید., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; فرهنگ اسلامی; روش‌شناسی سیستم‌‌های نرم (SSM); طراحی نظام; مدل نرم; نظام مدیریت فرهنگ

شناسایی قابلیت‌های لازم برای رهبری در سازمان‌های ایمان‌محور؛ مورد مطالعه بسیج دانشجویی دانشگاه تهران - محمدمهدی شاه آبادی; امین زلقی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
در میان سازمان‌های غیرانتفاعی، سازمان‌هایی که با رسالت و انگیزه‌های دینی و مذهبی تشکیل می‌شوند، با نام «سازمان‌های ایمان‌محور» شناخته می‌شوند. تعاریف، شناسایی وجوه اصلی و نوع‌شناسی‌های گوناگونی از این سازمان‌ها صورت گرفته و درباره مدیریت، رهبری، منابع مالی و موارد دیگر آن‌ها پژوهش‌های بسیاری انجام شده است. در ایران علی‌رغم وجود فرهنگ اسلامی و به‌ویژه تشکیل سازمان‌های مبتنی بر ایمان پس از انقلاب اسلامی، پژوهش علمی بر روی این سازمان‌ها و شناسایی و حل مسائل آن‌ها به میزان پژوهش‌های متداول دنیا نرسیده است. یکی از مهم‌ترین سازمان‌های انقلابی و ایمان‌محور، «بسیج دانشجویی» است که با رسالت و انگیزه دینی تشکیل شده است. بسیج دانشجویی بر اساس فرمان تشکیل آن، یکی از ضرورت‌های انقلاب اسلامی است و وظیفه پاسداری از اصول اسلام ناب محمدی(ص) را در دانشگاه بر عهده دارد. ویژگی‌های دانشجویی بودن و داوطلبانه بودن این مجموعه، اهمیت پژوهش علمی درباره این سازمان مهم انقلاب اسلامی را از نظرها دور داشته است. بر این اساس در این تحقیق تلاش شده است تا مرور تفصیلی بر ادبیات سازمان‌های ایمان‌محور انجام شود. سپس به مدل «قابلیت‌های رهبری» به‌عنوان یکی از تئوری‌های کاربردی برای شناسایی و پرورش رهبران پرداخته شده و رهبری در سازمان‌های ایمان‌محور با رویکرد قابلیت‌های رهبری بررسی شده است. آنگاه بسیج دانشجویی دانشگاه تهران به‌عنوان نمونه‌ای برجسته از بسیج دانشجویی‌های کشور مورد بررسی قرار گرفته است. هدایت چنین مجموعه‌ای همانند غالب سازمان‌های ایمان‌محور متکی بر تقویت باورهای ایمانی و نفوذ رهبری مبتنی بر انگیزه‌های دینی است. در این تحقیق بر پایه مصاحبه با مسئولان این مجموعه تلاش شده است اصلی‌ترین شایستگی‌های لازم برای رهبری این سازمان استخراج شود., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; بسیج دانشجویی; سازمان‌های ایمان‌محور; مدل شایستگی‌های رهبری

تأثیر اعتقادات مذهبی مشتریان بر ارزش نام تجاری صنایع غذایی آستان قدس رضوی - سید علیقلی روشن; فریبا بخشی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
امروزه، بسیاری از سازمان‌ها به این باور رسیده‌اند که نام و نشان تجاری یکی از باارزش‌ترین دارایی‌های آن‌هاست. ازجمله مهم‌ترین ویژگی‌های یک نام تجاری، قابلیت اعتماد و ارزش ویژه نام تجاری است. از طرفی عوامل آمیخته بازاریابی جوهره اصلی فعالیت‌های بازاریابی محسوب می‌شود. عوامل مختلفی بر اعتماد، ارزش ویژه نام تجاری و همچنین عوامل آمیخته بازاریابی تأثیر می‌گذارند که از بین این عوامل می‌توان به اعتقادات مذهبی مشتریان اشاره کرد. هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر اعتقادات مذهبی مشتریان بر ارزش نام تجاری صنایع غذایی آستان قدس رضوی است. این تحقیق ازنظر هدف کاربردی و به لحاظ روش اجرا یک تحقیق پیمایشی است. جامعه آماری تحقیق شامل مشتریان محصولات آستان قدس رضوی شهر مشهد و تعداد اعضای نمونه 384 نفر بودند که با روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. به‌منظور جمع‌آوری داده‌ها از ابزار پرسش‌نامه استفاده شد. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها به روش الگوی معادلات ساختاری با نرم‌افزار لیزرل انجام گرفت. طبق یافته‌های این تحقیق، متغیر مستقل اعتقادات مذهبی مشتریان تأثیر مثبت و معناداری بر متغیر وابسته ارزش نام تجاری شرکت (که حاصل برآیند متغیرهای اعتماد، ارزش ویژه نام تجاری و عوامل آمیخته بازاریابی است) دارد., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; ارزش نام تجاری; ارزش ویژه نام تجاری; اعتقادات مذهبی; اعتماد به نام تجاری; عوامل آمیخته بازاریابی

تبیین نگاه اسلام به سازمان در پرتو استعاره‌ امانت - حسین سوزنچی; مرتضی جوانعلی آذر (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
بحث در مورد احکام و عوارض هر پدیده فرع بر شناخت آن پدیده بوده و شناخت هر پدیده‌ نیز مستلزم انتخاب روشی متناسب برای شناخت آن است. سازمان نیز به عنوان یک پدیده‌ی پیچیده و البته قابل شناخت از این اصل مستثنی نبوده و در نتیجه شناخت آن نیز نیازمند انتخاب روشی متناسب با آن است. با توجه به نکته‌ی فوق می‌توان گفت که استفاده از شیوه‌ی شناخت استعاره‌ای و یا به عبارت بهتر استفاده از استعاره‌ها در فضای مطالعات سازمان نیز پاسخی است به این نیاز روش‌شناختی در حوزه‌ی مطالعات سازمان؛ چرا که استعاره‌ اساساً بر پایة مشابهت میان دو پدیده ایجاد می‌شود و با رویکردی انتزاع زدایانه و مبتنی بر فروکاهیدن و ساده‌سازی مفهومی، فهم پدیده‌ی پیچیده را آسان و قابل دسترس می‌کند. با توجه به همین رویکرد در شناخت سازمان استعاره‌های گوناگونی برای تبیین سازمان ارائه شده‌اند و هر یک نیز نشان‌گر نوع نگاه فلسفی، فرهنگی، جامعه شناختی و ... ارائه کنندگان این استعاره‌ها به سازمان بوده‌اند. در این مقاله نیز تلاش شده است تا با بررسی منابع دینی به این سوال پاسخ داده شود که آیا می‌توان از تعالیم دین اسلام نیز استعاره‌ای خاص برای اداره‌ی سازمان برداشت و ارائه کرد؟ پاسخ ما به این پرسش استعاره‌ی امانت است؛ به همین خاطر در این مقاله تلاش شده است تا این بحث با ارائه‌ی دلایل کافی تبیین شده و شرایط امانت‌داری و ویژگی‌های امین در پرتو آیات قرآن و روایات معصومین(علیهم السلام) روشن گردد. شرایط و ویژگی‌هایی که می‌توان تمامی آن‌ها را در ذیل سه مفهوم کلیدی علم، رحمت و عدالت قرار داد., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; مدیریت اسلامی; استعاره‌ی ریشه‌ای; استعاره‌ی سازمان; امانت; شناخت استعاره‌ای

مدل یابی معادلات ساختاری تاثیر مولفه های مورد تاکید در قرآن کریم بر شکل گیری سازمان سرآمد - احمد عربشاهی کریزی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
هدف این پژوهش بررسی تاثیر مولفه های مورد تاکید در قرآن کریم بر شکل گیری سازمان سرآمد می باشد. لذا در اولین گام با بررسی و مطالعه آیات قرآن، ابعاد و عوامل متناسب با سازمان سرآمد استخراج گردید و در مرحله بعد و با استفاده از تکنیک دلفی در مورد تناسب این ابعاد و عوامل از خبرگان نظرخواهی شد. با توجه به نتایج به دست آمده پرسشنامه طراحی شد. جامعه مورد بررسی این پژوهش موسسات آموزش عالی شهر مشهد می باشد که نمونه به صورت طبقه ای تصادفی انتخاب گردید. محاسبات انجام شده با استفاده از نرم افزار SPSS 16.0 حاکی از این است که شاخص KMO برابر با 0.909 بوده و نشان دهنده مناسب بودن تعداد نمونه جهت انجام تحلیل عاملی می باشد و مقدار آلفای کرونباخ معادل 0.944 بوده که گویای پایایی قابل قبول پرسشنامه می باشد. در جهت آزمون، بررسی برازش و اصلاح مدل مفهومی پژوهش از مدل معادلات ساختاری، تحلیل مسیر و نرم افزار LISREL 8.50 استفاده شد که مدل پیشنهادی مورد تایید واقع گردید. مقادیر t مربوط به فرضیات معادلات ساختاری بیانگر این است که بین ارتباط با خدا، ارتباط با دیگران و ارتباط با خود و سازمان سرآمد ارتباط مستقیم، مثبت و معناداری برقرار است. مقادیر t مربوط به فرضیات معادلات اندازه گیری گویای این است که تمامی شاخصها در اندازه گیری متغیرهای پنهان موثرند. با توجه به شاخصهای برازش و تایید فرضیات می توان گفت مدل پیشنهادی از برازش قابل قبول و از قدرت تبیین مناسبی برخوردار می باشد., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; قرآن; اسلام; تعالی سازمانی; سازمان متعالی; مدل معادلات ساختاری

تحلیلی بر انسجام نظریه عدالت در خط مشی های آموزشی جمهوری اسلامی ایران رویکرد ارزیابی نظریه برنامه - حسن دانایی‌فرد; محمد صادق تراب زاده جهرمی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
سازوکار کلیدی تحقق اهداف غایی در حوزه آموزش و پرورش، خط مشی های عمومی آن حوزه هستند. عدم اتقان مبانی نظری و از سوی دیگر عدم انسجام کارکردی این خط مشی ها، از جمله چالش های نظام آموزش و پرورش است. بی تردید کیفیت خط مشی های آموزشی بر نظریه برنامه چنین خط مشی هایی استوار است. یکی از نظریه های خط مشی های آموزشی، نظریه عدالت است. این بدان معناست که پشتوانه خط مشی های آموزشی، نوعی نظریه عدالت ضمنی یا مصرح است. هدف این پژوهش تحلیل انسجام نظریه عدالت مورد اشاره با روش ارزیابی نظریه برنامه است. مدل منتخب در روش ارزیابی نظریه برنامه، تلفیقی از مدل «تحلیل منطق» و مدل «ماتریس واقع گرا» است. نتایج پژوهش موید آن است که از زاویه عناصر ماهوی عدالت (نیاز، تلاش، حق، بیطرفی، توازن، مساوات و زمینه)، شاهد نوعی ضعف انسجام نظری بین دو بسته خط مشی آموزشی (دولتی، غیردولتی) هستیم., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; اداره دولتی مدارس; ارزیابی نظریه برنامه; غیردولتی مدارس; نظریه های عدالت

بررسی استفاده از جاذبه «ترس و نگرانی در انسان نسبت به تامین آینده خود» در تبلیغات تجاری از منظر اسلامی - سعید مسعودی‌پور (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
برای اثرگذاری پیام در تبلیغات از جاذبه‌های مختلفی استفاده می‌شود. یکی از این جاذبه‌ها، جاذبه ترس است که بیشتر در حوزه تبلیغات اجتماعی و بازاریابی اجتماعی کاربرد دارد. این جاذبه، با به تصویر کشیدن پیامدهای منفی انجام یک رفتار یا ترک آن، منجر به برانگیختگی درونی فرد شده و او را به سمت رفتار مطلوب هدایت می‌کند. یکی از موضوعات تجاری که در آن از جاذبه ترس استفاده می‌شود، اطمینان نسبت به آینده است. به عبارت دیگر از طریق ایجاد نگرانی و اضطراب نسبت به تامین نیازهای آینده، او را به سمت خرید محصول پیشنهاد شده که به ادعای پیام تبلیغاتی می‌تواند سطح نگرانی را کاهش دهد، سوق می‌دهد. در نوشتار حاضر تلاش شده است تا در ابتدا تحلیل محتوایی از تیزرهای تبلیغاتی یک سپرده سرمایه گذاری که در آن از عنصر نگرانی نسبت به تامین آتیه استفاده شده است، ارائه شود. در این تحلیل مشخص شد که سطح برانگیختگی و اضطراب ایجاد شده در این تبلیغات، چندان زیاد نیست. اما بر اساس این یافته‌ها، اصول و راهبردهای سلبی برای تولید پیام‌های تبلیغاتی بر مبنای نگاه اسلامی در خصوص به کاری گیری جاذبه ترس در حوزه تبلیغات تجاری ارائه شد. این سه اصل عبارتند از: ممنوعیت ایجاد ترس و نگرانی نسبت تامین هزینه‌های آینده، ممنوعیت معادل قرار دادن محصول با مفاهیمی نظیر تضمین موفقیت آینده، گنجینه و ثروت حقیقی برای آینده و ... و در نهایت ممنوعیت نشان دادن تصویر قطعی الوقوع از تامین نیازهای آینده در صورت خرید محصول تبلیغ شده., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; اسلام; تبلیغات تجاری; آینده; جاذبه ترس; نگرانی

واکاوی مؤلفه‌های رفتاری مدیران در تقویت رفتارهای فرانقش مددکاران کمیته امداد امام خمینی(ره) - سمیرا پور; سعید مرتضوی; محمد لگزیان; غلامرضا ملک زاده (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
کارکنان با ادراک از رفتار مدیران، نحوة رفتار خود را تنظیم می‌کنند. از طرفی، فهم ماهیت ادراک کارکنان از رفتار مدیران منبع بی‌بدیلی برای مدیران به شمار می‌آید؛ زیرا از این طریق می‌توانند به بهبود رفتار خود کمک کنند. در این راستا پژوهش حاضر با هدف کشف و فهم مؤلفه‌های رفتاری مدیران که تقویت‌کنندة رفتارهای فرانقش مددکاران در کمیته امداد امام خمینی(ره) است و با استفاده از روش کلایزی و استراتژی پدیدارشناسی انجام شده است؛ به منظور دستیابی به داده‌های کیفی از نمونه‌گیری هدفمند بهره گرفته شد. این داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با 31 نفر از مددکاران تا رسیدن به اشباع نظری حاصل گردید و با استفاده از مراحل هفت‌گانه روش کلایزی مورد تحلیل قرار گرفت. در نهایت، 9 مضمون استخراج شد که رفتارهای حمایت‌گرایانه مدیر از اولویت بالاتری نسبت به سایر مضامین برخوردار بود. به منظور اعتبارسنجی داده‌های کیفی علاوه بر مرحله نهایی روش کلایزی، از معیارهای گوبا و لینکلن نیز استفاده شد. به جز مضامین احصاء‌شده مشخص گردید که افراد فقط از رفتار مثبت مدیرانشان تحت تأثیر قرار نمی‌گیرند بلکه گاهی به‌واسطه خودمدیریتی که در افراد وجود دارد و یا آرمان‌ها و اعتقاداتی که دارند رفتارهای فرانقش در آنان بروز می‌کند. یافته‌های حاصل‌شده در تحقیق حاضر ضمن کمک به توسعه و پیاده‌سازی برنامه‌های بهبود مدیریت، می‌تواند به ارتقای عملکرد کاری و رفتارهای فرانقش مددکاران در ارتباط با مددجویان این نهاد یاری رساند., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; ادراک; رفتار فرانقش; کلایزی; کمیته امداد امام خمینی(ره); مؤلفه‌های رفتاری

مدیریت اسلامی در دانشگاه اسلامی مرجع؛ درآمدی بر رهبری سازمانی حضرت آیت‌الله مهدوی ‌کنی رحمه‌الله‌علیه - نادر جعفری هفتخوانی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
آیت‌الله مهدوی کنی با تأسیس دانشگاه امام صادق (۱۳۶۱) افزون بر مسؤولیت آموزش و تدریس، به اداره‌ عالیه‌ی دانشگاه نیز می‌پرداختند و در جایگاه ریاست بر نخستین و بزرگ‌ترین دانشگاه اسلامی و غیردولتی کشور – با چشم‌انداز «دانشگاه اسلامی مرجع»- ازنزدیک با تصمیم‌گیری‌های مرتبط با مدیریت بریک سازمان ازجمله برنامه‌ریزی، سازماندهی، بسیج منابع و امکانات، راهبری، و نظارت سروکار داشتند و همانند هر رئیس دانشگاهی، با موضوعات و مسائل گوناگون یک سازمان علمی و دانشگاهی مواجهه‌ی نزدیک داشتند. پژوهش حاضر که با هدف تبیین بخشی از اندیشه‌های ایشان در حیطه‌ی رهبری سازمانی با تأکید بر بازخوانی تجربه‌ی مدیریت دانشگاهی حضرت استاد در دانشگاه امام صادق تدوین شده ازنظر جهت‌گیری، یک پژوهش کاربردی؛ ازنظر رویکرد، یک پژوهش استقرایی؛ و ازنظر راهبرد پژوهش، یک مطالعه‌ی موردی باست که هدف آن، توصیف و تبیین سه دهه مسؤولیت مدیریتی حضرت استاد در دانشگاه امام صادق است. شیوه‌ی گردآوری داده‌ها در این پژوهش، علاوه بر «اطلاعات کتابخانه‌ای» برگرفته از آثار منتشره‌ی ایشان، ترکیبی‌ از دو منبع اصیل است: «مشاهده‌»ی شیوه‌ی عملی مدیریت، تصمیم‌ها و رفتارهای مدیریتی استاد در طول سه سالْ ارتباط نزدیک کاریِ نویسنده در سطح اولِ مدیریت دانشگاه؛ و «مشاهده‌ی مشارکتی» به دلیل یادشده و فرصت مشارکت در چگونگی تصمیم‌سازی و تصمیم‌گیری‌های حضرت استاد. یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که موارد زیر از ویژگی‌های رفتاری و اقدام‌های مدیریتی آیت‌الله مهدوی کنی در راهبری دانشگاه اسلامی است: باور عمیق به ارزش تجربه و کسوت در سطوح سیاست‌گذاری و نظارت عالیه؛ پرورش و میدان دادن به دانش‌آموختگان جوان دانشگاه در سطح اجرا (مدیریت صف و ستاد)؛ الگوی تعاملی رفتارهای برخاسته از محبت؛ جدّیت و مسؤولیت‌پذیری در کار در عین شوخ‌طبعی؛ توجه به ویژگی‌های محیط فعالیت دانشگاهی؛ برنامه‌ریزی و آینده‌نگری؛ بسیج سرمایه‌ی انسانی؛ هدایت از طریق رهبری و انگیزش؛ هدایت ازطریق ارتباطات رسمی، گروهی و میان‌فردی؛ و نظارت و کنترل., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی

تبیین مبانی انسان شناختی مدیریت منابع انسانی اسلامی با تأکید بر نظرات علامه طباطبایی(ره) - احسان رحیمی; اسدالله گنجعلی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
این پژوهش در صدد تبیین نگاه اسلامی به انسان براساس نظریات علامه طباطبایی(ره) و نقش آن در راستای شکل گیری مدیریت منابع انسانی اسلامی است. داده های این تحقیق که با روش کتابخانه ای جمع آوری شده با روش تحلیل مضمون، بررسی شده و شبکه مضامین در دو حوزه انسان شناسی مدیریت منابع انسانی رایج و انسان شناسی علامه طباطبایی(ره) ترسیم گردیده است. سپس با روش تحلیلی استدلالی، مضامین استنباط شده از اندیشه های علامه طباطبایی(ره) در چهار دسته با گزاره های استنباط شده از متون مدیریت منابع انسانی نسبت سنجی شده که عبارتنداز:1- گزاره های تأسیسی بدیع 2- گزاره های تأییدکننده 3- گزاره های تأسیسی متضاد4- گزاره های تکمیل کننده. یافته های این پژوهش نشان می دهد که از منظر انسان شناسی علامه طباطبایی(ره) نگاه مکاتب مدیریت منابع انسانی به انسان اعم از هزینه ای، منبعی و سرمایه ای، اولا در بعد دوم از زاویه تحلیل ماهوی بوده و ثانیا در همین بعد نیز از ساحت طبیعت مادی انسان فراتر نرفته است. در نتیجه زاویه تحلیل وجودی و نیز بعد اول و سوم از زاویه تحلیل ماهوی انسان، دارای قابلیت ممتازی جهت ارتقای نظام های مدیریت منابع انسانی رایج می باشند., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی

تبیین مصادیق امر به معروف و نهی از منکر به عنوان یک فعل اخلاقی همگانی در سازمانها - مسلم باقری; سمانه اصغری; سید محمدهاشم پورمولا (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
امر به معروف و نهی از منکر از جمله فرائضی است که در منابع دینی، بسیار مورد تأکید واقع شده؛ به نحوی که حتی جهاد در راه خدا در برابر این امر به قطرهای در برابر دریا تشبیه شده و اجرای آن سعادت و خیر جوامع بشری و رویگردانی از آن سقوط و ذلت را برای انسان‌ها در پی دارد. هدف از نگارش این مقاله شناسایی و استخراج مصادیق سازمانی امر به معروف و نهی از منکر بوده است. جهت تحقق این امر روش فراترکیب مورد استفاده قرار گرفته و در مجموع 75 عنوان مقاله و کتاب جهت استخراج کدهای مورد نظر انتخاب شده‌اند؛ سپس این کدها در قالب 10 بعد، تحت عناوین فردی، مرتبط با کارفرما، مرتبط با کارکنان، مرتبط با مشتری، مرتبط با رقبا، مرتبط با ذینفعان، مرتبط با جامعه، مرتبط با تولید، مرتبط با بازاریابی، مرتبط با حسابداری و مالی و مرتبط با فناوری اطلاعات دستهبندی شدهاند که برخی از این مفاهیم مرتبط با مباحث مطرح شده در حوزه اخلاق کسب و کار توسط اندیشمندان مختلف بوده اما برخی نیز با آن‌ها متفاوت است. نویسندگان در انتها معتقدند که در واقع این مقاله مقدمهای جهت ورود مباحث امر به معروف و نهی از منکر به سازمان‌ها است که میبایست در تلاش‌های آتی مورد تدقیق و پژوهش جامع‌تری قرار گیرد., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; امر به معروف; نظارت و روش فراترکیب; نهی از منکر

روندهای تأثیرگذار بر آینده‌ دانشگاه‌ امام صادق(ع) - مصطفی مطلبی کربکندی; غلامرضا گودرزی; عبدالرحیم پدرام (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
امروزه دانشگاه‌ها و از جمله دانشگاه امام صادق(ع) در مقطعی حساس و سراسر تغییر قرار دارند. فهم تغییر نیازمند ابزارهایی مانند تفکر روندی است. چرا که روندها حکایت از شرایطی دارند که احتمالاً باید در سالهای آینده با آنها دست و پنجه نرم کرد. پژوهش حاضر به شناسایی و توصیف روندهای تأثیرگذار بر آینده دانشگاه‌ امام صادق(ع) پرداخته است. این روندها در سه‌لایه دیده شده‌اند: 1. روندهای آموزش‌عالی جهانی 2. روندهای خاص آموزش‌عالی ایران 3. روندهای خاص دانشگاه امام صادق(ع). روش این پژوهش از نوع آمیخته‌ی اکتشافی است. بدین منظور پس از بررسی اسناد، جهت شناسایی روندهای جهانی و ملی تأثیرگذار بر دانشگاه‌ها به مصاحبه با خبرگان پرداخته شد. پس از آن روندهای شناسایی شده با طراحی و توزیع پرسشنامه‌ای، اعتباریابی شدند و 25 روند در این دو سطح تأیید شد. از طرفی با دسته‌ای دیگر از مصاحبه‌ها، روندهای خاص دانشگاه امام صادق(ع) شناسایی شد. سپس با طراحی و توزیع پرسشنامه دوم، روندهای خاص این دانشگاه نیز اعتباریابی شدند. در نهایت، روندهای تأیید شده، متشکل از 20 روند جهانی، 5 روند خاص ملی و 8 روند خاص دانشگاه امام صادق(ع) در شش دسته تقسیم‌بندی شدند که عبارتند از: 1. روندهای علمی و پژوهشی 2. روندهای آموزش و یادگیری 3. روندهای مدیریتی 4. روندهای مالی 5. روندهای عرضه‌وتقاضا و جمعیت‌شناختی 6. روندهای فرهنگی و تربیتی. همچنین جهت ایجاد فهم مشترک و جلوگیری از کژتابی‌های احتمالی، توصیف مختصری از این روندها ارائه گردید. نتایج این پژوهش، به منزله‌ی نقشه‌ای کلی از تحولات دانشگاه امام صادق(ع) و محیط تخصصی آن می‌باشد., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; دانشگاه; مدیریت; آموزش‌عالی; آینده‌پژوهی; روند

طراحی الگوی تبلیغی قرآنی در موضوع بازاریابی اجتماعی انفاق - سعید مسعودی‌پور; بهروز قاسمی; محمود محمدیان (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
اگر چه خاستگاه بازاریابی در حوزه کسب و کار بوده است، اما توانمندی این ابزار در تاثیری گذاری بر رفتار انسان باعث شده است که در موضوعات سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و ... از آن استفاده شود. به روشنی میتوان ملاحظه کرد که امروزه کاربست دانش بازاریابی در موضوعات غیرتجاری در بسیاری از کشورها گسترده و چشمگیر شده است. یکی از مهمترین این حوزهها، بازاریابی اجتماعی است که هدف آن ایجاد رفاه اجتماعی از طریق تاثیرگذاری بر رفتار انسانها برای حل مسائل اجتماعی است. از جمله مسائل اجتماعی که کم و بیش همه جوامع انسانی با آن درگیر هستند، موضوع فقر است. یکی از راهکارهایی که در مرحله درمان فقر در بسیاری از جوامع مورد استفاده قرار میگیرد، جلب کمکهای مردمی در قالب خیریههای دولتی یا غیردولتی است. اما مسئلهای که در این میان وجود دارد، محتوای تبلیغات اجتماعی برای جلب مشارکتهای مردمی است. با توجه به این که رفتار مالی در کمک کردن به دیگران در آموزههای دینی دارای بایستهها و نبایستههای مشخصی است و رفتاری که در این چارچوب قرار نگیرد، مورد پذیرش قرار نخواهد گرفت، تبلیغات صورت گرفته باید مبتنی بر تشویق افراد در این چارچوب باشد. در این پژوهش با احصای 9 زنجیره آیات در قرآن که در مقام دعوت به انفاق هستند، تلاش شد تا الگوی محتوایی برای بازاریابی اجتماعی انفاق طراحی شود. مهمترین زنجیره در آیات 254 تا 274 سوره بقره قرار دارد که میتواند به عنوان الگویی برای ساخت تبلیغات اجتماعی در حوزه انفاق مورد استفاده قرار گیرد. تحلیل این الگوها، رهنمونهایی برای طراحی تبلیغات اجتماعی انفاق در موضوعاتی مانند زمینه چینی برای دعوت به انفاق، استفاده از جاذبهها، پرداختن به رفتار مطلوب و ... را فراهم کرده است., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; قرآن کریم; انفاق; بازاریابی اجتماعی; تبلیغات

واکاوی الگوی سازمان جهادی در بخش صنعت - مصطفی یخچالی; میثم لطیفی; ناصر پورصادق; سید محمد حسین هاشمی گلپایگانی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
در سالهای اخیر ادبیات مدیریت جهادی تا حدودی وارد عرصهی علمی و پژوهشی رشتهی مدیریت شده است. با توجه به ظهور و بروز مدیریت در بستر سازمان، لازم است تا ویژگیها، ابعاد و مؤلفههای سازمانهای جهادی در مقایسه با سازمانهای دیگر شناسایی و استخراج شود. این پژوهش به دنبال شناسایی و توصیف ویژگیهای الگوی سازمان جهادی در عرصهی صنعت است. رویکرد این پژوهش کیفی بوده و راهبرد آن تحلیل مضمون است. با توجه به سؤال اصلی پژوهش که الگوی سازمان جهادی در بخش صنعت دارای چه ابعاد و مؤلفههایی است، در مرحله‌ی اول مؤلفههای سازمان جهادی از طریق مصاحبه‌ی عمیق با 17 نفر استخراج گردید و ابعاد و مؤلفه های مستخرج از مصاحبه‌ها در جلسهی گروه کانونی مورد بحث و اصلاح و تأیید قرار گرفت. یافته‌ها نشانگر آن است که در سازمان‌های جهادی صنعتی، عناصر اصلی تولید شامل سرمایه انسانی، سیاست‌گذاری تولید، زیرساخت و فرآیند تولید، سرمایه و مواد اولیه تحت رهبری و سازمان‌دهی جهادی منجر به رسیدن به اهداف و آرمان‌ها می‌گردند. همچنین سیاست‌گذاری تولید یکی از مهم‌ترین عناصر در سازمان جهادی می‌باشد که در آن مفاهیمی مانند تکلیف مداری، پیشرانی، شبکه تولید، خودکفایی، طراز ظرفیتی و طراز منفعتی در سازمان جهادی معنا پیدا خواهد کرد. بدیهی است که در این نوع از سازمان صنعتی، افراد باید دارای ارزش‌ها و روحیات جهادی باشند و فعالیت‌های خود را به‌صورت جهادی انجام دهند.  , دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: مدیریت جهادی; اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; مدیریت اسلامی; سازمان‌های جهادی; صنعت; فرهنگ جهادی

ظرفیت شناسی رویکرد راهبردی و آینده نگارانه به آموزه مهدویت در بستر تمدن نوین اسلامی - محمدرضا برزویی; احمد جهانگیر فیض آبادی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
در سالهای پس از پیروزی انقلاب، در میان  استادان و صاحب نظران حوزه مهدویت، رویکردهای مختلفی شکل گرفته که از بستر علمی خاصی برخاسته و با توجه به جهت گیری تمدنی انقلاب اسلامی، هر یک از این رویکردهای مهدوی می‌تواند از ظرفیت ویژه خود برای تحقق این تمدن بهره گیرد. یکی از این رویکردها، رویکرد «راهبردی و آینده نگارانه» به مهدویت بوده که از سوی برخی صاحب نظران حوزه مهدویت مطرح شده است. مقاله حاضر که یک تحقیق توصیفی- اکتشافی است سعی دارد به این سؤال پاسخ دهد که رویکرد راهبردی و آینده نگارانه به مهدویت چیست و از چه ظرفیتی برای تحقق تمدن اسلامی برخوردار است؟ بدین منظور در بخش اول جهت معرفی علمی این رویکرد، از شناسنامه علمی با چارچوب تعریف شده‌ای که از «رئوس ثمانیه» علم منطق عاریه گرفته شده، استفاده شد و سپس در بخش دوم، برای ظرفیت شناسی تمدنی، بعد از انجام چند مصاحبه عمیق با صاحب نظران این رویکرد، با استفاده از روش کیفی تحلیل مضمون (Thematic Analysis)، در قالب مضامین سه گانه «توصیفی»، «تفسیری» و «یکپارچه ساز» و با استفاده از نرم افزار Maxqda، کدگذاری و تحلیل گردید.  بر اساس یافته‌ها و اطلاعاتی که در تحلیل مضامین به دست آمد، در نهایت مشخص شد که بیشترین ظرفیت تمدنی رویکرد راهبردی و آینده نگارانه به ترتیب اولویت؛ در نظام‌های «دانشی و فناوری»،‌ «اجتماعی»، «سیاسی و حقوقی»، «معنوی و عبادی»، «تربیتی و اخلاقی»، «فرهنگی و هنری»،‌ «ارتباطی» و «اقتصادی» جهت حرکت به سمت تمدن زمینه ساز ظهور (تمدن نوین اسلامی)، بروز و ظهور خواهند داشت., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; تمدن نوین اسلامی; رویکرد راهبردی و آینده نگارانه; ظرفیت شناسی; مهدویت

مدل رفتار انسان در مواجهه با دو ساحت مطلوبیت- نامطلوب؛ تحلیلی قرآنی، رویکردی مدیریتی - علی رضاییان; علی عبدالهی نیسیانی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
کمبود مدل‌های توصیفی از رفتار انسان‌ها یکی از چالش‌های قدیمی در ساحت علوم رفتاری به خصوص مدیریت رفتار سازمانی بوده و از آن به عنوان یکی از بزرگترین شکست‌های علمی بشر تعبیر شده است. زیرا از یک سو، تقاضای شدیدی نسبت به استفاده از این مدل‌های رفتاری در علوم مختلف وجود دارد، و از سوی دیگر ابعاد درونی انسان و شرایط محیطی موثر بر رفتار او به حدّی پیچیده‌اند که مدل سازی رفتار او را دشوار می‌سازند. این پژوهش نمونه‌ای جدید از مدل‌های توصیفی رفتار انسان برگرفته از منبع الهی قرآن کریم معرفی و تبیین می‌نماید. این مدل‌ رفتاری به تأثیر متفاوت شرایط مطلوب و نامطلوب بر حالات انسان و واکنش مستقل او در مواجهه با این شرایط می‌پردازد. انگیزه، تلاش فعالانه و نگرش مثبت انسان مربوط به مواجهه انسان با شرایط مطلوب بوده؛ و وابستگی، بی‌تابی و چاره‌جویی انسان در مواجهه او با شرایط نامطلوب بروز پیدا می‌کنند. در این پژوهش با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی هشتصد و چهارده آیه از قرآن کریم شناسایی و سازماندهی شده، مورد بررسی و مفهوم یابی قرار گرفته و در سه سطح متفاوت انتزاع، کدگذاری شدند. بدین وسیله مدل دو ساحتی مطلوبیت-نامطلوب مبتنی بر تجزیه و تحلیل‌های لغوی آیات، دقّت‌های ادبی (صرفی و نحوی) و همراه با استناد به منابع معتبر تفسیری و پس از تأیید خبرگان توضیح داده شده‌ است. مدل‌ معرفی شده در چهارچوب نوع ایده‌آل مدل توصیفی رفتار انسان ارائه گشته و عرصه‌های نظری و کاربردی مرتبط با آن در علم مدیریت بیان شده است., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; قرآن; انسان; رفتار; مدل توصیفی رفتار; مدل دو ساحتی مطلوبیت-نامطلوب

تبیین سازمان مبتنی بر انسان (بر اساس دیدگاه آیت الله جوادی آملی) - علی‌نقی امیری; کمیل رودی; رضا برنجکار; علی‌اصغر پورعزت (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
بدون شک پیش نیاز اداره هر چیزی شناخت آن است. یکی از شیوه‌های افزایش شناخت در خصوص پدیده پیچیده‌ای مانند سازمان استفاده از استعاره است. استعاره‌ها برای ساده‌سازی وکاهش ابهام از وضعیت ادراکی شناخت سازمان وجه خاصی از آن را مورد توجه قرار می‌دهند. انسان نیز به عنوان بازیگری فعال براساس زمینه ادراکی و سازوکار ادراک منحصر به فرد خود، تصویر ویژه‌ای از پدیده‌های پیرامون خویش را درک نموده و بر مبنای آن رفتار می‌کند. بدین سان، مدیر برای درک سازمان، استعاره‌ای را برمی‌گزیند که وجه خاص مورد تاکید آن استعاره، همان تصویر ویژه ادراکی وی را تبیین نماید. از مجموعه عوامل تشکیل دهنده حوزه ادراکی فرد، جهان‌بینی اهمیت بسزائی دارد؛ نوع جهان‌بینی، سیمائی از پدیده‌های هستی را معرفی می‌نماید که انعکاس ارزش‌ها واهداف آن است. در حقیقت، مدیر با بکارگیری استعاره‌ای خاص، وجهی از سازمان را مبنای عمل خود قرار می‌دهد که در راستای سیمای  برآمده از جهان‌بینی وی باشد. این مقاله در پی آن است که با معرفی انسان جامع و کامل به عنوان استعاره‌ای برای تبیین سازمان، وجه غالب سازمان در رویکرد آن به‌ اسلام معرفی نماید. به این منظور با روش تحلیل مضمون، شبکه معنایی انسان از دیدگاه آیت الله جوادی آملی تبیین گردید و سپس با استفاده از ابزار استعاره سازمان در قالب چهار مضمون سازمان‌دهنده با عناوین مراتب وجودی سازمان، ابعاد سازمان، هویت سازمان و تشکیل سازمان تبیین گردید. این چهار مضمون سازمان دهنده در خود چهارده مضمون پایه را جای داده‌اند که تصویر شفافی از سازمان را در دیدگاه اسلامی نمایان می‌سازند., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نظریه‌پردازی; انسان; استعاره; باورهای اسلامی; سازمان; نظریه سازمان

