حقوق اجتماعى انسان و مبانى آن در اندیشه و حکومت امام على(ع) - محمد حسین اسکندری (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
رعایت حقوق اجتماعى شهروندان یکى از مطالبات اساسى متفکّران از حکومت ها بوده است و بى شک امام على(ع) بیشترین عنایت را به رعایت حقوق انسانها در مقام عمل و نظر داشته اند. در این مقاله به رابطه بین حق و تکلیف از دیدگاه آن حضرت اشاره شده و سپس مبناى حقوق و تکالیف انسان مورد بررسى قرار گرفته و بعد از آن به انگیزه حکومت و سیاست از دیدگاه حضرت على(ع) پرداخته شده است. پایبندى به اصول و ارزش هاى اخلاقى، تقید با احکام الهى، انتقادپذیرى، منع از تملق و تشریفات، مشورت و احترام به فکر دیگران از موضوعات مطرح شده در این باره اند و در پایان به برخى از حقوق اقتصادى مانند آزادى تولید همراه با تأمین اجتماعى، رعایت عدالت در تقسیم بیت المال، توجه به قشر ضعیف و برخى دیگر از حقوق اجتماعى انسان نیز اشاره شده است., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH

معیارهاى گزینش در فرمان امام على(ع) به مالک اشتر - محمد علی بخشی; جهانبخش ثواقب (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
در این نوشتار نخست به صورت اجمالى موضوع گزینش در ادبیات دانش مدیریت مرور مى شود و با تبیین مفهوم و جایگاه آن با رویکرد اسلامى، پیش نیازهاى پرداختن به موضوع اصلى مقاله ارائه مى گردد. از آنجا که بخش قابل توجهى از نامه ها و گفتارهاى آن حضرت در نهج البلاغه در رابطه با معیارهاى گزینش است و در این مقاله نیز مجال پرداختن به همه آنها نیست، نگارنده قلمرو بحث را به بررسى معیارهاى گزینش در نامه 53 نهج البلاغه محدود کرده است. در این راستا، مجموعه معیارها در قالب دسته بندى از مقامهایى که در این نامه به معیارهاى گزینش افراد براى آنها اشاره شده است، پى گیرى مى شود. مقدمه, حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH

عدالت اقتصادى در کلام و سیره على(ع) - عسگر دیرباز (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
عدالت، مخصوصاً عدالت اقتصادى، ویژگى بسیار مهم دولت اسلامى است و در کنار تقوا، شاخص جامعه اسلامى به شمار مى رود. مفهوم عدالت اقتصادى، مراعات حقوق اقتصادى است و زمینه ساز تحقق اهداف عالیه اسلامى مى باشد. معیار عدالت، اهداف عدالت، تقدم عدالت بر رشد و توسعه و اینکه کارآیى لازمه عدالت است، از محورهاى مهم مبحث عدالت اقتصادى است. على رغم آنکه همه فرهنگها و مکاتب، خواهان عدالت اقتصادى و مدافع آن هستند ولى دین مقدس اسلام، آنگونه که امیرالمؤمنین على(ع) بحق زبانِ گویا و مجرى صادق آن بوده اند، خاستگاهها، پیامدها و اهداف خاص خود را دارد. این نوشته درصدد است درحد توان، محورهاى یاد شده را به اختصار با تکیه به سخنان آن حضرت، تبیین کند.  , حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH

رفق و مداراى تربیتى در سیره معصومین(ع) - محمد داوودی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
این مقاله پس از تعریف مفهوم رفق و مدارا، جایگاه، موارد، محدوده و آثار تربیتى آن را در کلام و سیره معصومین(ع) بیان مى کند و سپس رفق و مدارا با دیگران را در مواردى از قبیل: رفق و مدارا در تبیین مسائل دینى، رفق و مدارا در تربیت عبادى کودکان، رفق و مدارا در موعظه، و... مورد بررسى قرار مى دهد., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: تربیت; سیره معصومین; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; تربیت اجتماعى; تربیت عبادى; رفق و مدارا; روشهاى تربیتى; سیره تربیتى; کارکرد و آثار تربیتى; نصیحت و موعظه

آزمون جهت گیرى مذهبى با تکیه بر اسلام - مسعود اذربایجانی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
براى تهیه مواد آزمون جهت گیرى مذهبى با تکیه بر اسلام، ادیان جهان به طور اجمالى و دین اسلام به صورت تفصیلى مورد بررسى قرار گرفت. در تحقیق پیرامون آموزه هاى اصلى اسلام سعى شده است از آیات قرآن و متون روایى شیعه به عنوان منبع، استفاده شود. بر اساس یافته هاى به دست آمده، پرسش نامه اى حاوى هفتاد سؤال تهیه گردید. پس از تأیید «اعتبار محتواى» این پرسش نامه توسط متخصصین و صاحب نظران علوم دینى، اعتبار سازه آن نیز از طریق گروه نمونه اى به حجم 378 نفر از دانشجویان دانشگاه تهران، دانشگاه آزاد تهران (واحد شمال)، و طلاب حوزه علمیه قم مورد تأیید قرار گرفت و براساس ضریب آلفاى کرونباخ، پایایى آن 936/0 بدست آمد. نتیجه پژوهش ارائه دو مقیاس 1 R(عقاید ـ مناسک) و 2 R(اخلاق) است که مجموعاً (R) جهت گیرى مذهبى اسلامى را مى سنجد., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: اسلام; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; آزمون جهت گیرى اسلامى; آزمون جهت گیرى مذهبى؛ دین پژوهى; آزمونهاى مذهبى

امام خمینى; احیاى دین و نظریه ولایت مطلقه فقیه - عباس ویرج کاظمی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
مقاله حاضر، احیاگرایى را به مانند برنامه اى پژوهشى در نظر مى گیرد که در آن، دو گروه روشنفکران دینى و عالمان دینى در طریقى متفاوت مشغول به کارند. تأکید بر این است که در مقایسه با رویکرد عالمانى که پروژه احیاگرایى را به پیش مى برند، روش امام خمینى در نوع خود بدیع و بى نظیر بوده است. بدیع بودن برنامه پژوهشى امام به این لحاظ است که وى مدعى احیاى دین در کامل ترین شکل آن (بازسازى جامعه دینى) با ابزارها و امکانات و لوازم سنتى است; چرا که ایشان به آن بُعد از دین یعنى فقه که در دیگر برنامه هاى تحقیقاتى مورد غفلت قرار مى گیرد یا به آن توجه چندانى نمى شود، بسیار تأکید مى کند. در هسته مرکزى برنامه تحقیقاتى امام، "فقه" قرار دارد. از این رو مدعاى نوشتار حاضر این است که "نظریه ولایت مطلقه فقیه" باید براساس برنامه تحقیقاتى امام به عنوان پروژه اى احیاگرانه درک گردد و نه نظریه اى صرفاً سیاسى. در واقع این نظریه، از طریق بازاندیشى در دین و افزایش توان سنت، امکان بازسازى جامعه را در عصر مدرن براساس شالوده هاى دینى فراهم مى سازد., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: سنت; ولایت فقیه; انسان کامل; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; ولایت مطلقه فقیه; احکام اولیه; احکام ثانویه; احیاگرایى; جامعه دینى; روشنفکران دینى; شریعت

درآمدى بر اندیشه سیاسى قطب الدین شیرازى - مرتضى یوسفى راد (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
محمود بن مسعود بن مصلح فارسى کازرونى اشعرى شافعى، مشهور به قطب الدین شیرازى، که در قرن هفتم و در اوج تسلط قوم مغول بر ایران زندگى مى کرد، از شاگردان خواجه نصیرالدین طوسى و صدرالدین قونوى است. اندیشه هاى سیاسى وى در مورد انسان مدنى و سیاسى و چیستى سیاست و منشأ و مراتب آن و نیز در مورد انواع جوامع سیاسى و طراحى و ترسیم یک نظام سیاسى مطلوب و دولت و عوامل ثبات و پایدارى آن حائز اهمیت است. قطب الدین با ابداع و تصویر یک دستگاه فلسفى منظم و منسجم تمام دیدگاههاى سیاسى خود را بر آنها مبتنى کرده است. وى عالَم هستى را عالمى مى داند که داراى اعتدال و انتظام است و در همه اجزا و عناصر سلسله مراتب رعایت شده است. از نظر وى اگرچه در عالم سماوى و عالم عقول چنین اعتدال و انتظامى تکویناً برقرار است، اما در عالم ارضى و عالم کون و فساد باید با تشکیل نظم سیاسى مطلوب حاصل از عقل و شرع و استقرار دولت فاضله و نیز در راستاى تأمین مصالح افراد جامعه به رواج فضائل، خصوصاً فضیلت عدالت پرداخت تا در نهایت، عالم ارضى نیز اعتدال و نظم و انتظام عالم بالا را کسب کند. وى در مباحث دولت، با اعتقاد به حاکمیت حکمت و تعقّل سیاسى و رعایت شریعت و دیانت، اصول سیاست یک دولت را در امور زیر دانسته است: حصول معرفت کافى از افراد، گروهها و طوائف جامعه و استعدادها و شایستگى ها و تخصص هاى آنها، رعایت عدالت در حق آنان در جهت شایسته سالارى، تنبیه مجرمان به منظور حفظ امنیت مردم و دولت و تألیف و تلطیف قلوب مردم براى همدلى و همکارى لازم بین دولت و ملت. وى همچنین شرایط حفظ سیاست و امارت را در بناگذارى آن بر تعقل، حکمت، مشورت و تطبیق امور با شریعت مى داند., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; اعتدال و انتظام; انسان مدنى; دولت فاضله; عالم ارضى; عالم عقول; عدالت و جامعه سیاسى; نظام سیاسى

بررسى راه هاى انطباق رفتار مدیران آموزشى با معیارهاى اخلاق اسلامى - فرهاد شفیع پور مطلق (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
موضوع پژوهش حاضر بررسى تأثیر عوامل چهارگانه ى آموزشى، انگیزشى، فرهنگى و سیستم ارزشیابى در انطباق رفتار مدیران آموزشى با معیارهاى اخلاق اسلامى از دیدگاه استادان حوزه و دانشگاه است. نظرهاى استادان حوزه و دانشگاه بر حسب متغیرهاى تعدیل کننده ى: جنس، سن، سابقه ى تدریس، محل تدریس، سابقه ى مدیریتى و رشته ى تحصیلى مقایسه و مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. جامعه ى آمارىِ این پژوهش را کلیه ى استادان دانشگاه هاى آزاد اسلامى منطقه ى چهار کشور و کلیه ى استادان حوزه ى علمیه ى اصفهان تشکیل مى دهند. براى انتخاب استادان دانشگاه از روش نمونه گیرى تک مرحله اى استفاده شد که نهایتاً 233 نفر در دست رس قرار گرفتند. در انتخاب استادان حوزه از طریق مشورت با مدیریت حوزه ى علمیه، 80 تن از استادان با تجربه برگزیده شدند. ابزار تحقیق، پرسش نامه ى محقّق ساخته بود که با نظر متخصصان و استادان، روایى آن تأمین گردید. بر اساس ضریب آلفاى کرونباخ، اعتبار پرسش نامه برابر 9078/0=ت به دست آمده است. به طور کلى نتایج تحقیق نشان مى دهد، بنابر معنادار بودن  tمحاسبه شده در جدول در سطح 01/0<P، از نظر استادان حوزه و دانشگاه عوامل چهارگانه ى یاد شده (آموزشى، انگیزشى، فرهنگى و سیستم ارزشیابى) در انطباق رفتار مدیران آموزشى با معیارهاى اخلاق اسلامى مؤثراند., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; راه هاى انطباق رفتار; رفتار مدیران آموزشى; مدیران آموزشى; معیارهاى اخلاق اسلامى

روش شناسى علوم اجتماعى اسلامى «شاخص هاى معرفت شناختى و پاسخ جاى گزین» - محمد عبداللاوى; اسماعیل اسفندیاری (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
, حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH

جمهوریت و اسلامیت; تضاد یا توافق؟ - محمد جواد ارسطا (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
از ابتداى تشکیل حکومت جمهورى اسلامى در ایران با رهبرى امام خمینى به عنوان فقیه جامع الشرایط، یکى از شبهاتى که در موارد متعددى مطرح شده، تضاد بین حکومت جمهورى و حکومت اسلامى مبتنى بر ولایت فقیه (= حکومت ولایى) بوده است. در این مقاله ابتدا سعى شده تعریف دقیق و مستندى از حکومت جمهورى ارائه شود و سپس با در نظر گرفتن ویژگى هاى حکومت ولایى، امکان جمع بین آن دو اثبات گردد. در ادامه موارد ادعایى افتراق بین حکومت جمهورى و ولایى مورد بررسى قرار گرفته و با ارائه ى پاسخ استدلالى به آنها، بر سازگارى جمهوریت با اسلامیت تأکید شده است.  , حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; احکام حکومتى; اسلام و حکومت; جمهورى ولایى; رییس جمهور; مشارکت سیاسى; ولى فقیه

بررسى تطبیقى نظریه هاى علم مدیریت با آموزه هاى اسلام - علی رضاییان (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
صاحب نظران براى تکامل شناخت و مدیریت منابع انسانى سازمان، سه رخداد برجسته را در سیر تاریخ تحول دانش مدیریت ضرورى دانسته اند: نهضت روابط انسانى; جنبش مدیریت کیفیت جامع و رهیافت اقتضایى به مدیریت. این سه رخداد برجسته حاکى از آن است که هر چه شناخت نسبت به انسان بیشتر شود، سبک مدیریت نیز تغییر مى کند. بررسى سیر تحول دانش مدیریت در جهان نیز نشان مى دهد که پیشرفت در ابعاد گوناگون آن، نزدیک شدن به ارزش هاى معنوى را به همراه داشته است. با عنایت به این واقعیت، تحلیل و تبیین حوزه هاى تأثیر آموزه هاى دینى بر وظایف مدیریت، براى تدوین نظام مدیریت اسلامى راه گشا خواهد بود. در این مقاله نظریه هاى علم مدیریت در زمینه هاى نگرش مدیر نسبت به انسان، سبک مدیریت، اعتدال مدیریت، انگیزش، خلاقیت و نوآورى، تصمیم گیرى و حل مسأله، رویارویى با عدم اطمینان، ارتباطات، شنود مؤثر و اصالت عمل، با آموزه هاى دین مبین اسلام مقایسه شده است., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: انگیزش; سبک مدیریت; مدیریت زمان; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; تصمیم گیرى; سیستم ارزشى; نگرش انسانى

متغیّرهاى اساسى در انگیزش کارکنان از منظر اسلامى - علی اقاپیروز (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
یکى از وظایف اصلى مدیریت انگیزش کارکنان است; یعنى ایجاد و یا تقویت نیرویى درونى در کارکنان که موجب بروز و تداوم رفتارهاى خاصى گردد. مهم ترین عوامل و یا متغیرهایى که باعث ایجاد انگیزه در کارکنان مى شوند عبارت اند از: باورهاى دینى; برخورد عادلانه; تأمین مطلوب نیازهاى معیشتى (مادى); جذّابیّت اهداف; توجه، تمجید و تشویق; طراحى مناسب شغل که شامل: مهندسى شغل، توسعه شغل، چرخش شغل، غنى سازى شغل، مشاغل گروهى و خصوصیات مطلوب شغلى مى شود. با استفاده از این متغیرها مى توان نتیجه گرفت که اهتمام بیشتر به انگیزه هاى معنوى; طراحى عادلانه سازمان و سیستم پرداختى آن; تأمین مطلوب نیازهاى کارکنان با توجه به شناخت نیازهاى آن; طراحى اهداف جذّاب; تشویق، توجه و تمجید کارکنان و، سرانجام، طراحى شغلهاى متناسب با روحیات و نیازهاى کارکنان باعث انگیزش بیشتر در کارکنان مى شود., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: عدالت; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; انگیزش کارکنان; باورهاى دینى; نیازهاى مادى

رویکرد دینى به سازماندهى - عباس شفیعی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
پیامبر(صلى الله علیه وآله)موضوع «شایسته سالارى» به عنوان یک شاخص مهم مدیریت اسلامى مورد توجه قرار گرفته است. علاوه بر این، عناصر مهم سازماندهى، همچون: تقسیم کار و هماهنگى نیز با رویکردى تطبیقى مطرح گردید و چگونگى تقسیم کار در میان گروه ها و طبقات مختلف جامعه اسلامى در عصر امام على(علیه السلام) و توزیع نقش هاى کلیدى و وظایف عمده اجتماعى در میان قبایل و اقشار گوناگون، به عنوان یک نمونه تاریخى آورده شد. از سوى دیگر، هماهنگى میان خرده سیستم هاى هر سازمانى، نیازمند انسجام و پیوستگى تشکیلاتى است. با به کارگیرى اصول هماهنگى، انسجام در سازمان ایجاد شده و تفرقه و ناهماهنگى از سازمان اسلامى برطرف مى گردد و این همان چیزى است که از سیره معصومانى همچون امام على(علیه السلام)استفاده مى گردد. در این مقاله ابتدا مفهوم سازمان و سازماندهى بررسى شده و سپس اهمیت و ضرورت آن در اسلام بیان گردیده است. در ادامه با توجه به سیره, حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; تقسیم کار; رویکرد دینى; سازمان و سازماندهى; هماهنگى و وابستگى نقشها

نیروى کار حرفه اى و جبران خدمات عادلانه: مرورى بر نظریه عدالت و برابرى - فیروز رازنهان (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
عدالت سازمانى، بر رضایت از پرداخت، تعهد سازمانى و تمایل به ترک خدمت کارکنان سازمان تأثیر مى گذارد. عدالت پرداخت داراى دو جنبه درونى و بیرونى است. کارکرد نظام هاى طبقه بندىِ مشاغل، برقرارى عدالت درونى است. مراجع درونى و بیرونى در فرایند مقایسه عادلانه بودن حقوق و مزایاى کارکنان نقش مهم و تعیین کننده دارند. یافته هاى این بررسى حکایت از آن دارد که متغیرهاى چندپیشگى و سطح تحصیلات با به کارگیرى مراجع بیرونى ارتباط مستقیم دارند، در حالى که بین متغیرهاى سن، نوع کار، سابقه کار و سطح سازمانى با نوع مراجع به کار گرفته شده رابطه معنادارى مشاهده نگردید., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: دستمزد; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; چندپیشگى; عدالت و انصاف; مراجع بیرونى; مراجع درونى; مراجع مقایسه; نظریه عدالت

مطالعه معنویت در محیط کار - یان میترف; الیزابت دنتون; علی رستگار (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH

رویکرد اسلامى به تعارض سازمانى - علی اقاپیروز (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
«رویکرد اسلامى به تعارض»، عنوان مقاله حاضر است که به بررسى دیدگاه هاى مختلف درباره تعارض مى پردازد. در ابتدا با تحلیل و مقایسه ى واژه هاى تعارض، تضاد و رقابت، تعریف روشنى از آنها ارائه مى دهد و سپس با بیان دو برداشت متفاوت از تعاریف تعارض و عرضه ى آنها به منابع اسلامى، به جستوجوى دیدگاه اسلامى مى پردازد. نوشته ى حاضر با استفاده از قرآن و کلمات پیشوایان دینى علیهم السلام دیدگاه اسلام را درباره ى برداشت اول، یعنى اختلاف نظر و دیدگاه، تبیین کرده و مطلوبیت آن را براى رشد و خلاّقیّت اثبات مى نماید و در پایان با پرسش از دیدگاه اسلام درباره ى برداشت دوم تعارض و نوع مدیریت آن، پیشنهاد پژوهش جدیدى را ارائه مى دهد.  , حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; اختلاف; تضاد; رقابت; واژه هاى کلیدى: تعارض

سیره حضرت على(ع) در مبارزه با فساد ادارى - ابوطالب خدمتى (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
پدیده ى فساد ادارى امروزه به یک معضل جهانى تبدیل شده و مدیران و رهبران جوامع تلاشهاى بسیارى را براى مبارزه با آن انجام مى دهند. بر این اساس آشنایى با سیره ى رهبران دینى به خصوص حضرت على(علیه السلام)در برخورد با این معضل، مى تواند براى مدیران و رهبران جوامع امروزى مفید باشد. مرورى کوتاه بر سیره ى مدیریتى حضرت على(علیه السلام) گویاى این است که مبارزه با فساد به ویژه در میان کارگزاران حکومتى، یکى از اولویتهاى کارى آن حضرت بوده است و ایشان ضمن تلاش جهت پیشگیرى از به وجود آمدن فساد در جامعه، به شیوه هاى مختلفى همچون «تقویت ایمان و باورهاى دینى در میان کارگزاران»، «تغییر نگرش کارگزاران نسبت به حکومت و مدیریت»، «برکنارى کارگزاران فاسد»، «ایجاد نظام جامع نظارت و کنترل» با معضل اساسى فساد ادارى برخورد مى کردند., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: مدیریت; مبارزه; سیره; کارگزاران; حکومت; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; حضرت على (علیه السلام); فساد ادارى

الگویى از خودکنترلى در فرهنگ اسلامى - حمید زارع (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
در این نوشتار، «خودکنترلى» یکى از مهم ترین عوامل تأثیرگذار بر کارایى و اثربخشى سازمان ها در متون مدیریتى، شمرده شده و اهمّیّت و نقش کلیدى آن در مدیریت مؤثر سازمانى و خاستگاه این بحث در فرهنگ اسلامى مورد بحث و بررسى قرار گرفته است تا با تکیه بر وحى و سنّت بتوان الگویى را براى سازمان هایى که در محیطى با حاکمیت اعتقادات، باورها و ارزش هاى اسلامى فعالیت مى کنند، ارائه کرد. الگویى که بتواند جهت دهنده ى افراد به خودکنترلى باشد و مدیران با استفاده از آن، اهداف سازمانى را محقّق سازند., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: مدیریت; سازمان; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; خودکنترلى; فرهنگ اسلامى; کارایى

ویژگى هاى رفتارى مدیران و کارکنان در حوزه ى ارتباطات با رویکرد دینى - عباس شفیعی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
در این مقاله سعى بر این است که ویژگى هاى رفتارى مدیران در حوزه ى ارتباطات، با رویکرد دینى در دو سطح ارتباطات مدیر با افراد زیر مجموعه و ارتباطات افراد زیر مجموعه با هم، تدوین و ارائه گردد. به همین منظور، بعد از بیان مفهوم ارتباطات، دو شخصیت بزرگ قرآنى، (حضرت ابراهیم(علیه السلام) و حضرت محمد(صلى الله علیه وآله))، به عنوان الگوهاى دینى معرفى و شیوه هاى ارتباطى آنان بررسى شده است. سپس به تبیین رویکرد دینى در ارتباطات سازمانى پرداخته شده و در دو حوزه ى ارتباطات مدیر با افراد زیر مجموعه و ارتباطات افراد زیرمجموعه با هم، ویژگى ها و عواملى استخراج شده که ما را به رویکرد دینى در این دو حوزه رهنمون مى شوند. ویژگى هاى مدیران در حوزه ى اول، یعنى ارتباطات مدیر با افراد زیرمجموعه، شامل رفق و مدارا، فرو نشاندن خشم و غضب و پرهیز از برخورد آمرانه; و عوامل مهم در مدل دینى ارتباطات افراد زیرمجموعه در برگیرنده ى مواردى هم چون روابط محبت آمیز، امر به معروف و نهى از منکر، روحیه ى همکارى و همیارى و سبقت در خیرات است., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; رویکرد دینى; ارتباط مدیر با افراد زیرمجموعه و ارتباطات افراد زیرمجموعه با هم; ارتباطات انسانى

معناکاوى رفتار کارکنان - ابوالفضل گایینی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
معنا کاوى رفتار کارکنان، مجموعه اى از مطالعات رفتار سازمانى است که فراتر از روش شناسى تحصّل گرایى که بین شناسنده و مورد شناسایى تفکیک قایل بود، دعوت به هم دلى با کارکنان در فهم بهترى از رفتارهاى آنان مى کند. اکنون با مدد دست آوردهاى هرمنوتیک روشى مى توان به لایه هاى زیرین ترى از سطح ظاهرى رفتارها رفت و با درک بسترهاى فرهنگى و ارزشى آن رفتارها، تفسیرى نزدیک تر به متن ارائه داد. فهم معناى رفتار کارکنان مسلمان تنها از طریق درک مستمر بستر فرهنگى بروز آن رفتارها امکان پذیر است و پیشوایان دینى، خصوصاً امام على(علیه السلام)، نقش اساسى و مهمى را در شکل گیرى آن فرهنگ ایفا کرده اند. این مقاله تأملى روش شناختى در درک معناى رفتار کارکنان مسلمان دارد., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; هرمنوتیک; دین و معنادارى رفتار; فرهنگ سازمانى; معناکاوى رفتار کارکنان

