اعتماد در سازمان های آموزشی از پنداره تا واقعیت؛ بر اساس رهنمودهای اسلام - دیالمه, نیکو; تجلی, منیر; کریمیان, ندا (علوم تربیتی از دیدگاه اسلام, 2016)
هدف این پژوهش، شناسایی شرایط ایجاد اعتماد واقعی میان افراد در سازمان‌های آموزشی با تأکید بر رهنمودهای اسلامی است. روش پژوهش، کیفی است و برای تحلیل داده‌ها از روش تحلیل متن و کدگذاری باز استفاده شده است. جامعه و نمونه، شامل آیات و روایات مرتبط با موضوع پژوهش است که به روش نمونه‌گیری هدفمند از نوع متوالی انتخاب شده و حجم نمونه از طریق اشباع به دست آمده است. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که در فرآیند اعتماد، ضمن اجتناب از برخی خطاهای شناختی از قبیل افراط در اعتماد، نبود شناخت موقعیت و توجه نداشتن به ویژگی‌های فرد مورد اعتماد، باید به مراتب اعتماد نیز توجه کرده، شناخت از موقعیت اعتماد را در نظر داشته و معیارها و صلاحیت‌های فرد مورد اعتماد از جمله صداقت، عدالت، پیشینه مثبت، صلاحیت متناسب، خردمندی، صراحت و شفافیت، وفاداری و خیرخواهی را مورد نظر قرار داد تا بستر اجتناب از اعتمادپنداری (کاذب) و تحقق اعتماد واقعی (اصیل) فراهم آید.

اقتصاد مقاومتی ضرورت تحقق عدالت اجتماعی از منظر مدیریت اسلامی - Sanai, Farinaz; Sohrabi, Tahmores (Pouyesh in Humanities Education, 2017)
جامعه اسلامی باید همواره به سوی تعالی و پیشرفت گام بردارد و در نقطه اوج باشد؛ بنابراین از محورهای جدی و مهم در رسیدن به این هدف، اقتصاد مقاومتی است؛ زیرا اقتصاد هم اثرگذار و هم اثرپذیر از فرهنگ است. اقتصاد یکی از اثرگذارترین ابعاد زندگی بشر است که می‌تواند سبک زندگی انسان را دستخوش تحولات مثبت و منفی کند. از این رو اصلاح نگرش‌های اقتصادی و در پیش گرفتن سبکی درست از تعاملات مالی، می‌تواند گره‌گشای بسیاری از مشکلات انسان مانند از بین رفتن تبعیض‌ها و ناعدالتی‌های اجتماعی باشد. اولین مؤلفه، ایجاد تحرک و پویایی در اقتصاد کشور و بهبود شاخص های کلان اقتصادی است. رهبر انقلاب اسلامی در این خصوص فرمودند: با اجرای سیاستهای کلی اقتصاد مقاومتی، شاخص هایی همچون رشد اقتصادی، تولید ملی، عدالت اجتماعی، اشتغال، تورم و رفاه عمومی بهبود خواهد یافت و رونق اقتصادی بوجود خواهد آمد. حضرت آیت الله خامنه ای در خصوص این مؤلفه تأکید کردند: عدالت اجتماعی، مهمترین شاخص، در میان این شاخص ها است زیرا نظام اسلامی رونق اقتصادی بدون عدالت اجتماعی را قبول ندارد و در هرگونه پیشرفت اقتصادی کشور، باید وضع طبقات محروم به معنی واقعی کلمه، بهبود یابد. حضرت آیت الله خامنه ای خاطرنشان کردند: سیاستهای اقتصاد مقاومتی، فقط برای شرایط کنونی نیست بلکه یکی از اهداف جمهوری اسلامی ایران که در قانون اساسی به آن تصریح شده است استقرار عدالت اجتماعی در جامعه است. عدالت اجتماعی که به نحوی در رأس اهداف همه حکومت ها و نظام های سیاسی می باشد، واژه ای وسیع و گسترده بوده و جنبه های مختلف و ابعاد گوناگون دارد. در این مقاله با توجه به تاکید مقام معظم رهبری بر تحقق اقتصاد مقاومتی، به دنبال بررسی نقش آن در برقراری عدالت اجتماعی هستیم.