طرح‌ریزی پژوهش سامان‌مند و میان‌رشته‌ای برای بهره‌گیری از معارف اسلامی در حوزه مسائل انسانی - اجتماعی با کمک روش تریز - مهدی احمدیان; محمدمهدی ذوالفقارزاده; علی‌اصغر پورعزت (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
امروز امت اسلامی با مسائل زیادی روبه‌رو است که می‌تواند برای حل آن‌ها از معارف اسلامی بهره‌مند شود؛ اما توانایی کافی برای پژوهش همکارانه و میان‌رشته‌ای در حوزه مسائل انسانی-اجتماعی را ندارد. مروری بر پژوهش‌های مرتبط با علم دینی و روش اجتهادی نشان می‌دهد که با وجود طرح ایده‌ها و راهکارهای کاربردی، جامعه علمی همچنان نیازمند الگوهایی برای سامان‌دهی به پژوهش‌های گسترده‌تر و متنوع‌تر است. در این پژوهش الگویی نوین برای سامان‌دهی به پژوهش‌های مبتنی بر معارف اسلامی در حوزه علوم انسانی-اجتماعی پیشنهاد می‌شود. این الگو بر پایه شناخت نظری از روش‌شناسی و چالش‌های عملی تولید دانش دینی تدوین شده است. تدوین این الگو روش‌مند بوده و در چارچوب مفهومی ابداع آن، از روش تریز (نظریه حل ابداعانه مسئله) کمک گرفته شده است. دستاورد این پژوهش، الگویی انسجام‌بخش و ثبات‌آفرین است که ظرفیت مناسبی برای تولید و مدون‌سازی دانش فراهم می‌آورد., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; پژوهش سامان‌مند; پژوهش میان‌رشته‌ای; راهبری سامانه; روش تریز; طراحی سامانه; معارف اسلامی

بررسی تاثیر مسئولیت اجتماعی با رویکرد ارزش‌های اسلامی بر وفاداری و خرید مجدد مشتریان بانک ملت - عظیم حمزئیان; مهری شهریاری (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
امروزه مسئولیت‌پذیری اجتماعی شرکتی، از جمله مهمترین دغدغه‌های بسیاری از جوامع به شمار می‌رود و یکی از دلایل آن ناشی از این واقعیت است که مسئولیت اجتماعی شرکت بر جلب و حفظ وفاداری مشتریان اثر می‌گذارد. در جوامع اسلامی نیز توجه به رفاه عمومی جامعه در اصول اخلاقی، اعتقادات و ارزش‌های مذهبی وجود دارد. لذا این تحقیق به بررسی تأثیر مسئولیت اجتماعی با رویکرد ارزشهای اسلامی بر خرید مجدد مشتریان می‌پردازد و متغیرهای اعتماد، رضایت و وفاداری مشتری به عنوان متغیرهای میانجی در نظر گرفته شدند. جامعه آماری پژوهش مشتریان بانک ملت استان سمنان است و از این جامعه به صورت تصادفی ساده تعداد 103 پرسشنامه جمع‌آوری گردید. برای تعیین پایایی از آلفای کرونباخ استفاده شد. فرضیات پژوهش به کمک بخش ساختاری مدل معادلات ساختاری بررسی شد. مطابق نتایج به‌دست آمده، تأثیر مستقیم و معنادار مسئولیت اجتماعی بر اعتماد، تاثیر مستقیم و معنادار اعتماد بر رضایت و وفاداری مشتری، تأثیر مستقیم رضایت و وفاداری مشتری بر خرید مجدد مشتریان تأیید شد. , دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; ارزش‌های اسلامی; اعتماد; خرید مجدد; رضایت مشتری; مسئولیت اجتماعی; وفاداری مشتری

شناسایی و اولویت‌بندی زیرآمیخته‌های بازاریابی با رویکرد بازاریابی اسلامی در ورود به بازارهای بین‌المللی (مطالعه موردی :کارخانجات گچ استان سمنان) - هادی قزوینی; مرتضی ملکی مین باش رزگاه (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
امروزه جهانی‌سازی اقتصاد باعث آشنایی با دیدگاه‌های اسلامی درباره‌ی بازرگانی، برای درک عوامل شکل‌دهنده‌ی رفتارهای مصرف‌کنندگان مسلمان، به نیازی برای تجارت جهانی تبدیل شده است. در فعالیتهای بازاریابی توجه به نظام ارزشی به لحاظ نقش و تاثیر مهمی که دارند ضروری میباشد. هدف از پژوهش حاضر شناسایی و اولویتبندی زیرآمیختههای بازاریابی با رویکرد بازاریابی اسلامی در کارخانجات گچ استان سمنان است. جامعۀ آماری، مدیران و کارکنان واحد بازرگانی کارخانجات گچ استان سمنان می‌باشند. نمونه آماری نیز 30 نفر از خبرگان بودند که از جامعة آماری به صورت هدفمند انتخاب شدند. جهت جمعآوری دادهها از پرسشنامه استفاده شد و عوامل با استفاده از تکنیک AHp و با استفاده از نرمافزار Expert Choiceرتبهبندی گردید. طبق نتایج حاصل از پژوهش آمیختههای توزیع (اخذ نمایندگی خارجی قابل اعتماد، ارائه نمونه کالا، حذف واسطههای غیرضروری، تحویل به موقع محصول)، محصول (کیفیت محصول، استفاده از برند اسلامی، بستهبندی ایمن و مناسب، تطبیق طراحی و کاربرد محصول، توسعه محصول براساس نیاز مشتریان)، قیمت (عدم تبعیض قیمتی بین خریداران، قیمت مناسب و عادلانه و تطبیق قیمت با رقبا) و ترفیع (ترفیعات قیمتی و ترفیعات غیرقیمتی) بهترتیب بیشترین اهمیت را دارند. همچنین زیرمعیارها بهترتیب اخذ نمایندگیهای خارجی قابل اعتماد، کیفیت محصول، ارائه نمونه کالا، عدم تبعیض قیمتی بین خریداران، استفاده از برندهای مناسب اسلامی، قیمتهای مناسب و عادلانه، حذف واسطههای غیرضروری، تطبیق قیمت با رقبا، ترفیعات قیمتی، بستهبندی ایمن و مناسب، تحویل به موقع محصول، تطبیق طراحی و کاربرد محصول، توسعه محصول براساس نیاز مشتریان و ترفیعات غیرقیمتی اولویتبندی میشوند., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; بازاریابی اسلامی; ترفیع; توزیع; زیرآمیخته‌های بازاریابی; قیمت; محصول

کنکاشی در خاستگاه دانش مدیریت بر اساس نظریۀ اعتباریات علامه‌طباطبایی(ره) - سیدابوالحسن حسینی; حسن دانایی‌فرد; حمید پارسانیا; عبدالله توکلی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
تحلیل دانش مدیریت بر اساس نظریۀ اعتباریات علامه‌طباطبایی، نشان از آن دارد که «سازمان به‌مثابۀ ماشین» اعتبار ریشه‌ای و بنیادین دانش مدیریت است که با مسامحه از آن به استعاره تعبیر می‌شود. پژوهش حاضر به‌دنبال پاسخ به این پرسش است که غرض از این اعتبار در دانش مدیریت، چه بوده است و آیا می‌توان از چنین سازمانی، تحقق هرگونه هدف و غرضی را توقع داشت یا آنکه بهره‌گیری از این اعتبار برای غایاتی غیر از آنچه برایش وضع شده است، لغو و ناکاراست؟ برای پاسخ به این پرسش‌ها، ابتدا پیشینۀ تاریخی دانش مدیریت را در بستر انقلاب صنعتی و در لایه‌ای عمیق‌تر، یعنی انقلاب فکری‌فرهنگی عصر روشنگری غرب بررسی می‌کنیم؛ سپس اصول اساسی اندیشه‌های مدیریت را که محصول این جریانات بوده است، مرور کرده و خاستگاه دانش مدیریت را بر اساس تحولاتی تحلیل می‌کنیم که در هستی‌شناسی، انسان‌شناسی و ساختارهای اجتماعی این دوره رخ داده است.  , دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; رویکرد کلاسیک; رویکرد ماشینی; سازمان به‌مثابۀ ماشین; فلسفۀ نظریۀ سازمان; نظریۀ اعتباریات

جستاری تحلیلی دربارۀ نظریه‌های متعارف انگیزش در سازمان و ارائۀ الگوی جایگزین مبتنی بر اندیشه‌های شهید مطهری (ره) - علی اصغر خندان; محمد جوادی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
نظریه‌های گوناگون مدیریت انگیزش از نوع نگاه به انسان و نیازهای او سرچشمه می‌گیرد. پرداختن به انگیزش از این دیدگاه، برای نظریه‌پردازی در عرصۀ انگیزش انسان و در حوزه‌های کاربرد آن به‌ویژه در مدیریت، امری مهم و ضروری است. با همین دیدگاه، در این پژوهش که استخراج الگوی آن با روش تحلیل مضمون صورت گرفته است و نمونۀ شانزده‌نفری از متخصصان اندیشۀ شهید مطهری آن را تأیید کرده‌اند، ضمن بررسی رویکردهای متنوع نظریه‌های گوناگون انگیزش اسلامی، با رویکردی مبناگرایانه به تبیین مقولۀ نیاز و گرایش‌ها از منظر انسان‌شناسی اسلامی و با توجه به آرا و اندیشه‌های شهید مطهری6 پرداخته شده و درنهایت الگویی شش‌سطحی از نظام نیازها و گرایش‌های انسانی از این منظر مطرح شده است. این شش سطح شامل گرایش‌های گیاهی (میل به غذا و تولیدمثل)، حیوانی (میل به غذا و تولیدمثل، همراه با شهوت و غضب)، بشری (میل به خودخواهی و خودمحوری)، انسانی (مانند گرایش اخلاقی و حقیقت‌طلبی)، ایمانی (میل به کمالات به‌نحو مطلق) و الهی (گرایش به قرب الهی یا همان گرایش به کمال مطلق به‌نحو مطلق) می‌شود., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; انگیزش; انگیزش اسلامی; فطرت; گرایش عالی و دانی; مدیریت منابع انسانی اسلامی; نیاز

فرامطالعه‌ای از پژوهش‌های حوزه‌ی مدیریت اسلامی؛ مورد مطالعه پایان‌نامه‌های مقطع کارشناسی ارشد دانشکده معارف اسلامی و مدیریت دانشگاه امام صادق (علیه السلام) - علیرضا چیت‌سازیان; کرامت محمدی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
یکی از مراکز دانشگاهی کشور که با مأموریت مرجعیت علمی در تدوین و تولید علوم‌انسانی اسلامی اهتمام دارد، دانشگاه امام‌صادقA است. یکی از دانشکده‌های فعال در این دانشگاه، دانشکدۀ معارف اسلامی و مدیریت است که با مرور پایان‌نامه‌های انجام‌شده در آن، می‌توان دریافت که بر اساس انتظارات برخاسته از نیازهای جامعۀ اسلامی، گسترۀ متنوعی از پژوهش‌های مدیریت اسلامی در قالب پایان‌نامه‌های کارشناسی ارشد در این سال‌ها انجام شده و متناسب با مشرب و رویکردهای مختلف این حوزه، روش‌شناسی‌های گوناگونی مورد استفاده قرار گرفته است. با مطالعه و بررسی این پایان‌نامه‌ها، می‌توان از روندهای موجود تصویری شفاف داشت و با استفاده از تجربیات و مسیرهای طی‌شده، از دوباره‌کاری‌ها در این حوزه اجتناب کرد؛ بر این اساس هدف پژوهش حاضر، مطالعه و شناسایی روندهای موجود در پایان‌نامه‌های حوزۀ مدیریت اسلامی در دانشکدۀ معارف اسلامی و مدیریت دانشگاه امام‌صادقA است؛ بدین منظور در غربال اولیۀ فهرست پایان‌نامه‌هایی که از بدو تأسیس دانشکده تا شهریور۱۳۹۴ دفاع شده بودند، بر اساس پنج شاخص اسلامی‌بودن مورد بررسی قرار گرفته و در نهایت ۱۴7 پایان‌نامه بررسی شدند. با استفاده از مرور ادبیات و نظرات خبرگان، محورهای روش‌شناسی، منبع‌شناسی مأخذ مورد استفاده در پژوهش، رویکردشناسی و موضوع‌شناسی پژوهشی به‌عنوان محورهای اصلی در بررسی روندها و مقایسۀ پژوهش‌ها انتخاب شد و پایان‌نامه‌های انتخاب‌شده مورد تحلیل و بررسی قرار گرفت. نتایج نشان می‌دهد که در روش‌شناسی‌های اسلامی بیشترین رویکرد مورد استفاده در تحقیقات، رویکرد فقهی و کمترین رویکرد، سیره‌پژوهی است؛ همچنین از میان سه رویکرد اصلی در تولید علم، رویکرد تهذیب و تکمیل، بیشترین تحقیقات را به خود تخصیص داده است., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; مدیریت اسلامی; پایان‌نامه; پژوهش مدیریت اسلامی; دانشگاه امام‌صادق; علم دینی; فرامطالعه

فقه حکومتی؛ چیستی، چرایی و چگونگی. (مبتنی بر نظریه اجتهاد سیستمی) - عبدالحمید واسطی; محمد حسین گلگار (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
مسئله اصلی در مقاله چیستی فقه حکومتی و بررسی «ابزارهای اصلی برای فهم گزاره‌های دینی در فقه حکومتی» است. بر اساس نظریه نگرش سیستمی به دین در این دستگاهِ معرفتی، «اجتهاد» عبارتست از «کشف الحکم عن مدرکه» و «حکم» عبارتست از: «الاعتبار الشرعی المتعلق بأفعال العباد» داعیه تمدن‌سازیِ اسلام سبب شده است تا تلاش برای استخراج دیدگاه اسلام در مقیاس جمعی و با رویکرد استخراج «فرآیندها»، مورد توجه جدی قرار بگیرد. ضرورت «حجت بودن» برای استناد به دین، سبب تمرکز بر روش‌شناسیِ چنین تلاشی شده است. و نتیجه آن اتخاذ راهبردهای 1- دین محوری منابع اطلاعات 2- دین استراتژیک 3-نگاه شبکه ای به هستی 4- پارادایم محوری بر اساس پارادایم شبکه ای دین 5- موضوع‌شناسی و مساله‌شناسی در تمام لایه‌های هرم نیازها 6- تعیین مرزهای سیستم بر اساس شبکه اهداف دین 7- منطق اجتهاد جواهری 8- گسترش هویت «حکم» 9- گسترش هویت «وضع» 10- منطق فقه تفریعی در تطبیق 11 - استفاده منطق سیستم‌ها در جمع دلالی در مراحل عملیاتی زیر میباشد: 1- تولید شبکه مسائل و موضوعات زندگی 2- تولید فرآیندهای پایة سیستم 3- تولید ماتریس کلیدواژه‌ها 4- عملیات تحلیل گزاره‌ ها 5- ترجمه گزارة دین به زبان فرضیه علمی 6- موقعیت‌یابی فرضیه در الگوی پیشرفت و نقشه تمدنی, دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; اجتهاد تمدن ساز; اجتهاد سیستمی; دین استراتژیک; شبکه هستی; فقه تمدنی; نگرش سیستمی

طراحی الگوی رهبری استراتژیک اسلامی در سازمان: بر اساس تحلیل محتوای عهدنامۀ مالک‌اشتر - محمد امین زارعی; سید علی‌اکبر افجهء; وحید خاشعی; مصطفی دلشاد تهرانی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
با توجه به نبود مدلی جامع از رهبری استراتژیک؛ همچنین نیاز به بررسی این مقوله در ادبیات بومی و دینی، این مقاله در راستای بررسی و استخراج مفهوم رهبری استراتژیک از منظر اسلامی با محوریت کلام امام علی علیه‌السلام در نهج‌البلاغه، تدوین گردیده است. در گام نخست، رهبری استراتژیک در منابع غربی و مطالعات بومی استخراج و در گام بعد با توجه به گستردگی و تنوع بیانات امام ‌علیه‌السلام در نهج‌البلاغه، اقدام به انتخاب یک نمونه جامع شده است. با بررسی صورت گرفته توسط محقق و محققین صاحب‌نظر در نهج‌البلاغه، عهدنامه مالک اشتر انتخاب و با توجه به موضوع تحقیق و نبود منابع مناسب، از روش تحقیق کیفیِ تحلیل محتوا استفاده شد. با توجه به ماهیت استقرایی (جزء به‌کل) این روش، اقدام به پیمایش متن به متن عهدنامه مالک اشتر نموده‌ایم. برای سهولت در فیش‌برداری و کدگذاری مناسب از نرم‌افزار Nvivo 8 استفاده شده است. بر این اساس رهبری استراتژیک عبارت است از: «تبیین و یادآوری مأموریت‌ها» و «تعیین اولویت‌ها و عمل بر اساس آن‌ها» از طریق «ارائه الگوهای عملی»، «استفاده از تجارب (عبرت‌ها و سنت‌ها)» و «سازمان‌دهی و اصلاح امور کارکنان» که در بستر «ایجاد توافق و وحدت رویه در میان کارکنان»، «رعایت صبر و پایداری»، «رعایت میانه‌روی، انصاف و عدالت» و «رفتار توأم با مدارا و لطف با کارکنان» محقق می‌شود., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نهج‌البلاغه; ‌ عهدنامه مالک اشتر; اجرای استراتژی; تحلیل محتوای کیفی; رهبری استراتژیک

طراحی الگوی رهبری دانشگاه اسلامی - بابک حمیدیا; سید محمد میرکمالی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
دانشگاه‌های اسلامی به‌عنوان یکی از پدیده‌هایی که از دیرباز در سطح سنتی و مدرن در بستر آموزش عالی شکل گرفته‌اند، شرایط و الزامات ویژه‌ای می‌طلبند که یکی از اصلی‌ترین آن‌ها رهبری این‌گونه از دانشگاه‌هاست. این پژوهش به‌دنبال استخراج یک الگوی مفهومی جهت رهبری دانشگاه اسلامی است؛ بدین منظور از روش آمیختۀ اکتشافی استفاده شده است و بر اساس استراتژی داده‌بنیاد نوخاسته در بخش کیفی، و روش توصیفی‌پیمایشی در بخش کمّی، الگوی رهبری دانشگاه اسلامی استخراج گردید. جامعۀ آماری پژوهش در هر دو بخش کیفی و کمّی، صاحب‌نظران مدیریت و رهبری اسلامی با تحصیلات دانشگاهی یا با سابقۀ حضور در عرصه‌های مدیریتی دانشگاه‌ها می‌باشند که با نمونۀ ۱۹نفری، مصاحبه‌های عمیق بخش کیفی انجام پذیرفت و پس از برگزاری جلسۀ گروه کانونی و نهایی‌سازی مدل اولیه، در بخش کمّی با مراجعه به نمونۀ ۱۳‌نفری، اعتبار مدل مستخرج سنجیده شد. در نهایت از مجموع ۷۷۸ کد باز اولیه، ۶۴ کد انتخابی و ۹ کد نظری استخراج شد؛ لذا الگوی رهبری دانشگاه اسلامی متشکل از ۹ بُعد اسلام‌مداری، انگیزه‌بخشی آرمانی، آینده‌نگری و مآل‌اندیشی، تربیت‌محوری، تکلیف‌محوری هدف‌مدار، خودسازی‌مداری، عدالت‌محوری، علم‌محوری و فرهنگ‌سازی ارائه گردید و ابعاد مذکور در الگوی نهایی رهبری دانشگاه اسلامی با مقوله‌های سازمان‌دهنده، شامل اصول و مبانی، اقتضائات دانشگاه اسلامی، مبانی بینشی و منشی رهبر و پیروان، و اهداف رهبری دانشگاه اسلامی سازمان‌دهی گردید., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; رهبری اسلامی; رهبری دانشگاه اسلامی; رهبری دانشگاهی

شاخص‌های اولویت‌بندی عادلانه مسائل عمومی - علی‌اصغر پورعزت; هاشم سوداگر; علی اصغر سعدآبادی; مینا سادات هاشمی کاسوایی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
خط‌‌مشی‌‌گذاری و اجرای خط‌‌مشی، از مهم‌‌ترین اقدامات حکومت محسوب می‌‌شوند و موضوع محوری خط‌‌مشی‌‌گذاری، نحوۀ تعریف و اولویت‌‌بندی مسئلۀ عمومی است؛ به‌‌ویژه این مهم، با توجه به محدودیت منابع و افزایش روزافزون تقاضای عامه به‌‌تدریج بغرنج‌‌تر می‌‌شود. این پژوهش با ملاحظۀ سیستم حکومتی ایران، پنج معیار مهم برای اولویت‌‌بندی مسائل عمومی پیشنهاد کرده است؛ بدین ترتیب، مسئله‌‌ای از اولویت بیشتر برخوردار است که شدیدتر، گسترده‌‌تر، فوری‌‌تر و تسهیلگرتر برای حل سایر مسائل عمومی، و متناسب‌‌تر با ارزش‌‌های غالب اجتماعی باشد. پژوهش حاضر، پژوهشی آمیخته است که در دو مرحله سامان یافته است. در مرحلۀ اول، آراء حدود هفتاد خبره در حوزه‌‌های علمی و اجرایی خط‌‌مشی‌‌گذاری عمومی و ادارۀ امور عمومی درخصوص معیارهای اولویت‌‌بندی مسائل عمومی با استفاده از روش‌‌های مصاحبه و پرسش‌نامه گردآوری شدند و با تکنیک تحلیل مضمون، فهرست اولیۀ این معیارها استخراج گردید و مراتب ارتباط آن‌‌ها با اهداف پژوهش مورد بازبینی قرار گرفت. در مرحلۀ بعد، به‌‌منظور ارزیابی این سنجه‌‌ها به یازده خبرۀ علمی و اجرایی دیگر مراجعه شد و با استفاده از تکنیک دلفی فازی، آراء ایشان دربارۀ مدل اول ارزیابی گردید. بر این اساس، اهمیت سنجه‌‌های پنج‌‌گانۀ پیشنهادی پژوهشگران مورد تأیید قرار گرفت., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; عدالت اجتماعی; اولویت‌بندی مسائل عمومی; دستور کار خط‌مشی‌گذاری; مسأله عمومی

سنت پژوهی: رویکردی نوین در آینده‌پژوهی (نظام سنت رزق) - علیرضا افضلی; رضا محمدرضابیکی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
سنن الهی، قوانینی هستند که خداوند بر عالم خلقت حاکم فرموده است و از طریق آنها، تدبیر خود بر عالم تکوین را جاری می‌سازد. استفاده از این سنن در حوزه‌های دانشی گوناگون، به‌ویژه در آینده‌پژوهی، می‌تواند مفید واقع شود. سنت پژوهی به‌عنوان رویکردی نوین در آینده‌پژوهی در جهت استفاده از سنن برای برآورد و تخمین آینده و همچنین ساخت آن معرفی می‌شود. سنت پژوهی، پژوهش در سنت‌های الهی و کشف آنها، تبیین شرایط و چگونگی تحقق آنها و تبیین چگونگی نحوه تعامل سنن با یکدیگر در جهت تحلیل و تبیین وقایع آینده است.     در این تحقیق به‌عنوان مطالعه موردی از رویکرد سنت پژوهی، سنت رزق موردبحث قرار می‌گیرد. سنت رزق ازجمله سنت‌هایی است که خداوند بر عالم خلقت حاکم فرموده است و مبتنی‌بر آن، روزی بندگان خود را تدبیر می‌فرماید. جریان سنت رزق در عالم خلقت، براساس خرده سنت‌هایی تحقق پیدا می‌کند که در این مقاله مبتنی‌بر آیات و روایات، این خرده سنت‌ها در قالب قوانین خداوند در روزی‌رسانی تبیین شده است. درمجموع این مقاله به 20 قانون مرتبط با رزق و نظام حاکم بر آنها اشاره می‌کند., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; آینده‌پژوهی اسلامی; خرده سنت; سنت پژوهی; سنت رزق; سنن الهی

تحلیل مضمون بیانات مقام معظم رهبری در خصوص تولید و اشتغال با تأکید بر سرمایه انسانی - فهیمه یزدانی; بیتا یزدانی; اکرم اکبریان (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
امروزه به‌کارگیری سرمایه انسانی به دلیل ورود به عرصه‌های اقتصادی و حل مشکلات معیشتی از دغدغه‌های اساسی است. از این منظر مقام معظم رهبری به‌طور مکرر براشتغال سرمایه انسانی و بالطبع رونق صنایع تولیدی تأکید ویژه داشته‌اند. این پژوهش با رویکرد کیفی با روش تحلیل مضمون به استخراج مؤلفه‌های مؤثر بر به‌کارگیری سرمایه انسانی در تولید و اشتغال از دیدگاه مقام معظم رهبری می‌پردازد. محیط پژوهش شامل کلیه بیانات مقام معظم رهبری در خصوص تولید و اشتغال در سال‌های 1397-1378 می‌باشد که از وبگاه دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله خامنه‌ای و نرم‌افزار حدیث ولایت استخراج شد و نمونه‌گیری تا اشباع اطلاعات ادامه یافت که 414 کد استخراج گردید و با کمک نرم‌افزار MAXQDA12 مورد تحلیل و دسته‌بندی قرار گرفت. با تحلیل بیانات درنهایت مؤلفه‌های استخراج‌شده به‌صورت نشانه (زیرکد فرعی)، مفهوم (کد فرعی) و مقوله (کد اصلی) عنوان شدند. سپس مفاهیم در سه مقوله اهمیت، شیوه و نتایج به‌کارگیری سرمایه انسانی در تولید و اشتغال دسته‌بندی شد. نتیجه پژوهش نشان داد در زمینه شیوه به‌کارگیری سرمایه انسانی در تولید و اشتغال لازم است که بیشترین توجه دولت و مسئولین و آحاد مردم بررونق تولیدات باشد و برای رونق دادن به تولیدات مهم‌ترین کاری که می‌تواند صورت گیرد جلوگیری از واردات و قاچاق و قوام‌بخشی به تولید ملی است، تا بدین‌صورت مهم‌ترین نتیجه مطلوب از دیدگاه مقام معظم رهبری که اشتغال‌زایی و کاهش بی‌کاری قشرجوان است عملی شود., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; تحلیل مضمون; مقام معظم رهبری; اشتغال; تولید; سرمایه انسانی

بررسی پذیرش تبلیغ دین در جامعه مذهبی با ابزار بازاریابی - حامد رضائی (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
یکی از عرصه‌هایی که بازاریابی در آن ورود کرده است، عرصه تبلیغات دینی است. دانشمندان مسیحی با محوریت کلیسا، تلاش کرده‌اند تا به‌منظور رشد و توسعه جامعه مخاطبین خود، از ابزار بازاریابی و مفاهیم آن استفاده کنند. بااین‌حال هم‌نشینی دو واژه «بازاریابی» و «دین» به‌عنوان دو مفهوم منفی و مثبت به دلایلی مانند تفاوت دیدگاه‌ها به این دو واژه همواره مورد مناقشه بوده است. در این مقاله، تلاش گردیده است تا دیدگاه جامعه مذهبی موردبررسی قرار گیرد. بدین‌منظور، پرسشنامه‌ای طراحی و روایی آن توسط 10 نفر از اساتید بازاریابی و بازرگانی آشنا به مسائل دینی تأیید شد. این پرسشنامه به‌صورت الکترونیکی برای حدود 1500 نفر از افراد در شبکه‌های اجتماعی که دارای مخاطبین هدف بودند، ارسال گردید و 71 پرسشنامه بازگشت داده شد. این مقاله دو فرضیه را موردبررسی قرار داد: فرضیه (1): جامعه مذهبی موافق استفاده از واژه بازاریابی در تبلیغ امور دینی هست، که این فرضیه تأیید شد؛ فرضیه (2) افرادی که دانش بالاتری از بازاریابی دارند، موافق استفاده از بازاریابی در مسائل دینی هستند، که این فرضیه تأیید نشد. همچنین با بهره‌گیری از ابزار طراحی‌شده تلاش گردید تا ابزارهای تبلیغی مساجد نیز شناسایی گردد. در بیش از 60 درصد مساجد از پوستر‌های کاغذی برای تبلیغات استفاده می‌شود. پس‌ازآن 47 درصد مساجد از تبلیغات بنری استفاده می‌کنند. همچنین تبلیغات روزنامه‌ای و تبلیغات ایمیلی با 1.5 درصد، تبلیغات رادیویی و تلویزیونی با 6.1 درصد، و تبلیغات اینترنتی و وب‌سایتی با 10.6 درصد، پایین‌ترین روش‌های تبلیغاتی مساجد را نشان می‌دهند., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; تبلیغ; بازاریابی آیین; بازاریابی اسلام; بازاریابی دین; بازاریابی کلیسا; بازاریابی مسجد; بازاریابی هیأت

طراحی و تبیین مدل مدیریت بازدارندگی رفتارهای کاری نابهنجار - اکبر برزگری سلطان‌احمدی; طیبه امیرخانی; اکرم هادیزاده; غلامعلی طبرسا (دانشگاه امام صادق علیه السلام, 2021)
هدف اصلی پژوهش حاضر طراحی و تبیین مدل مدیریت بازدارندگی رفتارهای کاری نابهنجار است. با بررسی ادبیات نظری متغیّرهای مدیریت بازدارندگی رفتارهای کاری نابهنجار به عنوان مبنای طراحی مدل پیشنهادی انتخاب شدند و متناسب با این متغیّرها اقدام به طراحی پرسشنامه شد. این پژوهش در زمره پژوهشهای ترکیبی در دو مرحله کیفی و کمی اجرا گردید. جامعه مورد مطالعه در مرحله کیفی نخبگان صنایع ریلی و نخبگان دانشگاهی بودند و جامعه آماری مرحله کمی تحقیق، کارمندان شرکتهای بهره‌بردار در صنعت ریلی ایران در نظر گرفته میشود، روش نمونهگیری چند مرحلهای و به روش تصادفی ساده بود و حجم نمونه براساس جدول مورگان در حدود 152 نفر در نظر گرفته شدند (تعداد 150 پرسشنامه جمعآوری گردید). نتایج براساس تحلیل دو راند دلفی نشان داد 16 مؤلفه براساس نظر خبرگان تأیید شد. به‌طور‌کلی برای تجزیه‌و‌تحلیل مشاهدات از نرمافزارSmart-PLS2  استفاده شد. نتایج نشان داد تأثیر گزینش و بهکارگیری نامناسب، انسجام گروهی، هوش اخلاقی، مهارتهای رهبر، سرمایه اجتماعی و تربیت اجتماعی و حکومتی بر رفتار کاری نابهنجار معنادار است و بیشترین تأثیر متغیّر مستقل بر متغیّر وابسته مربوط به تأثیر انسجام گروهی بر رفتار کاری نابهنجار با میزان 239/0 است. همچنین تمامی روابط تعدیلگری تعریف شده در پژوهش تأیید گردید. همچنین بعد از سنجش و آزمون مدلهای پژوهش، نتایج نشان‌دهنده تأیید مدل است به عبارتی ابعاد، مؤلفهها و شاخصهای پیشنهادی مورد تأیید هستند., دوفصلنامه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی
Keywords: اندیشه مدیریت; اندیشه مدیریت راهبردی; دوفصلنامه اندیشه مدیریت; دوفصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; علمی پژوهشی; فصلنامه اندیشه مدیریت; فصلنامه اندیشه مدیریت راهبردی; مجله اندیشه مدیریت; مجله اندیشه مدیریت راهبردی; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; مجله علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه اندیشه مدیریت; نشریه اندیشه مدیریت راهبردی; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت; نشریه علمی پژوهشی اندیشه مدیریت راهبردی; رفتارهای کاری نابهنجار; عوامل اجتماعی; عوامل سازمانی; عوامل فردی; عوامل گروهی

شاخص‌های مفهوم پردازی از اصطلاح «منفعت عمومی» براساس قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران - علی‌اصغر پورعزت; مریم دمرچی لو; پاکنوش کیانی (انجمن مدیریت دولتی ایران)
واژه منفعت در قلمرو اقدام به اداره امور، به طور عام و در قلمرو دانش اداره و حکمرانی به طور خاص، برای تأمین منافع عامه جامعه، از جایگاه ویژهای برخوردار است و در فراگرد خطمشیگذاری عمومی، به منزله معیار تعیین شاخص ارزشیابی عملکرد حکمرانان، نقشی محوری ایفا میکند. خطمشیگذاران بنا به شرایط زمان اجرای خطمشی، تعابیر گوناگونی از واژه منفعت عمومی داشته و درجات ناهمگونیرا مدنظر قرار میدهند. اصطلاح منفعت عمومی در مباحث خطمشیعمومی از اهمیت بالایی برخوردار بوده، در پرتو آراء و نظریههای متعددی، باز تعریف میشود. پرسش اصلی این پژوهش آن است که «مفهوم منفعت عمومی چیست و شاخصهای مفهومپردازی از آن براساس قانون اساسی ایران کدامند؟» بنابراین، با مراجعه به خبرگان، ضمن بررسی دیدگاههای آنان، مفهوم منفعت عمومی و شاخصهای آن در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، از طریق تحلیل محتوا و ابزار مصاحبه رصد شدند. این شاخصها و مؤلفهها در قالب 12 مضمون تعریف شدند و در امتداد آن، مدل خام پژوهش تهیه شد و در پایان، راهکارهای عملی برای تبیین مفهوم منفعت عمومی در مدیریت دولتی، به مثابه مفهوم محوری خطمشی در دانش پیشنهاد شد., مطالعات مدیریت دولتی ایران (JIPAS)
Keywords: JIPAS; خطمشی عمومی; دولت- ملت تأثیرگذار; قانون اساسی; مطالعات مدیریت دولتی ایران; منفعت عمومی; منفعت ملی

تحلیل نقش واسطه‌ای معنویت سازمانی در رابطه بین دین‌داری و پاسخگویی کارکنان (مورد مطالعه: کارکنان استانداری اردبیل) - حبیب ابراهیم پور; محمد حسن زاده محمود آباد; زهرا فتوره چی; فاطمه باهنر (انجمن مدیریت دولتی ایران)
دینداری و معنویت سازمانی دو مؤلفه‌ای است که در سازمان‌های دولتی ایران جایگاه ویژه‌ای دارد. بر این اساس، در پژوهش حاضر بررسی تأثیر این دو متغیر بر پاسخگویی مطالعه شده است. جامعه آماری پژوهش، تعداد 230 نفر از کارکنان استانداری اردبیل است که از میان آن‌ها 140 نفر به روش تصادفی ساده به عنوان نمونه انتخاب شدند و برای تجزیه و تحلیل داده‌ها و آزمون الگو از معادلات ساختاری استفاده شده است. یافته‌های پژوهش نشان داد که بین دینداری و معنویت سازمانی با پاسخگویی رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. معنویت سازمانی بر رابطه بین دینداری و پاسخگویی تأثیرگذار است و این رابطه را تقویت می‌کند. از بین ابعاد دینداری بعد اعتقادی و از بین ابعاد معنویت سازمانی، بعد احساس لذت از کار بیشترین تأثیر را بر پاسخگویی کارکنان داشته است. بر اساس نتایج تحقیق پیشنهادهایی به منظور توسعه و استفاده از ابعاد دینداری و معنویت سازمانی برای افزایش پاسخگویی کارکنان ارائه شده است., مطالعات مدیریت دولتی ایران (JIPAS)
Keywords: JIPAS; مطالعات مدیریت دولتی ایران; کارکنان; معنویت سازمانی; پاسخگویی; استانداری اردبیل; دین‌داری