تعهّدکارى، مسیرى براى ارزش افزوده ى منابع انسانى - محسن منطقی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
طبیعت انسان داراى دو ساحت متمایز و مرتبط یعنى شناخت و رفتار است. انسان موجودى است که ابتدا مى شناسد و سپس اقدام مى کند و هر چه شناخت او بهتر باشد، کردار او از خطا در امان تر است. مفهوم کار در فرهنگ اسلام داراى نگرش متمایزى از دیگر فرهنگ هاست به گونه اى که پیروان این مکتب کار را یک وظیفه مى دانند که منافع دنیوى و اخروى آنان را تأمین مى کند. تعهد کارى نوعى تمایل عاطفى مثبت نسبت به رعایت حقوق دیگران در قالب قواعد اخلاقىِ پذیرفته شده در کار است. دست یابى به تعهد کارى در کارکنان، ارزش افزوده اى است که سازمان را تعالى مى بخشد و منابع انسانى را در روال معقول و هدفمند به پیش مى برد. تعهد داراى سه بعد هنجارى، عاطفى و مستمر است که شناخت آنها در ترویج تعهد نقش بسزایى دارد. تعهد کارى در سازمان نشانه هاى فراوانى دارد که شناخت و تبیین آن براى کارکنان موجب شکل گیرى ساحت شناختى کارکنان است. برخى از این نشانه ها عبارت اند: اصل انجام گرفتن کار، مفید بودن کار، سرعت عمل در کار، محکم کارى، و گشاده رویى در کار. تقویت این نمودها توسط مدیران، موجب تقویت تعهد کارى در سازمان مى گردد.  , حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: کار; تعهد; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; ارزش افزوده; تعهّد هنجارى; عاطفى و مستمر; منابع انسانى

نگاهى به مدیریت در اسلام - مهدى جمشیدیان (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
قرون متمادى است که از ظهور اسلام مى گذرد و گرچه سیطره ى حکومت ها و فعالیت هاى اسلامى بسیار گسترده و پایدار بوده است، لکن هنوز الگوهاى علمى و عملى متناسب با فرهنگ اسلامى براى اداره ى سازمان ها وجود ندارد. اندیشمندان اسلامى به مفاهیم مدیریتى دست یافته اند، اما راهى طولانى در پیش است تا بتوان از چنین مفاهیمى به نظریه ها و الگوهاى مدیریت اسلامى رسید. متن حاضر ضمن پرداختن به پیشینه ى مدیریت در غرب و شرق، به استخراج پایه هاى مدیریت اسلامى مى پردازد و دو گزینه را ارائه مى کند. علاوه بر این کتاب مدیریت اسلامى از انتشارات پژوهشگاه حوزه و دانشگاه را در قالب ساختار و محتوا مورد نقد و بررسى قرار مى دهد. سپس در یک جمع بندى نهایى ضرورت هم یارى استادان برجسته ى حوزه و دانشگاه را یادآور مى شود تا راه براى تدوین اثرى در زمینه ى فلسفه ى مدیریت اسلامى و اثر دیگرى در زمینه ى مبانى، اصول و الگوهاى مدیریت اسلامى هموار گردد., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: اصول; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; مدیریت اسلامى; الگوها; مفاهیم; نظریه ها; و گزینه هاى مطالعاتى

روش‌شناسی اجتهاد و اعتبارسنجی معرفتی آن - حمیدرضا حسنی; مهدی علی‌پور (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
این نوشتار با مفروض داشتن امکان و ضرورت تولید علم دینی به روش اجتهادی، درپی تبیین و تحلیل چیستی روش اجتهادی است. به گمان ما روش اجتهادی تنها روش کامیاب و موجه در تولید علوم انسانی اسلامی است. کوشیدیم تا اجتهاد را  از جهت روش‌شناختی، تحقیق و کاوش کنیم و  ارزش معرفت‌شناختی فراورده‌های حاصل از روش اجتهادی را مورد سنجش قرار ‌دهیم., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; اجتهاد; ارزش معرفتی گزاره‌های اجتهادی; روش اجتهادی; علوم انسانی اسلامی

مبانی فلسفی مطالعات سازمانی در چهار پارادایم - حبیب ابراهیم‌پور; رضا نجاری (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
چکیده نقص روش‌شناسی‌های موجود برای شناخت پدیده‌های اجتماعی و حتی پدیده‌های طبیعی نیازمند بازنگری در این روش‌ها و بسط آنها برای ایجاد گستره مناسب جهت شناخت هرچه بهتر پدیده‌ها است. یکی از زمینه‌های اساسی برای تکامل روش‌های مطالعات سازمانی توجه به مبانی فلسفی این روشهاست. بر این اساس و به جهت رفع این نقایص در علوم اجتماعی، به ویژه مطالعات سازمانی، ابتدا مبانی فلسفی چهار پارادایم مهم اثبات‌گرایی، تفسیرگرایی، انتقادی و واقع‌گرایی انتقادی شرح داده شده و در قالب هشت سوال کلیدی با یکدیگر مقایسه می‌گردد. و سپس تکثرگرایی روشی جهت شناخت هرچه بیش‌تر و عمیق‌تر پدید‌های اجتماعی و سازمانی پیشنهاد می‌گردد, حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: روش‌شناسی; پارادایم; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; اثبات‌گرایی; انتقادی; تفسیرگرایی; تکثر‌گرایی; واژه‌های کلیدی: مبانی فلسفی; واقع‌گرایی انتقادی

مرزشناسی حوزه‌ی اخلاق سازمان و مدیریت - امیر حسین‌زاده; حسن عابدی جعفری (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
چکیده امروزه مسأله اخلاق یکی از ضرورت‌های اساسی در سازمان‌ها می‌باشد و پرداختن به آن در سازمان‌ها امری گریزناپذیر است. مطالعات اخلاق در دنیای مدیریت و سازمان ذیل عناوین مختلفی چون اخلاق مدیریت، اخلاق سازمانی، اخلاق کار و... انجام گرفته است و مطالعه‌ی مرزهای این دانش‌ها برای تفکیک گزاره‌های مطرح شده در هریک از آنها ضروری است. در این مقاله ابتدا از منظر فلسفی به موضوع علم پرداخته می‌شود؛ آنگاه عناوین مطالعات اخلاقی مرتبط با مدیریت و سازمان که عبارتند از: اخلاق کار، اخلاق حرفه‌ای، اخلاق سازمانی، اخلاق کسب و کار و اخلاق مدیریت، مطرح شده و با توجه به تعاریف صاحبنظران و کنکاش در مباحث آنها سعی می‌شود که مرز مشخصی بین این حوزه‌ها ترسیم گردد تا بتوان جایگاه گزاره‌های مطرح شده در این حوزه‌ها را شناسایی نمود., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: اخلاق حرفه‌ای; اخلاق سازمانی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; اخلاق کسب و کار; اخلاق مدیریت; واژه‌های کلیدی: اخلاق

رویکردهای مدیریت اسلامی: رویکرد تجربی - علی‌نقی امیری (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
چکیده با توجه به مطالعات گسترده‌ای که در زمینه مدیریت اسلامی صورت گرفته، و در عین حال، ملاحظه‌ی پراکندگی‌ها، تکرار، عدم قاعده‌مندی و فقدان الگو، مدل و تئوری جامع نسبت به مطالعات مدیریت اسلامی، رفع این مشکلات و انجام نوعی دسته‌بندی از ادبیات موجود ضروری به نظر می‌رسد. این مقاله بر آن است تا با مروری بر مباحث موجود و تلاش‌هایی که در رابطه با مدیریت اسلامی صورت گرفته، به بحث پیرامون رویکردهای غالب بپردازد. نگاه مقاله حاضر به مدیریت اسلامی، نگاهی رویکردی است. در راستای تبیین مفهوم مدیریت اسلامی، رویکردهای مختلفی وجود دارند، که یکی از مهم‌ترین آنها، رویکرد تجربی است. مبنای تحلیل این مقاله مبتنی بر همین رویکرد می‌باشد. در رویکرد تجربی، مدیریت موجود به عنوان یک واقعیت و یک اصل پذیرفته شده، مبنا قرار گرفته و سپس براساس موضوع، هدف، روش و یا به صور دیگر اقدام به تطبیق آن با متون و مفاهیم اسلامی شده و نتیجه‌ی آن به عنوان مدیریت اسلامی تلقی می‌شود. , حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: اسلام; علم; مدیریت اسلامی; مدیریت; علم دینی; دین; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; تجربه; واژه‌های کلیدی: رویکرد

درآمدی مبنایی و راهبردی بر الگوی اسلامی ـ ایرانی توسعه‌ی علم و فناوری - مصطفی تقوی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
چکیده در این مقاله ابتدا به مباحث مبنایی شناخت علم و فناوری پرداخته و با استفاده از رهیافتی فلسفی تحلیلی نشان داده شده که الگوی توسعه‌ی علم و فنا‌وری به دو دلیل عمده می‌تواند به صفت اسلامی ـ ایرانی وصف شود. سپس بر مبنای این مقدمات استدلال می‌شود که نظام ملی نوآوری برای پوشش دادن به مفهوم الگوی اسلامی ـ ایرانی توسعه‌ی علم و فناوری کافی نیست و به‌کار بردن مفهوم نظام سپهر/ زمینه می‌تواند تحلیل جامع‌تری در این زمینه به ارمغان بیاورد. در قسمت دوم مقاله، به اهمیت سیاست علمی در برابر روش تحقیق پرداخته ‌شده و انگیزه‌ی عنایت به الگوی اسلامی ـ ایرانی توسعه‌ی علم و فناوری مورد بحث قرار گرفته و راهبردهایی برای رسیدن به الگوی اسلامی ـ ایرانی توسعه‌ی علم و فناوری ارایه شده است که استفاده از این راهبردها می‌تواند به تدریج الگوی مورد بحث را شکل دهد. ایده‌های اولیه‌ی این راهبردها در گفت‌ وگو با صاحب‌نظران به دست آمده و سپس این ایده‌ها در جلسات متعدد ذهن‌انگیزی با حضور کارشناسان سیاست علم و فن‌آوری منقّح، منسجم و هماهنگ شده است., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; الگوی اسلامی ـ ایرانی توسعه‌ی علم و فنآوری; راهبرد‌های تحقق الگو; علم و فنآوری اسلامی ـ ایرانی; نظام سپهر/ زمینه; واژه‌های کلیدی: نظام ملی نوآوری

روش‌شناسی عمومی نظریه‌پردازی - حسن دانایی فرد (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
چکیده نظریه‌های متعددی در باب چگونگی نظریه‌پردازی ارایه شده‌اند. روش‌شناسی دوبین اولین روش‌شناسی منسجم در این حوزه محسوب می‌شود. نظریه‌پردازی به عنوان تخیل نظام‌مند اثر کارل وایک، روش عمومی نظریه‌پردازی لین‌هام، چرخه‌ی نظریه‌پردازی کارلایل و کریستنسن و مدل نظریه‌پردازی ون دی ون از جمله‌ی آثار دیگر در حوزه‌ی نظریه‌پردازی هستند. عشق به روش در این روش‌شناسی‌ها، جدای از نظریه‌ی‌ کارل وایک، نظریه‌پردازی را در چنبره‌ی محدودیت‌های سخت اثبات پژوهشی قرار داده است. ترس از تولید نظریه، در رشته‌ی مدیریت، حاصل این محدودیت‌هاست. چگونه می‌توان با رعایت دغدغه‌های روش‌شناسانه در این حوزه اظهار نظر کرد؟ مؤلف با نقد روش‌شناسی‌های موجود در زمینه‌ی نظریه‌پردازی، نوعی روش‌شناسی عمومی نظریه‌پردازی ارایه داده است که مدعی است می‌تواند جسارت نظریه‌پردازی را در افراد ارتقا دهد. این روش‌شناسی از برخی عناصر روش‌شناسی‌های قبلی استفاده کرده؛ اما کلیتی متفاوت از آنها ارایه می‌دهد. پس از ارایه‌ی چارچوب روش‌شناسی، نمونه‌هایی از نظریه و گونه‌شناسی‌های تدوینی بر اساس این روش‌شناسی مطرح خواهد شد., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; ابطال‌پذیری; تئوری غنی; تئوری غیر منتظره; تخیل نظام‌مند; نابهنجاری علمی; واژه‌های کلیدی: تئوری‌پردازی

روش‌شناسی علوم اجتماعی در اسلام با نگاهی به دیدگاه مسعود العالم چودهاری - محمد تقی ایمان; احمد کلاته ساداتی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
هدف این مقاله طرح مؤلفه‌های اساسی روش‌شناسی علوم اجتماعی در اسلام است. به این منظور، با بهره‌گیری از روش اسنادی و در قالب مقایسة تطبیقی، دیدگاه‌های اندیشمندان غرب (کوهن و پوپر) و مسلمان (چودهاری) مقایسه می‌شود تا بتوان به چگونگی سلسله‌مراتب معرفتی، بر اساس جهان‌بینی اسلامی دست یافت. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که جهان‌بینی اسلامی ماهیتاً توحیدی است؛ در حالی که اندیشة غربی مبانی دوگانه‌انگارانه دارد. انسان در جهان‌بینی اسلامی، بر اساس دانش الهی (لوح محفوظ) و با تکیه بر دو جنبه از توانایی‌های خود، یعنی عقلانیت و خلاقیت، جهان اجتماعی را می‌سازد. نظریه‌ای در این مسیر «اسلامی» است که جهان‌بینی آن را بازبینی و تأیید کند. بنابراین، نظریه‌پردازی، در جهان‌بینی اسلامی، با تکیه بر سطح جهان‌بینی انجام و واقعیت جامعة اسلامی، بر اساس نظرهای بنیادین در لوح محفوظ، تبیین و اداره می‌شود. این مطلب بر خلاف منطق اثباتی و دوگانه‌انگارانة غرب و به‌ویژه دیدگاه پوپر است که در آن، پارادایم و فلسفه به واقعیت اجتماعی توجه دارند و تغییر در واقعیت به تغییر پارادایم و فلسفه می‌انجامد. , حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: روش‌شناسی; پارادایم; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; استقرای خلاقانه; جهان‌بینی; دوگانه‌انگاری; قیاس عقلانی; وحدانیت

درآمدی بر روش بررسی «ابعاد فرهنگ سازمانی» با نگاهی به قرآن کریم - محمدمهدی شاه آبادی; حسن عابدی جعفری (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
چکیده در این مقاله تلاش شده تا روششناسی مطالعه «تأثیر آموزههای دینی بر علم مدیریت» تنقیح شود. لذا ابتدا به گامهای کلی استفاده از آموزههای دینی در علوم مختلف اشاره شده و آنگاه این گامبندی در حوزه علم مدیریت ذکر گردیده است. بعد از آن به پیاده‌سازی این گامبندی در روش مطالعه فرهنگ سازمانی- به عنوان یکی از اجزای مهم علم مدیریت و سازمان پرداخته شده است. به عنوان یک نمونه عملی نیز کوشیده شده تا قدمهای اولیه در جهت پیمودن این گامها در حوزه «فرهنگ سازمانی» برداشته و به سوی یافتن نگاه دین و قرآن کریم به فرهنگ سازمانی حرکت شود. به این منظور، بررسی مفهوم فرهنگ و جایگاه آن در علم مدیریت مورد توجه قرار گرفته و سپس با برشمردن ابعاد فرهنگی جامعه اسلامی، تفاوتهای جامعه و سازمان بیان گردیده و در نهایت با تعدیلات لازم بر روی ابعاد فرهنگی جامعه اسلامی، ابعاد فرهنگ سازمانی از نگاه قرآن کریم فهرست شده است.  , حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: مدیریت اسلامی; قرآن کریم; فرهنگ; فرهنگ سازمانی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; واژههای کلیدی: روش‌شناسی

مبنای ساخت مدل برای سنجش دین‌داری - علی‌رضا شجاعی زند (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
چکیده ایده‌ها و اندیشه‌ها در فرایند شکل‌گیری لزوماً ترتیبِ درست و مراحلِ منطقی خود را طی نمی‌کنند. آنها بیشتر، وقوع و ظهوری «طبیعی»دارند تا «منطقی». از همین روست که مطالعات دین‌داری، پیش از مدل‌سازی و مدل‌سازی‌ها پیش از تأمل در مبانی ساخت مدل‌های دین‌داری به ظهور رسیده‌اند. مدل‌سازی برای دین‌داری، از پی ِمطالعات بسیط  اولیه در اطراف دین‌داری ضرورت پیدا کرد و کنکاش در منطق و مبانی ساخت مدل‌ها نیز متعاقب چند دهه تلاش دین‌پژوهان در ساخت و عرضة مدل‌های مختلف دین‌داری، موضوعیت یافته است. این مقاله خود را در مرحلة اخیر از این فرایند، یعنی بررسیِ منطق و مبانی ساخت مدل‌های دین‌داری تعریف می‌کند و مدعی است که درواقع ما با «دین‌داری‌ها»و نه «دین‌داری»مواجهیم و مدل معتبر و مقبول هر دین‌داری را نیز تنها باید از همان دینِ خاص اخذ کرد. از این مدعا که در برابر دو رویکرد «عام‌گرا»و «خاص‌گرا»در کارِ مدل‌سازیِ دین‌داری مطرح گردیده، در هفت فراز دفاع ‌‌شده است. , حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; دین‌داری; انتظار از دین; سنجه; قلمرو دین; مدلسازی; معنویتگرایی; واژگان کلیدی: دین

گفتمانی بر تحلیل‌گفتمان در مطالعات سازمانی: تأملی برمبانی نظری و اسلوب اجرا - حسن دانایی‌فرد; علی نوری (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
درک جامع سازمانها و انجام مطالعات و تحلیلهای سازمانی یکپارچه، در گرو توجه به بافت فرهنگی و اجتماعی آنها است. در این راستا، تحلیلگفتمان به عنوان یکی از استراتژیهای پژوهشی کیفی، با مدنظر قراردادن زمینه و بافت موقعیتی سازمانها و توجه به این نکته که «ذهنیتها» و «تجربهها» بوسیله زبان خلق میشوند، به پژوهشگران کمک میکند تا به این مهم دست یابند. بر این اساس، هدف این مقاله تبیین مبانی نظری گفتمان و تحلیلگفتمان، تعیین جایگاه این طرح پژوهشی در میان پارادایمهای تحقیق و تشریح شیوه انجام آن است., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: پارادایم; گفتمان; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; پژوهش‌کیفی; تحلیل‌گفتمان

سنجش فساد اداری: درآمدی بر تبیین الزامات روش شناختی طراحی شاخص ملی - عبدالله توکلی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
به منظور تبیین الزامات اساسی طراحی شاخص‌های ملی سنجش فساد اداری متناسب با کشور ایران لازم است شاخص‌های سنجش فساد اداری موجود بر اساس سیر تاریخی، سطوح کاربری، مصداق‌های فساد اداری و رویکردهای روش شناسانه بکارگرفته شده در طراحی آنها بررسی، طبقه بندی و مورد نقد قرار گیرند. در مقاله پیش رو این مهم از رهگذر مطالعه تطبیقی شاخص‌ها و الزامات روش شناختی طراحی شاخص‌ها در سطح ملی فراهم آمده است. و یافته‌های مهم آن عبارت‌اند از: لزوم طراحی شاخص‌های ملی سنجش فساد اداری، شناخت دقیق پدیده‌ای که مورد سنجش قرار می‌گیرد، ابتنای سنجش بر مبانی نظری قوی، توجه بایسته به روش‌شناسی طراحی شاخص، توجه به اهمیت منابع داده‌ها و ترکیب حتی‌الامکان داده‌های کمّی ‌و کیفی، تضمین دسترسی به داده‌های معتبر،  پذیرش نیاز به سنجش‌های چندگانه و تکمیلی، حساسیت به گروه‌های فقیر و آسیب پذیر و سرانجام توجه به لزوم پاسخگو بودن در مورد شاخص بدست آمده., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; شاخص; فساد اداری; روش شناسی; بومی‌سازی; سنجش

درآمدی بر سیاست‌پژوهی تولید علوم انسانی اسلامی؛ آسیب‌ها و راهکارها - سید حمیدرضا حسنی; مهدی علی‌پور (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
اقتدار دین در دوران معاصر منوط به کارآمدی آن در عرصه‌های مختلف علمی است و پرداختن به مسأله علم دینی به مثابه یکی از مباحث علوم انسانی از بنیادی‌ترین مسائل جامعه و نظام اسلامی در ایران است. از این رو سیاستگذاری به منظور دستیابی به تولید علوم انسانی اسلامی، امری ضروری به نظر می‌رسد. تولید علم دینی مستلزم نیل به یک پارادایم دینی است و ایجاد یک پارادایم نیز نیازمند به ایجاد یک جامعه علمی است که باید برای نیل به آن سیاستگذاری کرد. مراد از سیاستگذاری در این نوشتار، یک برنامه‌ریزی میان مدت، شامل پارامترهای آسیب‌شناسی، بستر سازی، گزینش و تعیین اولویت‌های آموزشی، پژوهشی و اجرایی، هدف گذاری و تدوین برنامه‌های دقیق و منسجمی برای اهداف مورد نظر است. دستیابی به مدلی مقبول و موجه در تبیین علم دینی با توجه به سنجش نظریه‌های موجود، جلوگیری از هرج و مرج روشی در پژوهش‌های مربوط به علوم انسانی اسلامی، زمینه‌سازی برای شناخت، طراحی و تدوین سیاستگذاری و برای تولید علم دینی و مهیا شدن برای مدیریت درست پروژه تولید علم دینی در ساحت‌های گوناگون علوم انسانی از اهداف این نوشتار است., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; علوم انسانی اسلامی; پارادایم علم دینی; سیاستگذاری علم

ترسیم نقشه دانش اخلاق مدیریت و سازمان در ایران - حسن عابد جعفری; امیر حسین زاده (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
هدف این تحقیق، تدوین نقشه دانش اخلاق مدیریت و سازمان در ایران است. در راستای این هدف، با بهره‌گیری از روش علم‌سنجی نخست، مقالات تولید شده در زمینه اخلاق سازمان و مدیریت‌ گردآوری شده،‌ سپس کلیدواژه‌های مرتبط در مقالات جستجو گردیده و ماتریس تکرار کلیدواژه‌ها در مقالات،‌ استخراج شده است.‌ آنگاه با انجام عملیات خوشه‌بندی بر روی این ماتریس،‌ مقالات خوشه‌بندی شده‌اند که در نتیجة خوشه‌بندی، نقاط اصلی تشکیل دهندة محتوای علم و ارتباط آنها با یکدیگر بدست آمده است. سرانجام، با ترسیم نتیجة خوشه‌بندی،‌ نقشة دانش اخلاق سازمان و مدیریت با شش هسته و پانزده یال بدست آمده است.‌ هسته‌ها عبارتند از: اخلاق،‌ اخلاق کار، کدهای اخلاقی،‌ اخلاق مدیریت،‌ اخلاق سازمانی و عدالت توزیعی. هسته‌های ذکر شده در سه بخش هستة بنیادی (عدالت توزیعی)، هسته‌های محتوایی (اخلاق، اخلاق مدیریت و اخلاق کار) و هسته‌های ساختاری (اخلاق سازمانی و کدهای اخلاقی) دسته‌بندی شده‌اند., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: مدیریت; سازمان; اخلاق; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; علم سنجی; کتاب سنجی; نقشه علم

مدل روش‌شناختی نظریه‌‌پردازی در علوم انسانی اسلامی - مجید کافی; غلامرضا جمشیدی ها (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
برای تولید علوم انسانی اسلامی با هر رویکردی باید از قرآن استفاده کرد. به خصوص رویکردهایی که با تولید نظریه درصدد تولید علوم انسانی اسلامی هستند، یعنی تولید علم با استفاده از قرآن در مقام گرد‌آوری، ساخت فرضیه، نظریه‌پردازی،... بیشتر نیاز به استفاده از آیات قرآن دارند. اما با چه روشی می‌توان در مقام نظریه‌پردازی از قرآن استفاده کرد؟ به عبارت دیگر چگونه می‌توان از قرآن به نظریه‌پردازی نائل شد؟ مکانیسم و سازوکار نظریه‌پردازی از قرآن چیست؟ برای پاسخگویی به این سؤال بین سه روش تفسیر موضوعی، تحلیل محتوا و مبناشناسی ترکیب کرده‌ام و به مدل ترکیبی روش‌شناختی که آن را «روش مبناشناسی» (روش‌ شناخت مبانی جامعه) نامیده‌ام، دست یافتم. این تحقیق درصدد است ضمن توضیح هر یک از این سه روش، به مدلی ترکیبی برای نظریه‌پردازی در مطالعات انسانی ـ اسلامی  از قرآن دست یابد., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: تحلیل محتوا; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; تفسیر موضوعی; روش مبناشناسی; مبناشناسی; مفهوم‌پردازی انتخابی; مفهوم‌پردازی باز; مفهوم‌پردازی محوری