الزامات تحقق تمدن نوین اسلامی - فرمهینی, محسن (فصلنامه مطالعات ملی, 2016)
تکوین تمدن نوین اسلامی در عصر حاضر یکی از اساسی‌ترین موضوعاتی است که ذهن بسیاری از اندیشمندان در داخل و خارج کشور را به خود مشغول کرده است. در این راستا براساس دیدگاه مقام معظم رهبری باید مراحل پنج‌گانه‌ای برای نیل به تمدن نوین اسلامی برداشت. این مراحل به ترتیب عبارتند از: انقلاب اسلامی، نظام اسلامی، دولت اسلامی، جامعه اسلامی و تمدن اسلامی است. ما امروز در زنجیره تمدن‌سازی اسلامی در مرحله‌ی دولت اسلامی قرار داریم. در جهت ایجاد تمدن نوین اسلامی، ضروری است که به‌طور همزمان دو جنبه ابزاری و حقیقی تمدن مورد توجه قرار گیرد. بررسی حاضر با مطالعه‌ی کتابخانه‌ای و اسنادی و با بهره‌گیری از روش تحلیل محتوای کیفی در پی پاسخ به این سؤال اصلی است که چه اقتضائات و الزامات ابزاری (سخت‌افزاری) و چه اقتضائات و الزامات اصلی و حقیقی (نرم‌افزاری) برای رسیدن به تمدن نوین اسلامی ضروری است. مقاله حاضر الزامات سخت‌افزاری و نرم‌افزاری شکل‌گیری تمدن نوین اسلامی را در سه بعد دانش، نگرش و توانش طبقه‌بندی خواهد کرد و در قالب جداول مشخصی مورد بررسی قرار خواهد داد.؟

الزامات راهبردی جمهوری اسلامی در مدیریت بحران‌‌ جنگ نرم - شریعتی, شهروز; عظیمی طرقدری, محمد (فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران, 2014)
با وجود آن‌که ماهیت بحران‌های فرهنگی با بحران‌های حاصل از حوادثی نظیر آتش‌سوزی، سیل و زلزله به میزان معتنابهی متفاوت است، اما به نظر می‌رسد بحران‌های فرهنگی از آن حیث که مخاطرات و خسارات جبران‌ناپذیری در میان‌مدت و دراز‌مدت به اندوخته و سرمایه اجتماعی ملت‌ها وارد می‌کنند، باید در شمار بحران‌هایی ارزیابی شوند که مستلزم مدیریت موشکافانه است. در همین حال، از آن‌جا که عنصر فرهنگ نقش غیرقابل انکاری در پیروزی انقلاب اسلامی ایران و تداوم آن داشته و دارد، و به عنوان عنصری محوری و مسلط در تمامی مناسبات و تحولات اجتماعی عمل می‌کند، دشمنان جمهوری اسلامی همواره می‌کوشند با نفوذ و اشاعه فرهنگ غربی، موجب ایجاد بحران در کشور از طریق تغییر باورها و نگرش و رفتار مردم شوند و استقلال کشور و دستاوردهای انقلاب را به مخاطره اندازند. این در حالی است که برای تحقق مدیریت بحران‌های فرهنگی و یا پیشگیری و مصونیت جامعه از فرهنگ مهاجم، راهبردهای جامع تدوین نشده است. هدف این مقاله تدوین راهبردهای بهینه برای مدیریت بحران و مصون‌سازی جامعه از آسیب‌پذیری در مقابل تهاجم فرهنگی و نفوذ فرهنگ اجانب است. به عنوان یک تحقیق موردی زمینه‌ای و با استفاده از روش میدانی، پس از بررسی دیدگاه‌ها و نظرات مختلف و مطالعه محیطی از طریق ارسال پرسشنامه و انجام مصاحبه و نیز بهره‌گیری از تکنیک دلفی نقاط قوت و ضعف، و آسیب‌پذیری‌های فرهنگی، و نیز فرصت‌ها و تهدیدات فرهنگی احصا شده است و راهبردهای مدیریت بحران جنگ نرم و مصون‌سازی جامعه در برابر تهاجم فرهنگی و ایجاد امنیت فرهنگی ارائه می‌شود.

الگوواره‌ای نوین در ساختارشناسی فقه - یعقوب‌نژاد, محمدهادی (فقه, 2018)
فقه اسلامی برای استحکام درونی و بازسازی خود به عناصر و لوازمی وابسته است که یکی از آنها ساختار منطقی و دسته‌بندی نظام‌یافتۀ آن است: ساختاری که بتواند دانشی با این گستره را سازمان بخشد؛ جایگاه هر مسئله را مشخص کند؛ دستیابی به مباحث آن را روان‌تر و فهم مطالب آن را آسان‌تر نماید؛ با شبکۀ گسترش‌پذیر خود، گزاره‌های پیشین و پسین فقه را پذیرا باشد و همچنین، با تحولات ابزارهای نوین در ذخیره‌سازی و جست‌وجوهای متنوع و به‌ویژه در جست‌وجوهای کارآمدِ موضوعی و شبکه‌ای به‌کار آید. پرسش اصلی آن است که برای ساختارشناسی نظام‌یافته و دسته‌بندی منطقی فقه چه راهکار مناسبی وجود دارد؟ در این مقاله، ساختار‌شناسی علم فقه از نگاه نظام‌سازی اصطلاحات و تأثیر آن در ارائۀ ساختار منطقی علم فقه، به‌عنوان راهبردی اساسی، بررسی می‌شود. همچنین، با مروری بر دسته‌بندی رایج فقه برای تقسیم‌بندی آن الگویی پیشنهاد می‌شود.