تأمّلی در چیستی «الگو» در الگوی اسلامی-ایرانی پیشرفت: مداقّه‌هایی از منظر خط‌مشی‌گذاری عمومی - سیدمجتبی امامی (انجمن مدیریت دولتی ایران)
اگرچه ایران پیش و پس از انقلاب درگیر برنامه‌های متعدد توسعه بوده، اما موضوع توسعه هیچ‌گاه موضوع جدی محافل علمی ایران نبوده است. با وجود آنکه چندین حوزه دانشگاهی از جمله اقتصاد، جامعه‌شناسی، مدیریت دولتی، علوم سیاسی و مانند آن به ظاهر متصدی مباحث علمی این حوزه بوده‌اند، ولی در عمل پیشرفت جدی حاصل نشده است. شاید یکی از دلایل جدی آن، نبود یک حرکت منسجم و تعامل هم‌افزا بین کلیه رشته‌های مختلف دخیل در موضوع توسعه باشد. در این میان، برخی رشته‌ها جمع‌آوری‌کننده و تسهیلگر حرکت جمعی همه رشته‌ها به سوی نظامی از الگوها در توسعه هستند که در این مسیر هم چندالگویی را جایگزین تک‌الگویی کرده و هم اذهان عمومی را برای این تغییر آماده می‌کنند. یکی از بهترین رشته‌ها برای این حرکت، خط‌مشی‌گذاری عمومی است. سازوکار این تغییر در این پژوهش آمده است., مطالعات مدیریت دولتی ایران (JIPAS)
Keywords: JIPAS; مطالعات مدیریت دولتی ایران; الگو; توسعه; پیشرفت; خط‌مشی‌گذاری عمومی

بررسی آثار مدیریت اسلامی در ایران در دهه دوم انقلاب اسلامی: دوره تثبیت آثار (1377-1368) - حسن عابدی جعفری; مسعود بنافی; اکرم دستیاری (انجمن مدیریت دولتی ایران)
بَرکشی پاسخ‌های مناسب و درخور از نصوص و اندیشه اسلامی برای سؤالات برخاسته از دانش و کنش مدیریت به تولید آثاری منجر شده است که در جامعه دانشگاهی و حوزوی کشور در قالب مدیریت اسلامی شناخته می‌شود. هرچند که ارزش‌های انقلاب اسلامی ایران در عرصه مدیریت کشور به طور کامل متجلی نشده است، ولی روند رو‌به‌رشد آثار منتشرشده در زمینه مدیریت اسلامی در کشور از ابتدای وقوع انقلاب امری محسوس بوده است؛ مدعایی که نیازمند بررسی دقیق و موشکافانه است. این مطالعه در ادامه پژوهشی است که پیش از این با عنوان «مدیریت اسلامی در ایران: بسترها و پیدایش» به رشته تحریر درآمده است و حلقه دوم زنجیره آن را شکل می‌دهد. هدف این پژوهش، بازنمایی تلاش‌های انجام‌شده در دهه دوم انقلاب اسلامی در کشور (سال‌های 1368 الی 1377) است و با استفاده از گونه‌ای از فراتحلیل مطالعات انجام‌شده در زمینه مدیریت اسلامی را بررسی و دسته‌بندی کرده است. جامعه آماری این پژوهش منابع موجود مدیریت اسلامی در دهه دوم است. پژوهش‌های انبوهشی یکی از رویکردهای مرسوم برای تولید علم به شمار می‌رود. این پژوهش با احصای آثار منتشرشده در این حیطه و تجزیه‌وتحلیل‌ آن‌ها به این نتیجه رسیده است که در این دوره محتوای عمده آثار معطوف به جنبه‌های ترویجی و مبنایی مدیریت اسلامی در جامعه بوده و کمتر به حل مسائل مستحدثه جامعه بر اساس مدیریت اسلامی و بر مبنای روش‌شناسی‌های متقن توجه داشته است. بر این اساس می‌توان گفت این دوره، دوره تثبیت مدیریت اسلامی در کشور بوده و به تدریج افراد دانشگاهی عهده‌دار تبیین این حوزه شده‌اند., مطالعات مدیریت دولتی ایران (JIPAS)
Keywords: مدیریت اسلامی; ایران; JIPAS; مطالعات مدیریت دولتی ایران; چالش‌ها; دستاوردها; دهه دوم انقلاب اسلامی

واکاوی جلوه‌های اخلاق اسلامی در سازمان: پژوهشی مبتنی بر تحلیل مضمون در نهج‌البلاغه - زینب شاهسواری; علی‌اصغر پورعزت (انجمن مدیریت دولتی ایران)
پیامدها و نتایج مثبت عمل به اصول اخلاقی در سازمان‌ها باعث شده که ضرورت اخلاق در محیط کار به مسئله‌ای غیرقابل انکار تبدیل شود. از آن‌جا که تعریف اخلاق و اصول اخلاقی متأثر از بینش و مکتب فکری است، رویکرد اسلامی به سازمان و مدیریت نیز چارچوب خود را در زمینه اصول اخلاقی حاکم بر سازمان دارد. برای شناخت این چارچوب لازم است به منابع دینی اعمّ از آیات و روایات مراجعه کرد. در میان این منابع، کتاب شریف نهج‌البلاغه ویژگی‌های منحصر به فردی دارد. لذا در پژوهش حاضر، برای کشف جلوه‌های اخلاق اسلامی در سازمان، با استفاده از روش تحلیل مضمون به این منبع مراجعه شده‌است. در این پژوهش، 14 مضمون اصلی و 41 مضمون فرعی شناسایی شده که در شش دستة اخلاق در مدیریت، اخلاق در عملکرد کارکنان، اخلاق در تعامل با رقبا، اخلاق در تعامل با هم‌پیمانان و  اخلاق در تعامل با ارباب‌رجوع و مخاطبان دسته‌بندی شده‌اند. تعهد اخلاقی، روحیه خدمت‌گزاری و مردم‌داری، نگرش غیرمادی به مقام، عدالت، صداقت و حفظ عزت کارکنان در بعد مدیریت، کنترل درونی بر اساس تقوا، عزت‌مندی در برابر مافوق و زیردستان برای مدیر به منزله فرزند برای پدر در بُعد عملکرد کارکنان، توجه به حلال بودن مال و کسب روزی از طریق جلب رضایت خدا در بُعد مالی، رقابت سالم در بعد تعامل با رقبا، جلب رضایت مردم در تعامل با مخاطبان و پایبندی به تعهدات در تعامل با هم‌پیمانان، مضامین اصلی پژوهش می‌باشند., مطالعات مدیریت دولتی ایران (JIPAS)
Keywords: نهج‌البلاغه; تحلیل مضمون; JIPAS; مطالعات مدیریت دولتی ایران; اخلاق; سازمان اسلامی; سازمان اخلاق‌مدار

تهیه ابزاری استاندارد جهت سنجش معنویت در نظام اداری ایران - غلامرضا معمارزاده طهران; مهدی صانعی (دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)
معنویت مفهومی بسیار گسترده است که هر کس با توجه با اعتقادات، باورها و ارزش‌های شخصی، تفسیری متفاوت از دیگری از آن بعمل می‌آورد. برخی ریشه‌ای دین محور برای معنویت قائلند و برخی دیگر معتقدند که معنویت ارتباطی با دین رسمی نداشته و بسیار گسترده‌تر از آن است. این امر مساله سنجش معنویت را تحت الشعاع قرار داده و بر مشکلات فرا روی سنجش معنویت افزوده است. با این‌ وجود، مدیریت معنویت در محیط‌های کاری در وهله اول مستلزم در اختیار داشتن تعریفی عملیاتی و ابزاری استاندارد جهت سنجش آن است. با توجه به پر رنگ شدن نقش معنویت در موفقیت و شکست سازمان‌ها در سالیان اخیر و تاکید مدیران ارشد کشور مبنی بر تقویت معنویت در محیط‌های کاری دولتی، در مقاله حاضر ضمن مرور کارهای مهم انجام شده در راستای سنجش معنویت و مشکلات فرارو، سعی خواهد شد ابزاری استاندارد مبتنی بر ارزش‌های دینی و فرهنگی کشور جهت سنجش معنویت در محیط‌های سازمانی دولتی ارائه گردد., خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت (IJPA)
Keywords: معنویت سازمانی; خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت; IJPA; نظام اداری ایران

تبیین الگوی پاسخگویی و نظارت بر نظام اداری در حکومت علوی از منظر رابطه بوروکراسی و دموکراسی - محمد ذاکری; اسماعیل اسدی; هادی لطفی (دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)
پاسخگویی دستگاه بوروکراسی و نحوه کنترل و نظارت نظام سیاسی بر آن همواره یکی از مسائل مهم و چالش برانگیز مدیریت دولتی بوده است. در این راستا در پژوهش حاضر الگوی پاسخگویی و نظارت بر بوروکراسی در حکومت امام علی (ع) در چارچوب رابطه بوروکراسی و دموکراسی مورد بررسی قرار گرفته است. بدین ترتیب متغیرهای اصلی مورد بررسی شامل نظام پاسخگویی، کنترل و نظارت در حکومت علوی می‌باشد. برای انجام این مهم از روش تحقیق کیفی (تحلیل محتوا) بهره گرفته شده بدین معنی که پس از مطالعه ادبیات موضوع و استخراج چارچوب نظری، محتوای کتاب شریف نهج‌البلاغه که شامل خطبه‌ها، نامه‌ها و حکمت‌های امام علی (ع) خصوصاً در زمان زمامداری ایشان است مورد مداقه و تحلیل قرار گرفته است. ضمن آنکه بررسی تطبیقی بین زمینه‌ها و روش‌های نظری و عملی پاسخگویی و نظارت علوی با نمونه‌های معاصر غربی نیز به اختصار صورت گرفت. نتایج این بررسی نشان داد که امام در دوران زعامت خود از نظامی جامع و چندوجهی برای توسعه پاسخگویی و نظارت بر دستگاه بوروکراسی استفاده کرده‌اند که ابعاد اصلی آن کنترل سیاسی، خودکنترلی بر مبنای ارزش‌های بوروکراتیک و نظارت همگانی بوده است., خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت (IJPA)
Keywords: امام علی (ع); بوروکراسی; پاسخگویی; خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت; IJPA; دموکراسی; نظارت همگانی; ارزش‌های بوروکراتیک; کنترل سیاسی; کنترل و نظارت

شاخص های مدیریت جهادی - علیرضا نادری قر; مسعود پورکیانی; محسن زاینده رودی; ایوب شیخی (دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)
بسیاری از اندیشمندان توسعه، مدیریت را مهم‌ترین رکن پیشرفت جوامع می‌دانند. مدیریت جهادی به‌عنوان سبکی برخاسته از تفکر دینی واجتماعی ما، پیشینه‌ای به درازای انقلاب اسلامی دارد. این پژوهش، با هدف شناسایی و رتبه‌بندی شاخص‌های مدیریت جهادی انجام شدکه جامعه آماری آن، خبرگان آگاه به موضوع و مدیران ارشد سازمان‌ها بوده وحجم نمونه با روش نمونه‌گیری گلوله برفی 50 نفر تعیین گردید، ابتدا از طریق مطالعات کتابخانه‌ای اقدام و سپس با مصاحبه خبرگی اشباع اطلاعاتی حاصل گردید.به‌منظور نهایی سازی فهرست شاخص‌ها ورتبه بندی آن ها، از روش دلفی با استفاده از پرسشنامه محقق ساخته استفاده گردید، برای تحلیل داده‌ها از نرم‌افزار SPSS استفاده ‌شد و بر این اساس76 شاخص برای مدیریت جهادی شناسایی گردید،25 شاخص اول در گروه با اهمیت زیاد قرار گرفتند.که بیشتر حالت فرهنگی، ارزشی و معنوی دارند و عمل به آن‌ها برای یک مدیر جهادی بسیار ضروری و مهم است و عدم رعایت آن‌ها خصوصیت جهادی بودن را از مدیریت می‌گیرد. شاخص‌های 26 تا 50 در گروه با اهمیت متوسط قرار گرفتند که بیشتر حالت رفتاری دارند و عدم رعایت آن‌ها ضعف در مدیریت را نشان می‌دهد.شاخص‌های 51 تا 76 با اهمیت کمتر هستند که بیشتر با شخصیت مدیر ارتباط دارند و تأکید بیشتر روی آن‌ها می‌تواند مدیر جهادی را به شکل رهبر سازمان پدیدار سازد., خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت (IJPA)
Keywords: مدیریت جهادی; مدیریت; جهاد; خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت; IJPA

تحلیل وضعیت ویژگی‌های شخصیتی مدیر از دیدگاه اسلام در سازمان‌های دولتی به تفکیک وظایف حاکمیتی - مسعود احمدی (دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)
زمینه و هدف: هدف اصلی، تحلیل وضعیت ویژگی‌های شخصیتی مدیر از دیدگاه اسلام به تفکیک انجام وظایف حاکمیتی در ادارات‌کل‌ مازندران بود.روش تحقیق: این مطالعه توصیفی از نوع زمینه‌یابی و از نظر هدف کاربردی انتخاب شد. جامعه‌ی آماری به تعداد 586نفر متشکل از کارشناسان سازمان‌های دولتی استان مازندران بوده که بر اساس نوع وظایف حاکمیتی به چهار طبقه (آموزشی-فرهنگی،اقتصادی،بازرگانی و مالی،سیاسی-اجتماعی،عمرانی، تولیدی،صنعتی) تقسیم شده است که بر اساس روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای، نمونه‌ای به تعداد310 نفر انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها، پرسشنامه محقق‌ساخته(98/0=) بود. روش و ابزار تجزیه و تحلیل داده‌ها، آمار‌توصیفی و استنباطی از طریق نرم‌افزار SPSS بود.یافته‌ها: وضعیت ویژگی‌های شخصیتی مدیر به طور معناداری در حد متوسط بود. همچنین این وضعیت بر اساس نوع وظایف حاکمیتی، در سازمان‌های آموزشی-فرهنگی و نیز اقتصادی، بازرگانی و مالی به طور معنادار درحد متوسط ارزیابی شد، اما در سازمان‌های سیاسی-اجتماعی و نیز عمرانی،تولیدی و صنعتی معنادار نشد.نتیجه‌گیری: وضعیت ویژگی‌های شخصیتی مدیر از دیدگاه اسلام "حداکثر در حد متوسط" بود،بنابراین بهتر است مسئولان عالی اجرایی در امر انتصاب‌ها، ویژگی‌های شخصیتی مورد نظر مدیر را جهت احراز شغل مدیریت در چارچوب ملاک های علمی و تخصصی برای بهبود نظام عزل و نصب مدیریت اجرایی در قالب یک برنامه‌‌مدون بیشتر رعایت نمایند., خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت (IJPA)
Keywords: سعه صدر; خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت; IJPA; روابط صمیمانه انسانی; شور و مشورت; عدالت و احسان; ویژگی‌های شخصیتی مدیر

کاربرد شیوه های مدیریت معنا در ارتباطات و رهبری امام علی (ع)در نهج البلاغه - محمد ذاکری; وحیده بهاورنیا (دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)
هدف: هدف این پژوهش، بررسی برخی از ویژگی های مهم رهبری در حضرت علی (ع) وتبیین الگوی مدیریت معنا در خطبه های امام علی (ع) در نهج‏البلاغه است. روش شناسی: در این راستا، نخست جوانب مختلف مدیریت معنا به عنوان شیوه برقراری ارتباط و رابطه آن با رهبری به صورت کلی عنوان شده و سپس الگوی مدیریت معنا در خطبه های حضرت علی (ع) درنهج البلاغه مطرح شده که شامل چهار عنصر استعاره، زبان ابتکاری،تضاد و داستان می باشد. این پژوهش با استراتژی کیفی و رویکرد بنیادی و به روش تحلیل محتوا و با استفاده از فرم وارسی بسته و پیش سازمان یافته بر اساس چهار مولفه فوق و مبتنی بر خطبه ها و نامه های آن حضرت در نهج البلاغه انجام شده است. یافته ها: نتایج این پژوهش نشان داد امام علی(ع) در فرایندهای ارتباطی خود با مردم و کارگزاران حکومت از هر چهار شیوه مدیریت معنا بهره گیری نموده و عنصر داستان در این بین از کاربرد بیشتری برخوردار بوده است.نتایج: حضرت از چهار تکنیک مدیریت معنا جهت هدایت و نفوذ در انسانها به شیوه منحصر به فردی استفاده نموده است و دردوران حکومت خود با کارگزاران و عموم مردم به بهترین نحو ارتباط برقرار کرده است., خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت (IJPA)
Keywords: رهبری; ارتباطات; خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت; IJPA; حضرت علی (ع); مدیریت معنا

طراحی مدل اخلاق باتوجه به وظایف مدیران دولتی بارویکرد سیستم خبره فازی - داود حق خواه; مرتضی موسی خانی; غلام رضا معمار زاده (دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)
زمینه: اخلاق هنجار گرا در سال های اخیر مورد توجه اندیشمندان مدیریت قرار گرفته است. در این تحقیق ضمن شناسایی ابعاد مکاتب اخلاقیدر مدیریت دولتی مدل ترکیبی برای کاربرد دررفتار مدیران دولتی ارائه شده است.هدف: تبیین مدل ترکیبی اخلاق وشناخت ازمکاتب اخلاق در راستای وظایف مدیران در سازمان های دولتی می باشد.روش پژوهش: این تحقیق از نوع هدف کاربردی و نوع تحقیق ترکیبی انجام گشته است. درراستای بررسی مدل از جامعه انتخابی نظرات10 نفر خبرگان دانشگاهی وازدستگاههای اجرایی با روش نمونه گیری خوشه ای 130 نفر از مدیران دستگاههای برتر استان خراسان رضوی مورد بررسی قرار گرفت. برای شناخت اولیه مدل از ابزار مصاحبه وپرسشنامه استفاده گردید.یافته ها:بر طبق یافته ها ی مدل تحقیق نشان می دهد مدیران در سازمان های دولتی با توجه به چهار بعد اخلاقی هنجارگرا(فضیلت گرا ،وظیفه گرا ونتیجه گرا ونسبیت گرا) می توانند وظایف خود را در یک نگاه ترکیب گرا با محوریت وظیفه گرایی اثربخش نمایند. نتیجه گیری : این تحقیق نشان می دهد مدیران دولتی سازمان ها از یک ترکیب بهینه برای کاربرد اخلاقیات در سازمانها با محوریت فضیلت گرایی درسازمان های ایران استفاده می نمایند.از طرفی با تغییر وظایف مدیر ترکیب های اخلاقی واولویت های اخلاقی مدیران نیز تغییر می نماید., خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت (IJPA)
Keywords: خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت; کلید واژه:; IJPA

بررسی و تبیین رهبری اخلاقی و ابعاد آن (مورد مطالعه: کارکنان دانشگاه تهران) - محمدرضا کرمی; سیدمحمد میرکمالی; جواد پورکریمی (دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)
زمینه و هدف: با توجه به اینکه در سالهای اخیر رسواییهای اخلاقی رهبران، تبعیض، باندبازی و تحریف مسایل در همه جا از سازمانهای تجاری و دولتی گرفته تا کلیسا در صدر اخبار سرتاسر دنیا قرار گرفته است.، سعی نمودیم با بررسی و تبیین رهبری اخلاقی و ابعاد آن، شناخت بیشتری نسبت به این نوع از رهبری ایجاد کنیم. هدف پژوهش حاضر، باهدف بررسی و تبیین رهبریاخلاقی و ابعاد آن در کارکنان دانشگاه تهران صورت گرفته است. روش پژوهش: ازنظر هدف کاربردی و ازنظر شیوه گردآوری دادهها توصیفی از نوع پیمایشی میباشد. جامعه آماری شامل کلیه کارکنان اداری و آموزشی پردیس و دانشکدههای دانشگاه تهران در سال تحصیلی 94 - 1395 می‌باشد، که بر اساس آخرین آمار و اطلاعات موجود 1419 (160 زن و 171 مرد) نفر اعلام شده است؛ که با استفاده از فرمول نمونه‌گیری کوکران تعداد 302 نفر به‌عنوان نمونه انتخاب شد. جهت گردآوری دادهها از  پرسشنامه محقق ساخته رهبری اخلاقی استفاده ‌شده است. یافتهها: کلیه مؤلفه‌های رهبری اخلاقی بالاتر از میانگین فرضی پژوهش قرار دارند، به‌غیراز مؤلفه‌های جهتگیریمردمی، نگرانی برای پایداری (ثبات)، تسهیمنقش و عصبیت که پایینتر از میانگین فرضی پژوهش میباشند. نتایج آزمون t مستقل نشان داد کارکنان زن و مرد ادراک یکسانی از رهبری اخلاقی دارند. همچنین نتایج آزمون وایانس یکراهه (f) نشان داد بین ادراک کارکنان از رهبری اخلاقی از نظر متغیرهای جمعیتشناختی (سن، سابقهخدمت، محل خدمت، تحصیلات و رشته تحصیلی) تفاوتی وجود ندارد. نتایج آزمون فریدمن حاکی از این است که هدایت اخلاقی از بیشترین اولویت و وضوح نقش از کمترین اولویت برخوردارند. نتیجهگیری: با توجه به پیامدهای مثبت رهبری اخلاقی برای سازمانها و جوامع لازم است مدیران این نوع از رهبری را در خود تقویت کنند., خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت (IJPA)
Keywords: خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت; IJPA; : رهبری‌اخلاقی; تسهیم‌قدرت; جهت‌گیری‌مردمی; کارکنان دانشگاه; نگرانی‌ثبات; هدایت‌اخلاقی

ارائه مدل مناسب سیاست‌گذاری اخلاقی در سازمان‌های ورزشی ایران - میثم عیوضی; علیرضا امیرکبیری; فریده حق شناس; محمد رضا ربیعی مندجین (دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)
ر زمینه: با توجه گسترش ورزش درجوامع و بروز چالش‌های اخلاقی، اهمیت اخلاق در ورزش را نمایان می‌سازد لذا نیازمند سیاست‌گذاری مناسبی هستیم تا جامعه ورزشی هرچه بیشتر در حرکت به سمت اخلاق ورزشی موفق باشد. هدف: هدف این پژوهش ارائه مدلی مناسب برای سیاست‌گذاری اخلاقی در سازمان‌های ورزشی ایران است. روش تحقیق: در این پژوهش با استفاده از روش تحقیق کیفی و با جمع آوری داده 19نفر از مدیران و اساتید خبره ورزشی مصاحبه نیمه ساختار یافته انجام پذیرفته. اطلاعات بدست آمده از طریق مصاحبه گردآوری شده وسپس با استفاده از نرم افزار Maxqda کد گذاری انجام گرفته و با روش تحلیل مضمون سعی به ارئه مدل شده ودر نهایت با استفاده از پرسشنامه با نمونه احتمالونده 385 نفری با استفاده ازدو نرم افزار spssو SmartPLS مدل مورد آزمون قرار گرفته. یافته‌‌ها: مدل ارئه شده متشکل از دو تم اصلی تحت عنوان تم محتوایی سیاست‌گذاری اخلاقی در ورزش با 4 دسته مقوله در 13 دسته مفهومی و تم شکل فعالیت‌های سیاست‌گذاری اخلاقی در ورزش با 5 دسته مقوله در11 دسته مفهومی شکل گرفته در بخش آزمون مدل مقادیر2R معناداربوده و ارتباط آنهامورد تاییدقرارگرفته شده است و نیز برازش مدل کلی821841090357/0 شده است که نشان ازبرازش کلی قوی مدل پژوهش دارد. نتیجه: نتایج این پژوهش بینشی را به سیاست‌گذاران و مدیران در عرصه ورزش می‌دهد تا با استفاده از الگوی ارئه شده، به اعتلای هرچه بیشتر اخلاق ورزشی سبب شوند زمینه: با توجه گسترش ورزش درجوامع و بروز چالش‌های اخلاقی، اهمیت اخلاق در ورزش را نمایان می‌سازد لذا نیازمند سیاست‌گذاری مناسبی هستیم تا جامعه ورزشی هرچه بیشتر در حرکت به سمت اخلاق ورزشی موفق باشد. هدف: هدف این پژوهش ارائه مدلی مناسب برای سیاست‌گذاری اخلاقی در سازمان‌های ورزشی ایران است. روش تحقیق: در این پژوهش با استفاده از روش تحقیق کیفی و با جمع آوری داده 19نفر از مدیران و اساتید خبره ورزشی مصاحبه نیمه ساختار یافته انجام پذیرفته. اطلاعات بدست آمده از طریق مصاحبه گردآوری شده وسپس با استفاده از نرم افزار Maxqda کد گذاری انجام گرفته و با روش تحلیل مضمون سعی به ارئه مدل شده ودر نهایت با استفاده از پرسشنامه با نمونه احتمالونده 385 نفری با استفاده ازدو نرم افزار spssو SmartPLS مدل مورد آزمون قرار گرفته. یافته‌‌ها: مدل ارئه شده متشکل از دو تم اصلی تحت عنوان تم محتوایی سیاست‌گذاری اخلاقی در ورزش با 4 دسته مقوله در 13 دسته مفهومی و تم شکل فعالیت‌های سیاست‌گذاری اخلاقی در ورزش با 5 دسته مقوله در11 دسته مفهومی شکل گرفته در بخش آزمون مدل مقادیر2R معناداربوده و ارتباط آنهامورد تاییدقرارگرفته شده است و نیز برازش مدل کلی821841090357/0 شده است که نشان ازبرازش کلی قوی مدل پژوهش دارد. نتیجه: نتایج این پژوهش بینشی را به سیاست‌گذاران و مدیران در عرصه ورزش می‌دهد تا با استفاده از الگوی ارئه شده، به اعتلای هرچه بیشتر اخلاق ورزشی سبب شوند, خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت (IJPA)
Keywords: اخلاق; سیاستگذاری; خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت; IJPA; ورزش

تبیین سبک‌های مدیریت در شاهنامه فردوسی بر پایه نگرش‌های اساطیری، حماسی و تاریخی - علیرضا غنچه ای; رحمان غفاری; مسعود احمدی (دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات)
زمینه: پیدایش سبک‌های مدیریتی مبتنی بر ادبیات جهان، اهداف، عملکرد و اثربخشی حوزه منابع انسانی را دستخوش تحولات زیادی نموده است. مدیریت به دلیل نقشی که در اثربخشی فردی و گروهی ایفا می‌کند، عامل بسیار مهمی‌ در مباحث مدیریت رفتار سازمانی در سازمان است. هدف: انواع مدیریت راه‌های مشخص تصمیم‌گیری‌ها در امور تحت امر است. طرق مختلف مدیریت می‌توانند بسته به عواملی تغییر کنند مانند فرهنگ جامعه، وظیفه‌ای که از کار انتظار می‌رود، تفاوت نیروی کار، و شخصیت و توانایی‌های رهبران. روش‌ها: روش تحقیق روش تحلیل کیفی (تحلیل مضمون) و طرح‌های پژوهشی توصیفی تحلیلی با ماهیت کاربردی، براساس تحقیق کتابخانه‌ای گردآوری شده است. که نگاه به جنبه مدیریت در شاهنامه از نوآوری های این تحقیق بود. یافته ها: در فرایند بررسی صورت گرفته نشان داده شد که سبک‌ مدیریتی نقش‌مدار، سبک‌ مدیریتی توفیق‌مدار، سبک‌ مدیریتی پدرسالارانه یا استثماری/اقتدار، سبک مدیریت حمایتی و مشارکتی، سبک‌های اقتضایی مدیریت و انگیزش و سبک‌ مدیریتی موقعیتی در شاهنامه بسیار بیشتر از دیگر سبک‌ها مشهود بود. نتیجه گیری: فردوسی از مفاهیم فرهنگ کنترل، طراحی سازمانی، انگیزش، تصمیم‌گیری به اقتضای زمان و مکان بهره برده است., خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت (IJPA)
Keywords: خطمشی‌گذاری عمومی در مدیریت; IJPA; سبک‌های مدیریت شاهنامه; مدیریت در شاهنامه; نگرش‌های مدیریتی شاهنامه

مدیریت در عصر حکمت - علی رضائیان; ali rezaian (دانشگاه علامه طباطبایی)
از جذابیت های فلسفه علم، جدال بر سر تعریف و تعیین کرانه های علم است. این جدال در مدیریت نیز از گرمی خاصی برخوردار است ما بدون در نظر گرفتن اختلاف نظرها، بر این باوریم که مدیریت یا رهبری عبارت است از نفوذ در دیگران. بین رهبری و مدیریت تفاوت های جزئی وجود دارد. اولین تفاوت این است که مدیر در هر سازمان معمولا عضو آن سازمان است و اگر عضو هم نباشد حداقل باید در آن سازمان مامور باشد تا بتواند پست مدیریت بگیرد. دومین تفاوت در مدیریت سلسله مراتب مطرح است. سومین تفاوت در نوع هدف می باشد. , مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: حکمت; مدیریت; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; فلسفه علم

تحقیق: الزام بنیادین انسان کمالخواه - سید محمد اعرابی; seyed mohammad erabi (دانشگاه علامه طباطبایی)
سنت خلقت به نحوی است که رفع نیازهای بشر بدون تحقیق و تفکر میسر نمی شود. اگر میدان تحقیق و ابداع به روی انسان باز نبود و حوائج بدون زحمت حاصل می شد وی بدنبال چاره جوئی و تحقیق و تفکر نمی رفت و در آن صورت حالتی سرد و یکنواخت بر زندگی اش حکومت یافته و اختیار و طلب معنی و مصداق نیافته و مسئله امتحان و تقرب و عصیان مفهوم نمی یافت. ثمره این تلاشها رفع موانع موجود در سر راه تامین نیازهای بشر از طریق آگاهی بر روابط و توانائی تلفیق و ترکیب عناصر در کیفیات و کمیات گوناگون و در شرایط متفاوت است., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: انسان; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; انسان کمالخواه

تصمیم گیری در نظام ولائی اسلام: بحثی پیرامون مرجعیت و رهبری - حسین باهر; hoseyn baher (دانشگاه علامه طباطبایی)
اسلام به عنوان یک مکتب جامع الاطراف، در عموم زمینه های پنداری و رفتاری، دارای معارف و احکامی است که بعضا مطلق و بعضا نسبی هستند. مطلق های اسلامی آنهایی می باشند که محدود به شرایط زمان و مکان نیستند و برعکس، امور نسبی آن دسته از اموری هستند که اگر چه احکام آنها ثابت است ولی مصادیق شان بسته به تحولات زمانی و تغییرات مکانی متفاوت گردیده، لذا نیازمند اجتهاد اهل نظر هستند. بنابراین اجتهاد، که ضرورت فقاهت اسلامی است در دو زمینه لازم می گردد: یکی در فهم احکام اولیه و دیگری در تطبیق موضوعات با احکام. آنچه که در این مقاله آمده است در حقیقت نوعی استنباط علمی است از معارف دینی در زمینه های تصمیم گیری که بنا به بردارشت نویسنده، دارای طبقه بندی چهارگانه ای می باشند. 1. روابط خود و خود 2. روابط خود و خدا 3. روابط خلق و خلق 4. روابط خلق و خدا, مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: تصمیم گیری; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; مرجعیت و رهبری; نظام ولائی اسلام

دو نظریه عمده در زمینه ولایت فقیه - عبدالله جاسبی; abdollah jasbi (دانشگاه علامه طباطبایی)
مقاله موجود تحقیقی است پیرامون ولایت فقیه در اسلام از زمان غیبت صغری تا حال که بر اساس آیاتی از قرآن مجید، نهج البلاغه، احادیث معتبر اسلام و دیدگاه های علمای بزرگ شیعه تهیه و تنظیم گردیده است. به طور کلی ضرورت ولایت فقیه و تشکیل حکومت اسلامی مرود تاکید و توجه تمامی علمای شیعه می باشد و در این زمینه دو نظریه وجود دارد که تحت عنوان نظریه اول و دوم در مقاله مورد بررسی قرار گرفته:پیروان نظریه اول بر این عقیده اند که در زمان غیبت تشکیل حکومت از سوی علما جایز نیست و تحقق حکومت را موکول به ظهور حضرت بقیه الله الاعظم عج می دانند.علما طرفدار نظریه دوم بر این اعتقاد هستند که تشکیل حکومت در زمان غیبت از واجبات است. پیروان این نظریه به دو دسته تقسیم می شوند:دسته اول-که ولایت فقیه و تشکیل حکومت اسلامی را منصوب از سوی ائمه می دانند و رای مردم را در آن نافذ نمی دانند.دسته دوم-معتقد هستند که ولایت فقیه با رای مردم تحقق پیدا می کند و مسئله انتخاب ولی فقیه از سوی مردم را مطرح می نمایند.در بخش پایانی مقاله نیز دیدگاه های قانون اساسی در مورد کنترل رهبری و ولی فقیه آورده شده است. , مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: ولایت فقیه; نظریه; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; نظام عقیدتی

دیدگاه های ارزشی اعتقادی گزینش - سید حسین ابطحی; seyed hoseyn abtahi (دانشگاه علامه طباطبایی)
یکی از مهمترین وظایف مدیران منابع انسانی در سازمان های دولتی، صنعتی و بازرگانی نیرویابی، جذب و گزینش نیروی انسانی برای اجرای برنامه ها و نیل به اهداف و ماموریتهای سازمان است. این وظیفه به دو علت مهم در سازمان ها ضروری می گردد. یکی گسترش اهداف سازمان ها و دیگری وجود ضایعات پرسنلی. گسترش اهداف سازمان ها و اثر گستردگی نیاز جوامع بشری و ضایعات پرسنلی به دلایل گوناگونی از قبیل بازنشستگی، از کار افتادگی، انتقال، اخراج، استعفا و فوت پدیدار می گردد. بدیهی است در سازمان هائی که به درستی سازماندهی و تقسیم کار شده باشد خلع نیروهای انسانی ممکن است زیانهائی را برای سازمان و مدیریت ایجاد نماید. از این جهت اولین و مهمترین وظیفه مدیران پرسنلی، یافتن نیروهای مناسب از جهات دانش، مهارت و رفتار برای جایگزین نمودن ضایعات و نیازهای پرسنلی به منظور نیل به اهداف و ماموریت سازمان است. نیرویابی، جذب و گزینش اگر از راههای علمی، صحیح و منطقی اجرا شود نیل به اهداف و ماموریت های سازمان را تضمین می کند. در غیر اینصورت مشکلات جبران ناپذیری برای سازمان و مدیریت بوجود می آورد. در این مقاله سعی شده که جدای از دیدگاه علمی مدیریت منابع انسانی که در کتب مدیریت متداول منابع انسانی به آنها پرداخته شده صرفا به دیدگاه های ارزشی اعتقادی که حلقه مفقودی در شیوه های نیرویابی، جذب و گزینش است، توجه شود و نقش، اهمیت و اثرات عدم رعایت آن برای خوانندگان بیان گردد., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; گزینش; ارزشی; اعتقادی; دیدگاه

مدیریت مشارکتی ضرورتی اخلاقی است - عباس محمدزاده; abas mohamadzadeh (دانشگاه علامه طباطبایی)
بیش از 50 سال پژوهش و تحقیق نشان می دهد که مدیریت مشارکتی اگر به درستی و بر اساس نظریه ی اقتضا به کار گرفته شود موجب رضایت شغلی، بهبود عملکرد و افزایش بهره وری می گردد. اما باید توجه داشت که تصمیم به استفاده از این شیوه ی مدیریت محدود به دلایل فوق نمی باشد بلکه بیشتر تصمیمی است که به رعایت اصول اخلاقی در مدیریت بر میگردد. زمانی که نیازهای اساسی کارکنان، بخصوص نیازهای رشد آنان که در نظریه ی آرجیریس مطرح شده است ارضا نگردد علاوه بر بهره وری، سلامت روانی و جسمی کارکنان نیز در خطر قرار می گیرد. نویسنده معتقد است که مدیریت مشارکتی نیازهای رشد انسان را تامین می کند. لذا در این مقاله شواهدی دال بر اخلاقی بودن مدیریت مشارکتی ارائه و نشان داده می شود که مدیریت مشارکتی نه تنها شیوه ای اثر بخش است بلکه ضرورتی اخلاقی است. ترجمه ی این مقاله در این مقطع زمانی خاص به علت انجام انتخابات شوراها و حرکت به سمت مدیریت مشارکتی در سطح کشور است., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; ضرورت اخلاقی; مدیریت مشارکتی