تحلیل محتوای کیفیِ قیاسی و بهره‌گیری از آموزه‌های اسلامی در علوم اجتماعی - علیرضا محسنی تبریزی; علی سلیمی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
مراجعه به متون مقدس اسلامی بر اساس پرسش‌های علوم اجتماعی، یک راه بهرهگیری از آموزه‌های اسلامی و زمینه‌ساز نظریهپردازی دینی در این حوزه است. این جستار، به اختصار، به بررسی کاستی‌ها، بایسته‌ها و مزایای روش‌ها و فنونی می‌پردازد که در علوم اسلامی و اجتماعی برای دستیابی به پاسخ‌های معتبر این متون بدان پرسش‌ها مطرح‌اند. تحلیل محتوای کیفی قیاسی که دانش موجود را برای فهم متون به کار می‌گیرد، به عنوان رویکرد روشی متناسب با اینگونه پژوهش‌ها برگزیده است؛ و می‌کوشد قابلیت‌های آن را در برآوردن این مهم و، به‌ویژه، رعایت ضوابطی بیازماید که علوم اسلامی برای فهم معتبر متون مقدس قائلند. یافته‌ها نشان می‌دهند این رویکرد، ویژگی‌های لازم را برای این فهم و ظرفیت پرهیز از کاستیها، رعایت بایسته‌ها و بهره‌گیری از مزایای یاد شده را دارد؛ و در صورت حصول این معیارها می‌تواند زمینه‌ساز تفسیری از این متون باشد که از نگاه هر دو حوزه، روایی و پایایی لازم را دارد., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; تحلیل محتوا (کیفی قیاسی); تفسیر (علمی); حدیث); علوم اجتماعی; فقه الحدیث; متون مقدس اسلامی (قرآن

تبیین و تحلیل نظریه دانش ولایی - عبدالحسین خسروپناه (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
نظریه دانش ولایی، یکی از دیدگاه‌های موافقان علم دینی است که از سوی دفتر فرهنگستان علوم اسلامی ارائه شده است. این دفتر با بیان خاصی از چیستی علم و دین، به سه رویکرد روش‌شناختی، جامعه‌شناختی و هستی‌شناختی در باب علم دینی پرداخته است. در این منظر، علم دینی بدین معناست که ولایت الهی بر فرایند پیدایش علم در همه مراتبش حاکم شود. علم دینی در این جریان، مبتنی بر مبانی همچون فلسفة‌ شدن و روش شناسی است. این نگاشته درصدد تبیین و تحلیل نظریه دانش ولایی است. به نظر می‌رسد نقدهای معرفت‌شناختی، غرب شناختی، دین شناختی و علم شناختی می‌تواند به عنوان پاره‌ای از نقدهای وارد بر این نظریه مطرح گردد., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: ولایت; علم; علم دینی; دین; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; روش شناسی; فرهنگستان; فلسفة شدن

تحلیل جایگاه ارزش‌ها در مدیریت؛ گامی در نظریه‌پردازی مدیریت اسلامی - عبدالله توکلی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
تبیین جایگاه ارزش‌ها در روش‌شناسی مطالعات مدیریت به عنوان یکی از علوم اجتماعی به دلیل ماهیت کاربردی آن اهمیت ویژه ای دارد. از این رو به نظر می‌رسد، بررسی ابعاد این مسئله می‌تواند مسیری پژوهشی را فراروی محققان مدیریت اسلامی قراردهد. یافته‌های این تحقیق که به روش توصیفی- تحلیلی انجام گرفته است عبارتند از: 1. ارزش‌ها در مسئله یابی و مراحل اولیه تحقیق، ارائه چارچوب فکری مرتبط و اولویت‌بندی جنبه‌های مختلف مطالعات به محققان علوم اجتماعی یاری می‌رساند؛ 2. به دلیل ماهیت کاربردی مدیریت و عاری نبودن مدیران از ارزش، این رشته علمی بیشتر تحت تاثیر ارزش‌ها قرار می‌گیرد؛ 3. شواهد بسیاری بر اهمیت و نقش ارزش‌ها در مدیریت وجود داردن؛ 4. ارزش‌ها در دین اسلام از نظام‌مندی برخوردارند، از این رو محققان مدیریت اسلامی باید به این یافته‌ها توجه نموده و از این راه بر غنای مطالعات خود بیفزایند تا بستر برای ببار نشستن نظریه مدیریت اسلامی در پرتوی مطالعه نظام‌مند ارزش‌ها فراهم گردد., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: مدیریت‌ اسلامی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; ارزش‌ها; تئوری ارزش; روش‌شناسی علوم اجتماعی; نظام ارزشی اسلام

تبیین یک چهارچوب مفهومی برای «شهر اسلامی» - احسان بابائی سالانقوچ; محمد مسعود; محمود محمدی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
«شهر اسلامی» انگاره‌ای است که سؤالات بسیاری در باب چیستی، ماهیت و ویژگی‌های آن مطرح بوده است و نظام‌های علمی گوناگون، از زوایای مختلف بدان پرداخته و تلاش در تبیین و تشریح آن داشته‌اند. با این حال، مروری انتقادی بر ادبیات مربوطه، نشانگر حجم بالایی از سوءتعبیرها و آشفتگی‌ها درباره این انگاره و مفاهیم، موضوعات و اهداف مرتبط با آن است. بر این اساس، شهر اسلامی انگاره‌ای است مبهم، فاقد تعریفی کاربردی و غیرشفاف که توصیفی فراگیر از ابعاد آن وجود ندارد. به طور کلی چهارچوب نظری جامعی که ماهیت و پیچیدگی شهر اسلامی را به طور جامع نشان دهد، ارائه نشده است. مقاله حاضر در پی آن است تا با ترکیب نظری ادبیات مربوطه، چهارچوبی مفهومی برای انگاره «شهر اسلامی» تبیین کند. در این راه از تکنیک تحلیل چهارچوب مفهومی استفاده شده است که ادبیات میان‌رشته‌ای در خصوص شهر اسلامی را مرور کرده، الگوها و مشابهت‌های موجود آنها را شناسایی نموده و آنها را ذیل مفاهیم و دسته‌های متمایز اما به هم‌پیوسته ترکیب می‌نماید. مقاله نه دسته شامل هجده مفهوم را شناسایی کرده است که همراه با یکدیگر، جهانِ نظری شهر اسلامی را تشکیل می‌دهند که هر یک از مفاهیم بیان‌کننده معنایی مستقل از چهارچوب مفهومی هستند., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; شهر اسلامی; تحلیل چهارچوب مفهومی; چهارچوب مفهومی; شهرسازی اسلامی

درآمدی بر نظریه‌ مدیریت تحول در علوم انسانی (با تأکید بر نقش محوری عوامل جامعه‌شناختی) - مسعود آذربایجانی; سید محمد حسین کاظمینی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
تولید علم، فرایند شکل‌گیری و توسعه مرزهای دانش و نیز چگونگی تغییر و تحولات علمی از مسائلی است که مورد توجه اندیشمندان و فلاسفه علم بوده و دیدگاه‌هایی نیز در این‌باره ارائه شده است. اگر چه می‌توان گفت که امکانِ توسعه، پیشرفت و حتی دگرگونی علم مورد توافقی همگانی است، اما در اینکه این پیشرفت و تحول مدیریت‌‌پذیر است یا خیر، بحث و گفتگو وجود دارد. نوشتار حاضر تلاش می‌کند با نگاهی اجمالی به نظریات پیشرفت علم در ادبیات موجود، با رویکردی قیاسی ـ استقرایی و با استفاده از روش‌های فراتحلیل، نظریه مدیریت تحول در علوم انسانی را تبیین کند. در این نظریه چهارچوب کلان، عناصر کلیدی و مؤثر در تحول علوم انسانی احصاء و با اولویت‌سنجی و وزن‌دهی هر کدام، چگونگی ترابط و تأثیر و تأثر آنها بر یکدیگر در راستای تحول در علوم انسانی بررسی می‌شود. عوامل جامعه‌شناختی، یعنی نهادهای سیاست، اقتصاد، تعلیم و تربیت و رسانه در سپهر ارزش‌های دینی و اصول عقلانی مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار در مدیریت تحول علوم انسانی به شمار می‌آیند., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: نظریه; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; علوم انسانی; علوم انسانی اسلامی; عوامل جامعه شناختی; مدیریت علم

روش تجربی از دیدگاه فیلسوفان مسلمان - عسکر دیرباز; نرجس یزدانی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
منطق ارسطویی حس را، به عنوان نقطۀ شروع هر علم، تنها در همان زمان مشاهده یقینآور می‌داند. علم حسی در دیگر زمانها و درباره موارد مشابه سکوت اختیار میکند. جزم و یقین نیز در محدودۀ قیاس و روش قیاسی منحصر میشود و دیگر روشها برای کسب اعتبار در نهایت باید به روش قیاسی بازگردانده شوند. علم حسی نیز برای توسعۀ دامنۀ یقین خود، در مسیر کسب اعتبار، روی به سوی قیاس دارد و در این مسیر باید از پل استقرا، قاعده‌الاتفاقی و ... عبور کند تا به جایگاه رفیع تجربه دست یابد و از دولت سر قانون علّیت و فروع آن، به عنوان روشی کارآمد و معتبر در علوم طبیعی به کار گرفته شود. از دیدگاه فلسفۀ اسلامی، تنها در این صورت است که علوم طبیعی می‌توانند به عنوان علومی متقن و قابل تکیه بر خود ببالند و تاج علوم حقیقی را بر سر نهند. این مقاله تلاش میکند تا مسیر رسیدن حس به غایت روششناسی ارسطویی، یعنی یقین، را ترسیم کند., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; تجربه; استقرا; روش‌ علوم طبیعی; علم طبیعی; قاعده الاتفاقی; مشاهدات

روش‌شناسی فهم اجتهادات سیاسی فقیهان در چارچوب فقه‌النظریه - رضا خراسانی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
این مقاله عهده‌دار بررسی ویژگی‌های اجتهادی فقیهان سیاسی در چارچوب رهیافت «فقه‌النظریه» است. این رهیافت یکی از دستگاه‌های فقهی در دورۀ معاصر است که در‌صدد تولید حکم شرعی از درون نظریه است. مبتکر و مؤسس این رهیافت فقهی −آیت‌اللّه شهید سید محمد باقر صدرe− درصدد تولید نظریه‌های اسلامی در حوزه‌های گوناگون زندگی از درون شریعت می‌باشد. پرسش اساسی مقاله این است که مهم‌ترین مؤلفه‌ها و ویژگی‌های اجتهادی فقیهان سیاسی در رهیافت فقه‌النظریه چیست؟ بدین‌سان برای دریافت این مؤلفه‌ها نخست به تبارشناسی نظریه در فقه شیعه پرداخته، سپس روش‌شناسی «فقه‌النظریه» را به تفصیل بحث کرده است تا فرآیند و چگونگی تولید نظریه از درون احکام شریعت و نیز تولید حکم شرعی تبیین شود. در ادامه، با عنایت به سه مفهوم فقه‌النظریه، نظریه حق‌الطاعه و نظریه منطقه الفراغ التشریعی مهم‌ترین ویژگی‌های اجتهادی فقیهان سیاسی در این رهیافت معرفی و تحلیل می‌شود, حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: فقه سیاسی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; شهید صدر; اجتهاد; روش شناسی; فقه النظریه

روش‌شناسی مطالعات دلالت ‌پژوهی در علوم اجتماعی و انسانی: بنیان‌ها، تعاریف، اهمیت، رویکردها و مراحل اجرا - حسن دانایی‌ فرد (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
برای تبیین اثر نور بر بهره‌وری نیروی انسانی در سازمان‌ها از روش پژوهش‌های آزمایشی استفاده می‌کنیم، و برای درک هم‌آیندی رضایتمندی شهروندان از خدمات سازمان‌های دولتی با مشارکت آن‌ها در انتخابات شوراهای شهر به روش همبستگی متوسل می‌شویم و فهم فرهنگ مشترک یک گروه سازمان یا یک جامعه محلی مستلزم بهره‌گیری ما از قوم‌نگاری است و ساخت نظریه بی‌تفاوتی کارکنان یک سازمان خاص استراتژی نظریه داده‌بنیاد را طلب می‌کند و برای فهم جوهره یک تجربه توسط افرادی خاص به پدیدارشناسی روی می‌آوریم و ... . برای بررسی دلالت‌ها، آثار، تبعات، کاربردهای یک فلسفه، یک چارچوب، یک نظریه، یک مدل یا یک ایده برای رشته یا موضوع مورد علاقه‌تان از چه روش‌شناسی‌ای استفاده می‌کنید؟ به عبارت دیگر اگر از شما بپرسند فلسفه رئالیسم انتقادی چه کاربردی یا رهنمودی برای حوزه مطالعاتی شما دارد به چه روشی متوسل می‌شوید. نوعی کمبود روش‌شناسی که تاکنون جواب تنسیق شده‌ای نه در جوامع علمی بین‌الملل و نه در جوامع علمی کشور به آن داده نشده است. نویسنده این نوع مطالعات را "مطالعات دلالت پژوهی" نامگذاری کرده و روش‌شناسی متناسب با آن‌ها را "روش‌شناسی دلالت پژوهی" حک کرده است. هدف این مقاله پرداختن به مطالعات دلالت پژوهی، اهمیت و ضرورت آن‌ها و معرفی روش‌شناسی دلالت پژوهی و نحوه اجرا و ارزشیابی آن است., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: هستی شناسی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; پدیدار شناسی; دلالت پژوهشی

روش نظریه‌سازی دینی در علوم اجتماعی - حسین بستان نجفی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
این مقاله با هدف پیشبرد ادبیات بحث علم دینی، به‌ویژه در زمینۀ روش‌شناسی علم دینی و با بهره‌گیری از روش تحلیل عقلی به معرفی روشی تلفیقی می‌پردازد که بر استفاده از ظرفیت‌های اجتهاد (روش تخصصی فهم و تفسیر متون دینی) و روش‌های علوم اجتماعی در جهت افزایش تعامل میان آنها در مقام نظریه‌پردازی استوار است. نتیجۀ این تحقیق، ارائه روشی شش‌مرحله‌ای برای نظریه‌سازی دینی در علوم اجتماعی است که دو راهبرد استقرائی و قیاسی را به طور طولی با هم ترکیب می‌کند. مراحل شش‌گانۀ این روش عبارتند از: تدوین پرسش تحقیق، مروری بر ادبیات بحث، جستجو و استخراج گزاره‌های مرتبط با مسئله تحقیق در متون دینی، گزاره‌پردازی، ساخت الگوهای نظری انتزاعی و تجربی انضمامی. با توجه به اینکه تطبیق مباحث بر مثال‌های مشخص در انتقال بهتر آنها تأثیر بسزایی دارد، مسئله عرفی ‌شدن که از مسائل بسیار مهم در حوزۀ جامعه‌شناسی دین است، برای نمونه انتخاب شده است., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: علم دینی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; جامعه‌شناسی اسلامی; روش علم دینی; روش نظریه‌سازی دینی

جامعیّت دین و روش استنباطی علوم دینی: بررسی یک نقد - محمد فتحعلی‌خانی; حسینعلی شیدانشید (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
دکتر خسرو باقری، ارائهدهندۀ نظریّۀ تأسیسی علم دینی، در مرحلۀ سلبی تبیین نظریّۀ خود، دیگر نظریّههای علم دینی را نقد میکند. از این میان، او بر آن است که نظریّههای استنباطی علم دینی، که گزارههای علمی را با رجوع به متون دینی به دست میآورند، بر نظریّۀ جامعیّت متون دینی مبتنیاند. لذا با نقد نظریّۀ جامعیّت دین، نتیجه میگیرد که نظریّههای استنباطی گونههای ناموجّه علم دینیاند. این مقاله به بررسی ادّعای وی در مورد ابتنای نظریّههای استنباطی بر نظریّۀ جامعیّت اختصاص دارد. در این مقاله، اوّلاً با ارائۀ مثالهای نقض نشان داده شده که چنین ابتنایی در کار نیست؛ ثانیاً اثبات شده است که بر اساس مبانی تفسیری و علم شناختی باقری، نمیتوان به ردّ نظریّههای استنباطی پرداخت؛ زیرا نظریّۀ گزیدهگویی و نیز نظریّۀ علمشناختی او به گونهای است که اگر آن را مقتضی نادرستی رجوع به متون دینی برای اخذ گزارههای علمی بشماریم، اخذ گزارههای متافیزیکی از متون دینی نیز نادرست خواهد بود., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: علم دینی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; تکثّر روش‌شناختی; جامعیّت دین; خسرو باقری; نظریّۀ استنباطی علم دینی; نظریّۀ تأسیسی علم دینی

روش‌شناسی سیستمی چندگانه: رویکردی نوین در پژوهش‌های مدیریت - علی نقی مصلح شیرازی; حبیب الله رعنایی; محمد تقی ایمان; مهدی تاجیک (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
امروزه مدیران با چالشهایی همچون پیچیدگی و پویایی فزاینده در ماهیت سازمانها و صنایع، مسائل غیرساختاریافته و عدماطمینان محیطی مواجه هستند. در چنین شرایطی درک، بررسی و تجزیه و تحلیل مسائل سازمانی و تدوین راهبردهای مناسب، کاری دشوار قلمداد میشود. روش‌شناسیهای سیستمی مانند تحقیق در عملیات، تئوری پیچیدگی، سایبرنتیک و پویایی‌شناسی به تنهایی قادر به حلوفصل مسائل سازمانی نیستند. آنها کارآمدی لازم را در مواجهه با شرایط ویژه سازمانهای امروزی ندارند. مدیران ازاینرو نیازمند رویکردهایی نوین و خلاقانه هستند. آنها باید ورای پارادایمهای حاکم، امکان بهرهمندی از نقاط قوت روششناسیهای مختلف برای مواجهه با چنین شرایطی را فراهم سازند. روششناسی سیستمی چندگانه در قالب پارادایمی نوین [و متأثر از پارادایم انتقادی علوماجتماعی]، مدیران و پژوهشگران حوزۀ سازمان و مدیریت را در شناخت وضع موجود و مطلوب و ارائه راهکارهایی مناسب توانمند میسازد. در این مقاله با معرفی مبانی فلسفی اینگونه روششناسیها و دشواریهای مربوط به آنها، الگوهای مختلف ایجاد یک روششناسیسیستمیچندگانه و اصول حاکم بر آنها ارائه میگردد., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; روش شناسی سخت و نرم; روش-شناسی‌سیستمی ‌چندگانه; روش‌شناسی‌سیستمی; فلسفۀ پراگماتیک

نظریه‌سازی و معضلات و اهداف بومی - سعید زیباکلام (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
سؤال محوری این مقاله اینست: چگونه می‌توان و باید با تکیه بر آلام، آمال، و آرمان‌ها و بدون توسل به مقوله یا مفهوم پیشرفت، اعم از مدرنیستی −لیبرالیستی یا سوسیالیستی− یا اسلامی و یا ایرانی، پژوهش کرد و بر معضلات و مسائل بومی فائق آمد؟ برای پاسخ، سعی می‌کنیم در وهله اول به این سؤال پاسخ دهیم که عالمان چگونه کاوش‌های نظریه‌سازانه و تأملات نظریه‌پردازانۀ خود را انجام می‌دهند؟ و برای پاسخ بدین سؤال، سعی می‌کنیم تعریفی و یا تلقی‌ای از نظریه و نظریه‌سازی ارائه کنیم. سپس به این موضوع میپردازیم که آیا نظریه‌سازی در همۀ دانش‌ها ضروری است؟ تأمل در این سؤال ما را بدین نتایج رهنمون ساخت که اولا، دانش‌هایی هستند که صرفاً شامل نظریه و نظریه‌سازی نیستند. ثانیا، دانش‌هایی وجود دارند که ابداً شامل نظریه و نظریه‌سازی نمی‌شوند. تأمل بر این نتایج، ما را به طرح این سئوال سوق داد که: اساساً چرا پژوهش می‌کنیم؟ موشکافی این سئوال، بنوبۀ خود ما را بدین نتیجه رهنمون کرد که: ما باید برای تحقق آمال، امیال و آرمان‌هایی که اجتماعا و گاه انفراداً داریم دست به پژوهش بزنیم., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: نظریه; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; چرایی پژوهش; ضرورت نظریه‌سازی; قاعده‌‌پذیری نظریه‌سازی; نظریه‌سازی

روشی برای تولید علوم سیاسی اسلامی مطالعه موردی: دلیل بنیادین خط‌مشی‌گذاری عمومی در جهان‌بینی اسلامی - اعظم میرزمانی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
بیتوجهی به ماهیت فرهنگی علوم اجتماعی، مسئله مزمن جامعه معاصر ایران است. بسیاری از علوم اجتماعی معاصر در مفروضات لیبرالی ریشه داشته و لیبرالیسم را ترویج فرهنگ میکند و ماهیت فرهنگی علوم اجتماعی، فرهنگ بومی و به تبع آن انسجام اجتماعی جامعه ایران را به چالش میکشد. این مقاله تلاش میکند به این پرسش پاسخ دهد که چگونه میتوان در عین توجه و تقید به ویژگیهای فرهنگی جامعه ایران، از علوم اجتماعی معاصر بهره گرفت. برای این منظور ابتدا با استفاده از روش هرمنوتیک نشان میدهد که دلایل بنیادین خطمشیگذاری عمومی در جهانبینی لیبرال (اصول منفعت و ضرر) از باورهای فایدهگرایانه در مورد انسان و حکومت استنتاج شده است. سپس با استفاده از تحلیل محتوای کیفی جهتدار، باورهای اسلامی در مورد انسان و حکومت را آشکار میکند. در پایان با استفاده از باورهای اسلامی و الگوبرداری از مکانیسم استنتاج دلیل بنیادین خطمشیگذاری عمومی در جهانبینی لیبرال، نتیجه میگیرد که دلیل بنیادین خطمشیگذاری عمومی در جهانبینی اسلامی، اصل حق/ عدل است., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: فرهنگ; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; لیبرالیسم و اسلام; جهان‌بینی; خط‌مشی‌‌گذاری عمومی

ایده‌ال ‌تایپ شهر اسلامی؛ با تأکید بر روش‌شناسی ماکس وبر - عبدالحسین کلانتری; مهدی میرزایی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
سؤال این تحقیق از پس قانون‌گرایی، تکامل‌گرایی نظریِ بی‌توجه به امور جزئی و خاص شکل گرفت و در موضوع شهر، ضرورت تدوین ایده‌ال تایپ شهر اسلامی- بنا به علاقه نویسندگان- را رقم زد. در این مقاله با روش کتابخانه‌ای و تجزیه و تحلیل کیفی پس از نقد و بررسی  مقالات و آثار موجود در این حوزه و با توجه به مباحث نظری- روش‌شناختی ماکس وبر و بهویژه ایده‌ال تایپ او،  ایده‌ال تایپ شهر اسلامی بر اساس شواهد تاریخی و دینی و با تأکید یک جانبه بر یک یا چند دیدگاه و از طریق ترکیب کردن شمار زیادی از پدیده‌های منفرد انضمامی بهدست آمد. ویژگیهای مختلف شهر اسلامی از منابع مختلف و مورد بررسی، استخراج و در نتیجه ایدهال تایپ شهر اسلامی با چهار مشخصه مکانی مسجد، بازار، دارالحکومه و محلات مسکونی و دوازده صفت تجلی توحید، عبودیت و عبادت، تقوا، هدایت، ذکر و تفکر، عدالت،  اصلاح، شکر، عبرت، امنیت، احسان و میانه استخراج شد, حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; ایده‌ال‌تایپ; شهر اسلامی; وبر

کاستی‌های روش‌شناسی مقاله‌های علمی پژوهشی مدیریت اسلامی؛ آسیب شناسی فراروش - امیر صادقی; اصغر مشبکی اصفهانی; اسد اله کرد نائیج; سید حمید خداداد حسینی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
این مقاله با هدف آسیب‌شناسی مقاله‌های مدیریت اسلامی از دیدگاه روش‌شناسی انجام شده است. با توجه به اینکه تحول در هر علمی نیازمند تحول در روش‌شناسی آن علم است؛ بنابراین، برای تحول در مدیریت اسلامی نیازمند بررسی روش‌شناسی این حوزه و روش‌شدن کاستی‌های روش‌شناسی آن، برای جهش در مدیریت اسلامی هستیم. با توجه به جستجوی پایگاه‌های اطلاعاتی معتبر، از میان پژوهش‌های مدیریت اسلامی، فقط مقاله‌هایی که در مجله‌های علمی- پژوهشی مصوب وزارت علوم، تحقیقات و فن‌آوری چاپ شده (به دلیل اعتبار بیشتر)، انتخاب شد. از میان مقاله‌های احصاء شده با روش نمونه‌گیری قضاوتی، 43 مقاله، در دو موضوع مدیریت رفتار سازمانی و نظریه‌ و طراحی سازمان انتخاب شد. در این مقاله از فراروش، که از زیرمجموعه‌های فرامطالعه است؛ جهت آسیب‌شناسی استفاده شده است. از جمله نتایج مقاله می‌توان به تنوع موضوعی بسیار کم در حوزه مدیریت اسلامی، و کاستی‌ها و اشکال‌های عمده در روش‌شناسی تحقیق پژوهش‌های با رویکرد کیفی اشاره کرد., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: مدیریت اسلامی; آسیب‌شناسی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; فراروش; مدیریت رفتار سازمانی; نظریه سازمان و مدیریت