الگوی استخراج نظام مسائل آموزش و پرورش کشور مبتنی بر بیانات حضرت امام خامنه‌ای حفظه‌الله‌تعالی - سید طباطبایی, سید مهدی; فریدونی, سینا (فصلنامه پژوهش در مسائل تعلیم و تربیت اسلامی, 2017)
اولین گام در راستای تحول بنیادین و کنار گذاشتن نظام کهنه و تقلیدی نهاد آموزش و پرورش در نظام جمهوری اسلامی ایران، شناخت دقیق از مسائل پیش روی آموزش و پرورش کشور است؛ هدف این پژوهش ارائه‌ الگویی نظام‌مند به‌منظور استخراج نظام مسائل انقلاب اسلامی مبتنی بر بیانات رهبر معظم انقلاب است؛ بدین منظور سعی شد تمام سخنرانیهای مرتبط با حوزه آموزش و پرورش معظم له مطالعه و فیش‌برداری، و الگو با روش دلالت‌پژوهی استخراج شود. در پایان مشخص شد که الگوی مورد نظر مبتنی بر دو رکن الگوهای توصیفی و الگوهای هنجاری نظام مسائل آموزش و پرورش تشریح شده است.

الگوی راهبردی اقتدار ملی بر پایه علم با تأکید بر مدیریت جهادی - مهدی نژاد نوری, محمد; عابدینی, داود; رمضانی, مجید; ساوری, عسگر (فصلنامه علمی امنیت ملی, 2019)
مقام معظم رهبری (مدظلهالعالی) در بیانات بسیار مهم خود در فروردین سال 1393 در حرم مقدس رضوی سه عنصر کلیدی و مهم اقتدار ملی را اقتصاد، فرهنگ و علم معرفی نمودند. بر این اساس یکی از راه‌های نیل به اقتدار ملی را با تکیه ‌بر قدرت درون؛ رسیدن به اقتدار علم و فناوری، تکیه ‌بر اعتمادبه‌نفس و باور به اصل «ما می‌توانیم» تبیین فرمودند. نکته قابل تأمل آنکه، ایرانی که قرار بود بر اساس رشد علمی یک دهه گذشته خود تا سال 2018 بر سکوی چهارم علم جهان تکیه بزند، طی چند سال گذشته، شاهد کاهش سرعت بوده به‌گونه‌ای که رهبر معظم انقلاب در دیدار خود با اساتید دانشگاهی در ماه مبارک رمضان سال 1395، از کاهش سرعت علمی ایران گلایهمند بودند. از این ‌رو این تحقیق به دنبال ارائه الگوی مدونی از اقتدار علمی است که بر اساس آن بتوان به اقتدار ملی متناسب با نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران نائل آمد. روش انجام این تحقیق کیفی از نوع داده بنیاد بوده و جامعه آماری آن شامل نخبگان و صاحب‌نظران در حوزه علم بوده است. روش نمونه‌گیری هدفمند و تعداد نمونه تا حد اشباع نظری به‌پیش رفت. در مجموع تعداد 7 نفر به‌عنوان نمونه انتخاب گردیدند. از این تعداد نمونه، تعداد 135 مفهوم، 27 مقوله و شش مضمون استخراج گردید. روایی یافته‌ها از طریق تأیید اساتید نسبت به کدگذاری‌ها و استخراج مفاهیم و مقولات به دست آمد. یافته‌های این تحقیق، الگوی نهایی استخراج‌شده و دارای پنج بخش علی، زمینهای، واسطهای، راهبردی و پیامدی است. در بخش علی، نوآوری و چرخه ارزش‌آفرین؛ در بخش زمینهای، مدیریت جهادی علمی و دیپلماسی علمی؛ در بخش واسطهای، بومی‌سازی و اسلامی سازی علوم انسانی، در بخش راهبردی، پیشرفت مستمر علمی و در بخش پیامدی، مرجعیت علمی و تمدن سازی، به‌عنوان خروجی الگو گزارش گردیدند. آنچه از انجام این پژوهش حاصل گردید، تأکید تمام خبرگان بر حصول به اقتدار ملی از طریق ارتقای اقتدار علمی است.