آیا می توان در تئوری های سازمان و مدیریت یک تئوری عام و جهان شمول داشت؟ - عباس صمدی; abas samadi (دانشگاه علامه طباطبایی)
بیش از یک قرن از زمانی که تیلور نظریه مدیریت علمی را ارائه داد می گذرد. در این مدت تحقیقات بسیاری در زمینه سازمان و مدیریت انجام گرفته است. در نتیجه این تحقیقات نظریه ها، اصول و مکاتب متنوع و مختلفی پدید آمده است. گوناگونی و پراکندگی نظریه ها و رویکردها باعث شده است تا عده ای درصدد باشند تا با ترکیب نظریه ها به نظریه ای عام و جهان شمول دست یابند. در این مقاله به بررسی نظرات کسانی که بدنبال تئوری عام و جهان شمول هستند می پردازیم و پیشنهادهای آنان را بررسی خواهیم کرد. سپس بیان خواهیم داشت که دستیابی به نظریه ای جامع ناشی از رویکرد مکتب اثبات گرایی به علم است و با رویکرد فرامدرنیزم سازگاری ندارد. در کل این مقاله در جهت پاسخگویی به این پرسش که آیا می توان در تئوری های سازمان و مدیریت یک تئوری عامل و جهان شمول داشت؟, مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: مدیریت; سازمان; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; تئوری; جهان شمول

تحلیل عوامل موثر بر شکل گیری خط مشی های عمومی در جمهوری اسلامی ایران و ارائه الگوی بهینه - سید مهدی الوانی; seyed mehdi alvani (دانشگاه علامه طباطبایی)
نظام های سیاسی بر اساس بنیانهای ارزشی، اعتقادات و ایدئولوژی و فرهنگ خاص شکل می گیرند و ساختار حکومتی مناسب و شایسته به منظور تنظیم رفتار و روابط حاکمان، گروه های مختلف جامعه و افراد جامعه را طراحی و به مورد اجرا می گذارند ساختار نظام های سیاسی نیز بر مبنای ایدئولوژی، اعتقادات و ارزش هایی که نظام پایه آن استوار است، شکل میگیرد و به تبع آن نظام خط مشی گذاری نیز تعیین می شوود محور شکل گیری ساختار در نظام های سیاسی غالبا یکی از محورهای زیر است: اصالت فرد اصالت جمع اصالت فرد و جمع اصالت حق و بسته به اینکه یک نظام سیاسی کدامیک را مبنا قرار دهد ساختار نظام و خرده نظام های آن شکل می گیرد. در این تحقیق هدف شناخت این مبنا در نظام سیاسی جمهوری اسلامی ایران و تاثیر آن بر ساختار نظام حکومت و نظام خط مشی گذاری است., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; اصالت جمع; اصالت حق; اصالت فرد; الگوی بهینه

مدیریت دولتی و ضرورت تقویت زیر ساخت های اخلاقی - سید مهدی الوانی; نور محمد یعقوبی; seyed mehdi alvani; nour mohammad yaghubi (دانشگاه علامه طباطبایی)
ضرورت توجه به اخلاقیات در مدیریت دولتی، پژوهش ها و مطالعات متعددی بدنبال داشته است. بی گمان تقویت اخلاقیات در بخش عمومی می تواند نقش مهمی در بهبود کیفیت خدمات ارائه شده از سوی سازمان های عمومی و افزایش مشروعیت این سازمان ها در انظار عمومی ایفا کند. در این مقاله سعی شده است تا ضمن تبیین مفهوم اخلاق در مدیریت دولتی و ضرورت توجه به آن در خدمات عمومی، چارچوبی برای ارزیابی زیر ساخت های اخلاقی ارائه شود. در خاتمه نیز به چگونگی تقویت زیر ساخت های اخلاقی و نتیجه گیری از مباحث پرداخته شده است. اخلاقیات از جمله موضوعاتی است که اندیشمندان مدیریت دولتی از سالها پیش به اهمیت و نقش آن در ساختار نظام اجتماعی پی برده و با انجام مطالعات و پژوهش های گوناگون در تلاش هستند تا پاسخی برای مسائل اخلاقی بیابند و سازوکارهایی به منظور تقویت اخلاقیات در بخش دولتی ارائه دهند., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: سازمان دولتی; مدیریت دولتی; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; زیرساخت اخلاقی

اخلاقیات و مدیریت به سوی نظام اخلاقیات یکپارچه در سازمان - سید مهدی الوانی; seyed mehdi alvane (دانشگاه علامه طباطبایی)
اخلاق به عنوان تنظیم کننده روابط میان انسانها، همواره از اهمیت بسیاری برخوردار بوده است. در مدیریت نیز این ساز و کار درونی بدون آنکه نیاز به اهرمهای بیرونی داشته باشد قادر است تا عملکردهای اخلاقی را در کارکنان تضمین نموده و سازمانی اخلاقی را بوجود آورد. نقش اخلاق در عملکردها و رفتارها، در تصمیم گیری ها و انتخاب ها و در برخوردها و ارتباطات مهم و تعیین کننده است و از اینروست که امروزه بحث اخلاقیات و مدیریت یکی از مباحث عمده رشته مدیریت گردیده است. اخلاقیات به عنوان سیستمی از ارزشها و باید و نبایدها تعریف می شود که بر اساس آن نیک و بدهای سازمان مشخص می گردند و عمل بد از خوب متمایز می شود. با اتکا به اصول اخلاقی مدیران قادر می شوند تا تصمیم بگیرند که چه چیزی درست و چه چیزی نادرست است چه کسی در سازمان به راه درست می رود و چه کسی راه نادرست می پیماید. بنابراین مدیر در انجام وظایف خود نظیر تصمیم گیری، ارزشیابی، نظارت، تشویق و تنبیه بدون وجود یک نظام اخلاقی در سازمان نمی تواند با قطعیت عمل کند. در این مقاله ضمن ارائه دیدگاه های مختلف اخلاقی، چگونگی ایجاد یک نظام اخلاقی منسجم و یکپارچه در سازمان مطرح می گردد و نحوه حفظ این نظام از طریق جهت دادن به رفتارها و ساختارها تشریح می شود., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: سازمان; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; اصالت فایده; اصالت نفع فردی; خویشتن خواهی; دیدگاه اخلاقی; سودمندگرایی

مدیریت بومی: چالشها و راهکارها - حسن لباف; محمدرضا دلوی; hasan labaf; mohamadreza delavi (دانشگاه علامه طباطبایی)
سالهاست که الگوی مدیریت وارداتی غرب بی چون و چرا در کشورهای در حال توسعه به کار بسته می شود بی آن که اثر بخشی مورد انتظار را داشته باشد. سوالی که در این میان مطرح است آن است که چرا علیرغم سودمند بودن این الگوها در کشورهای مادر، جهانشمولی و انتقال پذیری آنها به دیگر کشورها با تردید و ناکامی مواجه شده است. هدف این مقاله بررسی ابعاد مختلف این پرسش و دست یافتن به پاسخ مناسب به آن است. در این راستا محدودیت ها و موانعی که خود را به عنوان مهم ترین چالش های انتقال و اقتباس از الگوهای مدیریت وارداتی مطرح می کنند با رویکردی محیطی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته و فرایند تاثیر گذاری فرهنگ ملی در ابعاد مختلف بر فرهنگ سازمانی به طور اعم و بر اقدامات و سبکهای مدیریت سازمان ها به طور اخص به شیوه ای تطبیقی مورد بررسی قرار گرفته است. در جمع بندی تحلیل های ارائه شده که عمدتا با استفاده از تحقیقات هافستد صورت گرفته است بر دستیابی به نظریه ها و الگوهای مدیریت بومی به عنوان ضرورتی غیر قابل اجتناب تاکید گردیده و راهکارهایی ارائه شده است که می تواند بستر لازم برای تکوین الگوهای مدیریت بومی را فراهم آورد., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: راهکار; فرهنگ سازمانی; چالش; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; مدیریت بومی

اخلاق اداری - ابوالحسن فقیهی; بهروز رضایی منش; abolhasan faghihi; behroz rezaeimanesh (دانشگاه علامه طباطبایی)
علم اخلاق به عنوان علم و آیین و نرم افزار آداب دانی و اخلاق مندی و علم چگونه زیستن و تعیین بایدها و نبایدها و صدور احکام خوب و بد نسبت به رفتارهای آگاهانه و مختارانه ی آدمیان همواره در فرهنگ های گوناگون در محضر پیشینیان و پسینیان خداوندگاران دین و اندیشه جایگاهی ویژه داشته است. به عنوان نمونه باید یاد کرد از سخن رسول گرامی اسلام ص که فرمود: من برای کامل کردن مکارم اخلاقی فرستاده شدم. اخلاق جدا از بنیادهای نظری اش با داشتن کارکردهای جامعه شناسانه و روان شناختی کارروا، به مثابه ی نماد، داور، روش، دورنما و دیدگاه عمل کرده و در اعتماد سازی و ایجاد همبستگی در میان افراد جامعه و دولت ها آبشخوری توان گر بوده است. هر چند آن در مقام شرحه شرحه شدن، شمولیت، بازگویی و بازنمودگی پیهم چالش و فرانمود است و در پیشگاه اندیشگی متفکران که سعی مستمر در پژوهشیدن آن داشته اند خویی نپذیرنده و ناشناسنده دارد و به گاه هر تصمیم خرد یا کلان و ارائه ی پاسخ به پرسشهای مطرح(از قبیل این که آیا گرفتن آن یا این تصمیم، خوب است یا بد؟ درست است یا نادرست؟ ) دیریاب و سهل و ممتنع می نمایاند. نوشتار حاضر با توجه به اهمیت و ورود اخلاق به عرصه ی سازمان های دولتی و نیز به ضرورت به سر بردن در عصر بحران اخلاقی و کاهش شدید اعتماد مردم نسبت به رعایت جنبه های قانونی و اصول اخلاقی توسط مدیران و سازمان ها جستار گونه ای است درباره ی اخلاق و سازمان. و علاوه بر کاویدن نگرش ها و ضرورت های  آن، تلاش کرده است تا ابعاد مدیریت  اخلاق و زیرساخت اخلاقی(نرم افزار و سخت افزار درونی سازی و ارتقای اخلاقیات که به گونه ای نظام مند، مجموعه عوامل تاثیر  گذار و کنترل کننده ی رفتارهای غیر اخلاقی را می نمایاند) را بویژه برای بخش خدمات عمومی بررسی نماید., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: اخلاق; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; اخلاق اداری; افت اخلاق

رابطه ی بین عزت نفس و نیاز به کسب موفقیت کارکنان سازمان های دولتی - رسول رنجبریان; نعمت الله موسی پور; محمد قزل ایاق; rasool ranjbarian; nemato llah moosapoor; mohammad ghezel ayagh (دانشگاه علامه طباطبایی)
این پژوهش به منظور بررسی رابطه ی بین عزت نفس و نیاز به کسب موفقیت کارکنان سازمانهای دولتی شهر کرمان، با انتخاب 25 سازمان انجام شده است. در این بررسی نیاز به کسب موفقیت بر اساس چهار مولفه ی مسئولیت پذیری، رقابت جوئی، سخت کوشی و هدف مداری تعریف شده است. برای سنجش عزت نفس از پرسش نامه ی عزت نفس آیزنک و برای سنجش نیاز به کسب موفقیت از پرسش نامه ی پژوهشگر ساخته استفاده شده است. جامعه ی آماری در این پژوهش شامل 7228 نفر بود که در مجموع 300 پرسشنامه به نمونه ی آماری تحویل و جمع آوری شد و همین تعداد در تجزیه و تحلیل ملاک عمل قرار گرفت. بررسی های آماری با استفاده از روشهای مناسب آماری و به کمک نرم افزار SPSS انجام شد. نتایج به دست آمده نشان می دهد که: بین عزت نفس و نیاز به کسب موفقیت، مسئولیت پذیری، رقابت جویی، سخت کوشی و هدف مداری کارکنان ادارات دولتی رابطه وجود دارد. با توجه به این که امتیازهای عزت نفس و نیاز به کسب موفقیت کارکنان در حد متوسط می باشد پیشنهاد می شود که در زمینه ی افزایش این دو متغیر تدابیری اتخاذ شود., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: ارزش; سازمان دولتی; عزت نفس; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD

تحلیلی بر کیفیت حکمرانی خوب در ایران - سید مهدی الوانی; محسن علیزاده ثانی; seyed mehdi alvaani; mohsen alizadeh saani (دانشگاه علامه طباطبایی)
ناتوانی مدلهای سنتی و مدلهای بازار مدار مدیریت دولتی برای پاسخگویی به فرایندهای پیچیده و پویای تصمیم گیری عمومی معاصر، موجب حرکتی در بخش دولتی در طی دهه 1990 از تاکید صرف بر کیفیت ارائه خدمات به تاکید بر حکمرانی خوب گردید و لیکن واژه های معدودی را می توان در علوم اجتماعی به اندازه حکمرانی مبهم یافت. بنابراین زمانی که میخواهیم کیفیت حکمرانی را ارزیابی کنیم باید درک مناسبی از اجزا و عناصر آن داشته باشیم. این مقاله با مرور چندین پروژه بین المللی و آثار برخی از محققان که در سالهای اخیر در زمینه ارزیابی کیفیت فرایندهای حکمرانی خوب ارائه شده اند بدنبال شناخت شاخص هایی می باشد تا با استفاده از آنها به تحلیل کیفیت حکمرانی خوب در ایران بپردازد. این تحقیق با رویکردی میان رشته ای از طریق روش تحقیق کتابخانه ای به جمع آوری اطلاعات تحقیقات انجام شده در رشته های مختلف علوم اجتماعی پرداخته است. یافته های تحقیق بیانگر این است که هریک از معیارهای حکمرانی خوب بگونه ای در قانون اساسی ج.ا.ا مورد تاکید بسیار بوده است و در عرصه عمل نیز شاهد بهبود شاخص های حکمرانی خوب پس از پیروزی انقلاب اسلامی تاکنون می باشیم ولی در عین حال در مقاطعی از این دوران شاهد بر هم خوردن تعادل میان سه نهاد اصلی جامعه بوده ایم که در آینده ای نه چندان دور عوارض خود را نشان داده اند., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: عدالت; مشارکت; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; پاسخگویی; توسعه انسانی; حکمرانی

نقش مذهب، معنویت در جهانی شدن - رضا طهماسبی; جبار باباشاهی; reza tahmasbi; jabbar babashahi (دانشگاه علامه طباطبایی)
جهانی شدن موجب گشوده شدن مرزهای کشورها به روی یکدیگر و سهولت مبادلات اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی شده است. اما جهانی شدن بدون توجه به ارزشها، مذهب و معنویت، امکان پذیر نیست. بنابراین دین و مذهب به عنوان یک عامل انسجام دهنده بین افراد که در برگیرنده ارزشها و اخلاقیات است و معنویت نیز به عنوان عامل انسجام دهنده بین افراد که در برگیرنده ارزشها و اخلاقیات است و معنویت نیز به عنوان عاملی که معنا دهنده به زندگی است، نقش مهمی در جهانی شدن دارند. از این رو، مقاله حاضر به بررسی نقش مذهب و معنویت در جهانی شدن می پردازد. بدین منظور ابتدا جهانی شدن و تاریخچه آن مورد بحث قرار گرفته، سپس معنویت تعریف شده و تفاوت آن با مذهب بیان می شود و در نهایت نقش مذهب و معنویت در جهانی شدن مورد بررسی قرار می گیرد., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: جهانی شدن; معنویت; مذهب; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD

بررسی نقشی معنویت در کارایی بانکداری - شمس السادات زاهدی; علی علی پناهی; shamso- sadat zahedi; ali alipanah (دانشگاه علامه طباطبایی)
در سالهای اخیر جایگاه معنویت در سازمانها مورد توجه روزافزون مدیران، کارکنان، مشتریان و جامعه قرار گرفته است. اما در ادبیات مربوطه معنویت به عنوان یک پدیده فرهنگی که ممکن است بر رفتار سازمان تأثیر بگذارد، کمتر مورد توجه قرار گرفته است. از ادبیات مربوط به معنویت چنین بر میآید که افراد با معنویت بالاتر، زندگی کاری سالمتر، شادتر و پربار تری دارند و از کارایی بالاتری برخوردارند. هدف این رساله بررسی رابطه بین معنویت و کارایی صنعت بانکداری می باشد., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: معنویت; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; کارایی; کار با معنا; کار هدفمند; معنویت عملی; معنویت محض

عدالت سازمانی: ارائه مدلی برای اندازه‌گیری عدالت برون‌سازمانی - سید یعقوب حسینی; سمیرا کریمی; Seyed Yaghoub Hosseini; Samira Karimi (دانشگاه علامه طباطبایی)
عدالت سازمانی در اغلب پژوهشها در ارتباط با ذینفعان درونی سازمان در نظر گرفته شده و به دلیل پیامدهای مهم آن تبدیل به یکی از جذابترین موضوعات پژوهشی در حوزه روانشناسی صنعتی و سازمانی شده است، پژوهش‌های اندکی درباره رفتار عادلانه سازمان در مواجهه با ذینفعان بیرونی صورت گرفته است. پژوهش حاضر در راستای این خلأ نظری و با هدف ارائه مدلی برای سنجش مفهوم عدالت برونسازمانی انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر گردآوری اطلاعات، توصیفی و از نوع همبستگی می‌باشد. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامه بوده و برای تعیین قابلیت اعتماد (پایایی) از روش آلفای کرونباخ استفاده شد که مقدار نهایی آن 81/0 محاسبه شده که حاکی از اعتبار بالای پرسشنامه دارد. برای آزمون فرضیات پژوهش از مدل‌سازی معادلات ساختاری استفاده شده است. نتایج به دست آمده نشان می‌دهد که ابعاد شناسایی شده (عدالت با مشتریان، عدالت با تأمین‌کنندگان، عدالت با رقبا و عدالت محیطزیستی) مفهوم عدالت برون‌سازمانی را مورد سنجش قرار می‌دهند., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: عدالت سازمانی; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; عدالت برون‌سازمانی

مدل جامع عدالت سازمانی با رویکرد اسلامی - سیدعلی اکبر افجه; ولی ا... تقی پورفر; عادل آذر; محمود جعفرپور; Seyed Ali Akbar Afjahi; ValiOllah NaghiPurfar; Adel Azar; Mahmoud Jafarpoor (دانشگاه علامه طباطبایی)
عدالت نقش مهمی را در پویاییهای روابط سازمانی از جمله روابط رهبر - پیرو، رفتار شهروندی و ... ایفا میکند واز این رو از موضوعات مورد توجه مدیران و کارکنان اس ت. بر این اساس و با توجه به بافت فرهنگی اجتماعیسازمان های کشور، پژوهش حاضر با هدف طراحی مدل جامع عدالت سازمانی با رویکرد اسلامی انجام شده است.روش تحقیق مورد استفاده در این پژوهش بر حسب نوع داده، کیفی؛ بر حسب نتیجه، بنیادی و بر حسبهدف، اکتشافی است. همچنین با توجه به ضرورت استنباط از اصلیترین منبع اجتهاد دینی یعنی قرآن کریم، ازبین راهبردهای مختلف پژوهش کیفی، از راهبرد تحلیل محتوا مبتنی بر مبانی و ارزش های اسلامی بهره برده شد.جهت گردآوری دادهها نیز از تفسیرهای راهنما، نور و المیزان بهره برده شد و تمامی آیاتی که تفسیرشان درحوزه عدل، ظلم و واژههای مرتبط بود، مورد مطالعه و کدگذاری قرار گرفت.نتیجه بررسی دادهها نشان داد که مدل عدالت سازمانی با رویکرد اسلامی، از 35 مفهوم (شاخ ص) تشکیلشده است. به طوری که مفاهیم شناسایی شده، در سه مقوله (متغیر) عدالت توزیعی، عدالت روی های و عدالتتعاملی (مراودهای) طبقهبندی شد, مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: عدالت سازمانی; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; عدالت توزیعی; عدالت اسلامی; عدالت تعاملی

تدوین الگوی اقدامات اثربخش در مساجد - رسول عباسی; غلامرضا طالقانی; حسن عابدی جعفری; ابوالحسن فقیهی; Rasoul Abbasi; Gholamreza Taleghani; Hassan Abedi Jafari; Abolhassan Faghihi (دانشگاه علامه طباطبایی)
یکی از مهمترین موضوعاتی که توجه محققان سازمانهای داوطلبانه را به خود جلب کرده شناسایی اقدامات اثربخش در مدیریت این سازمانهاست. تحقیق حاضر با هدف شناسایی عناصر الگوی اقدامات اثربخش که بخش فرآیند در سیستم مدیریت اثربخش مسجد را تشکیل میدهد، صورت گرفته است. روش طراحی الگوی مفهومی در این پژوهش، مفهومسازی عملی منفرد است. از روش دلفی برای تأیید الگوی طراحی شده استفاده شده. گردآوری اطلاعات از منابع مختلف علمی و دینی انجام شده است. در این پژوهش، اقدامات مسجد به سه مؤلفهی حاکم کردن ارزشها، وظایف عمومی و مدیریت عملیات تجزیه شده است. طبق نظر خبرگان، هر سه مؤلفهی فوقالذکر تأثیری برابر در موفقیت و اثربخشی مسجد دارند. شاخصهای همسو کردن اقدامات با ارزش‌های مسجد با امتیاز 8.35، رهبری معنوی با امتیاز 8.55 و الگو برداری از رفتار معصومین (ع) با امتیاز 8.60 بیشترین اهمیت را به ترتیب در سه مؤلفهی حاکم کردن ارزشها، وظایف عمومی و مدیریت عملیات کسب کردهاند., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: مدیریت اسلامی; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; مدیریت مسجد; فرآیند; اقدامات اثربخش

مطالعه تطبیقی مولفه های موثر بر انگیزه خدمت به جامعه - حامد دهقانان; سعید صحت; سید ابراهیم ساداتیان; Hamed Dehghanan; Saied Sehat; Seyeed Ebrahim Sadatyan (دانشگاه علامه طباطبایی)
شناخت تفاوت های اساسی بین کارکنان بخش دولتی و بخش خصوصی در حوزه انگیزشی و رفتاری، گام مهمی در مسیر درک مفهومی است که در ورای مفهوم انگیزه خدمت به جامعه وجود دارد. در این پژوهش هدف اصلی بررسی تفاوت بین کارکنان بخش خصوصی و دولتی از نظر انگیزه خدمت به جامعه و همچنین تاثیر پیش نیازها بر انگیزه خدمت به جامعه می باشد. در همین راستا بیمارستانهای خصوصی و دولتی شهر ساری به عنوان جامعه آماری تحقیق انتخاب شده اند و حجم نمونه 225 برآورد شد. روش تحقیق در این پژوهش، روش تحقیق توصیفی از نوع پیمایشی می باشد. جهت جمع آوری داده ها از یک پرسشنامه استاندارد 55 سوالی استفاده شده است.داده های بدست آمده با استفاده از نرم افزارهای SPSS و لیزرل مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. این پژوهش نشان داد که از نظر انگیزه خدمت به جامعه بین کارکنان بیمارستان‏های خصوصی و دولتی تفاوت معنی داری وجود ندارد. نتایج نشان داد که در بییمارستان‏های دولتی پیش نیازهای تعیین شده بر انگیزه خدمت کارکنان تاثیر معنی داری دارند ولی در بیمارستانهای خصوصی پیش نیازها بر انگیزه خدمت کارکنان تاثیر ندارند. همچنین نتایج تجزیه و تحلیل داده ها نشان داد که در بخش دولتی انگیزه خدمت کارکنان بر عملکرد فردی تاثیر مثبت و معناداری دارد ولی در بخش خصوصی انگیزه خدمت کارکنان بر عملکرد فردی آنان تاثیر مثبت و معناداری ندارد., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: عملکرد فردی; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; انگیزه خدمت به جامعه; بخش خصوصی و دولتی; پیش نیازها

بررسی نقش شوخ طبعی مدیریتی بر رفتار سازمانی مثبت گرای کارکنان - رضا سپهوند; زهره محمدیاری; Reza Sepahvand; Zohre Mohamadyari (دانشگاه علامه طباطبایی)
هدف تحقیق حاضر"بررسی نقش شوخ طبعی مدیران بر رفتار سازمانی مثبت گرای کارکنان" می‌باشد.روش تحقیق، توصیفی و از نوع همبستگی می‌باشد. جامعه آماری شامل کلیه مدیران و کارکنان شرکت پتروشیمی ایلام است که تعداد آنها 400 نفر می‌باشد. با استفاده از جدول مورگان تعداد 196 نفر برای نمونه انتخاب شدند. روش نمونه‌گیری، تصادفی ساده است.نتایج پژوهش نشان دادند که شوخ طبعی مدیران بر رفتار سازمانی مثبت گرای کارکنان تاثیر معناداری دارد. همچنین ابعاد شوخ طبعی مدیریتی (لذت از شوخی، خنده، شوخی کلامی، شوخ طبعی در روابط اجتماعی و شوخ طبعی در شرایط استرس آور) نیز بر رفتار سازمانی مثبت گرای کارکنان تاثیر معناداری دارند., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; رفتار سازمانی مثبت گرا; شوخ طبعی مدیران; شوخی کلامی; لذت از شوخی

بررسی پیامدهای غرور سازمانی؛ رویکرد رفتاری - علی صفری; علی نصر اصفهانی; رزا عیدی‌زاده; Ali Safari; Ali Nasr Isfahani; Rosa Eydizadeh (دانشگاه علامه طباطبایی)
پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر غرور سازمانی و تحلیل برخی پیامدهای رفتاری آن در بین کارکنان شرکت برق منطقهای استان خوزستان انجام شده است. در این پژوهش عوامل رفتار مشارکتی، متعهد بودن در ارائه خدمات به مشتری، وابستگی روانشناختی، غرور متکبرانه، رفتار انحرافی، خودشیفتگی سازمانی به عنوان متغیرهای تأثیر پذیر از غرور سازمانی مورد بررسی قرار گرفتند. جامعه آماری این پژوهش کارکنان شرکت برق منطقهای خوزستان بودهاند که تعداد آنها 715 نفر بود که از این تعداد ۲۸0 نفر به روش نمونهگیری طبقهای متناسب با حجم، به عنوان نمونه انتخاب شدند. جهت آزمون فرضیههای پژوهش از پرسشنامة محقق ساخته استفاده شده است که برای بررسی روایی پرسشنامه از روایی محتوایی و سازه و برای تعیین پایایی آن از روش آلفای کرونباخ استفاده گردیده است. نتایج آزمون فرضیهها نشان داد که متغیر غرور سازمانی با مقدار ۸۱/0 بر رفتار مشارکتی ، با مقدار ۹۴/0 بر وابستگی روانشناختی، با مقدار ۵۱/۰ بر متعهد بودن در ارائه خدمات، با مقدار ۳۸/0 بر خودشیفتگی سازمانی و همچنین غرور سازمانی با مقدار ۲۹/۰ بر رفتار انحرافی تأثیر معناداری دارد., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: رفتار انحرافی; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; خودشیفتگی سازمانی; رفتار مشارکتی; غرور سازمانی; وابستگی روانشناختی

تبارشناسی روشهای تحقیق در علوم انسانی در مسیر تمدن ایرانی- اسلامی - جهانیار بامداد صوفی; Jahanyar Bamdad Soofi (دانشگاه علامه طباطبایی)
تبارشناسی مجموعه ای از تکنیک های تاریخی مورد استفاده در فلسفه است که برای اولین بار توسط فردریش نیچه، فیلسوف آلمانی و پس از او توسط میشل فوکو، فیلسوف پست- مدرن فرانسوی در مطالعاتشان به عنوان اصلی ترین روش تحقیق مورد استفاده قرار گرفته است. در این مقاله کوشش شده است تا از رویکرد تبارشناسانه به منظور ریشه یابی مبانی معرفت شناختی و هستی شناختی و روش شناختی علوم مدرن در عصر رنسانس استفاده شود تا بتوان نه تنها گفتمان جدیدی را در ارتباط با سنخ شناسی روشهای تحقیق در علوم انسانی ارائه نمود، بلکه به ریشه یابی بنیان های روش شناختی علوم انسانی در مسیر تمدن اسلامی-ایرانی نیز، هرچند به صورت اجمالی، پرداخت. نظریه ای که در مقاله ی حاضر مطرح می شود بیان می کند که روش های علمی ظهور یافته در عصر رنسانس از دیر باز مورد استفاده ی محققین و علمای ایرانی-اسلامی قرار می گرفتند. مطالعات تبارشناسانه به ما نشان می دهد که خاستگاه بسیاری از روش های متداول علمی در علوم انسانی که در علوم مدرن مورد استفاده پژوهشگران قرار می گیرند به قرن ها قبل در مسیر تمدن ایرانی-اسلامی بر میگردد., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; تبارشناسی; تمدن ایرانی-اسلامی; روش شناسی تحقیق

عوامل موثر بر نهادینه سازی فرهنگ سازمانی مبتنی بر ارزشهای اسلامی - فتاح شریف زاده; بهروز رضایی منش; امیرحسن عزتی; Fattah Sharifzade; Behrooz Rezaeemanesh; Amir Hassan Ezzati (دانشگاه علامه طباطبایی)
بنا به اهمیت وافر موضوع فرهنگ سازمانی و تاثیر بسزای آن بر عملکرد سازمان، مقاله حاضر به جهت یاری مدیران سازمان ها و دستگاه های اجرایی به شناسایی و بررسی تاثیر عوامل رفتاری، ساختاری و زمینه ای بر روی نهادینه سازی فرهنگ سازمانی مبتنی بر ارزش های اسلامی پرداخته است. این تحقیق از نوع تحقیقات کاربردی و طرح پیمایشی است و از بین کارکنان مرکز آموزش مدیریت دولتی، تعداد 87 نفر به روش نمونه گیری ساده تصادفی مورد آزمون قرار گرفتند. تجزیه و تحلیل های انجام شده نشان دهنده آن است که میان هر سه دسته عوامل زمینه ای، ساختاری و رفتاری با نهادینه سازی فرهنگ سازمانی مبتنی بر ارزش های اسلامی رابطه معنادار و مثبت وجود دارد. بنا به نتایج حاصله مشخص گردید به منظور نهادینه سازی فرهنگ سازمانی با عوامل متعددی از سطوح مختلف سازمانی روبرو هستیم و می بایست با کسب حمایت مدیران ارشد سازمان و با بهره گیری از مدیریت یکپارچه به نهادینه سازی ارزشهای اسلامی در فرهنگ سازمانی پرداخت. همچنین مشخص شد رهبری در سازمان تاثیر بسیار شگرفی بر نهادینه سازی فرهنگ سازمانی مبتنی بر ارزش های اسلامی دارد, مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: ارزش‌های اسلامی; رهبری; فرهنگ سازمانی; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; مدل سه شاخگی; نهادینه سازی

ارائه الگوی کرامت انسانی کارکنان در سازمانهای دولتی ایران - علی فلسفی; غلامرضا معمارزاده طهران; سیدمهدی الوانی; محمد موسی خانی; Ali Falsafi; Gholamreza Memarzadeh; Seyyed Mehdi Alvani; Mohammad Mousakhani (دانشگاه علامه طباطبایی)
همیت و توجه به انسان و نقش غیرقابل انکار آن در جهت پیشبرد و تحقق اهداف سازمانها و جوامع امروزی بر کسی پوشیده نیست، بطوریکه در همه جوامع، تاکید ویژه بر انسان و ارتباط صحیح و اصولی توام با اخلاق حسنه و حفظ کرامت انسان در تمامی سطوح شده است. در ایران نیز طبق بند 6 اصل دوم قانون اساسی، کرامت انسانی جزء مبانی اعتقادی نظام بوده و در کنار اصول اعتقادی، همچون توحید، نبوت و معاد مطرح گردیده است. همچنین در بند اول سیاستهای کلی نظام اداری کشور به برنامه نهادینه سازی فرهنگ سازمانی مبتنی بر ارزشهای اسلامی و کرامت انسانی و ارج نهادن به سرمایه های انسانی و اجتماعی اشاره شده است. بر این اساس هدف پژوهش حاضر ارائه مدلی جامع از کرامت انسانی در سازمانهای دولتی ایران است؛ این پژوهش از نظر رویکرد، یک پژوهش ترکیبی (کیفی و کمی) است. بطوریکه برای طراحی مدل از روش پژوهش کیفی فراترکیب سندلوسکی و باروسو و برای آزمون آن از روش کمی تحلیل عاملی تائیدی استفاده شده است. بدین منظور بعد از مطالعه مقالات و کتب مرتبط با موضوع تحقیق تعداد 40 متغیر در قالب 4 مقوله اصلی، 12 مفهوم و 34 کد مفهوم سازی و طبقه بندی شده است. بعد از ارزیابی روایی و پایایی روش فراترکیب و اعمال نظرات تخصصی خبرگان، تبیین مدل طراحی شده میسر گردید. در ادامه بمنظور آزمون مدل طراحی شده نهایی تعداد 218 نفر از کارکنان (کارمندان و مدیران) یکی از سازمانهای دولتی ایران به روش نمونه گیری طبقه ای، انتخاب شدند و با استفاده از نرم افزار لیزرل تجزیه و تحلیل انجام گرفت. در نهایت ابعاد، مولفه ها و شاخصهای مدل کرامت انسانی مورد تائید قرار گرفتند., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD

تاثیر تنهایی در محل کار بر خلاقیت - هادی تیموری; پریسا حیدری; Hadi Teimouri; parisa heidari (دانشگاه علامه طباطبایی)
امروزه با رقابتی شدن سازمانها و افزایش پیچیدگی، خلاقیت یک عامل مهم برای کسب مزیت رقابتی در عرصه جهانی است و توجه به افراد خلاق برای رسیدن به راهحل‌های خلاقانه از اهمیت ویژهای برخوردار است و در شرایطی که بحرانهای اقتصادی گریبانگیر هر سازمانی خواهد شد وجود کارکنان خلاق به عنوان قطب اصلی سازمان بوده و میتوانند شرایط را در جهتی مناسب هدایت نمایند لذا بررسی آن حائز اهمیت است.هدف از این پژوهش تحلیل تأثیر تنهایی برخلاقیت در محل کار با میانجیگری التزام کارکنان میباشد.این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر جمعآوری دادهها، پیمایشی- توصیفی است. جامعه آماری این پژوهش را کارکنان ستاد مرکزی بیمه ایران استان اصفهان تشکیل داده و در آن از روش نمونهگیری تصادفی ساده استفاده شده است. برای تجزیه و تحلیل دادههای جمعآوری شده و انجام آزمون  فرضیههای پژوهش، نرم افزارPLS 2.0 به کار رفت. نتایج حاکی از آن است، متغیر تنهایی عاطفی و تنهایی اجتماعی بر خلاقیت در محل کار  تأثیر منفی و معناداری داشته و همچنین تنهایی در محل کار بر خلاقیت از طریق عامل میانجی التزام کارکنان تأثیر منفی و معناداری دارد., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD; خلاقیت; التزام کارکنان; تنهایی اجتماعی; تنهایی در محل کار; تنهایی عاطفی

طراحی الگوی اثر‌بخش سازمان‌های فضیلت‌گرا - شهرام حافظی; عبدالخالق غلامی; حمید رضا یزدانی; shahram hafezi; ABDOLKHALEGH GHOLAMI; Hamid reza Yazdani (دانشگاه علامه طباطبایی)
این پژوهش با هدف طراحی الگوی اثربخش سازمان‌های فضیلت‌گرا با تأکید بر بانک توسعه تعاون و با روش تلفیقی (نوع اکتشافی) در طی چهار مرحله انجام شده است: نخست به روش اسنادی، بسترها و شاخص‌های سازمان‌های فضیلت‌گرا استخراج گردیده، سپس به‌منظور تدوین نهایی شاخص‌ها از روش دلفی استفاده گردیده (41 نفر)، به‌واسطه روش تحلیل عاملی (اکتشافی) به تشخیص مؤلفه‌ها پرداخته‌شده و درنهایت مدل استخراجی به کمک مدل‌سازی معادلات ساختاری اعتباریابی گردیده است. جامعه آماری در دو مرحله کیفی و کمی شامل خبرگان، اعضای هیئت‌علمی و کارکنان و کارشناسان بانک توسعه تعاون شهر اصفهان و پنج شهرستان استان اصفهان (160) بوده که با استفاده از تکنیک پیمایش مورد ارزیابی قرار گرفته‌اند. درنهایت، الگوی سازمان‌های فضیلت‌گرا در بانک توسعه تعاون در قالب 10 مؤلفه رهبری مشارکتی، تیم محوری، تعهد و حمایت مدیران، پشتیبانی ساختاری، راهبردهای سازمانی، ارتباطات سازمانی، اسناد بالادستی، پویایی محیطی و زیرساخت‌های فناورانه و 67 شاخص استخراج گردیده و داده‌های گردآوری ‌شده از برازش مطلوبی در قالب مدل سازمان‌های فضیلت‌گرا برخوردار بودند., مطالعات مدیریت (بهبود و تحول) (JMSD)
Keywords: فضیلت; بانک توسعه تعاون; سازمان‌های فضیلت‌گرا‌; فضیلت‌گرایی; مطالعات مدیریت (بهبود و تحول); JMSD

فلسفه سیاسی خواجه شمس‌الدین محمد حافظ شیرازی - فتح‌اللهی, محمدعلی; حسینی, معصومه (پژوهش های سیاست اسلامی, 2013)
به حافظ، خواجه گفته‌اند ازآن‌رو که گاه از شغل دیوانی و وظیفة سلطانی بی‌نصیب نبوده و ازسوی دیگر، بخشی از اشعار او بازتاب اوضاع روزگار خویش است. پس نباید حافظ را از اندیشه، اندرز یا فلسفة سیاسی بی‌بهره دانست هرچند از او چیزی در باب سیاست‌به‌میان نیامده است! بنابراین، جست‌وجوی محورهای اصلی فلسفة سیاسی حافظ، مسئله اساسی پژوهش است (سؤال). به نظر می‌رسد حافظ به سبب قریحة شاعرانه، ترس زمانه و اندیشة مصلحت‌گرایانه، سخن به شعر در نقد سیاسی گشوده است (فرضیه). این مقاله به دنبال نشان‌دادن بنیان‌های فلسفة سیاسی حافظ و ظرافت بیان نقد سیاسی-اجتماعی به زبان شعر است (هدف). کاوِش در جهان‌بینی حافظ می‌تواند هر جست‌وجوگر هنرمند و علاقه‌مندی را به زوایای کشف نشدة فلسفة سیاسی او واقف سازد (روش). طرد بی‌توجهی سیاسی حافظ و تأکید بر ظرایف دیوان وی در طرح هنرمندانه و زیرکانة نقد بر مسائل سیاسی- اجتماعی، بدیع و نو می‌نمایاند (یافته).