نقد روشمند مطالعات «دین و مدیریت» در غرب و ارائه یک طرح تحقیقاتی برای بررسی پیشینه تحقیق در این حوزه - حسن عابدی جعفری; عبدالرحیم نوه ابراهیم; اکبر حسن پور; پویا پیرملکی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
هدف این مقاله افزون بر آشنایی خواننده با پژوهشهای «دین و مدیریت» در غرب، ارائه یک مدل روشمند برای نقد مطالب علمی و بهکارگیری این مدل برای نقد و توسعه اثر ِ پروفسور تریسی با عنوان «دین و سازمان» است. مدل نقد روشمند میتواند شیوه مطالعه و بررسی مطالب علمی را بهبود دهد. موضوع «دین و رفتار سازمانی» بخشی از مقاله تریسی است که در این مقاله، سه زیر شاخه از آن با استفاده از مدل نقد روشمند، بهلحاظ روش و محتوا نقد شده است: «دین و رفتار فردی»، «دین و اخلاق کسب و کار» و «معنویت در محیط کار».  عمده نقدهای مطرح شده در خصوص «نحوه جستجوی مطالعات اولیه»، «فلسفه اخلاق»، «ریشه مفهوم معنویت»، «ارتباط بین دین و معنویت»، و «سطح تحلیل مطالعات اولیه» است. در پایان نیز یک طرح تحقیق بر مبنای روش شناسی فرامطالعه (ژائو، 1991؛ پترسون، 2001؛ و ادواردز، 2010)  برای توسعه کار تریسی و مطالعه پیشینه تحقیق در حوزه «دین و اخلاق کسب و کار» پیشنهاد شده است, حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: مدیریت; دین; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; اخلاق کسب و کار; روش‌شناسی فرامطالعه; نقد روشمند

سامانه معرفتی «هم‌تکاملی دیالکتیک اسلامی (هدا)» با تأکید بر مطالعات مدیریت اسلامی - مصطفی هادوی‌نژاد (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
در گرماگرم نوشتارهای نظری پیرامون چیستی و چگونگی مطالعات مدیریت اسلامی، جای خالی حلقة وصلی حس میشد که بتواند پژوهشگران این عرصه را از سردرگمی عملی میان خیل قابل توجه نظریات پراکنده در این باره نجات دهد و آنها را پیرامون سامانهای منسجم در خصوص نظریهپردازی مدیریت اسلامی گرد آورد. این مقاله متکفل چنین رسالتی است و در این راستا به سامانة معرفتی همتکاملی دیالکتیک اسلامی (هدا) نائل آمده است. این سامانه اسلامی بودن خود را وامدار گذار مسئله از ذهن مؤمنپژوهشگر، ساختار درونی معرفت از حیث کاربست منابع معرفتی گوناگون مقبول اسلام، در مقام ثبوت و ایجاد زمینه برای محاورة بروندادهای روششناسیهای مختلف در پاسخ به مسئله، در مقام اثبات و کاربست خروجی سامانه توسط دستاندرکار مؤمن است. همچنین، فرآیند تخیل نظاممند مؤمنپژوهشگر در مقام ثبوت و نیز بهرهگیری از روششناسیهای پژوهشی متناسب با نوع مسئله برای مواجهه با داوری در دو ساحت اثباتی و همآوردی نظریه، سببساز وصف همتکاملی دیالکتیک در تسمیة آن شدهاند., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: نظریه‌پردازی; مدیریت اسلامی; علم دینی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; روش‌شناسی پژوهش; سامانة هدا

روش تحقیق در رفتار سازمانی با تأکید بر دانش اصول فقه - محسن منطقی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
دانش رفتار سازمانی با مطالعه پدیده‌های انسانی در سازمان، درصدد بهبود روند فعالیت‌ها است. اندیشمندان روش‌های متعددی را برای تحقیق رفتار سازمانی تاکنون شناسایی کرده‌اند. یکی از این روش‌ها، «تحلیل گفتمان» یا «تفاوت‌ها در معانی» است. در این روش محققین تلاش دارند که با به کارگیری تکنیک‌های متعدد ویژگی‌ها و خصوصیات تاریخی چیزهای گفته شده و چیزهای ناگفته را در سازمان شناسایی کنند. با مطالعه‌ی یافته‌های محققین در این حوزه که بیشتر متاثر از تفکر هرمونتیک است؛ مشاهده می‌شود که این روش، به جای روشنگری برای کاربران، مسیر ابهام را نشان می‌دهد. این در حالی است که آموزه‌های دانش اصول فقه می‌تواند راه‌گشای مناسبی برای شناسایی «تفاوت‌ها در معانی» باشد. این موضوع در مطالعات مدیریت و سازمان، مورد توجه قرار گرفته است. در این تحقیق تلاش شده است از روش تحلیلی – توصیفی استفاده شود. بر این اساس، با شناسایی مفاهیم مرتبط در حوزه تحلیل گفتمان و اصول فقه، به توصیف آنها پرداخته شده و سپس با تحلیل‌های عقلی، راه‌حل‌های موثر شناسایی شده و تطبیق‌های مناسبی بین گزاره‌های دانش علم اصول فقه و تحقیق در رفتار سازمانی ارائه شده است., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: رفتار سازمانی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; اصول فقه; تحلیل گفتمان

دو چهره متفاوت روش‌شناختی از بهینگی پارتو و تطبیق آنها با رهنمودهای اسلامی - محمد حسین کرمی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
اقتصاد رفاه به تبیین چگونگی بیشینه‌سازی رفاه یک جامعه می‌پردازد. در این تبیین دو حوزه تخصیص و توزیع نقش مهمی را ایفا می‌کنند. درباره بهینگی پارتو این اختلافنظر روش‌شناختی در کار است که به کدامیک از دو حوزه یادشده تعلق دارد. آیا بهینه پارتو به چگونگی فراهم شدن بالاترین سطح از تولید ملی یعنی تخصیص بهینه اشاره دارد یا اینکه درباره توزیع موجودی‌های اولیه میان افراد جامعه یا توزیع رفاه در تابع رفاه اجتماعی سخن می‌گوید. هرچند چهره تخصیصی آن به‌عنوان توزیع شناخته نمی‌شود، ولی بیانی از توزیع محصول را نیز در ضمن خود دارد که با تعیین قیمت نسبی هر نهاده و حقوق دارندگان عوامل و نهاده‌های تولید ارتباط تنگاتنگی دارد. چهره توزیعی آن به توزیع عوامل و نهاده‌های تولید یا موجودی‌های اولیه مربوط می‌شود. در این حوزه مشخص می‌شود که مطلوبیتهای افراد از چه اهمیتی برخوردارند و ملاک در مراتب فقر و غنا چیست. در این مقاله پس از بیان و توضیح این دو چهره، دیدگاه اسلام درباره هر یک از آنها نیز به اختصار بیان میشود., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; اقتصاد رفاه; بهینه پارتو; تابع رفاه اجتماعی; تخصیص بهینه منابع; توزیع رفاه; توزیع کارکردی; موجودی‌های اولیه

بررسی و تبیین انسان سازمانی با تاکید بر آراء حکمت متعالیه در علم‌النفس - ابوالفضل گایینی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
هدف این مقاله بررسی، تبیین و ارائه الگویی از انسان‌شناسی تئوری سازمان با تاکید بر آرای علم‌النفس حکمت متعالیه است. انسان‌شناسی فلسفی یکی از مبانی مهم در تاثیرگذاری بر دانش سازمان و مدیریت تلقی می‌شود. یکی از مبانی مهم در کشف و بیان چیستی انسان، علم‌النفس حکمت متعالیه است. بنابراین، اهمیت پرداختن به آن از منظر حکمت متعالیه به‌عنوان یکی از بدیل‌های فلسفی ضروری است. با توجه به پیشینه تحقیق، خلأ چنین بررسی و تبیینی وجود دارد.     از نگاه ملاصدرا سازمان وجودی اعتباری دارد و جایگاه انسان در سازمان، اعتباری است. انسان در ضمن ایفای نقش اعتباری خود در سازمان، با تمام هویت انفسی بالقوه از جمادی، نباتی، حیوانی، انسانی و الهی حضور دارد. انسان از طریق طراحی و ساخت سازمان متناسب با ویژگی‌های سیر انفسی از جمادی، نباتی، حیوانی، انسانی و الهی به سازمان شیئیت می‌بخشد. انسان سازمانی، اراده‌گرا و مضطر است.     این نگاه در مقایسه با دیگر رویکردهای فلسفی به انسان در تئوری سازمان افزون بر جامع و شامل بودن آن، امتیاز توسعه‌دهندگی تا انسان عرفانی/ معنوی و به تبع آن سازمان عرفانی/ معنوی را دارد, حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: علم‌النفس; انسان‌شناسی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; اعتباریات; انسان سازمانی; دانش سازمان و مدیریت

ارائه چارچوبی نظم‌یافته از آرای اندیشمندان حول اندیشه پیشرفت - صابر منادی; مصطفی تقوی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
مفهوم پیشرفت در چند قرن اخیر از معانی و واژههای بسیار پرکاربرد در زندگی عموم مردم، محیط‌های علمی و همچنین رویکردهای کلان سیاسی و اجتماعی بوده است. امروزه این واژه از شدت کاربرد به یکی از لغات روزمره تبدیل شده است و لزوم رسیدن به آن از بدیهیات به شمار می‌آید؛ اما دقتی مختصر در معنا و رویکردهای رسیدن به پیشرفت در طول چهار قرنی که از پیدایش آن می‌گذرد، ما را با انبوهی از نظریات و مکاتب مختلف و گاه معارض روبه‌رو می‌کند. متأسفانه در چند دهه اخیر با وجود حرکت پرشتاب کشور برای رسیدن به پیشرفت، هنوز اندیشمندان جامعه نگاهی عمیق به این مفهوم نداشته‌اند و حتی مدلهای غیربومی آن بررسی دقیق نشده است. در این مقاله تلاش می‌شود تا با ارائه اختصاری مکاتب و اندیشههای پیشرو در این زمینه، چارچوبی منظم برای فهم و نظم‌دهی به این نظریات و اندیشهها ارائه شود., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; اندیشه پیشرفت; پیشرفت به مثابه مذهب; دسته بندی آرای حول پیشرفت; رویکردهای به پیشرفت; ورود اندیشه پیشرفت به ایران

کاربرد تحلیل محتوای کیفی در استخراج تحلیل‌های اجتماعیِ قرآن کریم: گزارشی تحلیلی از روش یک تحقیق - علی سلیمی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
بررسی نقشی که آموزه‌های اسلامی می‌توانند در ارائة مفاهیم و گزاره‌ها و الگوهای نظری به قلمرو علوم اجتماعی داشته باشند و همچنین روش‌های معتبر دستیابی به این عناصر، دو محور شایان توجه، اما مورد غفلت، در بحث‌های پردامنة ناظر به جایگاه آموزه‌های اسلامی در علوم اجتماعی هستند. این مقاله، در پی شناخت ظرفیتی که (راهبرد ترکیبی) تحلیل محتوای کیفی برای استخراج تحلیل‌های اجتماعی قرآن و تأمین روایی بین‌رشته‌ای تحلیل‌ها دارد، کوشیده است اجزا، مراحل و ضوابط اجرای روش (و راهبرد) یاد شده و معیارهای روایی و پایایی آن را، در کنار اقدام‌ها و تدبیرهایی ترسیم و معرفی کند که در مسیر به‌کارگیری آن در استخراج دیدگاهها و تحلیل‌های اجتماعیِ قرآن و اعتبار یافتن این دیدگاهها و تحلیلها در علوم اسلامی و اجتماعی، اتخاذ شده‌اند. بدین شکل، این مقاله، روش (و راهبرد) یاد شده را، به شکلی کاربردی، به تحقیقات بینرشته‌ای متن‌محور در علوم اسلامی و اجتماعی، معرفی می‌کند. و نوعی دستورالعمل اجرایی را برای پژوهشهایی ارائه می‌دهد که در این عرصه و، به‌ویژه، در راستای استخراج دیدگاههای اجتماعی متون مقدس اسلامی، طراحی و اجرا می‌شوند, حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: قرآن; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; (اعتبار) تفسیر موضوعی; (راهبرد ترکیبی; اجزا و مراحل اجرا; روایی و پایایی) تحلیل محتوای کیفی; نظریة قرآنی کجروی

تحلیل و ارزیابی روش شناختی مدل اجتهادی /تجربی در تولید علوم انسانی اسلامی - مرضیه عبدلی مسینان (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
تولید علم دینی یکی از مهم‏ترین مؤلفه‏های نرم افزاری تمدن نوین اسلامی در گام نخست در گرو ارائه نظریه و مدلی منطقی و نظامند بر پایه روش‌شناسی اسلامی در تبیین علم اسلامی است. مدل اجتهادی-تجربی یکی از مدل‌های ممکن در مسیر تولید علم دینی است، که مبتنی بر یک چارچوب نظری و بر اساس روش‌شناسی اجتهادی و با التزام به داوری تجربی گزاره‏ ها، با بهره‌گیری از متون دینی به تولید علوم دینی اقدام می‌کند. این پژوهش  با اذعان به ضرورت معرفتی- فرهنگی و اخلاقی تولید علم دینی کوشیده است به روش توصیفی ـ تحلیلی به بررسی مدل اجتهادی- تجربی بپردازد تا در سایه ارزیابی روش‌شناختی این مدل‌ زمینه را برای رسیدن به مدلی کارآمد برپایه روش‌شناسی اسلامی فراهم نماید. تبیین مراحل نظریه‏پردازی، حل مشکل گزاره‏پردازی، تلاش برای تفاهم و رقابت با پارادایم‏های رقیب، توجه به ابعاد مختلف تولید علم از مهم‏ترین وجوه امتیاز این دیدگاه و ابهام در تلفیق پارادایم‏ها، اشکال در تفکیک و سطح بندی علم، ابهام در علم بودن بخش فراتجربی و ابهام در استفاده از گزاره‏های انشایی و...از مهم‏ترین وجوه محدویت‏های این مدل است, حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: علم دینی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; روش اجتهادی; علوم انسانی اسلامی; الگوی اجتهادی-تجربی; روش تجربی

تحلیلی بر کاربست نظریه ها و مفاهیم علوم اجتماعی در فرایند نظریه پردازی قرآنی/دینی - محمدباقر سعیدی روشن; هادی موسوی; محمود رجبی; علیرضا محمدی فرد (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
مطالعاتی که تلاش دارند بر مبنای متون دینی وارد نظریه‏پردازی در حوزه علوم اجتماعی شوند، در ظاهر هویتی دوگانه دارند که حضور نظریه‌ها و مفاهیم علوم اجتماعی در آنها پررنگ است. مسئله اصلی این نوشتار، بررسی چگونگی تعامل مطالعات دینی، به محوریت قرآن، با نظریه‌ها و مفاهیم علوم اجتماعی است. برای دستیابی به این امر، دو نمونه از آثار تحقیقی به مثابه دو شیوه از کاربست نظریه‌های علوم اجتماعی در مطالعات قرآنی/ دینی بررسی و ارزیابی می‏شود. این امر، نیازمند یک روش تحلیلی قیاسی ـ استقرایی مقایسه‌‌ای است که با تکیه بر الگوی نظریه‌سازی در علوم اجتماعی انجام می‌شود. نتیجه ارزیابی نمونه‌ها نشان می‌دهد مهم‌ترین کاربست مثبت رجوع به نظریه‌های علوم اجتماعی در مطالعات قرآنی/ دینی، غنی‌سازی پرسش‌های تحقیق و کمک به استنطاق از قرآن در راستای ارائه نظریه‌های بنیادین قرآنی است. همچنین مهم‌ترین آسیب، تحمیل آرای بیرونی بر قرآن و متون دینی است., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; علوم اجتماعی دینی; مطالعات قرآنی; مطالعات میان‌رشته‌ای قرآن; نظریه دینی; نظریه‌‌پردازی قرآنی

مقدمه‎ای بر روش نظریه بنیانی در نظریه‎سازی؛ مطالعه نظریه‎های اندیشمندان حوزه علمیه نسبت به توسعه و پیشرفت فناوری‎های نوین - مهدی نصیری (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
هدف اصلی این مقاله دستیابی به دیدگاه علمای حوزه علمیه قم با استفاده از روش نظریه بنیانی است. این پژوهش می‌تواند پاسخگوی دو نیاز باشد: بومی و اسلامی‌سازی علوم انسانی یکی از نیازهای جامعه علمی کشور است که با کمک روش کیفی «نظریه بنیانی» قابل دستیابی است. آموزش عملی روش نظریه بنیانی هدف اصلی است که به آن پرداخته می‎شود. این روش بسیار کاربردی بوده و امروزه رساله‌های بسیاری در سراسر دنیا با کمک آن نگاشته می‎شود. روش یادشده در این پژوهش در نظریات علمای حوزه علمیه قم به کار گرفته شده است. در این مقاله تلاش می‌شود کلیه مراحل طرح، اجرا، تجزیه و تحلیل و تدوین یک اثر پژوهشی به‌طورکامل و جامع و درعین‌حال با بیانی ساده با رهیافت نظریه بنیانی بیان شود. با استفاده از این روش و تکنیک مصاحبه با علمای حوزه علمیه قم چهار نظریه و مدل ساخته شد و سرانجام به دو نظریه تقلیل یافت. بدین‌ترتیب شناخت رویکرد علمای حوزه علمیه قم نسبت به فناوری‎های نوین نیاز دیگری است که در این مقاله از آن سخن گفته می‎شود., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; روش نظریه بنیانی; علمای حوزه علمیه; فناوری‌های نوین; قم

بررسی تطبیقی تأثیر ملاک‌های مختلف ارزش‌داوری اخلاقی در سیاست‌گذاری‌های اقتصادی و دلالت‌های آن برای اقتصاد اسلامی - سیدمحمدعلی موسوی; محمدجواد توکلی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
هرچند اقتصاددانان می‌کوشند تا نظریاتشان فاقد ارزش‌داوری‌های اخلاقی باشد، امّا نظریاتشان ناگزیر ارزش‌بار است. در این مقاله به بررسی تأثیرپذیری سیاست‌های پیشنهادی اقتصاددانان از مکاتب اخلاق هنجاری پرداخته می‌شود. یافته‌های مقاله نشان می‌دهد که رویکردهای غایت‌گرایی، وظیفه‌گرایی، فضیلت‌گرایی و حق‌محوری اقتضائات خاصی در سیاست‌گذاری اقتصادی دارند. این رویکردها با اثرگذاری بر تعیین اهداف سیاست‌های اقتصادی، زمینه‌ساز تعیین اصولی می‌شوند که چارچوب سیاست‌های اقتصادی را برای دستیابی به آن اهداف مشخص می‌کنند. درنتیجه این روند، اقتصاددانان نئوکلاسیک با تأکید بر نقش ساختار بازار رقابتی برای دستیابی به رفاه، سیاست‌های قیمتی را به‌منظور جبران شکست بازار پیشنهاد داده‌اند؛ امّا جهت‌گیری سیاستی در رویکرد قابلیت‌محورِ سن و قراردادگرایی رالز از طریق ایجاد تغییراتی در ساختار بازار و معرفی نهادهای جدید، به ترتیب توسعه انسانی و تأمین کالاهای اساسیِ کم‌برخوردارترین افراد جامعه است. اقتصاددانان فمینیست نیز ارتقای نقش فعالیت‌های مراقبتی زنان را در جهت‌گیری‌های سیاستی خود ضروری می‌دانند. مطالعه مجموعه این روندها می‌تواند برخی دلالت‌ها را درباره چگونگی اثرگذاری ملاک ارزش‌داوری اسلامی در طراحی سیاست‌گذاری‌ اقتصادی داشته باشد که حاصل آن ایجاد یک جهت‌گیری چندمرحله‌ای سیاستی در اقتصاد اسلامی خواهد بود., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; اقتصاد رفاه; آمارتیا سن; اقتصاد فمینیستی; جان رالز; سیاست‌گذاری اقتصادی; ملاک‌های ارزش‌داوری اخلاقی

چارچوب هنجاری سیاستگذاری عمومی در سه لایۀ «فضیلت‌مداری»، «فقه ‌الأولویه» و «فقه الموازنه» - سید هادی عربی; محسن معارفی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
در بخش عمومی اقتصاد اسلامی، طیف وسیعی از ملاحظه‌های اخلاقی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی در ارزیابی و انتخاب برنامه‌ها و سیاست‌های عمومی در نظر می‌شوند؛ ولی این امر به معنای ایدئال‌نگری بدون چارچوب و منطق نیست. این مقاله دغدغۀ ترسیم منطق و چارچوب سیاستگذاری عمومی در اقتصاد اسلامی را دارد. بررسی کتاب‌های تخصصی علوم اقتصادی، فلسفۀ اخلاق، آرای اندیشمندان مسلمان و متون اسلامی، با روش تحلیلی−توصیفی نشان می‌دهد ارزیابی سیاست و برنامه‌های اقتصاد اسلامی دارای ساختاری چند لایه است. در لایۀ نخست (سیاستگذاری فضیلت‌مدارانه) تمام معیارهای مهم سیاستگذاری عمومی (مشروعیت، کارایی، برابری، آزادی و استقلال) در ارزیابی برنامه‌ها لحاظ می‌شود و هیچ‌کدام به بهانه رهایی از موقعیت‌های دشوار متعارض، فدای دیگری نمی‌شود؛ در لایۀ دوم (سیاستگذاری فقه‌الاولویه) موقعیت‌های متعارض مد نظر قرار می‌گیرد و برنامه‌های بخش عمومی با استفاده از قواعد و معیارهای اولویت در چهار مقصد «حفظ اصل اسلام و نظام اسلامی»، «حفظ جان انسان‌ها»، «حفظ تعالی جامعه» و «حفظ و رشد بهزیستی مادی» و هر کدام در سه رتبه ضروریات، حاجیات، تحسینیات رتبه‌بندی می‌شوند؛ در لایۀ سوم (سیاستگذاری فقه الموازنه) اهم و مهم کردن، با استفاده از معیارهای توزین و تحلیل هزینه فایدۀ اجتماعی در سطح «مصلحت نهایی مسئله مورد بحث» دنبال می‌شود و آنچه در مجموع مقدم می‌‌شود، احتمالاً نفع بیشتری را عاید اجتماع مسلمانان می‌کند., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: اقتصاد اسلامی; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; سیاستگذاری عمومی; تحلیل هزینه فایده اجتماعی

مرزشناسی و مرزداری در رویکرد تأسیسی به علم دینی با تأکید بر حوزه علوم تربیتی - نرگس سجادیه; سعید آزادمنش; آزاد محمدی; محمدرضا مدنی فر (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
باقری (1391) با طرح رویکرد تأسیسی، یکی از رویکردهای معطوف به علم دینی، تلاش کرده تا با مصداقیابی در علوم تربیتی، گزارههایی فلسفی در این حوزه از علوم انسانی فراهم آورد؛ به این امید که این گزارهها بتوانند در مقام سخت هستهای فلسفی، هدایتگر برنامههای پژوهشی–علمی باشند و علمی دینی را در این حوزه پایهگذاری کنند. یکی از چالشهای پیشروی این رویکرد، وجود ابهام در برخی مفاهیم مطرح در آن است. این ابهام، گاه فهمهایی از آن را مطرح کرده که با ادعاهای اساسی آن در تعارض قرار گرفته است. این مقاله بر آن است تا با خوانشی دوباره از این رویکرد و با تمرکز بر مرزهای مفهومی مندرج در آن، تفسیرهای روا و ناروا از آن را متمایز و برخی فهم‌ها از آن را نقادی کند. رویکرد روشی این مقاله، نوعی تحلیل مفهومی و تحلیل زبانی در هندسه این دیدگاه خواهد بود. هفت مرز مفهومی اساسی در این مقاله مد نظر قرار گرفتهاند که برخی از آنها بدین قرارند: مرز میان علم به معنای خاص تجربی و دانش به معنای عام، مرز میان مفروض بودن و مصون بودن پیشفرض‌ها، مرز میان نسبیت معرفتی و نسبیت معرفتشناختی و مرز میان داوری تجربی و باور دینی, حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: باور; عمل; دین; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; پیش‌فرض; رویکرد تأسیسی; علوم تربیتی; معرفت

آیا «الگوی توسعة ایرانی ـ اسلامی» دست‌یافتنی است؟ - علی پایا (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
چکیده اندیشة مربوط به طراحی و تدوین الگویی «ایرانی ـ اسلامی» برای دستیابی به توسعه، مدتی است که در کشور مطرح شده است. در این زمان، برخی نویسندگان و نهادها مقالات و طرح‌هایی در خصوص مشخصه‌های چنین الگویی ارائه کرده‌اند. در مقالة حاضر استدلال می‌شود که با توجه به آنکه همة الگوهای توسعه در زمرة تکنولوژی‌ها محسوب می‌شوند و همة تکنولوژی‌ها به ظرف و زمینه‌ای که در آن به کار می‌روند، حساس‌اند و علاوه بر آن حامل ارزش‌هایی هستند که طراحان و نیز به کاربرندگان در آنها به ودیعه می‌گذارند، تکمیل و تدوین یک «الگوی ایرانی ـ اسلامی توسعه» به مثابة یک «تکنولوژی بومی» ممکن است؛ اما نکتة مهمی که کمتر به آن توجه می‌شود، آن است که چنین الگویی (به فرض کارآمد بودن و طراحی عقلانی داشتن)، جز در برخی جزئیات با دامنة محدود، با الگوهای کارآمدی که در دیگر کشورها، برای توسعه به کار می‌روند، تفاوتی نخواهد داشت. به این اعتبار، یاد کردن از چنین الگویی با عنوان «الگوی ایرانی ـ اسلامی»، عمدتاً نوعی «نامگذاری» و فعالیت «زبانی ـ معنایی» است و جنبة واقعی آن چندان برجسته نیست. , حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; الگوی توسعه; بن‌مایة مشترک انسانیت; حساسیت تکنولوژی به ظرف و زمینه و گرانبار بودن آن از ارزش‌ها; علم و تکنولوژی اسلامی و بومی; واژه‌های کلیدی: تکنولوژی

بررسی و طبقه‌بندی مفاهیم استعاری مدیریت دانش:مطالعه منابع وحیانی و روایی و منابع غربی - ابوالفضل گائینی; حسنعلی نعمتی شمس آباد; مرضیه صبائی (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
هدف مقاله، دستهبندی استعارههایی است که مفهوم دانش را تبیین و جایگاه آن را در مبحث مدیریت دانش، نمایان میکنند. در این مقاله مفاهیم نهفته در استعارههایی که در متون متخصصان این حوزه، برای واژه دانش بهکار گرفته شده، بررسی میشود و زمینه را برای پاسخ به این سوال فراهم میآورد که دانش در سازمانها، چه نقش و جایگاهی دارد و چگونه باید مدیریت شود؟ برای پاسخ به این سوال، مقالههای مدیریت دانش در تعدادی از پایگاههای علمی به صورت روشمند مرور شد. در همین راستا و به دلیل تاکید اسلام بر نقش و اهمیت دانش، مجموعهای از آیات قرآن و روایاتِ حاوی واژه علم استخراج گردید و پس از بررسی متنِ آیات و روایات به روش تحلیلی، مجموعه گستردهای از استعارهها، مختصِّ واژه علم گردآوری شد تا با در دست داشتن یک دستهبندی از استعارههای دانش موجود در متون وحیانی و روایی، ضمن مروری همه جانبه بر استعارههای دانش، بیانِ نتایجِ مدیریتی حاصل، ما را به سمت دستیابی به هدفمان که نمایش جلوه ارزشمندِ دانش برای رشد و تعالی هر سازمان است هدایت کند., حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی (MSSH)
Keywords: مدیریت دانش; استعاره; سازمان; حوزه و دانشگاه روش شناسی علوم انسانی; MSSH; دانش; استعاره مفهومی

شخصیت مدیران جهادی به کدام تیپ نزدیک تر است؟

طرح نامه ترسيم چشم انداز نظام مدیریت جهادی

فرهنگ سازمانی جهادي در مدیریت جهادی

فرهنگ و مدیریت جهادي کلید تحقق اقتصاد مقاومت

مدیریت جهادی اساس مدیریت بحران

مدیریت جهادی الگویی از گذشته تا همیشه

مدیریت جهادی به کمک رهبری معنوی

مدیریت جهادی مولفه ها

مدیریت جهادی نمونه ای از بکارگیری مبانی مدیریت اسلامی

مدیریت جهادی و نقش آن در گسترش فرهنگ پیشرفت و عدالت

مدیریت علمی، مدیریت اسلامی و مدیریت جهادی

مولفه های مدیریت جهادی در سازمان جهادی

نقش استراتژیک فرهنگ در مدیریت جهادیبازشناسی مفهومی و مبانی اعتقادی

نقش جهاد سازندگی در دوران پس از انقلاب و دفاع مقدس به عنوان شاخصی از مدیریت جهادی

مدیریت جهادی استراتژی مدیران شهری بر کارآفرینی و اشتغالزایی با رویکرد اقتصاد مقاومتی

ارزیابی ویژگیهای مدیریت جهادی و آسیب شناسی آن
The following values have no corresponding Zotero field: publisher: دانشگاه تهران

تحلیل تاثیر مدیریت جهادی بر تمایل به اجرای برنامه های تحول سازمانی
The following values have no corresponding Zotero field: publisher: دانشگاه تهران

مدیریت جهادی از منظر قرآن کریم (بصیرت و تربیت اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 11

مجموعه گفتارهای مدیریت جهادی (نامه دفاع)

مجموعه گفتارهای مدیریت جهادی (نامه دفاع)

مدل سازی مدیریت جهادی با بهره گیری از بیانات مقام معظم رهبری - احمدیان, علی‌اکبر (سیاست دفاعی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 22

مدیریت جهادی و امنیت مردم ‌نهاد در عرصه امنیتی - احمدی‌مقدم, اسماعیل (آفاق امنیت)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 9

کارکردهای اجتماعی انقلاب اسلامی: مطالعه اردوهای جهادی - افتخاری, اصغر; حسین‌زاده, احمد (مطالعات انقلاب اسلامی و دفاع مقدس)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 2

مولفه‌های مدیریت جهادی در بیانات امام خامنه‌ای(مدظله‌العالی) - افتخاری, اصغر; زرگرزاده, محمد علی; شمشیری, مهدی (فصلنامه مدیریت نظامی, 2018)
هدف این تحقیق، تبیین مؤلفه‌های مدیریت جهادی، برگرفته از بیانات عالمانه مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) و ارائه به جامعه مدیریتی کشور بهمنظور ترویج، به‌کارگیری و اجرایی کردن رهنمودهای ایشان در جامعه اسلامی است. پس از انقلاب اسلامی، به ویژه در سالهای دفاع مقدس، یکی از شیوههای مدیریت که به‌طور خاص مورد توجه مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) قرار گرفته است، «مدیریت جهادی» نام دارد. مدیریت جهادی برگرفته از تعالیم اسلامی و بهرهگیری از انرژی و توانمندی منابع انسانی است که با تکیه بر ارزشها و اعتقادات معنوی صورت می‌گیرد. مدیریت جهادی در واقع سبکی برخاسته از تفکّر بومی و متناسب با مقتضیات فرهنگی و اجتماعی جمهوری اسلامی ایران است. در این پژوهش تلاش شده است، مؤلفه‌های مدیریت جهادی در بیانات امام خامنه‌ای(مدظله‌العالی) مورد بررسی قرار گیرد. سوال تحقیق این است که مؤلفه‌های جهاد فرهنگی از منظر مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) کدامند؟ بنابراین چون در این تحقیق به این سؤال پاسخ داده خواهد شد، فرضیه نیز وجود ندارد. نوع تحقیق (کاربردی-توسعهای) که با استفاده از روش کیفی و گردآوری اطلاعات با بررسی سوابق موجود و مطالعات کتابخانه‏ای انجام شده است. در پایان، 18 گزاره، 4 مؤلفه و 32 زیرمؤلفه بهشرح زیر احصاء گردید: مفهوم مدیریت جهادی با 3 زیرمؤلفه؛ الزامات مدیریت جهادی با 10 زیرمؤلفه؛ ویژگیهای مدیریت جهادی با 6 زیرمؤلفه؛ دستاوردهای مدیریت جهادی با 13 زیرمؤلفه.
1735-5699
The following values have no corresponding Zotero field: number: 70
Keywords: جهاد; مدیریت; مدیریت اسلامی; مدیریت جهادی; مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی)

اﺻﻮل و ﺷﺎﺧﺺﻫﺎی اﻧﻘﻼﺑﯽﮔﺮی در ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺑﺎ روﯾﮑﺮد اﺳﻼﻣﯽ - آقابابایی, صالح (مدیریت در اسلام)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 13

بهره گیری از الگوی مدیریت بومی جهادی در تحقق اهداف توسعه - احمدی، علی اکبر

الگوی «عمل جهادی» از دیدگاه امام خامنه ای (مد ظله العالی) - اکبر محمدعلی, زاده; ساسان, زارع (مدیریت اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 3
Keywords: الگو; جهاد; امام خامنه ای; عمل جهادی; نظریه پردازی داده بنیاد

طراحی الگوی مفهومی توسعه مدیریت جهادی با استفاده از ترکیب روش سیستم های نرم و نگاشت شناختی - اله‌تولایی, روح; صباغی, زهرا (بهبود مدیریت)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 9

کشف عوامل شکل دهنده، ویژگی‌ها و مولفه‌های جهادی بودن منابع انسانی از منظر قرآن کریم - الهیاری‌بوزنجانی, احمد; رحیم‌نیا, فریبرز; مرتضوی, سعید; انصاری, محمدعلی (پژوهش های مدیریت منابع انسانی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 9

الگوی اسلامی ایرانی مدیریت و رهبری براساس شیوه مدیریت و رهبری امام خمینی (ره)، مقام معظم رهبری (مدظله) و فرماندهان دفاع مقدس - ایمانی‌حسنلوئی, مهدی (مدیریت و پژوهش های دفاعی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 15

معناشناسی واژة «جهاد» در قرآن کریم - بیژن کرمی, میرعزیزی; عسگر بابازاده, اقدم; شبنم, بهرامی; زهرا قاسم پور گنجه, لو (سراج منیر)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 23
Keywords: جهاد; روابط جانشینی; روابط همنشینی; قتال; معناشناسی

ارزش‏های جهاد و شهادت در شعارهای انقلاب اسلامی - پناهی, محمدحسین (نامه علوم اجتماعی, 2007)
یکی از منابع مهم شناخت ایدئولوژی و ارزش‏های انقلابات شعارهای آن‏ها است. انقلاب اسلامی نیز دارای شعارهای زیادی است که در آن‏ها ایدئولوژی انقلابی و ارزش‏ها و اهداف انقلاب مطرح و منعکس گردیده است. یکی از موضوعات مهمی که در شعارهای انقلاب اسلامی دیده می‏شود ارزش‏های مربوط به جهاد و شهادت است، که در قالب مفاهیم مختلفی مطرح شده است. هدف این مقاله بررسی شعارهای انقلاب اسلامی و استخراج و تجزیه و تحلیل این‏گونه شعارهاست، تا روشن شود این ارزش‏ها و ارزش‏های مربوط به آن‏ها چه جایگاهی در شعارها و نهایتاً در ایدئولوژی انقلاب اسلامی دارند. این پژوهش، که با روش تحلیل محتوا انجام شده است، نشان داد که در میان 4153 شعار انقلاب اسلامی 390 شعار حاوی مضمون‏های جهاد و شهادت وجود دارد، که خود حاوی حدود 850 مضمون مربوط به جهاد و شهادت و ارزش‏های مربوط به آن‏ها می‏باشند. تجزیه و تحلیل این مضمون‏ها نشان داد که حدود 21 درصد آن‏ها مربوط به ارزش‏های غایی، و حدود 23 درصد آن‏ها مربوط به ارزش‏های ابزاری جهاد و شهادت هستند. بقیه مضمون‏ها نیز در زمینه اعلام آمادگی برای جانبازی و شهادت در راه امام خمینی، خاستگاه اجتماعی شهیدان، اعلام آمادگی و دعوت به جهاد و شهادت، و ارتباط دادن انقلاب و شخصیت‏های آن و فداکاری و جانبازی انقلابیون به قیام امام حسین (ع) و سایر موضوعات می‏باشد. این بررسی حاکی از تأثیر زیاد ارزش‏های جهاد و شهادت در فرایند بسیج توده‏ای انقلاب اسلامی ایران است.
-
The following values have no corresponding Zotero field: number: 0
Keywords: انقلاب اسلامی; ارزش‏هایی غایی و ابزاری; ایدئولوژی ارزش‏های جهاد و شهادت; شعارهای انقلاب اسلامی

انتخاب روش مناسب تأمین مالی نوآوری ها با رویکرد مدیریت جهادی - پیشوایی, میرسامان; احسنی‌زاده, سامان (مدیریت فردا)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 13

تدوین الگوی مدیریت جهادی مبتنی بر بیانات مقام معظم رهبری (دام ظله العالی) - ترک‌زاده, جعفر; امیری‌طیبی, مسلم; محمدی, قدرت‌الله (مطالعات راهبردی بسیج)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 0

شناسایی و اولویت‌بندی ابعاد و مؤلفه‌های فرهنگی- اجتماعی مؤثر بر مدیریت جهادی در نظام اداری دانشگاه‌ها: رویکردی میان‌رشته‌ای - تسلیمی, محمد‌سعید; نوروزی, خلیل; عبدالحسین‌زاده, محمد (پاسداری فرهنگی انقلاب اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 6

سیره جهادی حضرت مهدی (عج) - تقی‌زاده‌اکبری, علی (حصون)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 1

جهاد؛ مقوله ای فرهنگی - اعتقادی در چارچوب سبک زندگی اسلامی - جانی‌پور, محمد; ستوده‌نیا, محمدرضا (پژوهشهای میان رشته‌ای قرآن کریم)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 4

تبیین راه‌برد نرم‌افزار‌گرایانه جهاد در قرآن کریم - جانی‌پور, محمد; ستوده‌نیا, محمدرضا (تحقیقات علوم قرآن و حدیث)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 11

معرفی الگوی مدیریت جهادی تهرانی مقدم - سیدرضا حجازی (نمای راهبری)

دکترین و اهداف مدیریت جهادی از دیدگاه مقام معظم رهبری (مدظله العالی) - حسن, مرادی; سید حسن, فیروزآبادی (مطالعات قدرت نرم)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 15
Keywords: مدیریت; اهداف; دکترین; رهبری و مدیریت جهادی

رابطه مدیریت جهادی و استراتژی های اقتصاد مقاومتی - حسین‌پور, داوود; رضائی‌منش, بهروز; محمدی‌سیاهبومی, حمیدرضا (پژوهش ها و سیاست های اقتصادی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 24

کارکردهای سیاسی و اجتماعی اردوی جهادی - حسین‌زاده, احمد (ره آورد سیاسی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 15

طراحی مدل سازمان جهادی - حسینی, مهدی; موغلی, علیرضا; سرلک, محمد‌علی; دلجو, غلامحسین (مدیریت سازمان‌ های دولتی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 3

رسانه ها، هویت اجتماعی و نگرش جهادی در مدیران - حضرتی, امید; اکبری‌محله‌کلایی, محمد (چشم انداز مدیریت دولتی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 5

تحقق اقتصاد مقاومتی با استفاده از راهبرد مدیریت جهادی (مورد مطالعه: سازمان تأمین اجتماعی استان اصفهان) - حمیدرضا محمدی, سیاهبومی; فرخنده, صالحی; عقیل قربانی, پاجی (پژوهش ها و سیاست های اقتصادی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 33
Keywords: جهاد; اقتصاد مقاومتی; تحریم; راهکار; مبارزه

مدیریت جهادی - حیدری‌تفرشی, غلام‌حسین (تحقیقات مدیریت آموزشی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 5

فرایند شکل‌گیری فرهنگ جهاددر نظام جامع آموزه‌های قرآن کریم - خرقانی, حسن; شاهبازپور, حسین (پژوهش های دفاعی امنیتی اسلام)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 2

الگوی فرهنگ سازمانی مطلوب با رویکرد جهادی؛ (مورد مطالعه: دفاع مقدس) - خصاف‌مفرد, حسین; باقری‌نصرآبادی, محسن (مدیریت فرهنگ سازمانی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 14

طراحی و اعتباریابی پرسشنامه فرهنگ مدیریت جهادی در بانک مسکن (مورد مطالعه:شعب استان تهران بانک مسکن) - ذوالفقاری‌زعفرانی, رشید; کلانتری, مهدی; بخش, بی‌تا‌شه (پژوهش اجتماعی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 10

بررسی زمینه های حاکمیتی جهاد سازندگی و نقش این زمینه ها در دستاوردهای آن از تشکیل تا ادغام، 1380 - 1358 - راحلی, حسین; شکوری, علی (جغرافیا و برنامه ریزی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 13

معرفی تجربیات مدیریت جهادی شرکت صا ایران - محمدجمال رازقی (نمای راهبردی)

تاملی بر جهاد و موقعیت های تربیتی آن از منظر قرآن - رجبی, طاهره; نوروزی, رضاعلی (اسلام و پژوهش های تربیتی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 7

تبیین بایسته های مدیران سیاسی مبتنی بر رهیافت مدیریت جهادی - رسول, یوسفی; بهرام, اکبری (مدیریت اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 2
Keywords: مدیریت جهادی; شایستگی; تحلیل مضمونی; مدیریت سیاسی

ظرفیت‌های تربیت ولایی ـ جهادی؛ زمینه‌ساز برپایی تمدن اسلامی - رهنمایی, سیداحمد (معرفت سیاسی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 9

ارزیابی مؤلفه های مدیریت جهادی بر عملکرد سازمانی با رویکرد کارت امتیازی متوازن - روح الله, تولایی; سجاد, شکوهیار (چشم انداز مدیریت دولتی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 19
Keywords: مدیریت جهادی; ارزیابی عملکرد; تصمیم گیری چند معیاره; کارت امتیازی متوازن; منطق فازی

بررسی شاخص‌های فرهنگ جهادی در اندیشه‌ی مقام معظم رهبری - زنگی‌آبادی, محمد; شبان‌نیا, قاسم (معرفت)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 26

کاربست مؤلفه های مدیریت جهادی در سازمان های آموزشی - زهره موسی, زاده; سوسن, کشاورز; فرشته, مقدم (علوم تربیتی از دیدگاه اسلام)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 11
Keywords: مدیریت جهادی; تفکر پیشرو; ساخت جهادی; مجاهدت محوری

ارائه الگوی مطلوب مدیریت جهادی در انقلاب اسلامی موردکاوی رهنمودهای رهبر انقلاب اسلامی - زین‌الدینی, مجید; محمدی‌سیاهبومی, حمید‌رضا (پژوهشنامه انقلاب اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 8

احصاء و بررسی مبانی، اصول و روش های کار و تلاش جهادی از منظر قرآن کریم - سلمان رضوان, خواه; مهدی فاضلی, دهکردی (مطالعات قرآن و حدیث)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 8
Keywords: جهاد; اقتصاد; تلاش; عمل; کار

شایستگی‌های مربی در زمینه تعلیم و تربیت با رویکرد جهادی - سلمانی, عباسعلی (پژوهش در مسائل تعلیم و تربیت اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 25

تدوین الگوی تربیت جهادی دانشجویان دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین(ع) - سلمانی, عباسعلی; سلمان‌پور‌سیاوشی, غلام‌رضا (پاسداری فرهنگی انقلاب اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 5

انقلاب اسلامی برای ایران چه کرد؟ (6)/ توسعه روستایی، جهاد سازندگی و مدیریت نهادی - سلیمان‌دارابی, حجت (پانزده خرداد)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 3

تبیین نظری اصول محتوایی و مولفه‌های مبنایی تدوین الگوی بومی (اسلامی– ایرانی) مدیریت: با تاکید بر مدیریت روستایی - سوادی, علی‌اصغر; پورطاهری, مهدی; رکن‌الدین‌افتخاری, عبدالرضا (برنامه ریزی و آمایش فضا)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 21

بررسی میزان تاثیر شاخص های مدیریت جهادی بنیاد شهید در ارتقای سطح فرهنگی خانواده های شهدا، مطالعه موردی، منطقه سه شهر مقدس مشهد - سید جواد, غیاثی; منصور حمید, بیگی (اسلام و مدیریت)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 11
Keywords: مدیریت جهادی; فرهنگ; خانواده شهدا

اقتصاد مقاومتی؛ نماد مدیریت جهادی در اقتصاد سیاسی ایران - سید مرتضی, هزاویی; علی زیرکی, حیدری (مطالعات انقلاب اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 37
Keywords: مدیریت جهادی; اقتصاد مقاومتی; اقتصاد سیاسی; توسعه; دولت; رانتیر

طراحی و تدوین الگوی فرهنگ دفاع مقدس - شعبانی‌سارویی, رمضان (مطالعات ملی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 16

طراحی الگوی ساختاری فرهنگ مدیریت جهادی در بنگاه‌های اقتصادی دولتی - شه‌بخش, بی‌تا; ذوالفقاری, رشید; کلانتری, مهدی (رهیافت انقلاب اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 12

شناسایی مولفه‌های فرهنگ سازمانی جهادی با تکیه بر تجربه مدیران جهاد سازندگی - ظهوریان‌ابوترابی, میثم; مرتضوی, سعید; لگزیان, محمد; فراحی, محمدمهدی (مدیریت اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 26

بررسی تأثیر مدیریت جهادی بر آموزش کارآفرینی در دانشگاهها - عباس, غریب; علی علی, طالب; ستاره, عباسی; اردشیر, شیری (مطالعات الگوی پیشرفت اسلامی و ایرانی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 8
Keywords: مدیریت جهادی; کارآفرینی; آموزش کارآفرینی; سطوح مدیریتی

مفهوم پردازی مدیریت جهادی در پرتو قرآن کریم - عبدی, بهنام; طاهری‌هشی, علی (مطالعات بین رشته ای دانش راهبردی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 5

پیش‌بینی رفتار نوآورانه و خلاقیت سازمانی بر اساس مدیریت جهادی مبتنی بر سرمایه روان‌شناختی - عینی‌پور, جواد; آقائی, اصغر (مدیریت منابع در نیروی انتظامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 6

بررسی تاثیر مدیریت جهادی بر آموزش کارآفرینی در دانشگاه ها؛ مورد مطالعه: مدیران دانشگاه های آزاد مازندران - غریب, عباس; علی‌طالب, علی; عباسی, ستاره; شیری, اردشیر (مطالعات الگوی پیشرفت اسلامی ایرانی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 4

تبیین رویکرد جهادی در اقتصاد مقاومتی از دیدگاه رهبر معظم انقلاب - فراهانی‌فرد, سعید; غفاری, مجتبی (پژوهش های اقتصاد مقاومتی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 1

ضرورت تغییر در سبک زندگی جهت تحقق اقتصاد مقاومتی و پیاده‌سازی مدیریت جهادی در جامعه اسلامی - قاسمی, زهرا; جرفی, عبدالامیر; محمودیان, حمید (رهیافت انقلاب اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 12

مدیریت جهادی شیوه ای تحقق یافته از مدیریت اسلامی (مطالعه ی موردی جهاد سازندگی در دهه ی نخستین انقلاب اسلامی ایران) - قائد‌علی, حمید‌رضا; عاشوری, مهدی (مهندسی فرهنگی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 9

فرهنگ سازمانی حاصل از مدیریت جهادی (مطالعه ی موردی جهاد سازندگی در دفاع مقدس) - قائد‌علی, حمید‌رضا; مشرف‌جوادی, محمد‌حسین (مهندسی فرهنگی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 8

بررسی ویژگی های جهادگران در قالب مؤلفه های هوش معنوی (مطالعه موردی جهاد سازندگی در دهه نخستین انقلاب اسلامی ایران) - قائد‌علی, حمید‌رضا; مشرف‌جوادی, محمد‌حسین (مطالعات راهبردی بسیج)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 17

تحلیل مدیریت جهادی با رویکرد پویایی شناسی سیستم - قربانی‌زاده, وجه‌اله; اصغر‌زاده, حسین‌علی (مدیریت منابع در نیروی انتظامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 3

تحلیل محتوای متون سبک مدیریت جهادی - قربانی‌زاده, وجه‌اله; الوانی, سید‌مهدی; علی‌اصغرزاده‌رومیانی, حسین (مطالعات مدیریت انتظامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 10

راهبرد (جود، جهاد و اجتهاد) از شعار تا عینیت در بنیاد فقهی مدیریت اسلامی - قزی, رضا (مدیریت در اسلام)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 1

استراتژی های اثربخش برای رفع موانع اجرایی پروژه بزرگراه امام علی (ع) با تأکید بر آموزه های دینی و تفکر جهادی - کاظم‌نیا, محمداحسان; مفاخریان, سیدعلی (اقتصاد شهر)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 5

جهادی بودن؛ الگوی اقدام و عمل قرآنی در مواجهه با رسانه‌های نوین - کلانتر‌مهرجردی, علیرضا; صولتی, حسین (معرفت)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 27

شایستگی های مدیریتی مدیران جهادی؛ تحلیلی داده بنیاد - گنجعلی, اسداله; علی‌شیری, محمدمهدی; بیدی, مجتبی (چشم انداز مدیریت دولتی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 5

فرهنگ جهادی در کلام و پیام امام خمینی(ره) - رستمی، محمد (فرهنگ جهاد)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 3

شناسایی مولفه های فرهنگ و مدیریت جهادی در حوزه کسب و کار (با تاکید بر پیاده سازی اقتصاد مقاومتی) - محمدرضا, سلطانی (اسلام و مدیریت)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 12
Keywords: مدیریت جهادی; اقتصاد مقاومتی; فرهنگ و ارزش های اسلامی; کسب و کار

اصول و مبانی قرآنی مدیریت جهادی بحران های اجتماعی - محمدی‌سیرت, حسین (مدیریت بحران و وضعیت های اضطراری)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 6