بررسی رابطه فقه وسیاست درعصر پیامبر اکرم(ص) - رهدار, احمد (پژوهش های سیاست اسلامی, 2013)
دین اسلام دینی سیاسی است و فقه، یعنی علم مناسک و احکام آن نیز ناگزیر وجه سیاسی دارد، در نتیجه، منظومة احکام اسلامی (فقه) به گونه‌ای چینش شده‌اند که تحقق کامل آن‌ها جز در قالب تأسیس حکومت اسلامی مدینه میسر نمی‌شد اما به‌رغم وضوح در تعامل دو حوزة فقه و سیاست در عصر پیامبر تعامل این دو امروزه بر ما چندان روشن نیست (سؤال) البته نباید فراموش کرد که فهم رابطة فقه و سیاست تنها در نگرش منظومه‌ای به احکام اسلامی، دست‌یافتنی است. (فرضیه) این امر روشن است که پاسخ به سؤال پیش‌گفته ما را در دستیابی به ابزارها، خصایص، اهداف، نیات و ... در گذر از «جامعة قبیله‌محور» حجاز به «جامعة ولیّ‌محور» مدینه رهنمون می‌شود. (هدف) در پژوهش حاضر تلاش می‌شود فقه سیاسی اسلامی در نخستین دورة خود یعنی عصر پیامبر از زاویة قدرت‌زایی‌اش در حوزة سیاست، بازبینی گردد. (روش) از نتایج مقاله می‌توان به این نکته اشاره کرد که با درکِ پسینی نمی‌توان به تعامل فقه و سیاست در عصر پیامبر دست یافت اما راه برای اجرای فقه سیاسی در حکومت اسلامی در دوران معاصر با درکِ پیشینی رابطة فقه و سیاست میسر است. (یافته)

تاثیر موعودگرایی شیعی بر توسعه سیاسی جوامع شیعه در دوران غیبت، مبتنی بر سه مؤلفة حکمت، مَحبت و عدالت - شیرودی, مرتضی; عزیزخانی, احمد (پژوهش های سیاست اسلامی, 2013)
توسعة سیاسی، از مسائل پرچالش دنیای معاصر است؛ از این رو،نظریات گوناگونی را به خود جلب ساخته و جوامع بسیاری را به خود مشغول داشته است. از سویی، غرب بر آن است که مسیر توسعة سیاسی تنها در پرتو کاربست الگوهای غربی میسر است در حالی که تجربة جوامع بشری، غیر از این را نشان داده است! البته در این زمینه، برخلاف، سنجش رابطة بین موعودگرایی شیعه بر توسعة سیاسی، بررسی‌های اندکی در جوامع شیعی صورت گرفته است. پس همچنان با این پرسش مواجه‌ایم: موعودگرایی شیعی چه نقشی در توسعة سیاسی جوامع شیعی در دنیای معاصر دارد؟ (سؤال) دکترین مهدویت به عنوان رکن موعودگرایی شیعی با سه مؤلفة حکمت، مَحبت و عدالت تأثیر مستقیم بر توسعة سیاسی در جوامع شیعی معاصر خواهد داشت. (فرضیه) تلاش برای یافتن پاسخ و آزمایش فرضیه ما را با الگویی بومی مبتنی بر مؤلفه‌های مهدوی برای جوامع شیعی در توسعة سیاسی مواجه می‌کند. (هدف) اثبات ابتنای توسعة سیاسی بر وجوه بومی در گرو بررسی رابطة عقلانیت سیاسی، مشارکت مردمی و برابری‌های اقتصادی با سه مؤلفة دکترین مهدوی است. (روش) ناکارآمدی مدل‌های تک‌خطّی توسعه، اتکا به مؤلفه‌های مهدوی جهت توسعة سیاسی در پرتو نگاه به آیندة موعود از نتایج این مقاله است. (یافته)

الگوی تغییر و تحول سیاسی ـ اجتماعی از منظر قرآن‌کریم؛ با نگرشی تطبیقی بر انقلاب اسلامی ایران - سیدباقری, کاظم (پژوهش های سیاست اسلامی, 2013)
به‌رغم همة تلاش‌های تاریخی انسان در شرق و غرب عالم، او همچنان به جامعة مطلوب دست نیافته و نیز، به تلاشی مؤثر در بازتولید الگوهای آسمانی منبعث از وحی برای درمان دردهای روز خویش نپرداخته است؛ ازاین‌رو، نوشتة حاضر در پی پاسخ به این مسئله است که: الگوهای تغییر و تحول سیاسی- اجتماعی از نظرگاه قرآن چیست؟ (سؤال). در الگوی قرآنی تغییر و تحول سیاسی- اجتماعی، با در نظر داشتن دو مبنای انسان‌شناختی اختیار، مسئولیت و سازکارهایی چون تلاش برای برپایی عدالت و جهاد، دگرگونی از درون انسان آغاز شده و با اصلاح در سطوح مختلف می‌تواند جامعة نامطلوب را به‌سوی جامعة مطلوب راهبری کند، آن‌سان که این تغییرات در دورة انقلاب اسلامی ایران و اندیشة سیاسی امام خمینی آغاز شده است. (فرضیه) در دنیای شتابنده و در حال دگرگونی، شناخت الگوهای تحول سیاسی- اجتماعی آن هم از منظر اندیشة سیاسی اسلام به ویژه قرآن کریم، پُراهمیت است. (هدف) در کلام خداوند، الگویی متفاوت و متمایز برای تحول سیاسی- اجتماعی وجود دارد که تلاش شده تا با روش تفسیر اجتهادی، به دست آید. (روش) ارائة الگوی تغییر و تحول سیاسی در قرآن که مبتنی بر عناصری چون اختیار انسانی، توانایی او بر تغییر، مسئول بودن در تحول سیاسی و همیشگی‌اش در برابر تغییر، جدید است. (یافته)

اخلاق و سیاست در حکمت متعالیه - کیخا, نجمه (پژوهش های سیاست اسلامی, 2013)
هرچند تاکنون در باب رابطة اخلاق و شریعت و نیز ارتباط متقابل آن دو با علوم گوناگون، از جمله سیاست، پژوهش‌های بسیاری صورت گرفته، تصویر روشنی از ارتباط اخلاق و سیاست در پرتو شریعت، برای حل ابهامات موجود، ارائه نشده‌است. دراین‌خصوص، ملاصدرای شیرازی، برای نشان دادن نسبت اخلاق و سیاست، دستگاه فلسفی ویژه‌ای بنا نهاد (حکمت متعالیه)، که جامع عقل و وحی بود، هرچند باید به این سؤال پاسخ داد که او چگونه توانست به این امر توفیق یابد (سؤال). در حکمت متعالیه، اخلاق، به دلیل سیراب شدن از دو منبع عقل و وحی، دارای قابلیت لازم برای ارتباط یافتن با سیاست است (فرضیه). بررسی ارتباط حکمت و شریعت در حکمت متعالیه و سپس واکاوی رابطة اخلاق و سیاستْ راهی برای سنجش فرضیة مقالة حاضر است (روش). در این مقاله درصدد بوده‌ایم نشان دهیم اخلاقِ برخاسته از دو منبع حکمت و شریعت، با نگاهی جامع به ابعاد انسان و جامعه، می‌تواند نویدبخش مدینة فاضله باشد (هدف). لزوم توجه هم‌زمان به حکمت، شریعت، اخلاق، انسان و جامعه، به‌منزلة لوازم دستیابی به مدینة فاضله، از نتایجی است که در این مقاله بدان دست یافته‌ایم (یافته‌ها).

رویکردهای مطالعات سیاسی در قرآن کریم - بهروزی لک, غلامرضا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2013)
قرآن کریم، این متقن‌ترین پیام الهی برای سعادت بشر، هرچند پس از نزول همواره در اختیار جهانیان بوده‌است، تاکنون برای گشودن گره‌های دست‌وپاگیری که بشر را از سعادت بازداشته مورد توجه جدی قرار نگرفته‌است. برای جبران این خلأ باید به این پرسش پاسخ داد که چگونه می‌توان با بهره‌گیری از قرآن کریم معضلات سیاست را حل‌وفصل کرد (سؤال). کشف این چگونگی از طریق تفسیر موضوعی سیاست در قرآن و مرجعیت‌بخشی به آن، همسو با اسلامی‌سازی دانش سیاسی، میسر است (فرضیه). بررسی این فرضیه منوط به شناسایی و تبیین رویکردهای مطالعات سیاسی در قرآن کریم است (روش)، با این نیت که مرجعیت علمی قرآن به تصویر کشیده شود (هدف). براین‌اساس، باید گفت مطالعات درجه دوم (تأثیر قرآن بر مطالعات سیاسی) بر مطالعات درجه‌ اول (بررسی دیدگاه‌های سیاسی قرآن) رجحان دارد (یافته‌ها).

نسبت توسعه و عدالت در سه گفتمان لیبرالیسم، سوسیالیسم و اسلام - منصورنژاد, محمد; زمانی محجوب, حبیب (پژوهش های سیاست اسلامی, 2013)
نوشتار حاضر در پی پاسخگویی به این پرسش است که عدالت و توسعه در سه گفتمان لیبرالیسم، سوسیالیسم و اسلام چه جایگاهی دارد و نسبت این دو با هم چیست. مطالب، پس از مقدمه، تحت این عنوان‌ها سامان یافته‌است: اول ـ جایگاه عدالت در مدل‌های توسعة لیبرالی (که به دلیل تنوع برداشت‌ها، در این مقاله، تنها، دیدگاه رالز و هایک، به‌صورت تطبیقی، معرفی شده‌است)، دوم ـ عدالت در مدل‌های سوسیال (که در اینجا سه روایت تخیلی، علمی و سوسیالیسیمِ اصلاح‌طلب از تعامل عدالت با توسعه، به‌صورت مقایسه‌ای، مورد بحث قرار گرفته‌است) و سوم ـ عدالت در نگاه اسلامی (که، از باب نمونه، دیدگاه استاد مطهری دربارة توسعه و نسبتِ آن با عدالت بررسی شده‌است). در پایان نیز نتیجه‌گیری، در قالب جدولی مقایسه‌ای، بر اساس مؤلفه‌های هفتگانة سه مکتبِ مورد بحث در موضوع عدالت و توسعه، سامان داده شده‌است.

اعتبارسنجی روش‌شناسی هرمنوتیک در علوم انسانی و اسلامی - شیرودی, مرتضی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2013)
تفسیر سابقه‌ای به درازای عمر انسان دارد و همواره، چه در عصر باستان چه در قرون وسطی، در برخورد با طبیعت و متن، به یاری انسان آمده‌است، اما هرمنوتیک، که روشی است برای تفسیر علمی درک نیت مؤلف یا گوینده، محصول قرون جدید به‌ویژه عصر روشنگری قرن هجدهم است، که پس از آن شیوه‌ای مهم در تحلیل حوادث، در عرصة علوم انسانی، شد. به‌رغم ادعای هرمنوتیک، مبنی بر تلاش در رفع خلأ تحلیل علمی با استفاده از شیوه‌ای غیرتجربی، این روش چندان نتوانسته‌است عطش علوم انسانی را، برای راه یافتن به بطن وقایع و تحلیل آن‌ها، رفع کند و اعتبارسنجی روش‌شناسی هرمنوتیک در علوم انسانی و اسلامی نشان از ناکارآمدی آن در تحلیل پدیده‌ها، در عرصة علوم انسانی و اسلامی، دارد. گمان بر این است که هرمنوتیک غیرتجربی، در فضای تجربه‌گرایی غرب، تجربه‌زده شده‌است و در صورتی ناکارآمدی‌اش، در تحلیل حوادث علوم اسلامی، برطرف می‌شود که از این فضا بیرون آورده شود و به سوی فهم دینی سوق یابد.

بومی‌سازی علوم انسانی و ضرورت بازبینی مبانی انسان‌شناسی - ساداتی‌نژاد, سید مهدی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2013)
در سال‌های اخیر، بحث بومی‌سازی علوم انسانی در محافل و مجامع علمی و دانشگاهی ما بسیار مورد توجه قرار گرفته‌است. این مقاله، با تأمل در مبانی انسان‌شناسی، به موضوع بومی‌سازی علوم انسانی پرداخته‌است و از آنجا که بومی‌سازی علوم انسانی بدون بازتعریف انسان‌شناسی و مبانی آن امری ناممکن خواهد بود در این مقاله کوشیده شده‌است که این موضوع، به‌عنوان درآمدی بر بحث بومی‌سازی علوم انسانی، مورد کنکاش قرار گیرد. از نظر نگارنده، علوم انسانی موجود ـ که غالباً محتوای آن، در برخی از رشته‌ها، تقلیدشده از سنت دانشگاهی غرب است ـ بر پایه‌هایی از انسان‌شناسی استوار گردیده‌است که با عنوان اومانیسم شناخته می‌شود و با تحولات به وجود آمده در غربِ بعد از رنسانس سازگار و با ساختارهای جامعة دینی ما ناسازگار است. بنابراین، بحث از بومی‌سازی علوم انسانی در ایران، بدون بازنگری در مبانی انسان‌شناسی غربی و عدول از آن امکان‌پذیر نخواهد بود زیرا، بر اساس اندیشة اومانیستی، انسان موجودی است که تعریف آن، از لحاظ زیستی، بیشتر با اندیشة داروین و، از لحاظ سیاسی ـ اجتماعی، با اندیشه‌های هابز و، از لحاظ اقتصادی، با اندیشه‌های لیبرالیستی و مارکسیستی سازگار است. لذا، این مقاله بحث انسان‌شناسی اسلامی را، که محور بومی‌سازی علوم انسانی است، مورد تأکید قرار داده و ابعاد گوناگون آن را، بر اساس برداشت اسلامی، تبیین نموده‌است.

الگوشناسی مردم‌سالاری دینی در آرای اندیشوران دوره پهلوی دوم - سرپرست سادات, سیدابراهیم; خرمشاد, محمدباقر (پژوهش های سیاست اسلامی, 2014)
با پیروزی انقلاب اسلامی و استقرار مردم‌سالاری دینی، پرسش از پیشینة مباحث نظری سازگاری و یا ناسازگاری اسلام و دموکراسی به مسئله‌ایی بنیادین در عرصة مشروعیت بخشی به نظام جدید تبدیل شد، موضوعی که، پاسخ آن کمتر از دل الگوپردازی‌های متفکران دورة پهلوی دوم عرضه شده است. با این حال، آیا می‌توان نظریة مردم‌سالاری دینی را در آرای اندیشوران اسلام‌گرای پیش از انقلاب اسلامی ریشه‌یابی کرد؟ (سؤال) آرای علامه طباطبایی و دکتر شریعتی دربارة مردم‌سالاری، می‌تواند، به نمایندگی از دو اندیشة سنتی و مدرن، پیشقراول گفتگوهای نظری و تئوریزه‌سازی اولیه در این عرصه باشد. (فرضیه) هدف نوشتار حاضر آن است که زمینه‌های نظری بخشی از آرای اندیشوران جریان اسلام‌گرای سنتی و مدرن پیش از انقلاب اسلامی که در تحلیل الگوهای مردم‌سالاری دینی به کار می‌آید را تحلیل کند. (هدف) این مقاله، با کاربست روش توصیفی- تحلیلی، تلاش می‌کند آرای آن دو را تصویرسازی و نسبت آرای آنان را با نخبه‌سالاری پیش از انقلاب اسلامی بیان کند. (روش) کارآمدی نظری دو الگوی دموکراسی مسئولانه طباطبایی و دموکراسی متعهدانه شریعتی در شرایط قبل و گرایش به الگوی مطرح شده از سوی امام خمینی، نکتة جدید این نوشتار به‌شمار می رود. (یافته)

آسیب‌شناسی بومی‌سازی نظام فلسفی- سیاسی ابونصر‌فارابی - نساج, حمید (پژوهش های سیاست اسلامی, 2014)
بیش از هزار سال پیش، ابونصر محمد فارابی به ترسیم نظامی فلسفی- سیاسی مبتنی بر پیوند عقل و شرع دست یازید که حاصل آن (مدینة فاضله) از چنان اتقان نظری برخوردار گردید که در آثار اکثر فلاسفة بعدی بازتولید شد، اما در مقام عمل، هیچ مدینه یا جامعه‌ای را سراغ نداریم که براساس مدینة فاضلة فارابی در طول این هزار سال سامان عینیت یافته باشد. دشواری‌های تحقق عینی چنین جامعه‌ای چیست؟ (سؤال) مدعای اصلی این نوشتار آن است که حتی در صورت ارائة تبیین نظری دقیق و متقنی از علم اسلامی- بومی، تا زمانی که این دانش در سامانهای از شیوة زیست اسلامی و روند پیچیدة معیشت با جامعه و سیاست سازوار نگردد، در سطح تئوریک باقی خواهد ماند و به فرجامی که فارابی پیمود، گرفتار خواهد شد.(فرضیه) طرح چنین موضوعی از آن رو مهم است که نشان می دهد چگونه می توان مشکلات تحقق عملی حوزه های تئوریک دانش اسلامی را بازیافت و در رفع آن، کوشید (هدف) که این امر، در پرتو مقایسه نگاه فارابی و ابن‌خلدون به بازگشودن بن بست‌های اجتماعی،میسر است.(روش) راهکاری که ابن خلدون و نه فارابی پیش گرفت می تواند چراغی راهی برای امروز باشد.(یافته)

تحلیل متاتئوریک ریشه‌های نظریه مشروعیت حکومت اسلامی در اندیشه سیاسی آیت‌الله مصباح یزدی - برزگر, ابراهیم; تقوی شوازی, اکبر; محرم خانی, فریبرز (پژوهش های سیاست اسلامی, 2015)
با پیروزی انقلاب اسلامی ایران و افزوده‌شدن نظامی جدید در عرصة جهانی، نظریه‎پردازی دربارة حکومت اسلامی در اندیشه‎‎های فقهی- سیاسی شیعه به موضوعی مهم تبدیل شد (تاریخچه) البته گروه‌های گوناگون درون‌دینی و برون‌دینی با چالش‌های فراوانی روبه‌اند که منشأ مشروعیت حکومت اسلامی از این چالش‌های مهم است. (مسئله) آیت‌الله مصباح یزدی از اندک کسانی است که موضوع منشأ مشروعیت حکومت دینی را بررسی کرده است. اما تا کنون ریشه‌های شکل‌گیری دیدگاه وی دربارة مشروعیت حکومت در زمان غیبت امام معصوم به روش متاتئوریک بررسی نشده است؛ (پیشینه) ازاین‌رو، پرسش اصلی این نوشتار آن است که ریشه‌های شکل‌گیری نظریة مشروعیت حکومت اسلامی در اندیشة سیاسی آیت‌الله مصباح یزدی چیست؟ (سؤال) فرض بر این است که ریشه‌های نظریه مشروعیت حکومت در اندیشة آیت‌الله مصباح یزدی، از عوامل چهارگانه اجتماعی- درونی، اجتماعی- بیرونی، فکری- درونی و فکری- بیرونی متأثر می‌باشد. (فرضیه) این مقاله می‌کوشد نقش این عوامل مذکور را در دیدگاه وی نشان دهد؛ (هدف) برای نیل به این هدف، از تئوری فرانظریه‌سازی ریتزر (نوع MU) بهره می‌گیرد. (روش) اثبات این نکته که نظریة آیت‌الله مصباح یزدی تابع جناح‌های سیاسی نیست، مهم‌ترین دستاورد این مقاله است. (یافته)

منافع ملی در الگوی اسلامی- ایرانی پیشرفت از منظر حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران - خوش چهره, محمد; عظیمی شوشتری, عباسعلی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2015)
نظریه‌پردازان گوناگون از جمله ایدئالیست‌ها و رئالیست‌ها درباره ماهیت منافع ملی،نظریه‌هایی داده‌اند. (تاریخچه) اما ابهام در ماهیت و جایگاه منافع ملی در قانون اساسی، باعث فقدان تبیین سیاست خارجی مستقل در الگوی اسلامی- ایرانی پیشرفت و موجب تناقض حرکت در دیپلماسی کشور می‌شود. (مسئله) با وجود آن، رابطه بین منافع ملی و الگوی اسلامی- ایرانی پیشرفت در چهارچوب قانون اساسی ج. ا. ا. صورت نگرفته است. (پیشینه) ازاین‌رو، با چنین پرسشی مواجهیم: رابطة منافع ملی با الگوی اسلامی- ایرانی پیشرفت از منظر حقوق اساسی چیست؟ (سؤال) آیات و روایات، ماهیت منافع ملی را باتوجه‌به ارزش‌های بنیادین و همچنین آرمان‌ها و اهداف الگوی اسلامی- ایرانی روشن کرده است. (فرضیه) این مقاله با رویکردی واقع‌بینانه و درعین‌حال آرمان‌گرایانه در پی نشان‌دادن واقعیات و آرمان‌های عرصة بین‌المللی، انسان و جامعه، در پیگیری و دستیابی به منافع ملی است. (هدف) این نوشتار با روش تحلیل محتوای حقوقی و با استفاده از قانون اساسی دیدگاه‌های مقام معظم رهبری(مدظله)، تحقق هدف پیش‌گفته را دنبال می‌کند. (روش) اجتناب‌ناپذیری استخراج منافع ملی از قانون اساسی و انطباق ماهیت آن با الگوی اسلامی- ایرانی پیشرفت از دستاوردهای مقاله است. (یافته)

مردم‌سالاری دینی در نگاه امام‌خمینی(ره) و محمدباقر صدر؛ بررسی مقایسه‌ای مکتب سیاسی قم و نجف - اطهری, سیدحسین; نوعی باغبان, سیدمرتضی; خداکرمی, / سارا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2015)
پس از انقلاب مشروطه، نخبگان بسیاری نقش مردم در حکومت و جامعه را تشریح کردند و دراین‌راستا، اندیشمندانی مانند امام خمینی و سیدمحمدباقر صدر نیز، به توجیه نظری این نقش در عرصه حکومت اسلامی پرداخته و آن را بسط داده‌اند. (تاریخچه) اما زوایا و ابعاد اندیشه این دو عالم معاصر شیعی درباره حدودوثغور دخالت مردم در سرنوشت سیاسی، به‌روشنی تبیین نشده است (مسئله) و این، موضوع مهمی است که پژوهشگران و اندیشمندان دینی، جدی به آن توجه نکرده‌اند، (پیشینه) بنابراین، طرح اینکه مردم چه سهمی در اندیشه حکومت اسلامی امام و شهیدصدر دارند؟ پرسشی اساسی است. (سؤال) به نظر می‌رسد آنان از دریچه دو مکتب فکری- سیاسی ریشه‌دار قم و نجف نقش مردم در امر حکومت را تشریح کرده‌اند. (فرضیه) چنین احتمال علمی می‌تواند ما را به چهارچوب‌ها و اهداف نظری مردم‌سالاری دینی در اندیشه سیاسی شیعه رهنمون شود. (هدف) این مقاله با تحلیل تطبیقی، درصدد مقایسه تفکرات سیاسی این دو فقیه برجسته شیعی از دو منظر گوناگون است. (روش) تأکید مکتب قم بر همراهی هم‌زمان فقیه و مردم، و اصرار مکتب نجف بر خلیفهْْ‌اللهی مردم، اما با اشراف مرجع ذی‌صلاح ناظر، از پیامدهای این نوشتار است. (یافته)

حیات طیبه و شاخص‌های آن در شبکه مفهومی توسعه سیاسی در قرآن - باقری دولت آبادی, علی; باقری, محمد (پژوهش های سیاست اسلامی, 2015)
قرآن،«تبیان کل شئ» است، ازاین‌رو، بیان هیچ نکته‌ای را درباره حیات انسان، فروگذار نکرده است(تاریخچه)؛ اما شاخص‌های توسعه سیاسی به‌مثابه دال مرکزی حیات طیبه قرآنی همچنان مبهم باقی مانده است (مسئله). موضوعی که تاکنون در چهارچوب یک مدل مفهومی به دقت بررسی نشده است (پیشینه). توجه به این مسئله، پرسش پژوهش حاضر، دربارة مختصات توسعه سیاسی در قرآن را درپی دارد.(سؤال). پاسخ احتمالی به این پرسش، مبتنی است بر موضوعیت‌یافتن توسعه سیاسی قرآنی در شبکه‌ای مفهومی که در آن نشانه‌های رحمانی توسعه سیاسی در ترابط و تعامل پیرامون محور رشد و کمال انسان مقوم و مفصل‌بندی می‌شوند (فرضیه)، کشف شبکه‌ای که انسان و جامعه انسانی از مضایق و محدودیت‌های حیات نفسانی در پرتو سیاستی الهی به نوعی از حیات به نام حیات طیبه وارد شوند، مقصد این مقاله است (هدف). روش این تحقیق، از نوع کیفی و به‌صورت تحلیلی تبیینی است (روش). یافته‌های پژوهش نیز نشان می‌دهد که مؤلفه‌های توسعه سیاسی از منظر قرآن ذیل دال مرکزی حیات طیبه قرار گرفته، و بر عقلانیت، مشروعیت، مشارکت سیاسی، مشورت و مفاهمه، نظارت بر قدرت و مهرورزی مشتمل می‌باشد (یافته).

فهم خوانش فقهای معاصر از فقه سیاست: مطالعة مرتضی انصاری، میرزای نائینی و حضرت امام خمینی(ره) - حیدری بهنوئیه, عباس; عبداله‌پور چناری, محمد (پژوهش های سیاست اسلامی, 2015)
فقه و سیاست یا فقه سیاست، عمری به درازای ادیان الهی و، به‌طور مشخص، اسلام دارد (تاریخچه)، اما رابطة فقه و سیاست، به‌ویژه در دیدگاه عالمان دینی معاصر، بر جامعه علمی مبهم است (مسئله)، البته، دربارة این موضوع مباحث فراوان ولی ناکافی، ارائه شده است (پیشینه)؛ درنتیجه اکنون با این پرسش روبه‌روایم: که فقهای معاصر(شیخ انصاری،آیت‌الله نائینی و امام خمینی) از موضوع فقه سیاست چه خوانش‌هایی داشته‌اند؟ (سؤال) به نظر می‌رسد از سویی ایشان خوانشی برگرفته از دین مطرح کرده‌اند، و ازسوی دیگر، به تناسب وضعیت و به میزان درک خویش،نسبت‌های گوناگون از فقه و سیاست را عرضه کرده اند (فرضیه). این پژوهش دربارة فهم خوانش‌های فقهای معاصر از موضوع فقه سیاست است (هدف)؛ مقاله برای دستیابی به این هدف از روش تفسیری سود برده است (روش). بررسی‌‌ها پژوهش نشان می‌دهد شیخ انصاری با قائل شدن ولایت مطلقه برای امامان معصوم تأسیس اصل ولایت مطلقه را برای فقیهان جامع‌الشرایط مطرح می‌کند؛ سپس، نائینی با قائل‌شدن ولایت تکوینی و تشریعی برای فقیه، به ولایت تشریعی او حکم می‌دهد. حضرت امام برای امام معصوم و ولی فقیه، قائل به ولایت مطلقه است؛ ولایتی که مسئولیت فقیه در امور عامه و همگانی را به تصویر می‌کشد و ازدیگرسو، منصب قضا و سیاست را یکسان می‌انگارد و به عادل‌بودن فقیه جامع‌الشرایط حکم می‌دهد (یافته).

جامعه اسلامی و ماهیت رهبری در اندیشه سیاسی شهید بهشتی با تأکید بر نظریه امامت و امت - عابدی اردکانی, محمد; نظری, محمدعلی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2015)
از دیرباز بحث درباره امامت و رهبری، در جامعة اسلامی شیعی مطرح بوده، ازاین‌رو چنان اهمیتی یافته است که از آن به عنوان مدار مذهب شیعه یاد کرده‌اند (تاریخچه)، اما در اندیشه سیاسی شهید بهشتی،ماهیتش چندان کالبدشکافی نشده (مسئله)، موضوعی که توجه جدی جامعه پژوهشی کشور را درپی نداشته است (پیشینه)، در نتیجه این پرسش مطرح می‌شود که ماهیت رهبری جامعه اسلامی و ملزومات آن چون نقش مردم و نسبت بین مردم و رهبر، در دیدگاه آن شهید چگونه است؟(سؤال)به نظر می‌رسد شهید بهشتی پاسخ به این سؤال را در چهارچوب مفهومی نظریه امامت و امت می‌جوید (فرضیه). این مقاله می‌کوشد برای دستیابی به دیدگاه آن شهید، رابطه مردم و رهبری جامعه اسلامی (هدف)، را با بهره‌گیری از شیوه توصیفی ـ تحلیلی و جمع‌آوری داده‌های مناسب کتابخانه‌ای تبیین کند (روش). نتایج پژوهش بیان می‌دارد که شهید بهشتی، امامت را خط مستمری از پیامبر و معصومان تا فقها در زمان غیبت می‌داند که اینک در نظام جمهوری اسلامی تجلی یافته، و در دو مقولة جمهوریت به نشانة حاکمیت مردمی و اسلامیت بیانگرحاکمیت الهی ظاهر شده است، به‌گونه‌ای که در طول و نه در عرض یکدیگرند (یافته).

سبک زندگی، مشارکت و رقابت سیاسی با تأکید بر آیات و روایات - مظفری, آیت (پژوهش های سیاست اسلامی, 2015)
از دیرباز، سبک زندگی از جمله سبک زندگی اسلامی، مهم‌ترین بخش گفتار و نوشتار بشر بوده است(تاریخچه)، با این وصف، تأثیر سبک‌های زندگی به‌ویژه، سبک زندگی اسلامی در کاهش یا افزایش مشارکت و رقابت سیاسی، کمتر توجه شده است (مسئله). البته این موضوع منابع مستقیم، یا نظریه آشکاری ندارد که رابطه بین دو متغیر یاد شده را کاویده باشد (پیشینه). درنتیجه همچنان با پرسش از تأثیر سبک زندگی اسلامی بر مشارکت و رقابت سیاسی مواجه‌ایم (سؤال). سبک زندگی اسلامی به دلیل تأثیر در زندگی فردی،اجتماعی و سیاسی،به لحاظ هدف و ابزار در نوع مشارکت و رقابت سیاسی به‌صورت اساسی اثرگذار است (فرضیه). هدف از این پژوهش پاسخ‌گویی به یکی از مسائل جامعه امروز ایران، یعنی تبیین رابطه بین سبک زندگی اسلامی و مشارکت و رقابت سیاسی است (هدف). شیوه پژوهش این مقاله، درون‌دینی و استقرایی است و نتایج با جست‌وجو درآیات، روایات و آموزه‌های مرتبط با سبک زندگی و نقش آن در مشارکت و رقابت سیاسی به دست آمده است (روش). تأثیر اساسی سبک زندگی اسلامی از جمله تقوا و شورا و نظایر آن در مشارکت و رقابت سیاسی بخشی از نتایج این نوشتار است (یافته).