جهت گیری جهادی پیامبر اکرم - محمود, اصغری (پژوهش های اجتماعی اسلامی (اندیشه حوزه سابق))
The following values have no corresponding Zotero field: number: 75

الگوی شایستگی مدیران جهادی بر مبنای بیانات حضرت امام (ره) و مقام معظم رهبری (مدظله) - مختاریان‌پور, مجید; فرهمندنیا, حوریه (پژوهش های انقلاب اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 6

بررسی عوامل بازدارندۀ استمرار روحیۀ مدیریت جهادی پس از دوران دفاع مقدس - مختاریان‌پور, مجید; کوثری, روح‌الله (مدیریت سرمایه اجتماعی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 5

بررسی عوامل مؤثر در مشارکت اعضای بسیج در ارتقای نظم و امنیت اجتماعی جامعه (مورد مطالعه استان چهار محال و بختیاری) - مرادی‌پردنجانی, حجت‌اله; مطلبی, ساناز (مطالعات راهبردی بسیج)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 17

فرهنگ سازمانی جهادی؛ عامل کلیدی مدیریت جهادی - مرتضوی, مهدی; زارع‌پور‌نصیرآبادی, فضل‌اله (مهندسی فرهنگی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 7

آسیب شناسی فرهنگ و مدیریت جهادی با استفاده از روش فراترکیب - معصومه, الماسی; عبدالله, توکلی (مدیریت در دانشگاه اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 16
Keywords: مدیریت جهادی; فرهنگ; فرهنگ جهادی; آسیب شناسی; فراترکیب

پژوهشی پدیدارشناسانه برای فهم جوهره مدیریت جهادی - میثم, لطیفی; حسن, سعدآبادی (راهبرد فرهنگ)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 28

مدل پارادایمی مدیریت جهادی با استفاده از نظریه داده بنیاد - میلاد شماعی, کوپایی; محمدرضا اسمعیلی, گیوی (چشم انداز مدیریت دولتی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 19
Keywords: سازمان جهادی; ابعاد مدیریت جهادی; مدیر جهادی; نرم افزار MAXQDA; نظریه داده بنیاد

تجربه مدیریت نهادهای انقلاب اسلامی به عنوان سازمانهایی نوین، الگویی برای مهندسی فرهنگی سازمانها - ناظمی‌اردکانی, مهدی (مصباح)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 16

نگاهی به چالش های پیش روی فرهنگ و مدیریت جهادی و الزامات آن در ایران - نوروزی, فریبا; یارقلی, علیرضا (مطالعات راهبردی علوم انسانی و اسلامی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 2

مدیران جهادی،اشتراکات و افتراقات با برنامه ریزی رایج - نوری, روح‌الله (مدیریت در اسلام)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 11

جهاد علمی در دانشگاه تراز انقلاب اسلامی از دیدگاه قرآن کریم با تأکید بر تفسیر المیزان - هاشمی‌خانعباسی, سید‌علی; نوروز‌ولاشدی, رضا (مطالعات قرآنی)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 8

رهبری و مدیریت پیامبر اسلام (ص) در شرایط بحران: (جنگ خندق و مدیریت دفاعی رسول الله (ص)) - ولوی, علی‌محمد (مطالعات راهبردی بسیج)
The following values have no corresponding Zotero field: number: 1

شناسایی و تبیین ارکان جهت‌ساز مکتب شهید سلیمانی - محسن رضایی میرقائد; روح اله تولایی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
هدف: توصیف شهید سلیمانی توسط مقام معظم رهبری به مکتب، وی را از مقام فردی بودن و فردبودن خارج و در حوزۀ «شخصیت» معرفی می‌کند. او یک شخص نیست بلکه یک «شخصیت، مرام، عقیده و نحوۀ سلوک عملی در اسلام» است. درهمین راستا شناسایی ارکان جهت‌ساز این مکتب می‌تواند راه‌یابی به مکتب شهید سلیمانی و شروع رشد در آن را رهنمون گردد.روش‌شناسی: تحقیق حاضر از نوع تحقیقات توصیفی است. استفاده از خبرۀ مطلع همراه و همسنگر با شهید سلیمانی که در دوران فراز و فرود انقلاب از نزدیک با ایشان سلوک داشته است، داده‌های مورد نیاز برای پژوهش حاضر را فراهم آورده است؛ لذا در این تحقیق از روش‌شناسی روایت‌پژوهی استفاده شده است.یافته‌ها: بر این مورد تأکید دارند که اصل اساسی این مکتب «بر محور ولیّ بودن» است که خود را در «ما می‌توانیم» متبلور می‌کند. لذا می‌تواند از انحصار جغرافیا بیرون رود و به نوعی فرهنگ و اندیشه منحصر به فرد بدل شود. نتایج: نشان می‌دهد که ارکان اصلی جهت‌ساز مکتب شهید سلیمانی که در یک منظومۀ تعاملی بایکدیگر مرتبط‌اند، عبارت‌اند از: شناخت تکلیف و تکلیف‌گرایی، جهاد با نفس، مدیریت جهادی، مردم‌داری و اصالت اقناع سایرین در مقام عمل., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; مکتب سلیمانی; قاسم سلیمانی; جبهۀ مقاومت; روایت‌پژوهی; شهادت بزرگ; مدیران جهادی

الگویابی دانشگاه اخلاق مدار در گام دوم انقالب اسلامی مبتنی بر حکمرانی علمی-اسلامی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
در این پژوهش بر اساس راهبردها و توصیه‌های امام خامنه‌ای(مد ظله العالی) در زمینة علم و پژوهش و اخلاق و معنویت در گام دوم انقلاب، به الگویابی دانشگاه اخلاق‌مدار پرداخته‌ شده است. ضرورت چنین پژوهشی معطوف نقش علم و فناوری و جایگاه آن یعنی دانشگاه در پیشبرد اهداف کشور برای ایجاد جامعه و کشوری اسلامی به عنوان مرحلة چهارم، و شکل‌گیری تمدن نوین اسلامی در مرحلة پنجم انقلاب اسلامی و در گام دوم انقلاب، به منظور رسیدن به ولایت عظمی(ارواحنا فداه) است. در این بین، با تحلیل محتوای بیانات رهبری و تجزیه و تحلیل مباحث، مؤلفه‌های مد نظر مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج این پژوهش نشان داده است که بر اساس وقایع تاریخی و واقعیت‌های جهان کنونی، الگوهای دانشگاهی غربی نتوانسته است نیازهای مادی و معنوی بشریّت را برآورده کند. به همین دلیل الگویابی دانشگاه اخلاق‌مداری که بتواند کمال مادی انسان‌ها و سعادت اخروی آنها را رقم بزند، از اهمیت بسیاری برخوردار است. , سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: علم; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; حکمرانی; گام دوم انقلاب; اخلاق و معنویت; دانشگاه اخلاق‌مدار

چالش ها و موانع تحقق نظام انقلاب ی تمدن ساز (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
با پیروزی انقلاب اسلامی نقطه‌عطفی برای ایجاد تمدن نوین اسلامی پدید آمد و با دگرگون شدن معادلات حاکم بر زندگی جمعی، فضای مناسبی برای تمدن‌سازی اسلامی فراهم شد. از این رو، می‌توان گفت انقلاب اسلامی فرصتی بی‌بدیل در اختیار متولیان نظام اسلامی قرار داد تا الگوی تمدن اسلامی را طراحی و مراحل اجرایی آن را قدم به قدم دنبال کنند. نظام انقلابی بر آن است که با بهره‌گیری از دستاوردهای تمدن اسلامی، به ایجاد تمدنی نوین بپردازد که تمام جنبه‌های تمدنی را دربر داشته باشد. تمدن نوین اسلامی برای حرکت در مسیر صحیح، با چالش‌هایی مانند: فرهنگ مهاجم غربی و اختلاف‌افکنی در میان مسلمانان، و موانعی چون مشکلات اقتصادی جوامع مسلمان و توجه نکردن به عقلانیت دینی مواجه است. توجه به نقش رهبران دینی، فکری، فرهنگی و گروه‌های مرجع و نخبگان در هدایت مردم راهکار اصلی فرهنگ‌سازی در جامعه و مقابله عملی با مشکلات و موانع است. این پژوهش که با روش توصیفی ـ تحلیلی تدوین شده است، ضمن آسیب‌‌شناسی، به بررسی موانع و چالش‌های پیش رو در تحقق نظام انقلابی تمدن‌ساز و تمدن نوین اسلامی پرداخته و راهکار‌های مناسب برای تهدید‌های ممکن ارائه شده است., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: تمدن نوین اسلامی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بیانیه گام دوم انقلاب; تمدن‌سازی; نظام انقلابی; نظام تمدن‌ساز

خوانش متن و ساختار بیانیه گام دوم انقلاب از منظر اسناد راهبردی در آینده نگاری (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
, سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2

شاخص های حکمرانی مطلوب از منظر ایت الله خامنه ای ؛کاوشی بر بیانیه گام دوم انقلاب (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
, سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2

طراحی مدل مدیریت نظام انقلابی براساس بیانیۀ دوم انقلاب اسلامی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
هدف از این پژوهش ارائۀ مدل مدیریت نظام انقلابی براساس بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی است که با استفاده از روش پژوهش کیفی - نظریه داده‌بنیاد و با ماهیت اکتشافی – بنیادی انجام گرفته است. ازطریق روش نمونه‌گیری گلوله‌برفی به‌وسیلۀ مصاحبه‌های عمیق و تشکیل گروه‌های کانونی با 18 نفر از خبرگان، دادههای پژوهش جمع‌آوری شد. دادهها براساس نظریۀ داده‌بنیاد و با رویکرد ساخت‌گرا کدگذاری و تجزیه‌و‌تحلیل شدند. از نتایج پژوهش نخست، دریافت می‌شود که نظریۀ نظام انقلابی در مبانی فلسفی و مؤلفه‌های سیاسی با دیگر نظام‌های سیاسی دنیا تفاوت دارد؛ و دوم اینکه، برای مدیریت همۀ مراحل دولت‌سازی، نظام‌سازی، جامعه‌پردازی و تمدن‌سازی نظام انقلابی مطرح بوده و این نوع نظام ضرورتی مستحکم برای تحقق تمدن نوین انقلابی به‌شمار می‌آید. در پایان، مدل نهایی مدیریت نظام انقلابی ارائه شده است., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: انقلاب اسلامی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; نظریۀ داده‌بنیاد; نظام انقلابی; بیانیه گام دوم انقلاب؛ انقلاب; مدیریت نظام انقلابی; نظام غربی; نظریه انقلابی

طراحی و الگویابی چشم انداز دولت مطلوب گفتمان انقلاب اسلامی مبتنی بر بیانیۀ گام دوم انقلاب (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
یکی از اهداف متعالی انقلاب اسلامی ایران، نظریه‏پردازی در مسیر تحقق «تمدن نوین اسلامی» است. بنابر نظریه‏‏های ارائه‎شده که مرجعیت علمی و پرچم‌دار اصلی آن رهبری معظم انقلابK هستند، فرایندهایی (شکل‌گیری انقلاب اسلامی، تشکیل نظام اسلامی، برپایی دولت اسلامی، تشکیل جامعۀ اسلامی و برپایی تمدن نوین اسلامی) برای دستیابی به این هدف مهم تعریف شده است. این فرایند رو به پیشرفت با وجود پیشرفت‏های درخور توجهی که در چهار دهۀ نخست عمر انقلاب رخ داد، در سومین مرحلۀ آن یعنی «برپایی دولت اسلامی» با موانع جدی روبه‌رو بوده است و هنوز دولت تراز گفتمان انقلاب اسلامی به‌نحوی‌که با استانداردها و معیارهای حداکثری دین اسلام و آرمان‌های انقلاب اسلامی هماهنگ و همسو باشد در ایران شکل نگرفته است. به تصریح رهبر انقلابK،گام اصلی حرکت تمدنیِ انقلاب اسلامی در مقطع کنونی، ایجاد دولت اسلامی است که بدون تحقق آن، دستیابی به دو مرحله بعدی میسر نخواهد شد؛ بنابراین، در پژوهش پیش‌رو به‌دنبال پاسخگویی به این دغدغه و پرسش هستیم که دولت مطلوب و تراز انقلاب اسلامی باید چه ویژگی‎ها و شاخصه‌هایی داشته باشد تا بتواند در مسیر تحقق تمدن نوین اسلامی نقش محوری ایفا کند؟ به‌این‌منظور، در پژوهش پیش‌رو ویژگی‌های دولت تراز و مطلوب گفتمان انقلاب در سه لایه: شاخصه‌ها و ویژگی‌های دولت تراز در داخل، شاخصه‌ها و ویژگی‌های دولت تراز در جهان اسلام، و شاخص‎های دولت تراز در نظام بین‎الملل منبطق بر متن بیانیۀ گام دوم انقلاب بررسی شده است. طبق بررسی‎ها و نتایج این پژوهش که با استفاده از روش‎های توصیفی - تحلیلی و ابزارهای کتابخانه‏ای به‏شیوۀ سندکاوی انجام شد، مهم‎ترین ویژگی‌های دولت تراز انقلاب در سطح داخلی شامل معنویت‎گرایی، علم‎گرایی، شایسته‎سالاری، عقلانیت‎محوری، مشارکت‏جویی، قانون‎محوری، شفافیت‎گرایی، و بوم‎گرایی اقتصادی؛ در سطح جهان اسلام شامل امت‏گرایی، امنیت‎زایی، حامی مقاومت، ام‏القرایی و وحدت‎گرایی، و بالأخره در سطح بین‌المللی شامل ضدهژمون‌گرایی، پایبندی به اصول اخلاقی و انقلابی‎، عزت‎طلبی و صلح‎طلبی ‏است. با تکمیل شاخصه‌های دولت تراز گفتمان انقلاب اسلامی در این سه لایه، به‎صورت ترکیبی و توأمان، می‌توان یک گام به مرحله نهایی انقلاب اسلامی، یعنی مرحله تمدن‎سازی نزدیک شد., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: تمدن نوین اسلامی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بیانیۀ گام دوم انقلاب; چشم‌انداز انقلاب اسلامی; دولت مطلوب

نظام انقلابی تمدن ساز در اندیشۀ امام خامنه ای(مدظله)؛ مراحل، موانع و الزامات (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
براساس منظومۀ فکری امام خامنه‎ایمدظله‎العالی، انقلاب اسلامی و نظام ولایی برآمده از آن به‎منظور نیل به مرحلۀ تمدن‎سازی اسلامی و زمینه‎سازی برای ظهور حضرت صاحب الزمانأرواحنا‎فداه، باید مراحلی را طی کند و ضرورت دارد در گام دوم انقلاب برای تحقق این هدف متعالی با مجاهدت در این راه، ضمن شناسایی موانع و برطرف نمودن آن‎ها، بر الزامات و دستورالعمل‎های خاصی تقید و پایبندی داشته باشند. در این پژوهش با بررسی اندیشۀ مقام معظم رهبریمدظله‎العالی به روش توصیفی، ضمن ارائۀ تصویری از مراحل مطلوب برای ایجاد تمدن اسلامی، مهم‎ترین موانع تحقق نظام انقلابی تمدن‎ساز از نظر معظم له، در قالب موانع دورنی و بیرونی و مهم‎ترین الزامات مورد نیاز برای تحقق این مهم، در بُعد الزامات مرتبط با مردم و مسئولان تبیین می‏شود., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: دولت; جامعه; نظام; تمدن اسلامی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بیانیه گام دوم انقلاب؛ انقلاب; امام خامنه‌ای مدظله ‎العالی

فهم منطق دوگانه ها در اندیشۀ رهبران انقلاب با تأکید بر بیانیۀ گام دوم انقلاب و هندسۀ پیشرفت (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
اندیشۀ امام& تکامل‌یافته‌ترین اندیشۀ سیاسی در تاریخ شیعه است که توانست میان دوگانه‌هایی مانند خواست مردم و حقیقت (دین)، آرمان و واقعیت، تکلیف و نتیجه، جمهوریت و اسلامیت، و ... تلائم و سازگاری برقرار کند. در اندیشۀ رهبر فعلی انقلابK، دوگانه‌هایی مانند پیشرفت و معنویت، پیشرفت عدالت، تمدن و فرهنگ، و ... به سازگاری رسیده‌اند. این سازگاری در بیانیۀ دوم بیشتر به تکامل رسیده است. در این مکتوب، شواهد و موارد این تکمیل و تکامل در بیانیۀ گام دوم انقلاب را چندان نشان نداده‌ایم. پیش و بیش‌از این اقدام، با طرح منطق و الگویی، این امکان را پیش‌رو نهاده‌ایم که بتوان با آن، دوگانه‌های متلائم و سازگارشدۀ دیگری را در اندیشۀ رهبریK، به‌گونه‌ای هندسه‌مند و ساختاریافته فهمید و دقیق‌تر و عمیق‌تر بررسی کرد. به‌بیان‌دیگر، به‌جای ورود مصداقی، با تحلیل هندسۀ اندیشۀ رهبران انقلاب و تأکید بر اندیشۀ مقام معظم رهبریK، الگویی فرارو نهاده‌ایم که با اتکای به آن، بتوان دوگانه‌های موجود در بیانیۀ گام دوم را استخراج و نظریه‌مند، منظم و منظومه‌مند ساخت. همچنین، سعی کرده‌ایم با توجه به آینده‌گرایی و رویکرد تمدنی بیانیۀ گام دوم، پیشرفت را در کانون تحلیل و فهم ساختار سازگاری دوگانه‌ها در اندیشۀ رهبر انقلاب قرار دهیم., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; پیشرفت; بیانیۀ گام دوم انقلاب; سازگاری; دوگانه‌ها; رهبر انقلاب

کارکردهای اتحاد و انسجام اسلامی در ایجاد تمدن نوین اسلامی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
تمدن‌سازی نوین اسلامی یکی از کارکردهای مهم اسلام در راستای حاکمیت اسلام بر جهان است. پس از رحلت پیامبر9، انحراف بزرگی در اندیشه و عمل مسلمانان پدیدار شد و بسیاری از افکار جاهلی دوباره احیا و جامعه متحد و یک‌پارچه مسلمانان دچار تفرقه و تمدن نوپای اسلام به وضعیت نابسامانی دچار شد. در مقاله حاضر باتوجه‌به پیشینه اختلافات مسلمانان و نتایج زیان‌بار آن، به این پرسش پرداخته شده که اتحاد و انسجام اسلامی چه تأثیری در تحقق تمدن نوین اسلامی دارد. در این راستا با الگوگیری از بیانیه گام دوم مقام معظم رهبری به‌عنوان فیلسوف و نظریه‌پرداز تمدن نوین اسلامی، با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی، به کارکردهای مختلف اتحاد و انسجام اسلامی در جهت تحقق تمدن نوین اسلامی پرداخته شده است. در این خصوص میتوان گفت اتحاد و انسجام اسلامی ظرفیتهای فراوانی را در جهت تشکیل امت واحد، گسترش فضای گفتمانی، پرهیز از تفرقه و واگرایی و کاهش تعصب و افراطیگری به‌عنوان عوامل زمینه‌ساز تمدن نوین اسلامی ایجاد خواهد کرد., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: مقام معظم رهبری; تمدن نوین اسلامی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; اتحاد; انسجام; بیانیه گام دوم انقلاب؛ اسلام

مبانی انسان شناختی نظریه نظام انقلابی با تأکید بر بیانیه گام دوم انقلاب (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
نظریه نظام انقلابی مبتنی بر مبانی نظری مستحکمی است که با تبیین آنها این مهم تعمیق و توسعه خواهد یافت و مبانی هر نظام و نهاد اجتماعی خواهد بود. رویکرد دینی پایهگذارانِ انقلاب اسلامی به انسان، مولد نظریه نظام انقلابی است که بر جامعیت انسانشناسی اسلامی استوار میباشد و انسانشناختی یکی از مبنای آن را تشکیل میدهد. درواقع، شناسایی نیازهای حقیقی انسان از نیازهای کاذب، و ابتنای نظامهای اجتماعی و اخلاقی بر پایه نیازهای اصیل و واقعی و متناسب با هدف غایی انسان، پشتوانه منطقی و معقول هدف این نوشتار که با روش توصیفی و تحلیلی نگاشته شده، شناسایی مبانی انسانشناختی انقلاب اسلامی، و معرفی آن به‌عنوان الگویی مناسب برای جهانیان است. در تحقق این هدف، نگارنده با بازشناسی بحرانها و آسیبهای انسان متجدد، ضمن به چالش کشیدن انسانشناسی مکاتب معارض همانند اومانیسم و اگزیستانسیالیسم، شاخص و تمایز عمده انسانشناسی نظریه نظام انقلابی را بر پایه این نگاه به انسان دانسته است که اسلام، انسان را موجودی دوساحتی، یعنی جسمانی و روحانی میداند. ازاین‌رو، با عنایت به ابعاد روحی و جسمی آدمی، مبانی انسانشناسی نظریه نظام انقلابی اسلامی، با تأکید بر بیانیه گام دوم انقلاب، بر مبنای فطرت، عقل و کرامت انسانی بنا شده است و ارزشهایی چون خدامحوری، تکامل روحی، آزادی اجتماعی و معنوی، عدل، تساهل و مدارا، از ارزش‌های بنیادین آن محسوب میشوند., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: فطرت; آزادی; انسان‌شناسی; کرامت انسانی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بیانیه گام دوم انقلاب؛ نظریه نظام انقلابی; عقل‌ورزی

مبانی نظری «جامعه اسلامی » در منظومه فکری حضرت امام خامنه ای (مدظله العالی) (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
مفهوم‌شناسی جامعه اسلامی و فهم مبانی نظری آن در این نوشتار، حداقل از دو جهت اهمیت دارد: اولاً اینکه این مفهوم یکی از وجوه تمایز و تشخصِ این جامعه با سایر جوامع (نظیر جامعه لیبرالی، جامعه کمونیستی یا حتی جوامع دینیِ غیراسلامی نظیر جامعه مسیحی یا جامعه یهودی) است؛ ثانیاً در مراحل پنج‌گانه رسیدن به تمدن اسلامی (انقلاب اسلامی، نظام اسلامی، دولت اسلامی، جامعه اسلامی و تمدن اسلامی) که از سوی آیت‌الله خامنه‌ای به‌عنوان متفکر و اندیشمند مسلمان  ترسیم شده، جامعه اسلامی به‌عنوان چهارمین موقف از مواقف تمدن‌سازی، از اهمیت بالایی برخوردار است. حضرت آیت‌الله خامنه‌ای به‌عنوان متفکر مسلمان، تلقی خاصی از مفهوم جامعه اسلامی دارند. پرسش بنیادین پژوهش حاضر این است که مهم‌ترین مؤلفه‌های مبناییِ تأثیرگذار بر تلقی آیت‌الله خامنه‌ای از جامعه اسلامی کدام‌اند و نحوه این تأثیرگذاری چگونه است. برای فهم این تلقی خاص و نیز کشف جایگاه جامعه اسلامی در منظومه فکری ایشان، لازم است بنیادهای پیشینیِ جامعه اسلامی در نگاه ایشان فهم شود. روش نوشتار حاضر، توصیفی-تحلیلی است. فرضیه این نوشتار این است که مبانی پیشینیِ آیت‌الله خامنه‌ای (که ذیل عنوان کلی بنیادهای اندیشه اسلامی می‌توان از آن یاد کرد) تأثیر تعیین‌کننده‌ای بر تلقی و نوع نگاه ایشان به جامعه اسلامی دارد. یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهد چهار مفهوم بنیادینِ «توحید»، «ولایت»، «هستی‌شناسی اسلامی» و «انسان‌شناسی اسلامی»، تأثیر خاصی بر مختصات و ترسیم جایگاه جامعه اسلامی در نگرش آیت‌الله خامنه‌ای دارند., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: ولایت; انسان‌شناسی; توحید; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; آیت‌الله خامنه‌ای; بیانیه گام دوم انقلاب؛ جامعه اسلامی