الگوپردازی سیاست عدالت اجتماعی در ایرانِ پس از انقلاب اسلامی؛ پاسخی به ناسازنمایی دو روایت هستی‌شناختی و هنجاری - براتعلی پور, مهدی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2016)
در اندیشه‌ورزی دیرپای فلسفی و اجتماعی، آرمان عدالت‌خواهی همواره جایگاهی برجسته داشته است، (تاریخچه) اما این آرمان در هر دو روایت هستی‌شناختی و هنجاری با ناسازنمایی روبه‌رو است؛ (مسئله) گرهی که روشمند به چالش کشیده نشده است. (پیشینه) پرسش اصلی مقاله این است که انقلاب اسلامی به آرمان عدالت‌خواهی در دو روایت هستی‌شناختی و هنجاری چه پاسخی می‌دهد؟ (سؤال) الگوپردازی آرمان عدالت اجتماعی در انقلاب اسلامی ایران در دو روایت هستی‌شناختی و هنجاری، به ‌طور همزمان بر دو وجه شکوفایی فردی و هم‌نوایی جماعتی دلالت دارد. (فرضیه) این نوشتار همراه با واکاوی ناسازنمایی این دو روایت، درصدد ارائه الگویی از عدالت اجتماعی است که با سخنان بنیانگذار انقلاب اسلامی و قانون اساسی جمهوری اسلامی تناسب داشته باشد. (هدف) مقاله، به ترتیب از دو روش تاریخی و هرمنوتیک متن‌محور، در بررسی شکل‌گیری جماعت‌ها و نهادسازی‌های مردمی آغازین در دوره پس از انقلاب اسلامی و تأمل در سیاست‌های کلی برنامه‌های توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی بهره می‌جوید. (روش) دلالت آرمان عدالت اجتماعی انقلاب اسلامی ایران در دو روایت هستی‌شناختی و هنجاری، به‌ طور همزمان بر دو وجه هم‌نوایی جماعتی و شکوفایی فردی و هم‌نشینی و سازگاری این مفهوم با عدالت توزیعی در معنای فرصت‌های برابر، کاهش فاصله طبقاتی و رفع نیازهای اساسی محرومان جامعه، از نتایج مقاله است. (یافته)

بازشناسی و تحلیل اصل اراده خودآیین و تبلور آن در دموکراسی غربی با محک اندیشه سیاسی اسلام - کریمی والا, محمدرضا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2016)
در فلسفه معاصر سیاسی غرب، نظام‌های حقوقی و سیاسیِ مبتنی بر مأذونیت الهی، با صبغه نادیده‌انگاری خودانگیختگی و خودمختاری انسان، ملازم با دیگرآیینی اراده انسان‌ها و غیر قابل دفاع و نامشروع است. (تاریخچه) تأثیر این نگاه، رابطه مأذونیت الهی با خودآیینی اراده را با ابهام مواجه ساخته و درصدد است تا به اراده‌های خودآیین به عنوان یگانه معیار قوانین و قانونیت نهادهای حقوقی و سیاسی مشروعیت ببخشد! (مسئله) از این‌رو، بازشناسی و تحلیل اصل اراده خودآیین و تبلور آن در دموکراسی غربی با محک اندیشه سیاسی اسلام به مثابه موضوعی فراموش شده ضرورت می‌یابد. (پیشینه) لذا پرسش اصلی مقاله این است که چه رابطه‌ای بین اراده خودآیین و تبلور آن در دموکراسی در غرب و اسلام وجود دارد؟ (سؤال)برای پاسخ به این پرسش می‌توان احتمال نسبیت‌گرایی سوفیستی به ویژه در تأثیرگذاری و سودهیِ اراده‌ها و سیطره اصل خطا بر همه منظومه‌های معرفتی غرب و غیر منطبق بودن آن با ایده مأذونیت الهی در پذیرش اراده خودتحمیل را در وجه سیاسی (فرضیه) به قصد ارائه تصویری روشن از این اصل در دو مکتب فکری هماورد معاصر (هدف) با شیوه اسنادی ـ تحلیلی (روش) مورد بررسی قرار داد. پرهیز اسلام از دیگرآیینی اراده و اصل عدم ملازمه میان خودآیینی اراده و خودقانون‌گذاری مطلق انسان، بر خودمختاری اراده‌های متکی بر بصیرت و آگاهی از دستاوردهای این مقاله است. (یافته)

تبیین غایت شناختیی نسبت الفت و نظام سیاسی در اسلام - نساج, حمید; دوازده امامی, سیدمحسن (پژوهش های سیاست اسلامی, 2016)
اندیشۀ سیاسی از آغاز، نقش بسزایی به عناصر غایت‌شناختی در میان مؤلفه‌های تمایزبخش سامانه‌ها و نظام‌های سیاسی داده است. تفاوت در غایت‌ها و در اولویت‌بخشی آنها به ساخت نظام‌های سیاسی گوناگون، باعث شده است رابطۀ بین امنیت، عدالت و الفت (مسئله)، (به عنوان سه غایت بنیادین نظام سیاسی اسلامی) مورد بی‌توجهی قرار گیرد. از این رو، با این سؤال که چه نسبتغایت‌شناسانه میانالفت و نظام سیاسی در اسلام وجود دارد؟ (سؤال) مواجه‌ایم. نتیجۀ سیاست‌ورزی‌ پیامبر اکرم، ایجاد الفت و دوستی در جامعه بوده است و خداوند در قرآن از این امر، به عنوان نعمت یاد می‌کند. در واقع، مناسبات خونین قبیله‌ای پیش از اسلام، جای خود را به الفت داد (فرضیه). از همین رو، این نوشتار می‌کوشد به تبیین غایت‌شناسانۀ جایگاه الفت در یک نظام دینی بپردازد (هدف). رویکرد نظری این مقاله، رویکرد تحلیل تاریخی است (روش). مبنای مشارکت سیاسی شهروندان یک جامعۀ دینی، نه تابعیت از محاسبۀ عقلانی سود و زیان، که بر الفت و دوستی دو سطحی شهروندان با یکدیگر استوار است. تحقق این غایت، نیازمند سامان‌دهی مناسبات اجتماعی جامعۀ ایمانی بر اساس سه رکن برابری، برادری و استفادۀ تأخیری و حداقلی از خشونت است (یافته).

واکاوی مفهوم مشروعیت حکومت بررسی مقایسه ای؛ دیدگاههای توماس آکوئیناس و خواجه نصیرالدین طوسی - قربان زاده سوار, قربانعلی; ایزدی, امیرمحمد (پژوهش های سیاست اسلامی, 2016)
از مسائل مهم سیاست، مشروعیت حکومت و تلاش برای تأیید و تصدیق آن است. این مقاله، در صدد بررسی دیدگاه دو اندیشمند و متکلم بزرگ قرن سیزدهم، توماس آکوئیناس قدیس و خواجه نصیرالدین طوسی دربارۀ مشروعیت حکومت است (مسئله)؛ موضوعی که تاکنون مورد بررسی قرار نگرفته است. با توجه به پرورش آکوئیناس در سنت مسیحی– اروپایی و خواجه نصیرالدین طوسی در سنت اسلامی– ایرانی در پی پاسخ به این پرسش دارد که اندیشه‌های این دو متکلم در مورد مشروعیت حکومت، چه مبنا و صورتی دارد؟(سؤال) این اصطلاح، به واسطه برداشت‌های مفهومی متضاد در دیدگاه نظریه‌پردازان مختلف، جلوه‌ها و معانی متفاوتی یافته است، در نتیجه، این مقاله از نوع اکتشافی بوده و برای آن فرضیه‌ای ارائه نشده است(فقدان فرضیه). از این رو، مقصد مقاله پیش رو، بررسی برداشت‌های دو اندیشمند بزرگ دینی، بدون هرگونه ارزشیابی دیدگاه‌های آنان است(هدف). داده‌های پژوهش، بر مبنای روش کتابخانه‌ای و اسنادی،گردآوری شد و در چهارچوب روش تطبیقی به عنوان نتیجه، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت(روش). با وجود مشابهت چشمگیر در مبانی نظری آکوئیناس و خواجه به دلیل مبانی الهی، دیدگاه این دو در قطب مخالف یکدیگر قرار دارد، بنابراین، می‌توان گفت: مفهوم‌سازی مشروعیت حکومت وابسته به زمینه‌ای است که مفهوم‌سازی در آن رخ میدهد(یافته).

بایسته های سیاسی تمدن نوین اسلامی از دیدگاه امام خمینی(ره) - زمانی محجوب, حبیب (پژوهش های سیاست اسلامی, 2016)
طی 150 سال گذشته، برپایی تمدن اسلامی از دغدغه‌های بسیار مهمی بوده است که در ذهن و اندیشه برخی از اندیشمندان و رهبران جهان اسلام تبلور یافته، با این که هر یک و از جمله امام خمینی، مباحثی را در این باره طرح کرده و مؤلفه‌هایی را برای آن برشمرده‌اند، اما هنوز بایسته‌های سیاسی آن مبهم باقی مانده است،(مسئله) موضوعی که تاکنون نشده و از این رو، مقاله پیش رو در پی پاسخ به این پرسش است: بایسته‌های سیاسی تمدن نوین اسلامی از دیدگاه امام خمینی چیست؟(سؤال) گمان مقاله آن است که امام خمینی در چارچوب الگوی حکومت اسلامی خویش به این موضوع پرداخته است(فرضیه). مقاله در پی بررسی دیدگاه معظم‌له درباره بایسته‌های سیاسی تمدن اسلامی(هدف) با استفاده از شیوۀ تحلیل محتوا است(روش). مقاله نشان داده امام خمینی با در نظر گرفتن ابعاد مادی و معنوی برای تمدن، تمدن اسلامی را جامع‌ترینِ تمدن‌ها دانسته و بر ضرورت توجه به دین اسلام، پیوند بین دیانت و سیاست، تشکیل حکومت اسلامی بر مبنای ولایت فقیه، استقلال و نفی سلطۀ بیگانگان، نقد تمدن غرب و... به عنوان بایسته‌های سیاسی تمدن نوین اسلامی، تأکید دارد (یافته).

عیارسنجی بوروکراسی در محک آموزه‌های اسلام؛ بررسی و نقد خلأ تئوریک - مهرابی, امیرحمزه (پژوهش های سیاست اسلامی, 2017)
صاحب‌‌نظران زیادی، یا بوروکراسی را به‌‌طور کامل تصدیق کرده یا آن را ناکارآمد و روبه‌‌زوال دانسته‌‌اند (تاریخچه). به‌‌همین‌‌دلیل، ابعاد مختلف بورکراسی از منظرهای مختلف همواره، مورد نقد و بررسی بوده است (پیشینه). اما تاکنون میزان انطباق‌‌پذیری اصولآن با آموزه‌‌های اسلام، عیارسنجی نشده است (مسئله). اینکه چه اصولی از اصول بوروکراسی، در چه حد و با چه شرایطی مورد تأیید اسلام است (سؤال)، گمان ما این است که برخلاف رویۀ اندیشمندان غربی، که اغلب یا به‌‌طورکلی بوروکراسی را نفی کرده یا کامل آن را تأیید نموده‌‌اند، اسلام ضمن تأیید برخی از اصول آن، برای اجرای آن شرایط خاص و ویژه‌‌ای دارد (فرضیه). در این مقاله، برای جمع‌‌آوری اطلاعات و تحلیل آن، از روش تفسیری و تطبیقی استفاده شده است (روش) تا راهی برای یافتن پاسخ سئوال بیابیم (هدف). بررسی‌‌ها نشان می‌‌دهند هرچند کلیت اصول بوروکراسی را می‌‌توان پذیرفت، ولی اسلام برای هر یک از اصول آن، ملاحظات و شرایطی داردکه در عمل ما را، به بازطراحی اساسی همچون ساختار اوربیتالی به‌‌جای ساختار سلسله‌‌مراتب هرمی رهنمون می‌‌سازد (یافته).

رابطۀ چند وجهی دین و سیاست در نزد فلاسفۀ غرب تمدن اسلامی با تأکید برابن رشد - بهروزی لک, غلامرضا; ملائی, محمدرضا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2017)
مسلمانان از نخستین روزهای حیات فلسفه، شاهد دغدغۀ فلاسفه در اصلاح جامعۀ اسلامی بوده‌‌اند (تاریخچه)؛ اما دغدغۀ ابن‌‌رشد در تحلیل رابطۀ چندوجهی دین و سیاست بر پایۀ فقه و فلسفه، مورد توجه جدی قرار نگرفته است (پیشینه)؛ ازاین‌‌رو، ابهام در وجوه چنین رابطه‌‌ای از نگاه ابن‌‌رشد، همچنان باقی است (مسئله) بنابراین، پرسش از «چگونگی نگاه ابن‌‌رشد در رابطۀ بین دین و سیاست» پرسش اصلی و «ارائۀ الگوی پیوند دین و سیاست بر پایۀ فلسفه و فقه از سوی ابن‌‌رشد» گمان این مقاله را شکل داده است. (فرضیه) مقالۀ پیش‌‌رو می‌‌کوشد با شیوه اسنادی با رویکردی تفسیری (روش) به تبیین مشکل اصلی جامعۀ اسلامی و عرضۀ راه‌‌حل آن از منظر ابن‌‌رشد اندلسی بپردازد (هدف). نتایج نوشتار پیش رو، این است که حلقۀ ارتباطی بین دین و سیاست در نزد ابن‌‌رشد، همان فلسفه است؛ درنتیجه، رئیس مدینۀ فاضله، هم فیلسوف است و هم فقیه؛ همان‌‌گونه‌‌که خود او فیلسوف ـ فقیه بود. همچنین در این تحقیق بر این نکته تأکید می‌شود: توجه به دو بُعد نظر و عمل، برای اصلاح یک جامعه لازم است؛ بنابراین، فقه به تنهایی و فلسفه به‌‌تنهایی، کارآمدی لازم جهت تحقق این مهم را نخواهند داشت (یافته).

واکاوی وجوه تعاملی عرفان و سیاست در اندیشه‌های نجم‌الدین رازی - شیرخانی, علی; ساسان, جعفر (پژوهش های سیاست اسلامی, 2017)
رابطۀ عرفان و سیاست در اندیشۀ سیاسی اسلام، از گذشته‌‌های دور مطرح بوده است و برخی از عرفای مسلمان، همچون نجم‌‌الدین رازی در حوزۀ سیاست صاحب‌‌نظر بوده‌‌اند (تاریخچه). در این راستا، آثاری از موافقان و مخالفان دربارۀ رازی ارائه شده است؛ ولی هنوز جای طرح مباحث جدید، احساس می‌‌شود (پیشینه). با این وصف، همچنان دربارۀ چگونگی این رابطه در دیدگاه اندیشمندی چون رازی، اختلاف نظر وجود دارد! (مسئله) ازاین‌‌رو، در واکاوی رابطۀ عرفان و سیاست در اندیشۀ او، با این پرسش مواجهیم که چه رابطه‌‌ای میان عرفان و سیاست از دیدگاه وی وجود دارد (سئوال). گمان این مقاله آن است که رازی به ادغام عرفان و سیاست قائل است و ازاین‌‌رو، به ارتباط وثیق عرفان و سیاست و نسبت تساوی از نسب اربعه میان این دو رسیده است (فرضیه). مقالۀ حاضر با کاربست شیوۀ تحلیلی ـ تفسیری (روش)، به‌‌دنبال نشان دادن این ارتباط است (هدف). نتیجۀ به‌‌دست‌‌آمده این است که رازی دستیابی انسان به عرفان حقیقی، کمال معنوی، و سعادت دنیوی و اخروی را در گرو تدبیر امور دنیوی یا همان سیاست قرار می‌‌دهد که در راستای عرفان یا همان حقیقت اسلام است (یافته).

بررسی رابطۀ معنادار سیاست‌ گذاری فرهنگی،حفظ نظام سیاسی و امام خمینی بر پایۀ نظریۀ لاکاتوش - صمیم, رضا; محمدی, علیرضا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2017)
سیاست‌گذاری فرهنگی و اجرای آن، همواره راهی بوده است تا نظام‌‌های سیاسی آرمان‌ و آرزوهای خود را در قالب دستورالعمل‌های اجرایی به کنشگران اجتماعی منتقل سازند (تاریخچه)؛ اما پژوهشگران از بررسی روشمند علمی ابعاد اجرایی تأثیر سیاست بر فرهنگ، غفلت ورزیده‌‌اند (پیشینه). دراین‌‌میان، تحلیل آثار سیاست‌‌های فرهنگی امام خمینی بر پایۀ روش‌‌شناسی لاکاتوش، ناشناخته باقی مانده است (مسئله). ازاین‌‌رو، این پرسش مطرح می‌شود که چگونه می‌توان انطباق روش‌‌شناسی لاکاتوش بر سیاست‌‌های فرهنگی امام خمینی را نشان داد؟ و البته، حاصل این انطباق چیست؟ (سئوال) گمان این مقاله آن است که الگوی لاکاتوش پاسخی روشن به این پرسش می دهد (فرضیه). این نوشتار می‌کوشد با کاربست الگوی لاکاتوش، به تبیین انطباق نظریه لاکاتوش (روش) و آثار امام خمینی پردازد (هدف). نتیجۀ به دست آمده این است که هستۀ اصلی اندیشۀ سیاسی امام خمینی دارای قابلیت تطبیق با پژوهش‌‌های فلسفی معاصر است و حتی می‌توان جمهوری اسلامی را نیز به‌‌منزلۀ یک پروژۀ‌ تحقیقاتی در نظر گرفت که به‌‌شرط تعامل با نظریه‌‌های دیگر و افزودن بر غنای معرفتی و متافیزیکی خود، می‌تواند به حفظ و استمرار خود بیش‌‌ازپیش کمک کند (یافته).

شکل‌گیری سنت فکری سلطنت جدید ونسبت آن با اندیشۀ حکومت اسلامی در تاریخ معاصر ایران - بهستانی, مجید; چیت فروش, سجاد (پژوهش های سیاست اسلامی, 2017)
شرایط سیاسی ـ اجتماعی شکل‌‌گرفته پس از مشروطه، موجب ظهور و افول مجدد سنت فکری سلطنت‌ جدیدی گردید (تاریخچه)؛ اما آثار عمیقی در این زمینه تولید نشده است (پیشینه)؛ ازاین‌‌رو رابطۀ برآمدن تا برافتادن آن با ظهور حکومت اسلامی، مورد کنکاش جدی قرار نگرفته است (مسئله). درنتیجه، پرسش اصلی آن است که چه شرایط سیاسی ـ اجتماعی‌‌ای موجب شکل‌گیری این سنت گردید؛ و ازسویی، شکست این سنت چگونه در برآمدن اندیشۀ حکومت اسلامی اثرگذار بود؟ (سؤال) فرض است که این سنت فکری، به‌‌دلایلی همچون ناسازگاری با شرایط اجتماعی و وجود برخی ابهامات نظری، توان استمرار نیافت (فرضیه). در پژوهش پیش‌‌رو، که در آن از چهارچوب جماعت‌گرایی استفاده شده (روش)، نشان داده‌‌ایم که این سنت تنها در یک مقطع تاریخی برخوردار از فضیلت، خیر و دارای اصحاب خاص خود بوده است (هدف). بااین‌‌حال و به رغم شکست این سنت، آثار نظری آن در فضای فکری ایران ماندگار شد. از مهم‌‌ترین آثار به‌‌جامانده از اجرای احکام (حتی درحد امور حسبه)، نیاز به شرایط امنی دارد که حکومتی مقتدر آن را فراهم می‌آورد؛ ازاین‌‌رو با شکست اندیشه‌ حضور سلطان، به‌‌تدریج شرایط برای مطرح شدن اندیشه‌های فقاهت‌محور فراهم آمد که افزون‌‌بر اعتقاد به اجرای احکام اسلامی، شخص ولی‌‌فقیه را متولی ولایت بر اجرای آن می‌دانست (یافته).

الگوی پیشرفت «نهاد پاسداری» در گام دوم انقلاب اسلامی - حسن لو, خسرو (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
در چهلمین سالگرد به‌‌‌‌ثمرنشستن انقلاب کبیر اسلامی ایران، که به‎حق می ‎توان آن را نوزایش (رنسانس) ایران، اسلام و دین نامید، حضرت امام‌‌‌‌ خامنه‎ای (حفظه الله) بیانیۀ‎ گام دوم انقلاب را خطاب به ملت ایران و همۀ جهانیان بیان فرمودند. در این بیانیه بر صیانت و پاسداری از انقلاب اسلامی در جایگاه الگویی برجسته برای خودسازی، جامعه‌‌‌‌ سازی و تمدن‌‌‌‌ سازی تأکید شده است. ایشان همچنین در فرمانی هشت ماده ‎ای در گام دوم انقلاب، سیاست ‎های پیشرفت سپاه را متذکر شدند. ازاین ‌‌‌‌رو پرسشی آغازین مطرح است مبنی بر اینکه: آیا در گام دوم انقلاب، چهارچوب و رابطۀ نهاد های پایداری، دفاع و پاسداری به بازنگری، پیشرفت و گسترش نیاز دارند؟ براساس بررسی‎های اولیه، پاسخ این پرسش، آری است؛ ازاین‎رو بی ‎گمان به الگو و چهارچوب ‎های پیشبرد و پیشرفت این نهادها نیازمندیم. بنابراین، پرسش چنین است که ویژگی‎ های الگوی پیشرفت نهاد های پایداری، دفاع و پاسداری برای پاسداری اثربخش از انقلاب اسلامی کدام‌ است. اهداف پژوهش یافتن الگوی پیشرفت نهاد پاسداری و بیان شفاف ویژگی ‎های آن است. همچنین منظور یا چشم‎انداز این پژوهش ارائه و نمایش پهنای گستردۀ نهاد پاسداری در جایگاه دستاورد دانشی انقلاب به جهانیان می‎ باشد. این الگو باید بر پایۀ اندیشه، دانش و فرهنگ بومی اسلامی، و در راستای الگوی اسلامی ـ ایرانی پیشرفت و همچنین بیانیۀ مقام معظم رهبری در گام دوم انقلاب باشد. این نوشتار با روش ترکیبیِ داده ‌بنیاد و تحلیل محتوا، ‎سازوکار نهاد های پایداری، دفاع و پاسداری و رابطه بین آنها را ترسیم کرده است. پیامد و نتیجه این پژوهش دستیابی به دریافت ‎های پایه و رهیافت ‎های استوار برای تهیۀ الگوی پیشرفت نهاد پاسداری است که توانایی پاسخ ‎گویی به پرسمان ‎های پژوهش را دارند. بنابراین، پرسش چنین است که ویژگی‎های الگوی پیشرفت نهادهای پایداری، دفاع و پاسداری برای پاسداری اثربخش از انقلاب اسلامی کدام‌ است.اهداف پژوهش یافتن الگوی پیشرفت نهاد پاسداری و بیان شفاف ویژگی‎های آن است. همچنین منظور یا چشم‎انداز این پژوهش ارائه و نمایش پهنای گستردۀ نهاد پاسداری در جایگاه دستاورد دانشی انقلاب به جهانیان می‎باشد. این الگو باید بر پایۀ اندیشه، دانش و فرهنگ بومی اسلامی، و در راستای الگوی اسلامی ـ ایرانی پیشرفت و همچنین بیانیۀ مقام معظم رهبری در گام دوم انقلاب باشد. این نوشتار با روش ترکیبیِ داده‌بنیاد و تحلیل محتوا، ‎سازوکار نهادهای پایداری، دفاع و پاسداری و رابطه بین آنها را ترسیم کرده است. پیامد و نتیجه این پژوهش دستیابی به دریافت‎های پایه و رهیافت‎های استوار برای تهیۀ الگوی پیشرفت نهاد پاسداری است که توانایی پاسخ‎گویی به پرسمان‎های پژوهش را دارند.

تحلیل الگوی ارتباط اقناعی رسول اعظم(صلی الله علیه و آله) مبتنی بر آیات مرتبط با غزوه تبوک - افتخاری, اصغر; موسوی نیا, سیدمهدی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
‌‌با توجه به فقدان ادبیات دینی در حوزۀ بسیج اجتماعی و اقناع، در این مقاله سعی شده، با رجوع به آیات قرآن کریم، برای رفع این نقیصه اقدامی صورت پذیرد و در همین راستا، آیات مربوط به جنگ تبوک، که در سورۀ توبه قرار دارد، انتخاب شده است؛ زیرا بسیج اجتماعی در جنگ تبوک به سبب وضعیتی که از آیات و متن تاریخ به دست می ‎آید، دشوار بوده است. این مقاله با استفاده از الگوی تحلیلی هاولند، که از الگوهای نسبتاً کامل در حوزۀ ارتباط اقناعی است، می‌‌ کوشد با آیات قرآن به این پرسش اساسی پاسخ دهد که با توجه به آیات قرآن، الگوی ارتباط اقناعی رسول خدا در ‎غزوۀ تبوک چگونه بوده است؟ با استفاده از روش تدبر در آیات و استفاده از کتب تاریخی و تفسیری و با لحاظ چهارچوب نظری تحقیق، ویژگی‎‎ زمینه ‎ای، پیام ‎‎رسان، پیام (محتوا) و مخاطبان استخراج گردیده، و در پایان، ضمن بیان الگویی از اثرات اقناع در گروه‎ های سه ‎گانه مجاهدان، منافقان ـ قاعدان و معذوران که شامل پذیرش، استنکاف و معذوریت از حضور در جنگ می ‎شود، به اثرات اُخروی این موارد نیز، که به ترتیب شامل سعادتمندی، عذاب الهی و مغفرت الهی است، اشاره شده است.

ماهیت و شاخص های حکمرانی در نظام سیاسی جمهوری اسلامی - عظیمی شوشتری, عباسعلی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
اندیشمندان حکمرانی مطلوب در جایگاه یکی از شاخص‎های توسعه از ربع قرن آخر قرن بیستم توجه کردند و برنامۀ توسعۀ سازمان ملل متحد نیز سبکی را با عنوان حکمرانی خوب مطرح نمود و برای آن شاخص‎هایی را تعیین کرد. برخی نویسندگان و صاحب‌‌‌‌نظران نیز از همین عنوان برای تبیین شاخص‎های حکمرانی مطلوب در جمهوری اسلامی استفاده کرده‌‌‌‌اند، اما با توجه به مبانی حقوق اساسی و فلسفۀ سیاسی پذیرفته‌‌‌‌شده در جمهوری اسلامی، که در قانون اساسی و دیدگاه‎های امام خمینی(ره) و مقام معظم رهبری موجود است، و تفاوت آن با مبانی لیبرالیستی برنامۀ توسعه، تعیین مدل حکمرانی مطلوب جمهوری اسلامی و شاخص‎های آن مسئله‎ای اساسی است. بنابراین پرسش چنین است که حکمرانی در جمهوری اسلامی چه ماهیت و شاخص‎های کلانی دارد؟ فرضیۀ این مقاله چنین است که حکمرانی در جمهوری اسلامی مصلحانه است. در پاسخ به سؤال تحقیق و اثبات فرضیه، از روش تحقیق کیفی و پارادایم تفسیری و بهره‌‌برداری از مبانی فلسفی از طریق فهم این مبانی و با استفاده از منابع اصلی جمهوری اسلامی، یعنی آیات و روایات و همچنین قانون اساسی و دیدگاه‎های امام خمینی(ره) و رهبری معظم استفاد کرده، ضمن اثبات فرضیه خود، به این نتیجه رسیدیم که حکمرانی در جمهوری اسلامی برخی شاخص‎های مشترک با حکمرانی خوب و برخی شاخص‎های اختصاصی دارد وضمناً بر دو رکن اساسی، امام و رهبری صالح و هدف اصلاحگری استوار است.

الگوی جستاری تشکیل دولت اسلامی با تاکید بر امت دولت ساز - خدادی, حسن; منیری حمزه کلایی, حمیدرضا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
این پژوهش علل تحقق نیافتن کامل اهداف انقلاب اسلامی در منظومۀ فکری آیت‌‌‌‌الله خامنه‎ای را بررسی می‌‌‌‌کند. پرسش اصلی این است که آیت‌‌‌‌الله خامنه‎ای موانع تحقق کامل اهداف انقلاب اسلامی را چگونه علت‌یابی می‌کند و برای برون‌رفت از آن چه راه‌حلی پیشنهاد می‎دهد؟ مقاله براساس الگوی جستاری توماس اسپریگنز و روش مفهوم‌شناسی و تفسیر کلام‌‌‌‌به‌‌‌‌کلام بیانات رهبری صورت‌بندی شده است. نظریۀ بحران اسپریگنز چهار مرحله دارد: مشاهده و شناسایی مشکل، ریشه‌یابی مشکل، ترسیم نظم آرمانی و سرانجام طرح راه‌‌‌‌حل و درمان. در زوایای پنهان اندیشۀ سیاسی آیت‌‌‌‌الله خامنه‌ای، تحقق نیافتن کامل اهداف انقلاب اسلامی (مشاهده مشکل)، شکل نگرفتن دولت مطلوب اسلامی (علل مشکل)، شکل‌‌‌‌گیری تمدن نوین اسلامی (ترسیم نظم آرمانی) و شکل‌گیری امت دولت‌ساز (راه‌‌‌‌حل) فرضیۀ پژوهش است که تمرکز اصلی در این فرضیه در شکل‌‌‌‌گیری امت دولت‌‌‌‌ساز در جایگاه راه‌‌‌‌حل و درمان است. روش پژوهش توصیفی ـ تبیینی و شیوۀ گردآوری اطلاعات، کتابخانه‌ای است.

بررسی سرمایۀ اجتماعی در تحقق و تداوم آرمان های انقلاب اسلامی از منظر آموزه های دینی با تاکید بر دیدگاه امام خمینی(ره) - سیدنژاد, سیدرضی; نصیری, علی اصغر; سپهر, محمدمهدی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
سرمایۀ اجتماعی از سرمایه‎ های کلیدی در هر جامعه است که نقش به‌ سزایی در کارآمدی حکومت و تأمین رفاه پایدار دارد. شناختی دقیق از سرمایۀ اجتماعی و مؤلفه‏ های آن، از مقدمات ضروری کاربست آن در راستای تحقق اهداف خرد و کلان جامعه است. انقلاب اسلامی ایران برآمده از متن دین اسلام و براساس اندیشه‎ های نشئت‌‌ گرفته از آن، به‌‌ ویژه دیدگاه امام‌‌ خمینی(ره) است؛ ازاین ‌‌رو مراجعه به منابع اصیل دینی و اندیشۀ امام(ره) در زمینۀ سرمایۀ اجتماعی که برای تسهیل و تسریع در تحقق آرمان‎های انقلاب اسلامی اهمیت بسزایی دارد. البته با وجود اهمیت موضوع، تاکنون پژوهش‎های بسیاری در این زمینه صورت نگرفته است؛ ازاین‌‌رو این مقاله درصدد بررسی کارکرد سرمایۀ اجتماعی در تحقق و تداوم آرمان‎ های انقلاب اسلامی از منظر آموزه‎ های دینی با تأکید بر دیدگاه امام‌‌ خمینی(ره) است. برای رسیدن به این هدف نیز در قالب چهارچوبی مفهومی، از روش مطالعۀ پژوهشی ـ تحلیلی ـ استنباطی استفاده شده است. یافته‎ های مقاله نشان می ‌دهد که در اندیشۀ امام خمینی(ره)، بر اهمیت سرمایۀ اجتماعی، حفظ، تقویت و به‌کارگیری آن در تحقق و تداوم آرمان‎ های انقلاب اسلامی، به ‎ویژه احیای هویت اسلامی، استقلال، عدالت و آزادی تأکید شده است.

سیاست مدیریت عملکرد سازمان بر اساس آموزه های اسلامی - پیروز, علی آقا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
مدیریت عملکرد سازمان، نسخۀ تکامل‌یافتۀ ارزیابی عملکرد است که با وجود الگوهای فراوان مدیریت عملکرد، هیچ یک از آنها مبتنی بر آموزه‎ های اسلامی نیست. سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، که نهادی انقلابی و اسلامی است، جهت ارتقای کارآمدی، به سیاست و شیوۀ مدیریت عملکرد سازمانی با رویکرد اسلامی نیازمند است. در این مقاله، روش تحقیق کتابخانه ‌ای، با دو ویژگی آموزه ‌محوری و دلالت ‌پژوهی است. آموزه‎ های قرآنی و روایی پس از تجمیع به روش اجتهاد، و طبقه ‌بندی با استفاده از روش تحلیل مضمون، مبنای طراحی الگو قرار می گیرد. این الگو پس از اعتبارسنجی و تأیید بیش از نوددرصد یافته‌ ها، چنین است: الف) عوامل موثر بر عملکرد با عناوین: معنویت گرایی، تقوا و مدیریت بر خویشتن، مدیریت بر پایۀ محبت و کرامت، عدالت و انصاف، بصیرت و تدبیر، شایسته گزینی و ارزیابی و نظارت؛ ب) ابعاد عملکرد: 1. نیت و حسن فاعلی؛ 2. عملکرد مدیران ارشد؛ 3. ورودی‎ها، فرآیندها، خروجی ‎ها و پیامدها؛ ج) معیارهای ارزیابی: 1. حق و ارزش‌های اسلامی؛ 2. عدالت؛ 3. رضایت؛ 4. تحقق اهداف (کارایی و اثربخشی)؛ د) مهم ‌‌ترین ویژگی ‎های ارزیابی: دقت، اشراف کامل، جامعیت (انواع نظارت)، ارزیابی مستمر، عدالت در ارزیابی، پرهیز از نتیجه‌گرایی محض، تأکید بر عملکرد مدیران، تأکید بر کیفیت در کنار کمیت، اصلاح و تعالی ‌بخشی؛ هـ) فرآیند و سیاست مدیریت عملکرد: 1. برنامه ‌ریزی عملکرد (تحلیل عملکرد، تقویت اصول عملکردی)؛ 2. تعیین ابعاد عملکرد؛ 3. تعیین معیارهای ارزیابی عملکرد؛ 4. پایش؛ 5. سنجش عملکرد؛ 6. اصلاح و تعالی‌بخشی.

شناسایی مولفه های مدیریت جهادی از منظر قرآن کریم - سعدآبادی, علی اصغر; فرتاش, کیارش; فهری, فاطمه (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
هدف این پژوهش، شناسایی مؤلفه‎ های مدیریت جهادی از منظر قرآن است که باتوجه ‌‌به ضرورت به کارگیری مدیریت متناسب با مبانی و بسترهای بومی، فرهنگی و ارزشی هر کشور اهمیت بالایی دارد. نوع پژوهش از لِحاظ هدف، کاربردی و روش آن براساسِ نحوۀ گردآوری داده ‎ها توصیفی و از نوع اکتشافی است؛ ماهیت تحقیق نیز آمیخته است. جامعۀ آماری، کلیّۀ خبرگان و متخصصان علمی و اجرایی و مذهبی در حوزۀ مدیریت جهادی است که 36 نفر از آنان در حیطۀ مزبور به روش نمونه ‎گیری گلوله‌‌ برفی انتخاب گردیدند. در پژوهش فرارو با استفاده از روش تحلیل محتوا و داده‎ کاوی مؤلفه ‎های ناظر بر مدیریت جهادی از آیات قرآن کریم استخراج شد. سپس براساسِ از روش دلفی فازی، پرسش‌‌ نامه‎ هایی که در اختیار خبرگان قرار گرفته بود، تجزیه ‌‌و تحلیل گشت. به ‌‌منظورِ تعیین ارتباط میان مؤلفه ‎های مورد اجماع نخبگان، روش تحلیل و توسعه گزینۀ استراتژیک (سودا) به کار گرفته شد. آن ‌‌گاه با ادغام نقشه‎ های خبرگان، مدل واحدی اتخاذ شد و در نهایت از درون مدل نهایی پژوهش،33 مؤلفۀ مدیریت جهادی مورد اجماع خبرگان، که در تطابق با 26 مؤلفه برآمده از فرموده ‌‌های مقام معظّم رهبری بودند، در چهار بُعد اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی استخراج گشت؛ که تعدد مؤلفه ‎ها در بُعد فرهنگی و اجتماعی، از تمرکز این سبک از مدیریت بر زمینه ‎های فرهنگی و ارزشی مدیریت حکایت دارد.

مبانی قرآنی عوامل معنوی اقتدار ملی از منظر مقام معظم رهبری (مطالعه موردی مبتنی بر ارتباط با خالق) DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.17.1.3 - رضی بهابادی, بی بی سادات; بهادری, آتنا; پورکاویان, زینب (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
راهبردهای مدیریتی رهبر، نقش بسیار تعیین ‎کننده‎ ای در اقتدار ملی دارند؛ از این ‎رو لازم است برای دستیابی، حفظ و افزایش اقتدار ملی، عوامل و راهکارهای آن از منظر آیت ‎الله خامنه ‎ای مورد بررسی قرار گیرند. نوشتار پیش‎ رو بخشی از پژوهشی است که با استفاده از فرایند تحلیل مضمون و نرم‎افزار MaxQDA به بررسی اقتدار ملی در بیانات و پیام ‎های ایشان پرداخته است. عوامل معنوی اقتدار ملی در اندیشه‎ معظم ‎له که ریشه در تعالیم اسلام دارد، به دو بخش تعالیم مبتنی بر ارتباط با خالق و تعالیم مبتنی بر ارتباط با خلق تقسیم می ‎شود. این پژوهش با هدف کمکی در اقتدار جمهوری اسلامی ایران، به مطالعه‎ موردی تعالیم مبتنی بر ارتباط با خالق پرداخته است و در ادامه با توجه به منشأ دینی این تعلیم ‎ها، مبانی قرآنی آنان را به ‎عنوان ثقل اکبر، استخراج کرده است. این تعالیم در بیان رفتار ارتباطی بندگان با خداوند، شامل مضامین: ایمان، تقوا، توکل، ارتباط قلبی و اعتقادی با خدا، اخلاق الهی، دعا و انگیزه الهی می‎ شود؛ در مقابل، خداوند نیز حمایت و الطاف خود را نسبت به بندگانی که استحقاق دارند، بذل می ‎فرماید.

تحلیل محتوای نامه های امام علی (ع) به کارگزاران با محوریت اصول حکمرانی DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.17.2.4 - نوبری, علیرضا; یعقوبی هیق, سید شهاب الدین (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
در پژوهش پیش رو اصول ابلاغی حکمرانی در تراز اسلامی با محور قرار دادن نامه های حضرت علی ع به کارگزاران خود در نهج البلاغه مورد بررسی قرار گرفته است. برای این منظور از روش تحلیل محتوا با تأکید بر رویکرد کمی، استفاده شده است. بر اساس تحلیل-های کیفی صورت گرفته و با توجه به فراوانی داده‌های آماری موجود در این نامه ها پانزده اصل حکمرانی استخراج گردید. با این فرض که میزان پرداخته شدن به هرکدام از آن‌ها در تعداد قابل توجهی از نامه ها، می تواند مقدار اولویت هر اصل را نشان دهد به تنظیم و اولویت بندی این اصول اقدام شده است. اصول به دست آمده در ذیل دو دسته کلی؛ اصول مشترک با اصول حکمرانی خوب و اصول خاص حکومت علوی قرار داده شده است و سیاست های مربوط به هریک از این اصول با تأکید بر داده های آماری و تحلیل های کمّی مورد بررسی قرار گرفته است. در نهایت معلوم شد دو سوم اصول ابلاغی علی ع از لحاظ اهداف وعناوین کلی با اصول حکمرانی خوب همخوانی دارد و بیشترین تفاوت در اصول عقیدتی و معنوی است. همچنین در موارد مشترک اصول مرتبط با کارایی و اثر بخشی بیشترین تکرار را در نامه های حکومتی داشته اند.

الگوی هدایت سیاسی در اندیشه سیاسی رهبر معظم انقلاب DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.17.3.5 - باقری چوکامی, سیامک; عابدینی, فرامرز (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
هدایت در ادبیات اسلامی دارای مفهوم متعالی است و در مرکز تعریف سیاست در منابع اسلامی قرار دارد و هویت بخش آن می باشد که هم به سیاست تشخّص درونی داده و هم تمایزبخش آن با غیر شده است(تاریخچة). پژوهش در باره هدایت سیاسی برخلاف مقوله هدایت از سابقه زیادی برخوردار نیست به طریق اولی فقد پژوهشی در اندیشه سیاسی رهبر معظم انقلاب نیز مبرهن است(پیشینه). اندیشه سیاسی رهبر معظم انقلاب در خصوص هدایت سیاسی چه الگویی ارائه می دهد؟(سؤال). روشی که برای حصول به این پرسش بکار برده شد، داده بنیاد (گراندد تئوری) با رویکرد استراوس و کوربین است که روشی نظامند را برای پژوهش های کیفی ارائه داده اند(روش). در این پژوهش 548 گزاره منتخب در فرایند کدگذاری باز از بیانات رهبر معظم انقلاب، استخراج شد و با تعمق این گزاره ها، 688 مفهوم یا مضمون بدست آمد. از بررسی مقایسه ای این مفاهیم، 101 مقوله حاصل شد. در کدگذاری محوری، مقوله های شناختی و ادراکی، گرایشی و عاطفی و کنشی و رفتاری از میان این مقوله ها به عنوان پدیده های محوری استنباط گردید و سایر مقوله ها بر حسب نوع ارتباط آنها با مقوله محوری، به عوامل علی، زمینه ای، مداخله گر، راهبردها و پیامدها صورت بندی گردید و در کدگذاری انتخابی، مقوله"انسان سیاسی تراز نظام و انقلاب" به مثابه پدیده مرکزی همه مقوله ها را در حول خود یکپارچه کرده است و بدین ترتیب الگوی هدایت سیاسی در اندیشه سیاسی رهبر معظم انقلاب تدوین گردید.

تربیت سیاسی در اندیشه آیت الله خامنه ای بر اساس نظریه فطرت DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.17.4.6 - عبداله نسب, محمدرضا; کیخا, نجمه (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
یکی از وجوه تربیت، تربیت سیاسی است که از مهمترین مکانیسم های شهروندپروری به شمار می آید. رویکرد های تربیت سیاسی اسلامی، منبعث از الهیات دینی – انسانی است، بنابراین سیاست ملازم با تربیت اخلاقی و متضمن سعادت دنیوی و اخروی جوامع اسلامی است. چنین استنباط و جایگاهی از مفهوم تربیت سیاسی، مطالعه اصول و مولفه های تربیت سیاسی را در اندیشه متفکران و رهبران اسلامی، ضروری می نماید. در این پژوهش با استفاده از روش توصیفی تحلیلی و بهره از چارچوب نظری فطرت، مفهوم تربیت سیاسی در اندیشه آیت الله خامنه ای بررسی می شود. بنابراین سوال مقاله به چگونگی تربیت سیاسی در اندیشه آیت الله خامنه ای اشاره دارد و فرضیه مقاله این است که اندیشه آیت الله خامنه ای با ابتنا بر نظریه فطرت انسان، مفاهیمی همچون عدالت خواهی، مشارکت طلبی، آزادی خواهی و مسئولیت پذیری را از اصول بنیادین تربیت سیاسی اسلامی، قلمداد نموده که با تقویت دو حوزه بینش و نگرش شهروندان، جهت دهی به ایستارها و رفتارهای شهروندان را به عهده دارد.

اصول ، شاخص ها و راهکارهای نیازسنجی در فرایند تربیت و آموزش سیاسی DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.17.5.7 - ویسی, غلامرضا; مهتدی, محمدمحسن; خلجی, حسن (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
چکیده تعلیم و تربیت دارای ساحت‌ها و عرصه‌های گوناگونی است و یکی از مهم‌ترین ساحت‌های تعلیم و تربیت، ساحت تربیت سیاسی است (پیشینه). برای تحقق اهداف تعلیم و تربیت در ساحت سیاسی ناگزیر به شناسایی نیازهای آن با در نظر گرفتن اصول و شاخص‌هایی باید بود. از همین رو به منظور طراحی برنامه درسی و آموزشی هوشمندانه، تعیین مبانی، اصول، شاخص‌ها و راهکارهایی برای شناسایی نیازهای ساحت سیاسی مسأله‌ای اساسی است. (بیان مساله). بنابراین سوال پژوهش عبارت است از اینکه اصول، شاخص‌ها و راهکارهای نیازسنجی در فرایند تربیت و آموزش سیاسی چیست؟ (سوال) بر این اساس نوع تحقیق، یک پژوهش کاربردی محسوب می‌شود. پاسخ به سوال پژوهش با رویکرد کیفی و از طریق تحلیل مضمون داده‌های حاصل از مصاحبه با خبرگان، اسناد سازمانی و بالادستی، منابع نظری و اعتباربخشی در گروه‌ خبرگی حاصل شده است (روش). بر طبق یافته‌های پژوهش استمرار، شمول، جامعیت، هماهنگی، مشارکت و اعتبار اصول نیازسنجی محسوب می‌شود. هر کدام از این اصول دارای مجموعه‌ای از شاخص‌ها می‌باشند که مبتنی بر آن نیز راهکارهایی پیشنهاد شده است(نتیجه‌گیری).

تحلیل نقش جهاد کبیر در تولید علوم انسانی اسلامی DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.17.7.9 - کردفیروزجائی, اسدالله (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
اسلامی سازی علوم انسانی از ضرورتهای جوامع اسلامی است و آن نیز متوقف بر عمل مجاهدانه پژوهشگران می باشد که قرآن از آن به جهاد کبیر یاد می کند. از این جهت پژوهش در «تحلیل نقش جهاد کبیر در تولید علوم انسانی اسلامی» دارای اهمیت جدی است. هم اکنون لازم است تولید علوم انسانی اسلامی در جمهوری اسلامی ایران تبدیل به گفتمان شود ولی کم و کیف رابطه آن با جهاد کبیر که می تواند یکی از متغیرها در تحول علوم انسانی تعبیر شود، همچنان در بوته ابهام است وهمین ابهام در ترابط، می تواند عملیات تولید علوم انسانی اسلامی در مجامع علمی را به کندی مواجه سازد. از این رو، این سؤال مطرح می شود که نقش جهاد کبیر در تولید علوم انسانی اسلامی چیست؟پاسخ احتمالی آن است که استدلال مجاهدانه با قرآن و دیگر منابع دینی و مقابله نمودن با علوم انسانی سکولار، برایند و نتیجه اش تولید علوم انسانی اسلامی در تراز انقلاب اسلامی خواهد بود.این مقاله کوشیده است با تحلیل مصداقی جهاد کبیر و با ابزار کتابخانه ای به تحلیل نقش جهاد کبیر در تولید علوم انسانی اسلامی بپردازد و به این نتیجه دست یافته است که با تقویت بنیه علمی، شناخت کافی نسبت به منابع معرفتی، موضوع شناسی نسبی در علوم مورد استنباط و روش شناسی صحیح در استنباط از منابع معرفتی توسط پژوهشگران، می توان به تولید علوم انسانی اسلامی دست یافت.

زبان و حوزه اعتبار تمدنیِ جهان اسلام - نوروزی فیروز, رسول; خاتمی نیا, فضه (پژوهش های سیاست اسلامی, 2020)
در سه دهه اخیر سطح تحلیل تمدنی در در روابط بین ‎الملل ظهور یافته و سبب تولد مسئله‎ های جدیدی در این حوزه مطالعاتی شده است. از جمله مسئله‎ های نوپدید بازخوانی نقش تمدنی زبان به عنوان یک متغیر فعال در روابط بین ‎الملل است. در این قلمرو توانمندی زبان برای کنشگری در قدرت ‎سازی، ایجاد موازنه و رقابت، ایجاد ارتباط و همکاری و همگرایی مورد توجه قرار می‎ گیرد. در پژوهش حاضر به این پرسش پاسخ داده می ‎شود که بر اساس تجربه زیسته مسلمانان، زبان در روابط تمدنی (حوزه جهان اسلام) و برون تمدنی (جهان اسلام و سایر تمدن‎ها) ایفا نموده است؟ فرضیه پژوهش حاضر این است که: نقش زبان در تمدن اسلامی ایجاد «حوزه اعتبار تمدنی» بوده است. این نقش هم در گستره درون تمدنی و هم در روابط با محیط بیرونی ( به ویژه در روابط بین ‎الملل در دو سده اخیر) محقق شده است. حوزه اعتبار تمدنی کارکردهای زبان در ایجاد فهم بین‎ الاذهانی در تمدن اسلامی در عین تکثر زبانی، تسهیل ارتباطات علمی در درون امت اسلامی، قرار گرفتن در کانون مواجهه و رقابت با تمدن غربی در سده اخیر، مهمترین شواهدی است که در این بررسی مورد بازخوانی قرار می ‎گیرند. بازخوانی عناصر تمدنی و متغیرهای کلیدی در تمدن اسلامی ـ یا در تجربه زیسته مسلمانان ـ این امکان را فراهم می‎آورد که فهم روشن‎تری از ارتباط بین عناصر و فرایند تولید و بازتولید تمدن اسلامی به دست آوریم. با تبیین این روابط می ‎توانیم به قواعد تمدن ‎سازی و یا نحوه بهره‎ برداری از عناصر تمدنی در دوره معاصر بیاندیشیم.

الگوی متشکل‌سازی امام خمینی(ره) - لک زایی, رضا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
انجام کار گروهی و سازمان‏یافته اعم از خرد، متوسط و کلان، مهم و مورد تأکید اسلام است. از‌این‌رو، مقاله پیش رو به دنبال ارائه الگوی نظری و عملی متشکّل‌سازی از دیدگاه امام خمینی(ره) است. به نظر می‏رسد اصول نظری و عملی متشکّل‏سازی از اندیشه امام خمینی(ره) قابل استنباط است. برای این منظور مقاله در بخش اول، تشکّل، جبهه و جریان را در دو سطح نظری و عملی با روش تحلیلی - استنباطی مورد بررسی قرار داده و در بخش دوم از رابطه‏ای که میان تشکّل، جبهه و جریان وجود دارد، سخن گفته است. چهارچوب نظری حاکم بر مقاله الگوی «ارکان حرکت» است. از پیوستن چند تشکّل، جبهه و از پیوستن چند جبهه به هم جریان به وجود می‌آید. روح حاکم بر تشکّل و جبهه، جریان است و جریان تأخر زمانی از تشکّل و جبهه ندارد. تشکّل و جبهه بر اساس نیازهای ملی، منطقه‏ای و بین‌المللی پدید می‌آیند. اسلام ناب محمدی جریان حاکم بر اندیشه امام خمینی(ره) است که در برابر جریان استکبار و اسلام آمریکایی قرار دارد؛ ایشان ایران و تمام کشورهای اسلامی را به‌سان یک انجمن بزرگ می‏داند که باید پیامبر اعظم صلوات‌الله‌علیه‌وآله رهبر و الگوی جامع و بارز آن در تشکّل‌سازی، جبهه‌سازی و جریان‌سازی باشد.

تحلیل محتوای نامه‌‎های امام علی (ع) به معاویه با محور واکاوی سهم اخلاق در مناسبات حکومتی DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.18.2.6 - نوبری, علیرضا; جامعی, مهدی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
در نظر گرفتن توأم جایگاه امام علی(ع) به عنوان حاکم جامعه اسلامی و امام تربیت یافته در دامان نبوت، بررسی جایگاه اخلاق در حکومت علوی را تقویت می کند. تحلیل محتوا روشی است که این مقاله جهت واکاوی سهم اخلاق در مناسبات حکومت علوی با معاویه و نحوه بروز و ظهور عنصر اخلاق در این مواجهه، به کارگرفته و نامه‌های ایشان به معاویه را مورد تحلیل قرار داده است. پاسخگویی، نقدپذیری، پایبندی بر اصول و سعه صدر، از مهم ترین راهبردهای اخلاقی در این مواجهه است. همچنین، تحلیل به ‌کارگیری اصول اخلاق حرفه‌ای در مدیریت و بیان صفت‌های اخلاقی ایجابی و سلبیِ دخیل در حکمرانی، از دیگر محورهای این نوشتار است. طبق تحلیل کمّی، میان فراوانی اصول پاسخگویی و هوشمندی (هر کدام 25%) و تأکید ویژه بر خصیصه ضلالت (79/13%) و نفاق معاویه (49/11%)، همبستگی مثبت وجود دارد و بیانگر آن است که استخدام ممتاز این اصول، متأثر از رفتارهای متمردانه و حیله‌های مداوم معاویه بوده است. آمار 86 درصدی گزاره‌های اخلاقی در این نامه‌ها، گویای محوریت اخلاق در مناسبات حکومت علوی با معاویه است. همچنین، صفات اخلاقی سلبی که به عنوان موانع صلاحیت معاویه برای حکمرانی، از جانب امام مطرح شده است در کنار صفات ایجابی، ابعاد اخلاقی تراز حکومت اسلامی را بیان می‌کند.

بازشناسی مذاکرۀ سیاسی امام حسن (ع)؛ اصول گفتمان صلح DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.18.5.9 - قاسمی شوب, محمد; شاهرودی, محمد رضا; ایازی, سید محمد علی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
صلح امام حسن(ع) با معاویه، یکی از پرمناقشه‌ترین رویدادهای تاریخی است که برداشتهای مختلفی از آن، صورت گرفته است. عده‌ای آن را اقدامی عزتمندانه در مواجهه با مخالفان و از مقولة مذاکرات سیاسی حکیمانه می‌دانند که دارای اصول و ضوابطی معین است و برخی دیگر آن را اقدامی منفعلانه و از سر ضعف می‌پندارند. در این پژوهش، با تبیین معنا و مؤلفه‌های مذاکرة سیاسی و مروری اجمالی بر ماجرای گفت‌وگوهای صلح امام حسن(ع) با معاویه، در بررسی تطبیقیِ شاخصه‌های مذاکرة سیاسی با ویژگی‌ها و شرایط حاکم بر جریان این صلح، مشخص می‌گردد که این گفت‌وگوها، از نوع مذاکرة سیاسی با مخالفان است و بر اساس اصول و ضوابطی خاص صورت گرفته است. این مطالعه، با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی، ضمن بررسی منابع معتبر تاریخی- رواییِ مرتبط با این جریان، مهم‌ترین اصول و ضوابط مذاکرة امام حسن(ع) در صلح با معاویه را با لحاظ زمان، در قالب اصول «پیش از مذاکره»، «حین مذاکره» و «بعد از مذاکره» تقسیم و مورد بررسی و تبیین قرار می‌‌دهد.

نقش حاکمیت دینی در تمدن‎‌سازی بر اساس اندیشه امام خمینی (ره) DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.18.6.0 - زمانی محجوب, حبیب (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
امام خمینی(ره) از برجسته‌ترین اندیشمندان مسلمان در دوره معاصر است که اندیشه‌های تمدنی ایشان، به علت فراملی بودن و گستره جهانی و همچنین فرانظری بودن و تجربه تشکیل حکومت، از اهمیت بسیاری برخوردار است. انقلاب‌اسلامی‌ایران، با داعیه تمدن نوین اسلامی، سرآغاز گفتمان تمدنی در عصر جدید است و امام خمینی(ره) با تشکیل حاکمیت دینی بزرگ‌ترین فرصت تاریخی را برای تمدن‌سازی نوین اسلامی مهیا کرد. مسئله این پژوهش آن است که حاکمیت دینی چه نقشی در تمدن‌سازی دارد؟ هدف پژوهش این است که با روش توصیفی- تحلیلی دیدگاه امام خمینی(ره) را درباره نقش حاکمیت دینی در تمدن‌سازی اسلامی تبیین کند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد شکل‌گیری یک تمدن محصول وجود و هماهنگی نظام های اجتماعی گوناگون است و حاکمیت آن حلقه وصل و عامل انسجام بین این نظام‌هاست. از نظر حضرت امام(ره) حاکمیت دینی در ایجاد هماهنگی میان مؤلفه‌های سخت افزاری (ابزاری) و نرم افزاری (حقیقی) تمدن اسلامی، یعنی توحید، عبودیت، کرامت انسانی، مردم سالاری دینی، سبک زندگی اسلامی، وحدت و انسجام، اقتدار سیاسی و نظامی، اقتصاد، علم و فناوری نقش محوری دارد.

بررسی تطبیقی سبک سیاستمداری رهبران انقلاب ( امام خمینی (ره) و آیه الله خامنه ای (دام ظله)) مبتنی بر مدل کری واک DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.18.9.3 - شفیعی, عباس (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
امام خمینی (ره) و سپس آیت‎الله خامنه‎ای (دام ظله) به عنوان رهبران انقلاب اسلامی موجب دگرگونی در جهان شده و معادلات جهانی را تغییر داده‎اند. این مهم در سبک سیاستمداری آنها در سطح ملی و بین‎المللی متبلور است. ازاین‎رو، بررسی تطبیقی رهبری آنان مفید است. این مقایسه، با بهره‎گیری از مدل «کری واک» با روش توصیفی – تحلیلی انجام شده است. شیوه گردآوری اطلاعات، کتابخانه‎ای و اسنادی و روش تحلیل، مبتنی بر مدل «کری واک» است. نتایج نشان می‎دهد که از منظر تئوری‎سازی، رهبری مقام معظم رهبری(دام ظله) در امتداد و بازنمود رهبری امام راحل(ره) است و جنبه تکمیل کنندگی دارد. افزون بر این، الگوهای مورد مطالعه، در مبانی و منظومه فکری همانندی دارند؛ بدین‎سان که هر دو الگو مبانی توحیدی دارند و از منظومه فکری اسلام سیراب می‎شوند. این در حالی است که الگوها در صحنه عمل با توجه به کاربست رهبری اقتضایی در هر دو الگو متفاوتند؛ امام راحل (ره) با پیشنهاد مدل مدیریت بر قلب‎ها به رهبری نرم گرایش دارد، بنابراین از منظر نظری بر رهبری سخت در مقابل دشمنان تأکید می‎کند. با وجود این، کاربست رهبری سخت در زمان ایشان در مواردی امکان‎پذیر نبوده است؛ ولی رهبری آیت‎الله خامنه‎ای (دام ظله) هوشمندانه و تلفیقی از رهبری نرم و سخت است که در اوضاع کنونی جهان به عنوان الگویی موفق عمل کرده است.

بررسی نظارت فقها بر جمهوری اسلامی با بررسی موضوعی نظارت بر ولی فقیه DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.18.10.4 - حسین دوست, محسن; اکبرزاده, فریدون; جلال پور, شیوا; شهابی, روح اله (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
دین اسلام، نسبت به نظارت بر حاکم و زمامدار حکومت اسلامی تأکید دارد. مبانی اسلام نیز قدرت، بدون نظارت را موجب فساد دانسته و بر ضرورت نظارت تأکید دارد. نظارت بر ولی فقیه در زمینه‌ شرایط و عملکردی است که لازمه آن، دانستن ویژگی‌های ولی فقیه و همچنین وظایف او از منظر فقه و قانون اساسی است که با توجه به اهمیت آن و نقش مهمی که فقها در این زمینه دارند، تاکنون بررسی جامعی از منظر فقه و قانون اساسی انجام نشده است. در اسلام ادلّهای وجود دارد که نظارت بر ولی فقیه را اثبات می‌کند که عبارتند از: عدم عصمت، نصیحت حاکم، امانت بودن مسئولیت و جمهوریت حکومت. نظارت بر ولی فقیه شامل نظارت درونی و بیرونی است و مراجع ناظر بر وی نظارت الهی، همگانی و نهادینه را شامل میشود. برخی از اصول قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، بر اهمیت نقش مجلس خبرگان رهبری که نهاد فقاهتی در جمهوری اسلامی است و وظیفة قانونی این نظارت را به عهده دارد، اشاره می‌کند. در این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی سعی شده تا نظارت و نحوه آن از منظر قانون اساسی و فقه مورد بررسی قرار گیرد و این رهیافت، دیدگاه‌های دیگر اندیشمندان اسلامی را مورد نقد و بررسی قرار داده است.

تبیین مولفه‌های خدمتگزاری در سازمان مبتنی بر اندیشه امام خمینی (ره) DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.18.11.5 - بهمنی, اکبر; رجبی, علی اصغر; موسوی داودی, سیدمهدی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
از نشانه‌های جوامع موفق، میزان و درجه‌ نهادینه شدن فرهنگ خدمتگزار در آن است. این پژوهش، به طراحی و تبیین مدل فرهنگ خدمتگزاری براساس اندیشه‌های حضرت امام خمینی(ره) پرداخته است. مقاله، در پی پاسخگویی به این سؤال است که در اندیشه امام خمینی(ره) ابعاد خدمتگزاری در سازمان ها چگونه است؟ روش انجام این پژوهش به‌صورت آمیخته (کیفی- کمی) است. در بخش کیفی و در قسمت اول، استخراج داده‌ها و مؤلفه‌ها با روش تحلیل مضمون‌ بود و سپس، برای ساخت شبکه مضامین و مدل پژوهش از مصاحبه با خبرگان و پرسش‌نامه استفاده شد. روش کار در وصیت‌نامه الهی سیاسی امام خمینی(ره) چنین بود که محقق با جستجوی مضمون‌هایی که معرّف فرهنگ خدمتگزاری بودند، به 60 کد دست‌یافت. در نهایت، کدهای استخراج‌شده به روش تحلیل مضمون در قالب کدهای باز، 22 مضمون پایه و 4 مضمون سازمان‌دهنده تقسیم‌بندی شدند. سپس، نتایج این تقسیم‌بندی در قالب پرسش‌نامه‌هایی به 31 نفر از خبرگان ارائه شد و نظر آنها در این‌خصوص دریافت شد و توسط آزمون دوجمله‌ای در SPSS بررسی شد. در نهایت، بعد از جمع‌آوری دیدگاه‌های خبرگان، حاصل کار به‌صورت مدل فرهنگ خدمتگزاری مبتنی بر وصیت‌نامه الهی سیاسی امام خمینی(ره) ارائه شد. این مدل شامل چهار شاخص: فرهنگ جهادی، فرهنگ مشارکتی، فرهنگ اسلامی و فرهنگ حرفه‌ای بود.

بررسی نسبت سیاست عِدّه و عُدّه برپایه رویکرد انسان شناختی آیت الله شاه آبادی (ره) DOR: 20.1001.1.23455705.1399.8.18.12.6 - مجیدی, حسن; بهارلو, میثم; میرانی مقدم, هادی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
تفاوت مکاتب سیاسی را می توان در تعریف آنها از انسان ریشه یابی کرد (تاریخچه). از این رو، مسئلة این مقاله تبیین رویکرد آیت‌الله شاه‌آبادی به سیاست عِدّه و عُدّه در پرتو نگاه ایشان به انسان است (بیان مسئله). مرتبط با این حوزه، پژوهش های انجام شده یا صرفاً بر بعد عرفانی و فلسفی انسان یا به بحث از سیاست از نگاه ایشان فارغ از بستر انسان شناختی پرداخته اند (پیشینه). پس، پرسش اصلی مقاله این است که نسبت سیاست عِدّه و عُدّه با رویکرد انسان شناختی در اندیشه آیت‌الله شاه‌آبادی چیست (سؤال)؟ برای این منظور، این پژوهش با رویکرد توصیفی-تحلیلی به استفاده از روش اسنادی و با تکنیک کتابخانه ای در گردآوری اطلاعات اقدام کرده است (روش) که با بهره گیری از مبانی مفهومی اقدام به تعریف انسان از نگاه آیت‌الله شاه‌آبادی با تفکیک طبیعت و فطرت کرده، سپس نقش انسان را در تشکیل جامعه تحلیل کرده است. در ادامه، با تأکید بر اینکه احکام طبیعت باید پیرو احکام فطرت باشند (فرضیه)، سیاست عِدّه و عُدّه در اندیشة آیت‌الله شاه‌آبادی را تشریح می کند (هدف) و در نهایت، سیاست های کلی مستخرج از نسبت اصول فطری سیاست عِدّه با لوازم طبیعت انسان از نگاه سیاست عُدّه به دست می آید (یافته).

نقش ولایت ‎محوری در استمرار نظام اسلامی و ولایی - حاجی صادقی, عبدالله (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
در مکتب سیاسی اسلام، مدل و شکل کلی حکومت نظام ولایی است که در آن مشروعیت الهی و مقبولیت مردمی به‎خوبی تجلی می‎یابد. هدف این پژوهش شناخت، حفظ و استوارسازی عامل اصلی پایداری و تداوم نظام ولایی است. این تحقیق به دنبال پاسخ به این پرسش اصلی است که مهم‎ترین عامل پایداری و تداوم نظام ولایی کدام است؟ فرضیۀ بررسی‎شده این است که از میان عوامل مختلف پایداری و ناپایداری نظام اسلامی، ولایت‎محوری در بینش، گرایش و رفتار مهم‎ترین عامل و ضامن تداوم و استمرار آن است و همان‎طور که این عامل، علت محدثۀ نظام ولایی را تشکیل می‎دهد، علت مبقیۀ آن نیز هست. روش تحقیق این فرضیه توصیفی و تحلیلی و گردآوری داده‎های آن به روش اسنادی و کتابخانه‎ای است. بر اساس یافته‎های این تحقیق، آنچه سبب شد در طول تاریخ حتی در زمان حضور امامان معصوم، نظام ولایی و حکومت دینی شکل نگیرد یا تداوم نیابد، محور نبودن ولایت در اندیشه و عمل است؛ درحالی‎که در جریان انقلاب اسلامی، ولایت‎محوری توانست به‎رغم همۀ دشمنی‎ها و توطئه‎ها، نظام ولایی را بیش از چهار دهه با اقتدار تداوم بخشد.

عقلانیت سیاسی-اجتماعی از دیدگاه امام خامنه‎ ای (دام ظله) - بحرانی, عطیه; فروتنی, زهرا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
پس از انقلاب اسلامی در چند برهه، چالش فکری دربارۀ موضوع عقلانیت برجسته شد، که براین‎اساس، امام خامنه‎ای مفهوم عقلانیت را تبیین و بر آن تأکید کردند. هدف این پژوهش تبیین مفهوم عقلانیت اسلامی و مفهوم و مصادیق عقلانیت در وجوه سلبی و ایجابی از منظر امام خامنه‎ایa است. روش تحقیق کیفی است، و تحقیق با شیوۀ تحلیل مضمون انجام شده است. محتوای تحلیل‎شده همۀ بیانات امام خامنه‎ایa دربارۀ مقولۀ عقلانیت است. یافته‎ها نشان می‎دهد عقلانیت اسلامی به مفهوم عقل سلیم، تعالی‎محور و توحیدمحور است، حوزۀ وسیعی دارد و در سه سطح عقلانیت بنیادین، ارزشی و ابزاری مطرح است. همچنین یافته‎های تحقیق نشان می‎دهد که عقلانیت از نظر امام خامنه‎ایa در وجوه ایجابی، به مفهوم محاسبۀ صحیح و کار سنجیدۀ مبتنی بر تعالیم اسلامی، انقلابی، عدالت، معنویت، بصیرت و دشمن‎شناسی، ارزش‎های انسانی و اخلاقی، آرمان‎گرایی، واقع‎بینی و آینده‎نگری است و در وجوه سلبی، ترس و انفعال، سازش، سیاسی‎کاری، محافظه‎کاری و کوتاه آمدن از آرمان‎ها و ارزش‎ها، تقلید کورکورانه، ایجاد وابستگی و اعتماد به دشمن خلاف عقلانیت است. نتایج تحقیق حاکی است که عقلانیت مد نظر امام خامنه‎ایa عقلانیت متعالی و توحیدمحور اسلامی است و این عقلانیت مبتنی بر اخلاق، معنویت، آرمان‎گرایی و واقع‎بینی است.

تحلیل مضمون موانع سکولار شدن نظام سیاسی در اسلام در افکار امام خمینی (ره) - قربانی تازه‎کندی, سعید; مرشدی زاد, علی; نادری, مهدی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
در نگاه امام خمینی، دین اسلام برای بعدهای مختلف تئوریک و عملی انسان در جامعه راه حل دارد. در تقابل با این اندیشه، نگاه های متعارض وجود دارند که در سطح داخلی و نظام بین‎المللی در صدد هستند اسلام ناب محمدی را دین تک‎ بعدی و صرفاً معنوی معرفی، و از این زاویه به ناکارآمدی دین در عرصه‎های گوناگون اجتماعی ازجمله سیاست اقرار کنند. امام خمینی با بینش و شناخت راستین از اسلام اصیل، در مقابل این نوع برداشت از دین ایستادگی کردند و از این طریق مانع شدند دین اسلام همچون مسیحیت دچار انحراف شود و سنن عرفی به جای دین، وارد عرصه‎های اجتماعی شود. باتوجه‎به اهمیت این مسئله، در مقالۀ حاضر تلاش این است که با استفاده از روش تحلیل مضمون و مطالعات کتابخانه‎ای، به این پرسش پاسخ داده شود: موانع عرفی (سکولار‎) شدن نظام سیاسی در اسلام از منظر امام خمینی چه مؤلفه‎هایی‎اند؟ یافته‎های پژوهشی گویای این است که در تفکر امام خمینی، موانعی چون شناخت صحیح مبانی دینی، دوری از تحریف، و تفسیر صحیح و منطقی از مبانی اسلام، تبعیت از رهبری و ولایت فقیه و حضور فعال روحانیان در عرصه‎های مختلف جامعه باعث دور نگه داشتن نظام سیاسی در اسلام از عرفی شدن می‎شود.

تحلیل راهبردهای مبارزاتی مستضعفان در مواجهه با مستکبران از دیدگاه قرآن - فریادرس, محسن; حاجی‌خانی, علی; شکوری, ابوالفضل; یوسفی‌مقدم, محمدصادق (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
بنا بر آیات قرآن کریم، مستضعفان به‎عنوان بخشی از جامعۀ طاغوت‎زده، همواره از سوی مستکبران و نظام سلطه مورد ظلم و ستم واقع شده یا ضعیف به‎شمار آمده و ناتوان نگاه داشته شده‎اند. باتوجه‎به اینکه خدای متعال در عرض همین امر، در آیات متعدد، از مؤمنان خواسته تا برای برون‎رفت از مشکلات به طور پیوسته جهاد کنند، این پرسش مطرح می‎شود: قرآن کریم چه راهبردهایی را برای برون‎رفت مستضعفان از استضعاف طرح‎ریزی کرده است؟ پاسخ احتمالی آن است که باتوجه‎به تفاوت‎ معیارهای پیشرفت‎زا در نظامات دینی با غیردینی، خداوند ترکیبی از راهبردهای مادی و معنوی را ارائه داده باشد. مطمئناً فهم و تحلیلِ روشمند این راهبردها می‎تواند ما را به سطح جدیدی از مبارزات نامتقارن رهنمون سازد. جستار حاضر با روش تحلیلی-توصیفی در ذیل نگاهی «گفتمان‎محورانه»، درصدد احصا و تحلیل راهبردهای مبارزاتی مستضعفان در مواجهه با مستکبران است. دستاورد این تلاش نشان می‎دهد که قرآن کریم از مستضعفان به‎عنوان صاحبان بالقوۀ ارث‎بری عالم، خواسته با «مقاومت همه‎جانبه» در سایۀ استعانت از خدای قادر، جامعۀ طاغوتی را به جامعۀ توحیدی و ولایی مبدّل سازند و خلیفة‎اللهی خود را در زمین به‎فعلیت برسانند.

استعاره‎ های سیاست و حکومت در گفتمان حزب جمهوری اسلامی - ربیعی کهندانی, محمد (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
حزب جمهوری اسلامی تأثیرگذارترین تشکل سیاسی در استقرار نظام جمهوری اسلامی و دهۀ اول پس از انقلاب اسلامی است. این مقاله به بررسی فهم از سیاست و حکومت در گفتمان این حزب می‎پردازد. پرسش اصلی پژوهش این است که «در گفتمان حزب جمهوری اسلامی، سیاست و حکومت با چه استعاره‎هایی فهمیده می‎شوند؟» برای پاسخ به این پرسش با استفاده از نظریۀ استعارۀ مفهومی لیکاف و جانسون و روش شناسایی استعاره، به تحلیل استعاره‎ای گفتمان حزب جمهوری اسلامی پرداخته شده است. پژوهش رویکردی شناختی-ادراکی به مسئله دارد، از نوع کیفی است و در پاسخ به پرسش مطرح‎شده، فرضیه‎ای را آزمون نمی‎کند.نویسنده به این نتیجه رسیده که فهم سیاست و حکومت و مفاهیم انتزاعی مرتبط با آنها در گفتمان حزب، با استفاده از تجربیات روزمرۀ مرتبط با کنش‎ها و ادراکات مذهبی صورت می‎گیرد. اسلام مکتبی به‎عنوان استعارۀ بنیادی، منبع اساسی درک این مفاهیم است و حوزه‎های مبدأ عبادت، وظیفه، امانت الهی و تکلیف در فهم این مفاهیم نقشی محوری دارند. در این گفتمان، سیاست و دین، نهاد سیاست و نهاد دین، و عمل سیاسی و عمل دینی عین یکدیگرند و شناخت سیاسی از آگاهی مذهبی جدایی‎ناپذیر است.

رفتارشناسی سیاسی منافقان در آرای مفسران معاصر (تفاسیر المیزان، نمونه، تسنیم، پرتوی از قرآن) - حسینی, سید سعید; برزگر, ابراهیم; حیدریان, محمدهادی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
پدیدۀ نفاق اساساً در مواجهه با حکومت اسلامی تعریف می‎شود. نفاق هنگام به‎قدرت رسیدن مؤمنان و مسلمانان و در اختیار گرفتن قدرت سیاسی از سوی آنان، از طرف غیرمؤمنانی اتخاذ می‎شود که اعتقادی به دین اسلام ندارند یا ایمانی ضعیف دارند. موضوع نفاق را می‎توان ذاتاً پدیده‎ای سیاسی و اجتماعی دانست که همواره مسئلۀ جوامع اسلامی بوده است. هدف پژوهش بررسی تطبیقی رفتارشناسی منافقان از دیدگاه مفسران معاصر است. روش استفاده‎شده در این پژوهش تحلیل محتوای کیفی است. تکنیک و شیوۀ گردآوری اطلاعات به‎صورت کتابخانه‎ای است. پرسش پژوهش این است که بر اساس دیدگاه مفسران معاصر، شاخصه‎ها و مؤلفه‎های بینشی، گرایشی و رفتار سیاسی منافقان چیست؟ بر مبنای الگوی سه‎گانه فرضیه چنین است: دیدگاه مفسران معاصر در خصوص رفتارشناسی سیاسی منافقان دارای وجوه اشتراک و افتراق است. یافته‎ها و نتایج حاصل از تحقیق نشان‎دهندۀ آن است که منافقان در برابر دعوت حق و دین الهی از لحاظ بینشی، گرایشی و رفتاری موضعی ناهماهنگ دارند.