مبنای انسان شناختی تمدن اسلامی در قرآن و روایات (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
ﭘﺎﯾﻪﮔﺬاری، ﺗﮑﻮن و ﮔﺴﺘﺮش ﺗﻤﺪنﻫﺎ از اﻗﺪاﻣﺎت ﮐﻢﻧﻈﯿﺮ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ. ﺗﻤﺪن در ﻃﻮل ﺗﺎرﯾﺦ ﻋﺎﻣﻞ اﺻﻠﯽ ﻫﻮﯾﺖدﻫﯽ ﺑﻪ اﺟﺘﻤﺎع اﻧﺴﺎن ﺑﻮده اﺳﺖ؛ ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ علت اﻣﺮوز ﻫﺮ ﻣﻠﺘﯽ ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﺑﺎزﯾﺎﺑﯽ ﻫﻮﯾﺖ ﺗﻤﺪﻧﯽ ﺧﻮﯾﺶ اﺳﺖ. ﺗﻤﺪن اﺳﻼﻣﯽ ﯾﮑﯽ از ﺗﻤﺪنﻫﺎی جدی ﺑﺸﺮی است. ﺷﺎﺧﺼﻪ ﺑﺎرز تمدن اسلامی ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪی ﻣﺤﺘﻮاﯾﯽ آن اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻫﺮ ﺑﺮﻫﻪ زﻣﺎﻧﯽ و ﻣﮑﺎﻧﯽ ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ﺑﺎزﯾﺎﺑﯽ دارد. در اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺑﺎ روش اﺳﺘﻨﺎدی و روﯾﮑﺮد ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ‌ـ ﺗﻮﺻﯿﻔﯽ ﺑﻪ مبانی انسان شناختی ﺗﻤﺪن اﺳﻼﻣﯽ از دﯾﺪﮔﺎه ﻗﺮآن و ﺣﺪﯾﺚ ﻣﯽﭘﺮدازﯾﻢ. ﺑﺮ اﺳﺎس ﻧﺘﺎﯾﺞ ﺣﺎﺻل، در ﻧﮕﺮش ﻗﺮآﻧﯽ، ﻣﺆﻟﻔﻪﻫﺎی اﻧﺴﺎنﺷﻨﺎﺳﯽ در ﺗﻤﺪن اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺎ ﻧﮕﺮش آنﺟﻬﺎﻧﯽ ﺗﻔﺴﯿﺮ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ و اﯾﻦ ﻧﮕﺮش ﺳﺒﺐ اﻋﺘﻼی ﺗﻤﺪن ﻣﯽﺷﻮد. در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺮای ﺟﺎﻣﻌﻪ آرﻣﺎﻧﯽ، ﻣﺒﺎﻧﯽ ﻣﻬﻤﯽ مثل کمال‌پذیری، اختیار، تزکیه، بصیرت و امانت دار الهی بودن را ﺑﺮﻣﯽﺷﻤﺮد., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: انسان‌شناسی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بیانیه گام دوم انقلاب؛ ﻣﺒﺎﻧﯽ; ﺗﻤﺪن; ﺗﻤﺪن اﺳﻼﻣﯽ

بازخوانی تطبیقی وصیت نامه الهی-سیاسی امام(ره) و بیانیه گام دوم انقلاب (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
از دغدغده‌ها و دلواپسی‌های مؤسسان و وفاداران به انقلاب‌های سیاسی و اجتماعی استقرار و تثبیت و استمرار و کارآمدی نظام برآمده از انقلاب و استمرار گفتمان انقلابی است. حضرت امام; به‌عنوان بنیان‌گذار و مقام معظم رهبری به‌عنوان مفسر و ادامه‌دهنده مسیر تعیین‌شده امام;، ضمن واکاوی محتوا، ارزش انقلاب و نظام اسلامی با آسیب‌شناسی هوشمندانه و ریل‌گذاری مناسب، در صدد تضمین مانایی و زدودن آسیب‌های احتمالی هستند. وصیت‌نامه الهی-سیاسی امام; و بیانیه گام دوم انقلاب، مشیر به این هدف متعالی است. هر دو مکتوب ناظر به مآل‌اندیشی و مهندسی و ترسیم نقشه راه پرمخاطره آینده است. در این پژوهش ضمن بازخوانی هر دو مکتوب ارزشمند با نگاه تطبیقی، وجوه مشترک درخورتوجهی استخراج و عنوان‌گذاری و تحلیل شد. روح هر دو نوشته واحد است؛ گویی فرد واحدی به اقتضای زمان و مکان مختلف، برای آینده انقلاب طرح راهبردی ارائه کرده است. روش ما در این تحقیق برای جمع‌آوری اطلاعات، روش کتابخانه‌ای است. سپس با رویکرد تطبیقی و تحلیلی، ایده‌های راهبردی دو رهبر انقلاب در طول زمان باتوجه‌به تطورات تاریخی مورد خوانش قرار گرفت., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; نظام اسلامی; بیانیه گام دوم انقلاب; دشمن; وصیت‌نامه امام

مولفه ها و شاخص های فرهنگی تمدن نوین اسلامی از منظر آیت الله خامنه ای با رویکردی بر بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
جوامع اسلامی زمانی در مسیر تمدن‌سازی حرکت خواهند کرد که با عقلانیت، علم، مدیریت کارآمد و توجه به ارزش‌ها و اصول توحیدی قرآن و سیره پیامبر و ائمه: گام در مسیر تمدن‌سازی بگذارند. تعامل تمدن‌ها و تعارض تمدن‌ها پدیده‌ای است که در ادوار مختلف تاریخی مشهود بوده است و زمان حال نیز وجود دارد و هر تمدنی که از صلابت عقلانی، علمی و اخلاقی و معنوی بالاتری برخوردار باشد از قدرت و نفوذ و پایداری بیشتری برخوردار خواهد بود. نگارندگان در صدد پاسخ به این سؤال هستند که باتوجه‌به بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی، مؤلفه‌ها و شاخص‌های فرهنگی شکل‌دهنده تمدن نوین از منظر آیت‌الله خامنه‌ای کدام‌اند و در روند شکل‌دهی تمدن نوین اسلامی چه تأثیری دارند؟ فرضیه پژوهش این است که فرهنگ و مؤلفه‌های آن عامل زیربنایی در شکل‌گیری تمدن‌سازی نوین اسلامی است. در پژوهش حاضر هدف نگارندگان این است که با استناد بر بیانات آیت‌الله خامنه‌ای مؤلفه‌ها و شاخص‌های فرهنگی شکل‌دهنده تمدن نوین اسلامی را باتوجه‌به بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی و با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و مطالعات اسنادی بررسی کنند. یافته‌ها نشان می‌دهند مؤلفه‌هایی همچون عقلانیت، دین، اخلاق، علم و شاخص‌هایی درباره آنها در فرایند شکل‌گیری تمدن نوین اسلامی نقش اساسی دارند.روش گردآوری مطالب بر اساس رویکرد کتابخانه‌ای و الکترونیکی است., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: آیت‌الله خامنه‌ای; اخلاق; بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی; تمدن نوین اسلامی; دین; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; عقلانیت; علم; IC2

مولفه های استخراجی از سبک بینشی، رفتاری و مدیریتی نظام در بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی و نقش آن در موتور پیشران تمدن سازی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی بر پایه مبانی قرآنی و اصول علمی، از سوی رهبر انقلاب اسلامی به‌عنوان نقشه راه پیشرفت کشور در عرصه داخلی و بین‌المللی صادر شده است. خوانش اولیه بیانیه نشان‌دهنده استواری در متن و اجزایی کاملاً منطقی و طراحی دقیق بخش‌های بیانیه در حوزه نظری و عملی است. هدف از نگارش این مقاله درک معرفتی و شناختی بیانیه گام دوم و استخراج مدل حکومت‌داری و سیاست‌مداری انقلاب اسلامی است. لذا سؤال اصلی اینجا مطرح خواهد شد که نظام اسلامی در چهل سال گذشته با چه اصول، مبانی و سبک بینشی، رفتاری و مدیریتی حرکت کرده که به این حد از ظرفیت جامعه‌پردازی و تمدن‌سازی رسیده است. یکی از ویژگی‌های اصلی انقلاب اسلامی، میزان تبعیت‌پذیری بسیار بالای آن در حوزه رفتاری و کارکردی از مبانی و اصول اولیه نظام در طول حیات خود است که حتی در نظام‌های بزرگی نظیر لیبرالیسم و مارکسیسم این تبعیت‌پذیری وجود ندارد. لذا سبک رفتاری صادرشده از سوی نظام اسلامی در گام اول این فرضیه را تقویت می‌کند که استخراج مؤلفه‌های سبک رفتاری نظام و بالفعل کردن آن، تأثیر بسزایی در ارتقای رفتار حرفه‌ای و افزایش قدرت تمدن‌سازی انقلاب اسلامی در سطح جهان خواهد داشت. بر اساس یافته‌های مقاله، آنچه در پیشرفت و ماندگاری انقلاب اسلامی نقش مهمی داشته است، میزان تبعیت‌پذیری نظام و کنشگران آن از مبانی فکری آرمان‌های اولیه انقلاب و اجرایی کردن آن در عرصه عمل و مدیریت بوده است. در این مقاله از روش تحلیلی-توصیفی استفاده شده است., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: بیانیه گام دوم انقلاب; پیشران; تمدن; سبک رفتاری; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2

نقشۀ راه تحقق نظام انقلابی تمدن ساز (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
برای تحقق «نظام انقلابی تمدن‌ساز» که موضوع این همایش است، باید قبل از هرچیز، از تحول در حوزۀ علوم انسانی و طبیعی رایج غربی آغاز کرد که اکنون در همۀ محافل پژوهشی و علمی و دانشگاهی ما رواج دارند؛ زیرا ایده و اندیشۀ تحقق «نظام انقلابی تمدن‌ساز» مدعی این است که می‌خواهد تمدن نوین اسلامی را در مقابل تمدن کنونی غربی به وجود آورد. روشن است که به کمک علوم انسانی و طبیعی رایج غربی کنونی نمی‌توان موفق به این کار شد؛ چون محور تمدن جدید غربی براساس همین علوم استوار است. اینک این سوال مطرح می‌شود که پس چه باید کرد؟ به نظر می‌رسد راه‌حل این است که ما علوم کنونی غربی، اعم از علوم انسانی و طبیعی و تجربی را گرفته و در آن‎ها تحول ایجاد کنیم؛ یعنی آن‎ها را بومی‌سازی نموده و براساس فرهنگ و اندیشه‌های اسلامی در آن‎ها اصلاحات و بازنگری و پیشرفت ایجاد نماییم و مبانی و اهداف الهیاتی و اسلامی برای آن‎ها مشخص کنیم. این پژوهش، نقشۀ راه این تحول و راه‌کارها و محورهای مهم آن را بیان و بررسی می‌کند., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: تمدن; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; پیشرفت; بومی‌سازی; بیانیه گام دوم انقلاب؛ اصلاح; تحول; نقد

نقشۀ راه و مدل عملیاتی نظریۀ نظام انقلابی در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
انقلاب ایران در زمرۀ نظام‌های انقلابی متمایزشده از انقلاب‌های سوسیالیستی و لیبرالیستی، تعبیر و تفسیر می‌شود. انقلاب اسلامی 1357 ایران را می‌توان نقطۀ عطفی در تاریخ تحولات انقلابی دانست. روندی که توانست معادلۀ سیاست و قدرت را براساس نشانه‌های پست‌مدرن، غیر اثبات‌گرایانه، غیرمارکسیستی و غیرلیبرالیستی تبیین و تفسیر کند. فوکو به این موضوع اشاره دارد که انقلاب ایران ماهیت ساختاری نداشته و باید آن را در زمرۀ انقلاب‌های پست‌مدرن طبقه‌بندی نمود. ویژگی اصلی انقلاب اسلامی ایران آن است که بر قالب‌های هنجاری همانند عدالت، معنویت و کنشگری تأکید دارد. نظریۀ نظام‌های انقلابی در سال‌های میانی قرن 19 با رویکرد سوسیالیستی ارائه شد. کارل مارکس در «مانیفست کمونیستی» تلاش کرد تا تفسیری تاریخی از تحولات انقلابی ارائه دهد. در نگرش مارکس، تحولات تاریخی ماهیت انقلابی دارند. محور اصلی اندیشۀ مارکس را ترکیبی از ماتریالیسم تاریخی و ماتریالیسم دیالکتیک تشکیل می‌دهد. در نگرش او، ابزار تولید در فرایند تحول انقلابی قرار داشته و تاریخ براساس پویایی‌های ابزار تولید تفسیر می‌شود. رویکرد مارکس واکنشی نسبت به اندیشه‌های لیبرالیسم سیاسی و اقتصادی مبتنی بر رقابت آزاد بوده است. اصلی‌ترین نشانۀ‌ معنایی، ساختاری و کارکردی انقلاب اسلامی ایران را می‌توان در سازوکارهای کنش اجتماعی تحلیل نمود. کنش‌گری در قالب «مسئولیت اجتماعی» و «تکلیف‌گرایی»  به‌عنوان محور و جهت‌گیری اصلی انقلاب است. مقابله با تهدیدات و مقاومت دربرابر نظام سلطه در زمرۀ نشانه‌ها و شاخص‌هایی محسوب می‌شود که در جهت‌گیری انقلاب اسلامی و فرایندهای مربوط به آن معنا پیدا می‌کند. درک نظریۀ نظام انقلابی در گام دوم انقلاب اسلامی نیازمند شناخت نشانه‌هایی است که اولاً، ماهیت هستی‌شناسانه دارد و ثانیاً، در قالب نشانگان کنش معرفت‌شناسانه انعکاس می‌یابد. قالب‌های هستی‌شناسانه در موج اول انقلاب اسلامی ماهیت فرهنگی، هنجاری و ساختاری داشته است. چنین فرایندی در موج دوم انقلاب اسلامی ماهیت تمدنی داشته و بر نشانه‌هایی همانند علم، معنویت، اقتصاد، سبک زندگی، عزت، حکمت و مصلحت تأکید داشته است. تحقق چنین اهدافی در شرایطی حاصل می‌شود که شکل‌بندی‌های نظام انقلابی حاصل شود. مفروض پژوهش آن است که ویژگی‌های اصلی نظام انقلابی با سازوکارهای مربوط به الیگارشی حاکم، رانت‌گرایی مدیران اجرایی و فرایند نفوذ اندیشه‌های لیبرالی بر ذهنیت کارگزاران ساختار انقلابی هماهنگی ندارد. پرسش اصلی پژوهش آن است که «نقشۀ راه و مدل عملیاتی نظریۀ‌ نظام انقلابی در گام دوم انقلاب اسلامی دارای چه ویژگی‌‎هایی بوده و در چه فرایندی حاصل می‌شود؟» فرضیۀ پژوهش به این موضوع اشاره دارد که «نظام انقلابی در گام دوم انقلاب اسلامی نیازمند پالایش کارگزاران، کنترل فرایند نفوذ، انگیزۀ کنش انقلابی، امید به آینده و تنظیم فرایند کنشگری در قالب سازوکارهای علمی به‌عنوان اولین اصل گام دوم محسوب می‌شود.» این پژوهش در چهارچوب نظری نظام انقلابی به مثابۀ ساختار، فرایند و کارگزار تعریف می‌شود., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: مقاومت; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; نظام انقلابی; گام دوم انقلاب اسلامی; رویارویی با الیگارشی; کنش انقلابی

نیل به تمدن نوین اسلامی در گام دوم انقلاب (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
تمدن به معنای آراسته بودن به اخلاق و دوری از خشونت است که دربردارندۀ ادب و تربیت کامل است و این تربیت به گونه‌ای است که تربیت اجتماعی را شامل می‌شود. تمدن اسلامی یک مفهوم فراتاریخی است که هم بر تجربۀ تمدنی پیشین مسلمانان اطلاق میشود و هم برای تمدن نوین و پیش روی اسلامی به کار میرود. مهم‎ترین تقسیمبندی تمدنها، تقسیم آن‎ها از نظر بنیان معرفتی است. در دیدگاه انقلاب اسلامی، تمدن اسلامی مبتنی بر قرآن و سنت پیامبر اکرمصلی‎الله‎علیه‎وآله و مؤلفه‎های آن دین، اخلاق، علم، عدالت و قانون است، چنانکه مدینه‎النبی بر همین ارکان استوار شد و تمدنی را ایجاد کرد که مبانی آن، قرآن و سنت نبویصلی‎الله‎علیه‎وآله بود. تمدن نوین اسلامی همانند هر تمدن دیگری یکباره شکل نخواهد گرفت. بدون تردید، بیداری اسلامی در سدههای معاصر را باید نقطة آغاز شکل‎گیری تمدن جدید اسلامی شمرد. این حرکت با پیدایش جنبش‎های اسلامی در سرزمین‎های مختلف اسلامی، وارد مرحلهای نو شد و سپس با انقلاب اسلامی در ایران و تثبیت نظام جمهوری اسلامی، تثبیت شد. فرایند رسیدن به تمدن اسلامی و حصول تمدن اسلامی، همان فرایند پیچیده و طولانی همة تمدن‎هاست و نقطة غایی آن هم دوران ظهور حضرت بقیه‎اللهأرواحنافداه است. بزرگ‎ترین چالش دربرابر تمدن جدید اسلامی، مقاومت تمدن غرب است و تمدن اسلامی باید با هوشیاری تمام دربرابر مانعتراشی تمدن غرب ایستادگی کند و یکی از اهرم‎های تمدن اسلامی، انواع  ظرفیت‎های موجود در تمدن غرب است. دل خوش کردن به یک تغییر ظاهری و راه‎حل کاذب برای دست یافتن به تمدن، کنار کشیدن و به بستر عافیت رفتن و فریب خوردن و تن دادن و پذیرفتن شعارها و حرف‎ها و تبلیغات، غفلت که به انهدام اخلاقی و انحراف فکری و هزیمت روحی میانجامد، بدبینی به خود و تحقیر خود و ملت خود و آیندۀ خود و غفلت از پیشینۀ تمدنی، محدود ماندن به بخش ابزاری تمدن، مانند علم و صنعت و سیاست و اقتصاد و اعتبار بینالمللی و عدم اهتمام و پیشرفت در بخش متن تمدن زندگی و بخش واقعی تمدن که متن زندگی است، تنبلی و کوتاهی و خودخواهی و دنیاپرستی و دل دادن به ظواهر و ریزش شخصی در درون و ریزش اجتماعی در بیرون موجب دیرتر رسیدن به تمدن است., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: تمدن اسلامی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; گام دوم; اعتبار بین‎ المللی; انهدام اخلاقی; ریزش اجتماعی

نقش آفرینی بسیج سازندگی در تحقق بیانیۀ گام دوم انقلاب با رویکرد اقتصاد مقاومتی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
در حالی چهل سالگی بسیج را جشن می‌گیریم که بیانیۀ گام دوم از سوی رهبر انقلابمدظله‏العالی منتشر شده و آیندۀ انقلاب بنابر آن بیانیه پیش روی ماست. رویکرد جدید بسیج، تمسک به بیانیۀ گام دوم انقلاب و ایفای نقش پرچم‌داری با محوریت جوانان و نوجوانان است. لازم است روش‌های جدیدی با تمسک به این بیانیه اتخاذ شود. استقلال و اقتدار اقتصادی در سایۀ حمایت از کار و سرمایۀ بومی و در نهایت افزایش تولید ملی محقق می‏شود. اقتصادی می‎تواند داعیۀ اقتدار و بالندگی داشته باشد که تولید و مصرف داخلی حداکثری داشته باشد و کفۀ میزان اقتصادی به سمت صادرات سنگینی کند. بنابر تعریف برخی اقتصاددانان از اقتصاد مقاومتی، این نوع اقتصاد معمولاً در رویارویی و تقابل با اقتصاد وابسته و مصرف‏کنندۀ یک کشور قرار می‎گیرد که منفعل نیست و در مقابل اهداف اقتصادی سلطه، ایستادگی کرده و سعی در تغییر ساختارهای اقتصادی موجود و بومیسازی آن براساس جهان‌بینی و اهداف دارد. برای تداوم این نوع اقتصاد، باید هرچه بیشتر به سمت محدود کردن استفاده از منابع نفتی و رهایی از اتکای اقتصاد کشور به این منابع حرکت کرد و توجه داشت که اقتصاد مقاومتی در شرایطی معنا پیدا می‎کند که جنگی وجود داشته باشد و دربرابر جنگ اقتصادی و همچنین جنگ نرم دشمن است که اقتصاد‌ مقاومتی معنا پیدا می‎کند. توسعۀ اقتصادی و اجتماعی ناموزون، شکاف و میزان بهرمندی اقتصادی مرکز-پیرامون، عوارض ناگواری بر زندگی اجتماعی، امنیت اقتصادی، مناطق محروم و دورافتاده داشته و دارد. بر همین اساس و در راستای کمک به رفع عقب‏ماندگی‎های این مناطق، ایده و طرح بسیج سازندگی بهعنوان یکی از راهبردهای محرومیت‎زدایی در مناطق محروم از سوی مقام معظم رهبریمدظله‏العالی بیان شده است که از سه جنبۀ کمک به توزیع عادلانۀ امکانات در مناطق محروم و جلب مشارکت، هدایت نیروی جوانان و خدمات داوطلبانۀ عمومی و در نهایت تأثیر بر توسعۀ زیرساخت‎های امنیت پایدار، بررسی و تحلیل می‎شود. این مقاله با هدف تبیین و نقش بسیج سازندگی در اقتصاد مقاومتی و حمایت از تولید ملی به روش توصیفی–تحلیلی انجام شده است. توسعه و دامنۀ فعالیت‎های بسیج سازندگی بهعنوان یک راهبرد ملی، می‎تواند ضمن تقویت زیرساخت‎های امنیت پایدار )در ابعاد مختلف اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی، سیاسی، روانی، فیزیکی، ملی و محلی( امکان تحقق رسالت و مأموریت‎های حفاظت و حراست از انقلاب و پاسخگویی به خلأهای پیش روی نظام اسلامی را با مشارکت و همکاری آحاد مردم تسهیل نماید., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: اقتصاد مقاومتی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بسیج سازندگی; بیانیۀ گام دوم انقلاب

نقش آفرینی بسیج اصناف، بازاریان و فعالان اقتصادی در تحقق بیانیۀ گام دوم انقلاب با رویکرد اقتصاد مقاومتی از دیدگاه حضرت امام خمینی(ره) (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
اقتصاد مقاومتی مانند دیگر مقاومت‌های مردم در تهدیدهای دشمنان در چهل سال گام اول انقلاب که منجر به پیروزی شد، یکی از راهبردهای بی چون‏وچرای نظام اسلامی دربرابر تهدید اقتصادی استکبار است که این تهدید هم با تکیه بر توان مردم به فرصت و نقطۀ قوت نظام مبدل خواهد گشت. بنابر فرمودۀ معمار کبیر انقلاب که «اصناف، بازوان قدرتمند نهضتند. اگر اصناف و بازاریان همراهی نمی‌کردند، انقلاب پیروز نمی‎شد»، باید خاطر نشان کرد که عدۀ زیادی از مردم، اکنون خانوادۀ اصناف و بازاریان هستند که بالغ بر سی درصد جمعیت کشور را شامل می‎شوند، در تحقق گام دوم با محوریت اقتصاد مقاومتی نقش به‎سزایی دارند که گوشه‎ای از این مقاومت اقتصادی را در فراز و نشیب سال‎های اخیر در بازار و سفرۀ مردم شاهد بودیم که بازاریان و تجار کشور سربلندتر از گذشته از آزمون اقتصادی بیرون آمدند. در این مجال به روش توصیفی و کتابخانه‎ای به نقش‎آفرینی اصناف، بازاریان و فعالان اقتصادی در تحقق بیانیۀ گام دوم انقلاب پرداخته شده است که با عنایت به اولویت مقابله با تهدیدات اقتصادی دشمنان، ظرفیت‎های اصناف و بازاریان و توانمندی بسیج در سازماندهی، هدایت و انسجام‎بخشی این ظرفیت‎ها در تحقق بیانیۀ گام دوم انقلاب، به‎ویژه با رویکرد اقتصاد مقاومتی با بهره‏گیری از رهنمودهای حضرت امام خمینیرحمه‎الله‎علیه، توجه جدی و همه‎جانبه می‎طلبد., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: بسیج; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بیانیۀ گام دوم; اصناف و بازاریان; فعالان اقتصادی

نقش آفرینی مؤثر سپاه و بسیج سازندگی در اقتصاد مقاومتی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
با ظهور انقلاب اسلامی، شکل جدیدی از حکومت در دنیا پدیدار شد که بنای سازگاری با قطب قدرت استکبار را نداشت و به مبارزه با استکبار پرداخت. ظهور چنین حکومتی آن هم در منطقۀ خاورمیانه که از لحاظ اقتصادی و ژئوپلیتیکی دارای اهمیت بسیار زیاد است، باعث شد که نظام استکبار جهانی با تمام قوا به مبارزه با انقلاب برخیزد. با پایان جنگ و عدم پیروزی استکبار در زمینه‏های نظامی، تهاجمات به عرصههای دیگر کشیده شد. یکی از این عرصهها که خصوصاً در سال‌های اخیر با تهاجمات گسترده همراه بوده است، عرصۀ اقتصاد است. ایران جزء معدود کشورهایی است که همۀ مؤلفه‎های اولیۀ لازم برای رشد و توسعۀ اقتصادی را در حد قابل اتکایی با هم دارا است؛ منابع طبیعی، اقلیم متنوع، نیروی انسانی جوان، سرمایه و نقدینگی، سازمانهای متعدد دانش و فناوری، بازار بزرگ مصرف، امنیت و... سوال این‎ است که گره اقتصادی کشور کجاست؟ چرا این بیماریها تاکنون درمان نشده است؟ اقتصاد مقاومتی چه هست و چه نیست؟ جایگاه بسیج و سپاه در این مسئله کجاست؟, سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: اقتصاد مقاومتی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بسیج سازندگی; حرکت‌های جهادی

الگوی آرمانی دولت مقاومت و بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
«دولت مقاومت» مفهومی برگرفته از آرمان‌های انقلاب کبیر اسلامی است که در شرایط بسیار سخت و پیچیده زمانی و مکانی ناگزیر است برای حفظ اصول و رسالت الهی خود در مقابل زیاده‌خواهی نظام سلطه جهانی که بدون رقیب و مسلح به همه ابزارهای سلطه‌گری است، ایستادگی کند. نظام سلطه جهانی، به ویژه در طول دو قرن اخیر، با استفاده از ضعف مسلمانان، همه ابزارهای سلطه را برای سیطره بر جهان اسلام فراهم کرده است. دولت مقاومت با تکیه بر وعده‌های الهی و توسل به ابزار مقاومت در تقابل با سلطه‌گری نه تنها مقاومت کرده، بلکه در راستای تحقق آرمان‌ها و اصول خود، گام اول یا چهل سال نخست را با افتخار پشت سر گذاشته و در گام دوم انقلاب برای تقویت خود از درون با هدف خودسازی، جامعه‌پردازی و تمدن‌سازی، نگاه عمیقی به تقویت و توسعه جبهه مقاومت برای نیل به تحقق تمدن نوین اسلامی دارد که در این تحقیق با تکیه بر ادبیات تولیدشده در حوزه مقاومت، به ویژه دولت مقاومت به برخی مفاهیم تجربه‌شده و شاخصه‌های تمدن‌ساز در راستای الگوسازی مدل دولت مقاومت در گام دوم انقلاب اسلامی اشاره می‌شود. , سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: مقاومت; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; انقلاب کبیر; بیانیه گام دوم; تمدن‌سازی; شاخص‌های دولت مقاومت

الگوی نظری مفهوم «عدالت»در اندیشه سیاسی حضرت آیت الله خامنه ای(حفظه الله) (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
بدون شک یکی از اسناد راهبردی برای راهبری انقلاب اسلامی در مقیاس جهانی و نیل به تمدن‌سازی، بیانیه گام دوم انقلاب است. از الزامات تحقق این بیانیۀ گران‌سنگ، پس از فهم صحیح و تحلیل عناصر درونی آن، نظریه‌پردازی اجتماعی و الگوسازی بر محور آن در عرصه‌های مختلف است. یکی از هفت مسئله راهبردی مورد انتظار مقام معظم رهبری(حفظه الله)، مسئله عدالت است که از دغدغه‌های مهم بشر و از ارزش‌های بنیادین مورد بحث همه اندیشمندان بوده است. تدوین الگوی نظری مفهوم عدالت بدان علت که موجب وحدت نظری و عملی نخبگان و اندیشمندان در سیاست‌گذاری و اقدام در این حوزه می‌شود، واجد اهمیت است. در همین راستا این پژوهش به دنبال پاسخ به این پرسش است که مفهوم عدالت در اندیشه حضرت آیت‌الله خامنه‌ای(حفظه الله) دارای چه الگویی است؟ این پژوهش کوشیده است با بهره‌گیری از روش تحلیل محتوای کیفی و کاوش در بیانات و فرمایشات معظم له به عنوان تجلی‌گاه اندیشه سیاسی ایشان، به الگوی نظری مفهوم عدالت مد نظر رهبری دست یابد. براساس این بررسی، مفهوم عدالت در اندیشه ایشان دارای الگویی پنج‌وجهی شامل تعریف عدالت؛ مبانی و اصول عدالت؛ ویژگی‌های عدالت؛ راهبردها و راهکارهای اجرایی؛ آسیب‌ها و موانع تحقق عدالت است., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: عدالت; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بیانیه گام دوم انقلاب; آیت‌الله خامنه‌ای; الگوی عدالت

زمینه های تحقق عدالت براساس قرآن کریم؛ مطالعه موردی تدبر در سوره مبارکه حدید (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
, سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2

بررسی فقهی و حقوقی ضرورت نظارت نامحسوس بر کارگزاران نظام جهت مبارزه با فساد (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
نظارت بر کارگزاران یکی از ابزارهای پیشگیری و کنترل فساد و در نتیجه تعالی نظام اجتماعی است. پایین آمدن فساد باعث افزایش اعتماد عمومی به نظام و در مقابل افزایش فساد میان کارگزاران دولت موجب کاهش اعتماد عمومی و نیز از بین رفتن تمایل کارگزاران سالم به انجام دادن صحیح امور می‌شود. یکی از ابزارهای پیشگیری و کنترل فساد، نظارت نامحسوس بر کارگزاران نظام است. گرچه در لزوم و ضرورت چنین نظارتی تردیدی وجود ندارد، اما براساس یک شبهه فقهی به نام «منع تجسس» یا به تعبیر امروزی «منع تجاوز به حریم خصوصی»، نباید در امور دیگران تجسس کرد. حال این سؤال مطرح است که آیا با وجود حرمت فقهی تجسس در امور دیگران، میتوان به صورت نامحسوس بر کارگزاران نظام نظارت کرد؟ پژوهش حاضر نشان میدهد حرمت فقهی تجسس در امور دیگران یک حکم اولیه است که چنانچه با مصلحت مهمتری نظیر حفظ نظام یا حفظ مقبولیت نظام در تعارض قرار گیرد، مصلحت مذکور به موجب «قاعده اهم و مهم»، مقدم بر ممنوعیت تجسس می‌شود؛ در نتیجه نظارت نامحسوس بر کارگزاران نظام امری مجاز و بلکه لازم خواهد بود., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: نظارت; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; حریم خصوصی; فساد; کارگزاران نظام; اهم و مهم; تجسس

بررسی الزامات و راهکارهای تعمیق اخلاق حرفه ای معلمان (با محوریت گام دوم انقلاب اسلامی) (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
توسعه اخلاق از شاخصه های اصلی تمدن نوین اسلامی است. مقام معظم رهبری در بیانیه‌ گام دوم انقلاب«اخلاق» را «جهت‌دهنده‌ تمام فعالیت های فردی و اجتماعی و نیاز اصلی جامعه» دانسته و به رشد بیشتر اخلاقیات در جامعه به ویژه میان جوانان، نوجوانان و نونهالان توصیه و تأکید کرده اند. به منظور دستیابی به این هدف، آموزش و پرورش (به ویژه معلمان) برای تربیت اخلاقی نسل جوان مسئولیتی بنیادین دارند. براساس نقش الگویی و مرجعیت معلمان، به نظر می‌رسد ایفای این نقش تربیتی در درجه اول مستلزم پای‌بندی معلمان به اخلاق حرفه‌ای است. اما متأسفانه کاستی‌هایی جدی در این زمینه وجود دارد که خود می‌تواند ناشی از ناکارآمدی برنامه‌های آموزش اخلاق حرفه‌ای معلمان باشد. هدف محقق از انجام این پژوهش کیفی و کاربردی (توسعه‌ای) تلاش برای دستیابی به برنامه جامع آموزش اخلاق حرفه‌ای برای معلمان و پاسخ‌گویی به این سؤال است که «چگونه می‌توان در گام اول، معلمان را به طور وسیع‌تر و عمیق‌تری برای شرکت در برنامه مذکور برانگیزاند؟ سپس برای آنها برنامه‌های جامع و مؤثر آموزشی ترتیب داد؟» بنابراین، ابتدا با توجه به تفاوت‌های فردی مخاطبان، آثار و نتایج اخلاق حرفه‌ای معلمی به صورت وسیع و چندبعدی توجیه شد تا مبنایی برای برانگیزانندگی بیشتر معلمان فراهم آید؛ سپس مؤلفه‌ها و ابعاد یک برنامه جامع و کارآمد آموزش اخلاق حرفه‌ای (‌اعم از مؤلفه‌های شناختی، گرایشی و مهارتی) تبیین شد., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; آموزش اخلاق; اخلاق حرفه ای معلم; بیانیه گام دوم انقلاب; مؤلفه‌های آموزش اخلاق

ابعاد، شاخص ها و الزامات نظریه نظام انقلابی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
نظریه نظام انقلابی یکی از مهم‌ترین تجربیات اندوخته‌شده در گام اول انقلاب اسلامی است که هرگاه به آن عمل شده، موفقیت‌آمیز بوده و هرگاه نسبت به آن کم‌توجهی صورت گرفته، دل‌زدگی، سکون و رکود ایجاد شده است. ازاین‌رو، در گام دوم انقلاب اسلامی باید این نظریه بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد. بنابراین، سؤال اصلی پژوهش حاضر آن است که «اولاً، ابعاد و شاخص‌های نظریه نظام انقلابی چیست و دوم، عمل به این نظریه حاوی چه الزاماتی است؟» پژوهش به شیوه توصیفی‌ـ تحلیلی انجام شده و فرض بر آن است که این نظریه دارای سه بُعد اندیشه‌ای، گرایشی و عملی؛ یعنی اندیشه انقلابی، روحیه انقلابی و عمل جهادی است. بنابراین، ضمن تشریح این ابعاد، شاخص‌های متناظر با هر کدام از آنها استخراج شده و الزامات عملیِ تحقق آنها نیز تبیین شده است., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: انقلاب اسلامی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بیانیه گام دوم انقلاب; انقلاب مستمر; نظام انقلابی

الگوی نظام انقلابی تمدن ساز و بیانیه گام دوم انقلاب (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
انقلاب اسلامی ایران تلاش می‌کند در تکمیل شاخص‌های اجزای نظام انقلابی، اصول و مبانی خود را حفظ کند و به مسیر تمدنی ادامه دهد. انقلاب اسلامی پس از گذشت یک دوره چهل ساله و برخلاف دشمنی‌های نظام سلطه با تشکیل حکومت جمهوری اسلامی و پشت سر گذاشتن جنگ و تحریم و فشارهای سیاسی و تهدیدها، توانست موجب افزایش امید مستضعفان و ملت‌های تحت سلطه شود و اینک در تلاش است در گام دوم انقلاب اسلامی با شعار خودسازی، جامعه‌پردازی و تمدن‌سازی به دنبال تکمیل پروژه حکومت و کشور اسلامی برای تحقق فرایند تمدن نوین اسلامی باشد. حرکت تمدن‌ساز نظام انقلابی در گام اول انقلاب، با بهره‌گیری از تجربه به‌دست‌آمده، موجب تقویت قدرت جبهه مقاومت،  اقناع‌گری و آگاه‌سازی ملت‌های تحت ظلم شد و با نیل به هدف توسعه استقلال‌طلبی، ظلم‌ستیزی و مظلوم‌یاوری در شرایطی که افول آمریکا نیز آغاز شده است، با سرعت بیشتری به حرکت خود برای تحقق گام دوم انقلاب به منظور شکل‌گیری تمدن نوین اسلامی ادامه می‌دهد. این تحقیق بر شاخصه‌ها و الگوهای عملی برای ایجاد نظامی انقلابی بر اساس نظر معمار انقلاب و مقام معظم رهبری، به ویژه آنچه در گام دوم انقلاب بر آن تأکید شده است، تمرکز دارد.  , سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بیانیه گام دوم انقلاب; نظام انقلابی; جامعه‌سازی; شاخصه‌های تمدن‌ساز

الگوی فرماندهی و کنترل در مدیریت بحران های طبیعی و غیرط با تأکید بر اقتدار دفاعی و امنیتی در گام دوم انقلاب (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
بحران‌ها چه طبیعی یا غیرطبیعی حاوی ظرفیت‌هایی تهدیدزا هستند که پیامدهای بسیاری خطرناکی را متوجه اقتدار دفاعی و امنیتی کشور می‌کنند. برخی از این پیامدها در صورت مدیریت صحیح نشدن به راحتی به بحران امنیتی و به تدریج دفاعی تبدیل خواهند شد و به اقتدار امنیتی و دفاعی کشور خدشه وارد خواهند کرد. بحران‌های طبیعی و غیرطبیعی نیز مانند جنگ فاقد ساختار و نظمی مشخص هستند. به طور معمول، در مدیریت بحران‌های طبیعی و غیرطبیعی از الگوی فرماندهی و کنترل سنتی استفاده می‌شود. این الگو قادر به پاسخ‌گویی به عدم قطعیت، پیچیدگی و تغییرات نیست. در فرماندهی و کنترل بحران‌های طبیعی و غیرطبیعی، نخستین گام کاهش عدم قطعیت از طریق ایجاد یک الگوی فرماندهی و کنترل قدرتمند و اثربخش است که قادر به پردازش حجم زیادی از اطلاعات با هدف کاهش همه مجهولات باشد. الگوی فرماندهی و کنترل سنتی بر جریان اطلاعات خطی و عمودی تأکید دارد. در این الگو اطلاعات در زنجیره فرماندهی به سمت بالا جریان پیدا می‌کند و دستورها از بالا به پایین صادر می‌شود. در الگوی پیشنهادی فرماندهی و کنترل که حاصل تحقیق مبتنی بر روش توصیفی‌ـ تحلیلی است، متغیرهای تغییرات و عدم قطعیت در مدیریت بحران‌های طبیعی و غیرطبیعی با استفاده از اختیارات تصمیم‌گیری غیرتمرکزی کاهش یافته و توصیه شده است تا حد امکان از سبک فرماندهی انبساطی در مقابل سبک فرماندهی انقباضی استفاده شود. با اتخاذ چنین رویکردی، آزادی عمل نیروهای تحت امر افزایش می‌یابد و از سرعت عمل، توانایی و اعتماد به نفس بیشتری در مدیریت سوانح و بلایا در محیط‌های به شدت متغیر و بی‌نظم برخوردار می‌شوند., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بحران‌های طبیعی و غیرطبیعی; بیانیه گام دوم انقلاب؛ اقتدار دفاعی و امنیتی; تغییرات; عدم قطعیت; فرماندهی و کنترل

بررسی مبانی قرآنی بیانیه گام دوم انقلاب با رویکرد زبان شناختی بینامتنی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
درهم تنیدگـی متون، حاصـلِ رویکردِ زبانشناختی به ادبیات و نقدِ متن‌محور است. در این زمینه، رهبر فرزانه جهان اسلام به اشکـال گوناگون، گاه در قالب مضـمون و محـتوا، و گاه در قالب الفاظ و فنونِ بیانی، متأثر از قرآن کریم بوده‌اند. مقام معظم رهبری در حالی که انقلاب کبیر اسلامی ایران چهلمین سالگرد پیروزی خود را پشت سر گذاشت و وارد دهه پنجم حیات خود شد، روز 22 بهمن 1397 با صدور بیانیه گام دوم انقلاب، ضمن تبیین دستاوردهای شگرف چهار دهه گذشته، توصیههایی راهبردی در زمینه علم و پژوهش، معنویت و اخلاق، اقتصاد، عدالت و مبارزه با فساد، استقلال و آزادی، عزت ملی و سبک زندگی در راستای تحقق تمدن نوین اسلامی و آمادگی برای طلوع خورشید ولایت عظمی‌ـ «ارواحناه فداه»‌ـ با سبک و مضمونهای قرآنی کرده‌اند. بر این اساس، پژوهش حاضر با روش توصیفی‌ـ تحلیلی به واکاوی شیوههای اثرپذیری بیانیه گام دوم انقلاب از قرآن کریم میپردازد. مهمترین نتیجه حاصل از این کاربست این است که مقام معظم رهبری با نگرشی عارفانه و با بهرهگیری از مضامین قرآنی، چشمانداز روشن انقلاب اسلامی ایران و جهان را برای تحقق تمدن نوین اسلامی در بیانیه گام دوم انقلاب به خوبی ترسیم کرده‌اند., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: قرآن کریم; مقام معظم رهبری; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بیانیه گام دوم انقلاب; بینامتنیت

بررسی مؤلفه های آینده پژوهانه در بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی ایران که در آغاز چهل و یکمین سالگرد پیروزی توسط رهبر معظم انقلاب اسلامی(مدظله‌العالی) صادر گردید ضمن نگاهی گذرا بر تجارب گذشته و توصیف شرایط موجود انقلاب اسلامی، با رویکردی آینده‌نگر و بلند‌مدت، به تبیین اهداف، چارچوب‌ها و راهبردهای موفقیت انقلاب در چهل ساله دوم پرداخته است. آینده‌پژوهی، دانش و مهارتی ساختارمند و علمی است که از یک طرف، امکان کسب بصیرت درباره وقایع آینده و احتمال‌های پیشرو را فراهم می‌آورد و از طرف دیگر، شرایط لازم برای ساخت آینده‌ای مطلوب و تحقق اهداف آرمانی ایجاد می‌کند. این تحقیق به دنبال پاسخ به این سؤال است که آیا آموزه‌ها و مفاهیم آینده‌پژوهانه در بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی جایگاهی دارد. این مقاله با ماهیت توصیفی ـ تحلیلی و به شیوه مطالعه کتابخانه‌ای‌شده، انجام و با ابزار فیش‌برداری به جمع‌آوری داده‌های مورد نیاز از بین منابع و اسناد مرتبط پرداخته است. نتایج حاصله نشان می‌دهد که در بندها و فقره‌های مختلف بیانیه، می‌توان مصادیق متعددی از آموزه‌ها و مؤلفه‌های آینده‌پژوهی را شامل: 5 روند، 4 رویداد یا واقعه، 1 تصویر، 8 کنش یا اقدام، 19 عامل کلیدی محیطی (7 عامل اجتماعی ـ فرهنگی، 5 عامل اقتصادی، 5 عامل علم و فناوری و 2 عامل سیاسی)، 3 پیشران و 3 عدم قطعیت احصاء کرد که مؤید جایگاه ویژه آموزه‌های آینده‌پژوهانه در بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی است. موفقیت و تحقق تصویر آرمانی بیانیه مبنی بر تحقق جامعه‌ای تمدن‌آفرین و بسترساز ظهور و عمل به کنش‌ها و اقدام‌های مورد تأکید با لحاظ کردن عامل کلیدی محیطی است., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: آینده‌پژوهی; روند; انقلاب اسلامی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; پیشران; بیانیه گام دوم انقلاب; عدم قطعیت

بررسی مبانی قرآنی بیانیه گام دوم انقلاب با رویکرد زبان شناختی بینامتنی (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
درهم تنیدگـی متون، حاصـلِ رویکردِ زبانشناختی به ادبیات و نقدِ متن‌محور است. در این زمینه، رهبر فرزانه جهان اسلام به اشکـال گوناگون، گاه در قالب مضـمون و محـتوا، و گاه در قالب الفاظ و فنونِ بیانی، متأثر از قرآن کریم بوده‌اند. مقام معظم رهبری در حالی که انقلاب کبیر اسلامی ایران چهلمین سالگرد پیروزی خود را پشت سر گذاشت و وارد دهه پنجم حیات خود شد، روز 22 بهمن 1397 با صدور بیانیه گام دوم انقلاب، ضمن تبیین دستاوردهای شگرف چهار دهه گذشته، توصیههایی راهبردی در زمینه علم و پژوهش، معنویت و اخلاق، اقتصاد، عدالت و مبارزه با فساد، استقلال و آزادی، عزت ملی و سبک زندگی در راستای تحقق تمدن نوین اسلامی و آمادگی برای طلوع خورشید ولایت عظمی‌ـ «ارواحناه فداه»‌ـ با سبک و مضمونهای قرآنی کرده‌اند. بر این اساس، پژوهش حاضر با روش توصیفی‌ـ تحلیلی به واکاوی شیوههای اثرپذیری بیانیه گام دوم انقلاب از قرآن کریم میپردازد. مهمترین نتیجه حاصل از این کاربست این است که مقام معظم رهبری با نگرشی عارفانه و با بهرهگیری از مضامین قرآنی، چشمانداز روشن انقلاب اسلامی ایران و جهان را برای تحقق تمدن نوین اسلامی در بیانیه گام دوم انقلاب به خوبی ترسیم کرده‌اند., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: قرآن کریم; مقام معظم رهبری; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بیانیه گام دوم انقلاب; بینامتنیت

بایسته های تحقق دولت اسلامی مبتنی بر بیانات حضرت آیت الله خامنه ای(مدظله) (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
با وجود ورود به گام دوم انقلاب اسلامی، همچنان دولت اسلامی که حدود بیست سال قبل رهبر معظم انقلاب از تحقق نیافتن و ضرورت تحقق آن سخن گفته بودند، محقق نشده است. در مجموع رهبر معظم انقلاب در سخنرانی‌هایی که درباره فرایند تحقق اهداف انقلاب اسلامی داشته‌اند، تأکیدشان بر توقف ما در مرحله سوم یعنی دولت‌سازی، اهمیت آن و وابستگی تحقق مراحل بعدی به این مرحله بوده است؛ گویا در صورت تشکیل دولت اسلامی دیگر به تلاش چندانی برای ایجاد جامعه و تمدن اسلامی نیار نیست. اما چگونگی تحقق چنین دولتی با این ویژگی‌ها و وظایف، مسئله مهمی است. اگر بگوییم دولت متشکل از ساختارها، تشکیلات، زمامداران و ... است، ساختن چنین دولتی از کدام‌یک باید شروع شود؟ آیا ابتدا باید ساختارها و نهادها را اصلاح کرد یا باید از زمامداران آغاز کرد؟ لازمه تحقق چنین دولتی چیست؟ وقتی سخن از اسلامی شدن دولت می‌کنیم، یعنی چه چیزی باید اسلامی شود؟ به عبارت دقیق‌تر سؤال اصلی این پژوهش این است که بایسته‌های تحقق دولت اسلامی در شرایط فعلی جمهوری اسلامی مبتنی بر اندیشه رهبر معظم انقلاب(مد ظله) چیست؟ پژوهش حاضر در تلاش است با تحلیل محتوای بیانات رهبر معظم انقلاب(مد ظله) حول موضوع دولت اسلامی، به خصوص در مواردی که ایشان به تبیین فرایند تحقق اهداف انقلاب اسلامی و تحقق دولت اسلامی در این فرایند اشاره کرده‌اند، به پاسخ این سؤال دست یابد. در این تحقیق از روش تحلیل محتوای کیفی استفاده شده است. پس از کدگذاری و مقوله‌بندی بیانات رهبر معظم انقلاب، چهار بایسته اصلی تحقق دولت اسلامی، «زمامداران اسلامی»، «تشکیلات مدیریتی اسلامی»، «نظامات و ساختارهای اسلامی» و «الگوها و معیارهای حکمرانی اسلامی» شناسایی شدند که در این میان «زمامداران اسلامی» از اهمیتی ویژه برای تحقق دولت اسلامی برخوردارند., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: دولت اسلامی; سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; دولت‌سازی; بیانیه گام دوم انقلاب؛ رهبر معظم انقلاب; فرایند انقلاب اسلامی

الگوی فرماندهی و کنترل در مدیریت بحران های طبیعی و غیرط با تأکید بر اقتدار دفاعی و امنیتی در گام دوم انقلاب (دانشگاه جامع امام حسین(ع))
بحران‌ها چه طبیعی یا غیرطبیعی حاوی ظرفیت‌هایی تهدیدزا هستند که پیامدهای بسیاری خطرناکی را متوجه اقتدار دفاعی و امنیتی کشور می‌کنند. برخی از این پیامدها در صورت مدیریت صحیح نشدن به راحتی به بحران امنیتی و به تدریج دفاعی تبدیل خواهند شد و به اقتدار امنیتی و دفاعی کشور خدشه وارد خواهند کرد. بحران‌های طبیعی و غیرطبیعی نیز مانند جنگ فاقد ساختار و نظمی مشخص هستند. به طور معمول، در مدیریت بحران‌های طبیعی و غیرطبیعی از الگوی فرماندهی و کنترل سنتی استفاده می‌شود. این الگو قادر به پاسخ‌گویی به عدم قطعیت، پیچیدگی و تغییرات نیست. در فرماندهی و کنترل بحران‌های طبیعی و غیرطبیعی، نخستین گام کاهش عدم قطعیت از طریق ایجاد یک الگوی فرماندهی و کنترل قدرتمند و اثربخش است که قادر به پردازش حجم زیادی از اطلاعات با هدف کاهش همه مجهولات باشد. الگوی فرماندهی و کنترل سنتی بر جریان اطلاعات خطی و عمودی تأکید دارد. در این الگو اطلاعات در زنجیره فرماندهی به سمت بالا جریان پیدا می‌کند و دستورها از بالا به پایین صادر می‌شود. در الگوی پیشنهادی فرماندهی و کنترل که حاصل تحقیق مبتنی بر روش توصیفی‌ـ تحلیلی است، متغیرهای تغییرات و عدم قطعیت در مدیریت بحران‌های طبیعی و غیرطبیعی با استفاده از اختیارات تصمیم‌گیری غیرتمرکزی کاهش یافته و توصیه شده است تا حد امکان از سبک فرماندهی انبساطی در مقابل سبک فرماندهی انقباضی استفاده شود. با اتخاذ چنین رویکردی، آزادی عمل نیروهای تحت امر افزایش می‌یابد و از سرعت عمل، توانایی و اعتماد به نفس بیشتری در مدیریت سوانح و بلایا در محیط‌های به شدت متغیر و بی‌نظم برخوردار می‌شوند., سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی (IC2)
Keywords: سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی; IC2; بحران‌های طبیعی و غیرطبیعی; بیانیه گام دوم انقلاب؛ اقتدار دفاعی و امنیتی; تغییرات; عدم قطعیت; فرماندهی و کنترل