نظام ‎سازی در فقه سیاسی شیعه: رویکردها و توانمندی‎ ها - سیدباقری, سیدکاظم (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
نظام‎سازی در فقه، یکی از پرسش‎های نوشوندۀ جدی است که در چند دهۀ گذشته به‎ویژه پس از انقلاب اسلامی، مورد توجه بوده و موافقان و مخالفان بسیاری را برانگیخته است. نظام‎سازی تکاپویی روشمند، متکی بر مبانی ارزشی و هنجاری و با بهره‎گیری از منابع عقلی و نقلی برای ساخت و ایجاد مجموعه‎ای از‎ عناصر نرم‎افزاری و اندیشه‎ای به‎هم‎پیوسته است که فرایند اعمال قدرت را در جامعه قانونمند می‎کند. در نظام‎‎سازی، با رجوع به منابع هر اندیشه، به بحث از مبانی، اصول،‎ اهداف، احکام، اخلاق و ساختار توجه می‎شود. این مقاله تلاش دارد رویکردها و توانمندی‎های فقه سیاسی شیعه در نظام‎سازی را پیگیری کند و در فرضیه بر این امر تأکید دارد که با گذر از رویکرد فردی، فقه سیاسی در رویکرد حداکثری نظام‎پردازانه دارای توانمندی‎هایی مانند روش اجتهاد، احکام و آموزه‎های ادارۀ نظام سیاسی در فقه و اصول عقلی-عقلایی است که فقیه را در کشف مقاصد نظام سیاسی و بهره‎گیری از تجربۀ بشری بر مدار آموزه‎های دین راهبری می‎کند. این مهم با روش توصیفی-تحلیلی انجام شده است.

نقش رهبر در پایداری انقلاب اسلامی ایران با تأکید بر بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی - بهروزی لک, غلامرضا; کفیلی, رضا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2021)
انقلاب اسلامی ایران پایدارترین انقلاب در مقایسه با سایر انقلاب‎های معاصر است. یکی از عوامل مهم پایداری این انقلاب نحوۀ ایفای نقش رهبر است. این نوشتار با روش پژوهش کیفی تحلیل محتوای متن انجام شده و درصدد پاسخ به این مسئله است: «با تأکید بر بیانیۀ گام دوم انقلاب، رهبر چه نقشی در پایداری انقلاب اسلامی ایران دارد؟» رهبران انقلاب‎ها سه کارویژۀ اساسی دارند: 1. ایدئولوژیک؛ 2. بسیج‎کنندگی؛ 3. نهادسازی و مدیریت. با مطالعۀ بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی ایران، مشاهده می‎شود که رهبران انقلاب در خصوص کارویژۀ اول، اندیشۀ امامت و ولایت، تقریری روزآمد از اندیشۀ اسلامی با حفظ اصالت دینی، استقامت بر آرمان‎ها، ایجاد خودباوری، اندیشۀ مقاومت و معنویت و اخلاق را با انجام اقدامات بسیار مهمی نهادینه کرده یا افزایش داده‎اند؛ در خصوص کارویژۀ دوم، اموری مانند مردمی بودن و مردمی ماندن و تأکید بر وحدت را تقویت کرده‎اند؛ دربارۀ کارویژۀ سوم، رهبران انقلاب اسلامی به سبب مدیریت فرایندی، مسدود کردن مجاری نفوذ دشمنان، اتکا به توانایی داخلی و گسترش عدالت، نقش مدیریتی انقلاب را ایفا کرده‎اند. با انجام گرفتن سه کارویژۀ اساسی توسط رهبران ایران اسلامی، انقلاب اسلامی پایدارترین انقلاب در میان انقلاب‎های معاصر شده است.

فرایند دولت‌سازی نبوی در نخستین سورۀ مدنی بقره براساس تفسیر تنزیلی - بهروزی لک, غلامرضا; رنجبر, محمدرضا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2018)
ابهام در فرایند دولت‌سازی نبویr، مسئلۀ اصلی این مقاله است. بنابراین، چگونگی فرایند دولت‌سازی نبویr، پرسش اصلی آن است. گمان ما آن است: سورۀ بقره، به‌مثابۀ اولین سورۀ مدنی، می‌تواند به این پرسش پاسخ دهد. اهمیت این سوره، به‌دلیل اولویت‌بندی و ارائۀ تدریجی مسائل مهم در فرایند دولت‌سازی در سال‌های آغازین تأسیس دولت نبویr است؛ زیرا سورۀ بقره، به‎عنوان اولین سورۀ مدنی، نقش مهمی در فرایند تأسیس دولت اسلامی پیامبرr دارد.غرض ما را از ارائۀ فرایند دولت‌سازی نبویr، به‌منظور کاربست آن در دولت‌های تأسیسی جدید اسلامی است. برای رفع ابهام و پاسخ به این پرسش، از چهارچوب تفسیر تنزیلی موضوعی که مبتنی بر تفسیر براساس سیر نزول آیات قرآن است، بهره گرفته‌ایم. براساس مطالعه صورت‌گرفته، یافته‌های تحقیق برای فرایند دولت‌سازی نبوی در سورۀ بقره عبارت‌اند از: تبیین شاخصه‌‌های جامعۀ نوبنیاد مؤمنان، چگونگی رویارویی با گفتمان معارض نفاق و یهود به‎عنوان اپوزیسیون داخلی، نماد‌سازی دولت نبویr براساس تغییر قبله از بیت‌المقدس به مسجدالحرام در تمایز با یهود، تأکید بر امت وسط به‎عنوان نماد امت‌سازی، تبیین قانون دولت اسلامی و تشریع پاره‌ای از قوانین و بیان احکام جهاد.

الگوی تفکر راهبردی در اندیشۀ سیاسی مقام معظم رهبری - نیا, رستمی; اسماعیل, محمد (پژوهش های سیاست اسلامی, 2018)
تفاوت در مبنا، علت، نوع، فرایند، حوزه و نتیجۀ اندیشیدن آحاد انسان‌ها، چالش‌برانگیز است. از تفاوت‌های اندیشیدن مردم را باید در نقش رهبران جست‌وجو کرد. ازاین‌رو، ابعاد گوناگون شخصیت رهبری با کاربردهایی متفاوت همچنان در مراکز مطالعاتی کشورهای مختلف مورد بحث و گفت‌وگوست؛ ازاین‌رو، چگونگی الگوی تفکر راهبردی مقام معظم رهبریa در اندیشۀ سیاسی، می‌تواند پرسش این مقاله باشد. تفکر راهبردی موجب تجلیلات فکری و عملی، و دربردارندۀ قابلیت‌هایی است که برجستگی افراد و رهبران مرهون آن است و محرومیت از آن، علت مهمی در شکست و ناکامی‌های جوامع و ملت‌ها به شمار می‌آید. نویسندۀ این نوشتار می‌کوشد؛ میزان توجه مقام معظم رهبریa به عناصر تفکر راهبردی (مستخرجه از منظر اندیشمندان) را بسنجد و تاحدامکان از این طریق به اولویت‌های الگوی تفکر راهبردی معظم له پی ببرد. شیوۀ این پژوهش، اکتشافی و جمع‌آوری اطلاعات آن اسنادی، و اعتباربخشی داده از طریق خبرگی است و نتیجه‌اش، مبین آن است که همۀ مؤلفه‌‌های چهارده‌‌گانۀ مطرح‌شده ازسوی صاحب‌‌نظران تفکر راهبردی، مورد توجه مقام معظم رهبریa قرار گرفته و در الگوی تفکر راهبردی ایشان، «توجه به چشم‌‌انداز و تمرکز بر هدف»، از درجۀ اهمیت بیشتری برخوردار است.

فرهنگ سیاسی مطلوب در جمهوری اسلامی با تأکید بر مسئلۀ هویت ازمنظر آیت‌الله خامنه‌ای - نوروزی, محمد‌جواد; ادیانی, علیرضا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2018)
نحوۀ دستیابی به وضع مطلوب فرهنگ سیاسی بر پایه هویت از منظر مقام معظم رهبریa، دل‌مشغولی این مقاله است. ازاین‌رو، با این پرسش روبه‌رو هستیم که چگونه می‌توان به وضع پیش‌گفته دست یافت؟گمان آن است که با تأکید بر هویت دینی، بتوان چهارچوب لازم برای گذار به وضع مطلوب را تدارک دید. ارائۀ یک قالب اجرایی مبتنی بر راهکارهای مختلف در ابعاد چهارگانۀ عدالت، پیشرفت، استقلال و آزادی، مقصود نویسندگان را تشکیل می‌دهد. برای نیل به این هدف، نخست وضعیت موجود فرهنگ سیاسی مد نظر قرار می‌گیرد، سپس به بررسی وضعیت مطلوب فرهنگ سیاسی اشاره می‌شود و درنهایت، راه‌های گذار از وضعیت موجود به مطلوب با تأکید بر نقش هویت ایرانی-اسلامی بررسی می‌شود. از یافته‌ها می‌توان به این نکته اشاره کرد که ذات فرهنگ سیاسی‌-‌اسلامی‌-‌ایرانی به‌رغم کاستی‌های فراوان از هویت کافی برای شکوفایی تمدن اسلامی برخوردار است؛ زیرا می‌تواند به منشأ، هدف و مقصد خلقت انسان پی ببرد به آن پاسخ دهد و به کمک آن مراحل پنچ‌‌گانۀ نیل به تمدن اسلامی را پیمود.

شناسایی وتحلیل پیشران‌های توسعه سیاسی در ایران بعد از انقلاب اسلامی؛ سناریویی مطللوب برای آینده - اخوان کاظمی, مسعود; نیکونهاد, ایوب (پژوهش های سیاست اسلامی, 2019)
روندپژوهی توسعۀ سیاسی در تاریخ معاصر ایران نشان می‌دهد که به‌رغم همۀ تلاش‌ها و فرازونشیب‌ها درجهت دستیابی به توسعۀ سیاسی در ادوار مختلف، تا قبل از انقلاب اسلامی شاخصه‌های توسعه سیاسی در ایران چندان رشد نکرده و گسترش نیافته است. درعوض، پس از پیروزی انقلاب اسلامی، شاخصه‌های کمّی و کیفی توسعۀ سیاسی از رشد چشمگیری برخوردار شده‌اند؛ اما چگونه؟ بنابراین، پرسش اساسی پژوهش حاضر این است که عمده‌ترین پیش‌ران‌هایی که سبب‌ساز تغییر درجهت رشد شاخص‌های توسعۀ سیاسی در ایران بعد از انقلاب اسلامی شده و زمینه را برای دستیابی به توسعۀ سیاسی فراهم کرده‌اند، کدام‌اند؟ هدف پژوهش، شناسایی و تبیین پیش‌ران‌های اثرگذار بر توسعه سیاسی در ایران بعد از پیروزی انقلاب اسلامی براساس پنل خبرگانی است. روش پژوهش بدین‌گونه است که تعدادی از استادان و برجستگان دانشگاهی‌ به‌عنوان جامعۀ آماری پژوهش انتخاب شده و به پرسش‌نامه خبرگانی تنظیم‌شده پاسخ داده و با استفاده از نرم‌افزار میک‌مک، یافته‌ها تحلیل و پیش‌ران‌ها اولویت‌گذاری شده‌اند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهند که تقویت پیش‌ران‌هایی که موجب ارتقای توسعۀ سیاسی در مقطع مدنظر شده‌اند، می‌توانند به روند دستیابی به توسعۀ سیاسی در آینده سرعت دهند و زمینۀ تحقق آرمان‌های مهم انقلاب اسلامی (آزادی، عدالت و استقلال) را نیز فراهم سازند.

حق مشارکت شهروندان و آزادی سیاسی با تأکید بر قرآن‌کریم - سیدباقری, سیدکاظم (پژوهش های سیاست اسلامی, 2019)
مشارکت سیاسی بدون عنصر آزادی امکان ندارد و جامعه‌ای که این حق را تجربه کند، درصدی از آزادی سیاسی را به دست آورده است. سؤال اصلی این نوشتار بر گرد راهبرد مشارکت سیاسی و نقش آن در تأمین آزادی سیاسی از منظر قرآن‌کریم است که با روش تحلیلی و توصیفی سامان می‌گیرد. هدف، بررسی جایگاه حق مشارکت سیاسی شهروندان و نسبت آن با آزادی سیاسی از منظر قرآن کریم است. در پاسخ باتوجه‌به تمهید نظری و اموری مانند رابطۀ تعاملی حق مشارکت و تکلیف، همزادی مشارکت و آزادی سیاسی و حق مشارکت برابر، می‌توان مراحل پیوند مشارکت سیاسی و نقش آن در آزادی را در سه مرحله رصد کرد: مشارکت سیاسی در کسب قدرت که همراه با مشارکت مثبت برای تشکیل دولت اسلامی و مشارکت منفی برای رویارویی با نظام ستم است؛ مشارکت سیاسی در تثبیت قدرت که با حقوقی مانند حق تعیین سرنوشت، حق انتخابگری و حق انتخاب شدن همراه است؛ مشارکت سیاسی در نظارت بر قدرت که در بستر آزادی رخ می‌دهد و با امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر عملیاتی می‌شود. نوآوری نوشته ازآن‌جهت است که تلاش شده است نقش حق مشارکت در آزادی سیاسی در مراحل مختلف از منظر کلام الهی بررسی شود.

مضامین و قضایای بنیادین سیاست و مدیریت جهادی امیرالمؤمنین در نهج‌البلاغه - افجه‌ای, علی‌اکبر; خاشعی, وحید; فربهی, احمد; خزائی, داود (پژوهش های سیاست اسلامی, 2019)
مدیریت جهادی کلیدواژه‎ای نوظهور در دانش سازمان و مدیریت است که در مدت‎زمان کوتاهی، توجه صاحب‎نظران بسیاری را به خود جلب کرده است. ازآنجاکه این مفهوم ریشه در فرهنگ اسلامی دارد، می‎تواند زمینۀ انتقال ظرفیت‎های موجود در پدیده «جهاد» به‎عنوان یک پدیدۀ ریشه‎دار ایدئولوژیک را در فضای سازمان و مدیریت و نیز مدیریت سیاسی جامعۀ اسلامی فراهم کند. این سؤال مطرح است که باتوجه‎به در دسترس بودن نهج‎البلاغه به‎عنوان مهم‎ترین منبع دسترسی به بیانات امیرالمؤمنین خصوصاً در دوران حاکمیت ایشان بر جامعه، آیا می‎توان مضامین و قضایای بنیادین مرتبط با سیاست و مدیریت جهادی ایشان را استخراج کرد. لذا هدف از این پژوهش، به دست آوردن مضامین و قضایای بنیادین سیاست و مدیریت جهادی در سیره و سخنان امیرالمؤمنین در نهج‎البلاغه است تا بتواند معیاری فرازمانی و فرامکانی ارائه کند. در این پژوهش با استفاده از استراتژی پژوهش «مطالعه موردی» و ذیل آن، با به‎کارگیری روش «تحلیل مضمون»، با استفاده از نرم‎افزار تحلیل کیفی مکس کیودا، تمام متن نهج‎البلاغه در قالب 5255 کُد و در ده سطح تحلیل شد. یافته‎های این پژوهش، مضامین شکل‎گرفته‎ای در سطوح ده‎گانه هستند که ذیل سه بُعد «محیط امیرالمؤمنین»، «ویژگی‎های ایشان» و «نظام سیاست و مدیریت جهادی» طبقه‎بندی شدند و شبکه مضامین منسجمی حول این موضوع به دست آمد. همچنین بیست‎ونه قضیه بنیادین توصیفی مبتنی بر این شبکه به دست آمد. به‎عنوان نتیجه نهایی پژوهش داده‎های به‎دست‎آمده از شبکه مضامین و قضایای بیست‎ونه‎گانه مبتنی بر آن در قالب سه بُعد، ده مؤلفه و سی‎ودو شاخص بازآرایی شدند.

طراحی الگوی حکومت‏داری پایدار مبتنی بر فرمان حکومتی حضرت علی (ع) به مالک اشتر - رنگریز, حسن (پژوهش های سیاست اسلامی, 2019)
هدف این پژوهش طراحی الگویی از حکومت‏داری پایدار مبتنی بر فرمان حکومتی حضرت علیبه مالک اشتر است. روش انجام دادن این پژوهش، کیفی و با رویکرد استقرایی است. به‌منظور استخراج مطالب، از فن تحلیل مضمون استفاده شد. منبع مورد بررسی در این پژوهش، فرمان حضرت علی به مالک اشتر در نهج‏البلاغه است. یافته‏های پژوهش نشان می‏دهد که برای ایجاد و فراگیر شدن حکومت‏داری پایدار در کشور، الزامات مدیریت توسعه پایدار اقتصادی و الزامات مدیریت توسعه پایدار اکولوژیکی و الزامات مدیریت توسعه پایدار اجتماعی و الزامات مدیریت توسعه پایدار سیاسی مورد نیازند و اگر مخدوش شوند، بخشی از حکومت اسلامی آسیب می‏بیند. نتایج به‌دست‌آمده بر اساس داده‏های پژوهش، نشان می‏دهد که الزامات چهارگانه فوق را باید در چهار سطح اقتصادی، اکولوژیکی، اجتماعی و سیاسی جست‌وجو کرد. نیل به اهداف این سطوح در شکل‏گیری و ایجاد حکومت‏داری پایدار مؤثر است؛ به نحوی که در سطح اقتصادی عدالت اقتصادی، در سطح اکولوژیکی عدالت زیست‌محیطی، در سطح اجتماعی عدالت اجتماعی و در سطح سیاسی عدالت سیاسی نمود پیدا می‏کند. به‌عبارت‌دیگر، استقرار و پیاده‏سازی عدالت اقتصادی، زیست‌محیطی، اجتماعی و سیاسی در شکل‏گیری حکومت‏داری پایدار مهم است.

مدخلی بر اصول سیاست اسلامی امام خمینی‌: رویکردی پژوهشی - فروتنی, زهرا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2019)
انقلاب اسلامی با رهبری امام خمینی، با کسب استقلال بر محور مردم‌سالاری دینی شکل گرفت. یکی از زمینه‌های مهم مطالعاتی که مورد مطالبه رهبر انقلاب اسلامی است و به دلیل دامنه تأثیر آن از اهمیت فوق‌العاده‌ای برخوردار است، تبیین اصول حاکم بر سیاست اسلامی امام خمینی است. نظر به اهمیت این موضوع، در پژوهش حاضر اصول حاکم بر سیاست اسلامی امام خمینی شناسایی، تبیین و تحلیل می‌شود. نوع تحقیق توصیفی-تحلیلی است. برای گردآوری داده‌ها از روش تحلیل محتوای کیفی استفاده شده و منبع مورد تحلیل 22 جلد صحیفه امام است. بر اساس یافته‌های تحقیق، 23 اصل از اصول سیاست اسلامی امام خمینی شناسایی و تبیین شد. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که اصول و مبانی مبتنی بر آموزه‌ها و فرهنگ اسلامی، زیربنا و روح اصلی اصول سیاست امام خمینی است و لذا می‌توان گفت اصول سیاست امام خمینی، مؤید این مطلب هستند که سیاست امام، عین دیانت امام است و در مکتب سیاسی امام، معنویت با سیاست و قدرت با اخلاق در هم تنیده است.

کارآمدی انقلابی الگوی اسلامی-ایرانی پیشرفت - صدرا, علیرضا (پژوهش های سیاست اسلامی, 2019)
نظام انقلابی جمهوری اسلامی ایران، مراحل تاریخ‌ساز و بلکه مراتب تکوینی و تکاملی، نهادسازی و تأسیس، دفاع مقدس و تثبیت و توسعه زیربنایی را با هزینه‌های گزاف اما با کارآمدی زیرساختی (ارزشی، بینشی و منشی) هرچه فراتر از سر گذرانده و پشت سر گذاشته است. هم‌اینک الگوسازی پیشرفت و دولت‌سازی، جامعه‌سازی و امت‌سازی تا مرز تمدن‌سازی نوین اسلامی ایرانی را به‌ترتیب در چشم‌انداز ملی و فراملی کوتاه‌بُرد و کوتاه‌مدت، میان‌برد و میان‌مدت و بلندبُرد، بلندگستر و بلندمدت خود دارد. این نیازمند ارتقای هرچه فراتر کارآمدی است. چالش ارتقای هرچه فراتر کارآمدی ساختاری و راهبردی ملی خود به‌منظور دستیابی به چشم‌انداز و تحقق اهداف بلند آن، پیشاروی جمهوری اسلامی ایران قرار دارد. طرح و تبیین ارتقای کارآمدی و کارآمدسازی نظام سیاسی، ملت و دولت (هیئت حاکمه) جمهوری اسلامی ایران، نقش الگوسازی اسلامی-ایرانی پیشرفت به‌ویژه الگوسازی دولت در کارآمدسازی نظام و دولت‌سازی کارآمد است. باتوجه‌به نقش تأثیرگذار و حتی تعیین‌کننده دولت و کارآمدی آن در تعیین سرنوشت ملت و کارآمدی نظام سیاسی، پرسش اصلی این است: دولت‌سازی کارآمد جمهوری اسلامی ایران چیست؟ پرسش‌های فرعی نیز به چرایی، چیستی و چگونگی این دولت‌سازی می‌پردازد. فرضیه این پژوهش این است: «الگوسازی اسلامی-ایرانی پیشرفت، سبب ارتقای هرچه فراتر کارآمدی نظام جمهوری اسلامی ایران خواهد شد». توضیح فرضیه این‌گونه خواهد بود: در این مقاله با نقادی گفتمان و الگوی رقیب توسعه تک‌ساحتی مدرنیستی غربی و نظریه‌پردازی تمدن پیشین اسلامی-ایرانی، به نظریه‌سازی گفتمان و الگوی اسلامی و ایرانی پیشرفت سیاسی می‌پردازیم. روش پژوهش تحلیل متن و محتوای آثار، اسناد و آرا در این زمینه است. یافته اجمالی ازاین‌قرار است: الگوسازی اسلامی-ایرانی پیشرفت، ضمن کارآمدی، بهره‌وری و اثربخشی ذاتی و دورن‌زادی خود، مانع رفتار پاندولی (زیگزاکی) نوسان‌ساز و فرصت‌سوز بحران‌آفرین دولت‌های پی‌درپی و جای‎گزین بوده و مسبب سیر تحقق پیشرفت متکامل (پلکانی) کشور و نظام جمهوری اسلامی ایران شده است و می‌شود.

محبت و دوستی و نسبت آن با سرمایه اجتماعی در آرای حکمای اسلامی - اکوانی, حمداله; جبارنژاد, محسن (پژوهش های سیاست اسلامی, 2019)
ایده سرمایه اجتماعی در اندیشه مدرن، مبتنی بر «دوستی فایده‎گرا» و مناسبات «سودمحورانه» است و سرمایه اجتماعی شکل‎گرفته بر پایه چنین مناسباتی، شکننده است. سنخ‎شناسی دوستی و محبت در آرای حکمای اسلامی و ظرفیت‎سنجی آن برای صورت‎بندی الگویی جای‎گزین برای سرمایه اجتماعی فایده‎گرایانه، مسئله این مقاله است. سؤال این است که چه نسبتی بین مفهوم دوستی و محبت مطرح‎شده در اندیشه حکمای اسلامی و سرمایه اجتماعی برقرار است؟ ازاین‎رو هدف اصلی مقاله ارزیابی انتقادیِ دوستیِ فایده‎محور و سرمایه اجتماعی ابتنایافته بر این نوع دوستی و نیز فهم مفهوم دوستی مطرح‎شده در آرای حکمای اسلامی از منظر سرمایه اجتماعی است. در این مقاله از روش تحلیلی / تطبیقی، به معنای روشی که از طریق آن مجموعه‎ای از افکار و اندیشه‎ها بررسی و با مقایسه آنها به‎صورت کیفی نتیجه‎گیری می‎شود، استفاده شده است. بر اساس یافته‎های تحقیق، سه سطح دوستی در آرای حکمای اسلامی قابل طرح است: «دوستی به‎مثابه فضیلت»، «دوستی به‎مثابه ابزار احراز سعادت» و «دوستی به‎مثابه جهان‎بینی اخلاقی». هر سه نوع دوستی، دارای وجوه تعالی نسبت به دوستی‎های فایده‎گرایانه‎ای است که اساس سرمایه اجتماعی مدرن را شکل می‎دهند. الگوی دوستی و روابط محبت‎آمیز شکل‎گرفته بر پایه مناسباتِ سه‎گانه دوستی مکنون در آرای حکمای اسلامی، از ظرفیت لازم برای محکم کردن پایه‎های سرمایه اجتماعی برخوردار است.

الگوی پیشرفت سیاسی جامعه مبتنی بر نظام جامع آموزه‎های قرآن کریم (تبیین مبانی، شاخص‎ها و اندیشۀ حاکم بر الگو) - شاهبازپور, حسین; محمودی, مهدی; حاجی زاده, مرتضی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2019)
الگوهای توسعه و پیشرفت به‎مثابه نرم‎افزار و پیش‎رانه‎های نظری تمدنی‎اند که هریک مبتنی بر مبانی و نظام اندیشه‎ای خودویژۀ ادیان و مکاتب بشری برای پاسخ به یکی از فرانیازهای اصیل انسانی، یعنی خواهان رشد و پیشرفت طرح و ارائه شده‎اند. الگوهای یادشده، خود از زیرالگوهایی در تمام ابعاد زیست فردی و اجتماعی انسان ازجمله الگوی پیشرفت سیاسی جامعه سامان یافته‎اند. دستیابی به الگوی پیشرفت سیاسی جامعه مبتنی بر نظام اندیشه‎ای رشدمحور قرآن کریم به‎عنوان کامل‎ترین کتاب آسمانی مصون از تحریف، هدف اصلی این نوشتار است. اکنون این سؤال مطرح است که قرآن کریم در راستای رشد و پیشرفت سیاسی جامعه، چه الگویی را معرفی می‎کند؟ روش پژوهش در ترسیم الگو و مؤلفه‎های آن، تحلیل محتوای کیفی با رویکرد قیاسی است و در کشف و تبیین اجزای مؤلفه‎های الگو، به‎ترتیب از تحلیل محتوای کیفی با رویکرد استقرایی و توصیف و تحلیل بهره می‎برد. یافته‎های پژوهش حاضر نشان می‎دهد که مبتنی بر اندیشۀ رشد قرآنی، جهت‎گیری مطلوب سیاسی جامعۀ انسانی تک‎بُعدی و یک‎جانبه‎نگر نیست، بلکه با رویکردی معناگرا و جامع، در ساحات دوگانه زیست مادی و معنوی و در بستر سیر عبودیت الهی به سمت غایت رشد آن (قرب الهی) سامان می‎یابد.

ارزیابی کارآمدی نظام سیاسی جمهوری اسلامی ایران در تحقق عدالت سیاسی با تأکید بر مناصب سیاسی - محمدی ضیاء, علی; آل غفور, محمد تقی (پژوهش های سیاست اسلامی, 2019)
کارآمدی نظام سیاسی جمهوری اسلامی به جهت پیوند با بقا و پایداری نظام، از اهمیت بسیاری برخوردار است. از سویی این مهم سبب شده ارزیابی کارآمدی در تحقق عدالت سیاسی به‎عنوان اصلی‎ترین هدف نظام جمهوری اسلامی اهمیت آن را دوچندان کند. لذا پژوهش حاضر در پاسخ به این سؤال اصلی که نظام سیاسی جمهوری اسلامی در تحقق عدالت سیاسی در توزیع مناصب سیاسی به چه میزان موفق بوده است، این فرضیه را مطرح می‎کند که در عرصه برابری در دسترسی به مناصب سیاسی همواره شرایطی برابر برای توده‎های مردم در عرصه نامزدی تصدی مناصب سیاسی وجود داشته و اعمال محدودیت‎های نهادهای نظارتی و مجری انتخابات در راستای اجرای قانون بوده است. یافته‎های تحقیق حاکی از آن است که در عرصه برابری همواره حضور برابر گونه مردم در عرصه نامزدی تصدی مناصب سیاسی وجود داشته و با گذشت زمان شاخص فضیلت و شایستگی نیز در تصدی مناصب سیاسی بیش‎ازپیش مورد توجه و رعایت قرار گرفته است.

بررسی ابعاد خط مشی گذاری عمومی از دیدگاه اسلام با محوریت توکل و مشورت در سطوح فردی و سازمانی - دانشفرد, کرم‌الله; ادیب‌زاده, مریم; ابراهیمی, رقیه (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

ارائه الگوی مفهومی نظارت بر کار کارکنان سازمان های دولتی بر اساس معیارهای پیشنهادی دانشمندان مسلمان در جهت سیاست های کلی نظام اداری - نیک‌پور, امین; منظری‌توکلی, علیرضا; سلاجقه, سنجر; پورکیانی, مسعود; عرب‌پور, علیرضا (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

تبیین نظری نقش اقامه ی نماز در ارتقای رفتار کارکنان در سطح سازمان - منطقی, محسن; میرصانع, سید‌محمدرضا (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

مطالعه ی برخی از تشکل های دینی شهر اصفهان و رابطه ی میان عوامل مدیریتی آنها؛ (با تأکید بر سلسله مراتب نیازهای مازلو و ارائه یک الگوی چند بعدی مدیریت تشکل های دینی) - مختاری‌پور, مرضیه (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

دانشگاه اسلامی؛ دانشگاهی یادگیرنده (ضرورت ها و چالش ها) - فضل‌اللهی, سیف‌اله; حیدر‌زاده, مریم (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

اصلاح سازمان های جمهوری اسلامی ایران از نظر تا عمل - موسوی, سید‌غلامرضا (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

جایگاه آموزه های اسلامی در امور مدیریتی - مصباح, محمد‌تقی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

بررسی و توصیف مدیریت و مدیریت منابع انسانی از منظر قرآن کریم - پژوهان, ایوب; رسولی, رضا (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

نقش تقوا در خودکنترل شدن کارکنان - مساعد, علی; نادری‌قمی, محمد‌مهدی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

طراحی الگوی تصمیم گیری اسلامی بر اساس نقش عقل، وحی و شهود بر مبنای نظام ارزشی اسلام - فروزنده‌دهکرد, لطف‌الله; شهابی, مریم (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

تبیین مبانی و مؤلفه های شناختی تأثیرگذار بر تصمیم گیری در مدیریت اسلامی - بخشی, علی‌اکبر; نقی‌پورفر, ولی‌الله (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

سیاست گذاری در اسلام؛ متمرکز، غیر متمرکز یا راه سوم - واثق, قادر‌علی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

مسیر ارتباطی در حکومت حضرت امیرالمؤمنین علی علیه السلام - نادری‌قمی, محمد‌مهدی; رستمی‌اول, محمود (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

رهبری و بررسی سبک های آن بر اساس قاعده ی فقهی «لاضرر» - گنجعلی, اسدالله; فرهمند, وحید; ابراهیمی, کریم (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

هوش اخلاقی و بررسی کارکردهای آن در سازمان از منظر اسلام - منطقی, محسن; جوادی‌حسینی, سیدامیر; میر‌دریکوندی, رحیم (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

برنامه ریزی ارتباطات و نقش آن در تبلیغ اسلامی - نوروزی, محمد‌تقی; شریفی, فضل‌الله (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

حکمرانی خوب و ارائه حکمرانی شایسته بررسی و شاخص های این دو از دیدگاه امیرالمؤمنین علی علیه السلام - حسینی‌تاش, سید‌علی; واثق, قادر‌علی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

ارزش های اخلاقی مؤثر در سلامت سازمان از منظر کلام معصومان علیهما السلام - نصیری, عزت‌اله; حسینی, نجمه (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

عوامل بازدارنده فساد اداری از نگاه امیرالمؤمنین علی علیه السلام - رضاییان, علی; اسدالله‌زاده, حامد (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

مدیریت راهبردی و نقش آن در تحول حوزه علمیه - موسوی, سید‌غلامرضا (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

معرفی مشاغل جنسیتی از منظر اسلام - نادری‌قمی, محمد‌مهدی; فهیمی, رجب‌علی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

سلامت اداری و راه های مبارزه با فساد اداری - مصباح‌یزدی, محمد‌تقی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

راه کارهای کارامدی مدیریت دولتی، رویکرد اسلامی، با تأکید بر تفسیر «المیزان» - نوروزی, محمد‌تقی; پورعزت, علی‌اصغر; رحیمی, محمد‌رضا (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

بررسی معیارهای شایستگی در قرآن - گنجعلی, اسدالله; تیموریان, مرتضی; عبدالحسین‌زاده, محمد (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

بررسی نظام جبران خدمات در اسلام - قوامی, سید‌صمصام‌الدین; قریب, غلامرضا (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

مدیریت اسلامی و ضرورت توجه به آن در نظام اسلامی - مصباح (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

بررسی تأثیر دیدگاه های انسان شناسی اسلامی و غربی بر نظام ارزشی سازمان - فروزنده‌دهکردی, لطف‌الله; فروغی‌نیا, خورشید (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

بررسی نظارت با تأکید بر خود کنترلی جهت ارتقاء سلامت اداری در ایران اسلامی - نجاتبخش‌اصفهانی, علی; مطهری, عبدالهادی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

مدیریت دانش با الهام از منابع اسلامی - منطقی, محسن; اکبری, ظاهر (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

سبک رهبری رابطه گرایانه ی امام خمینی قدس سره - درودی, مجتبی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

بررسی راهکارهای افزایش تعهد عاطفی از دیدگاه اسلام - زارع‌شحنه, مجید (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

بررسی مبانی مدل تصمیم گیری «افق جهانی» - بردبار, غلامرضا; سلمان‌نژاد, مصطفی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

فقه حکومتی؛ نرم افزار نهایی مدیریت جامعه در فرایند تکاملی انقلاب اسلامی - مشکانی‌سبزواری, عباسعلی; نیک‌بین, مهدی; رهدار, احمد; مشکانی, محمد‌رضا (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

بررسی فقهی خط مشی باز توزیع و نسبت آن با عدالت - الوانی, سید‌مهدی; نادری, محمد‌مهدی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

راهکارهای نهادینه کردن اخلاق حرفه ای در سازمان از دیدگاه آموزه های دینی - حسینی, نجمه; عباسی, عفت (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

جایگاه خدامحوری در سیاست گذاری عمومی - هاشمیان, سید‌محمد‌حسین; خلیلی, عزیزالله (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

اصل مردم داری در مدیریت اسلامی و معیارهای آن - اسماعیلی, رفیع‌الدین; یوسف‌زاده, حسن (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

خط مشی باز توزیع و حد عادلانه آن از دیدگاه اسلام - نادری, محمد‌مهدی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

نهادینه سازی وجدان کاری با رویکرد اسلامی - رحیمی, محمد‌رضا (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

اسلام و پیشگویی آینده؛ فرصت ها و تهدیدها - مصباح, محمد‌تقی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

تکبر و بررسی آثار آن در وظایف اساسی مدیریت - زارعی‌متین, حسن; اکبری, ظاهر (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

درآمدی بر اسلام و آینده پژوهی - منطقی, محسن (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

فضیلت های محوری در سازمان های فضیلت مدار - حجازی‌فر, سعید; باقری‌کنی, صباح‌الهدی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

ارتباطات درون فردی از منظر اسلام - مساعد, علی; منطقی, محسن (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

مدیریت تحول در قرآن - نوروزی, محمد‌تقی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

سازمان و مطالعه تأثیر نظام های کاری با عملکرد بالا بر عملکرد آن - فتاحی, مصطفی; گودرزی, ساجد; نوروزی, محمدحسین (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

بررسی شیوه های پیشگیری از تعارض سازمانی در سیره نبوی (ص) - علی‌زاده, فرهاد; نوروزی, محمد‌تقی (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

بررسی سازوکارهای نظام کنترل تعاملی در سیره امام علی (ع) - ابروش, رضا (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)

راهکارهای مبارزه با فساد اداری بر اساس ارزش های اسلامی - حسنی, علی; شمس, عبدالحمید (اسلام و پژوهش‌های مدیریتی)