الگوی راهبردی تحقق دانشگاه اسلامی از منظر امام خمینی (ره) - قنبری, سیروس; منافی, کاظم (پژوهشنامه انقلاب اسلامی, 2016)
امام خمینی(ره) با تبیین آسیبهای فرهنگ استعماری گریبانگیر دانشگاهها، عرصه را برای تأمل در مورد ایدهی اصلاح فرهنگ حاکم بر دانشگاه و دستیابی به دانشگاه اسلامی هموار نمود. هدف پژوهش حاضر تبیین راهبردهای تحقق دانشگاه اسلامی از دیدگاه امام خمینی(ره) میباشد که به‌شیوهی سندکاوی با استناد به مطالعات کتابخانهای به‌ویژه از طریق تأمّل بر مجموعه 22 جلدی صحیفه امام(ره) انجام شده است. با توجه به نتایج حاصل از پژوهش، راهبردهای تحقق دانشگاه اسلامی با تأمل بر دیدگاههای حضرت امام(ره) عبارتند از: 1) ایجاد فضای سالم و عاری از فساد، 2) انسانسازی و اخلاقمداری، 3) بهکارگیری مدیران متعهد و ارزشی، 4) تربیت نیروهای انسانی متخصص و متعهد، 5) وحدت حوزه و دانشگاه، 6) قطع وابستگی به بیگانگان و استقلال کشور، 7) مسئولیتپذیری و اسلامی عمل کردن، 8) کارآمدی و برقراری ارتباط با جامعه، 9) تولید و استفاده از متون علمی مناسب و اسلامی و 10) جهتگیری توحیدی و معنوی محتوای علوم.

الگوی رهبری مبتنی بر قدرت نرم در آموزش عالی ایران - رشنوادی, عباس; زارعی متین, حسن; جندقی, غلامرضا; الوانی, سید مهدی (مجله علمی, 2016)
جوزف نای تأثیر جذابیت‌های فرهنگی و ارزشی بر تولید قدرت در رهبری را متأثر از مؤلفه‌های ارتباطات، چشم‌انداز سیاست و هوش عاطفی محرز می‌داند. این مقاله با هدف شناخت الگوی بومی رهبری سازمانی مبتنی بر قدرت نرم در آموزش عالی ایران، تدوین شده است و با روش آمیخته و به شیوة اکتشافی با انجام‌دادن مصاحبه با خبرگان آموزش عالی و تکمیل پرسشنامه توسط پیروان، زمینة شناخت حوزه‌های تأثیرگذار بر الگوی یادشده را فراهم کرده است. نتایج حاکی از تفاوت الگوی بومی با الگوی صاحب نظر یادشده است و مؤلفه‌های تأثیرگذار الگوی بومی به شرح حوزه‌های رفتاری- اخلاقی، اجتماعی– ارتباطی، مهارتی- حرفه‌ای، فرهنگی- هنجاری، سیاسی- شهودی و اعتقادی- معنوی با شاخص‌‌های ذیربط به‌دست آمدند.

الگوی فرماندهی ترکیبی بایسته سازمان‌های نظامی - ریاضی, وحید (فصلنامه علمی راهبرد دفاعی, 2016)
تربیت صحیح نیروی انسانی، بسیار پیچیده است و انحراف و آسیب ناشی از تربیت نادرست بسیار خسارت‌بار می‌باشد. تربیت فرماندهان، مدیران و رهبران نظامی مبتنی بر ارزش‌های اسلام ناب، فرایندی درونی است و اقدام تحمیلی بی‌ریشه و سطحی باعث تضعیف و تقلیل اثربخشی سازمان‌های نظامی می‌شود. محقق در این مقاله پس از بررسی دیدگاه‌ها و مبانی نظری پیرامون تعاریف، مؤلفه‌ها در حوزه فرماندهی و رهبری به این پرسش اصلی پاسخ داده که مؤلفه‌ها و شاخص‌های مؤثر در الگوی فرماندهی ترکیبی بایسته سازمان‌های نظامی کدام است؟ نوع تحقیق کاربردی و از روش موردی - زمینه‌ای و همبستگی با انتخاب نمونه آماری از جامعه آماری (به تعداد 126 نفر که پس از نمونه‌گیری قشربندی نسبی با روش هدفمند، تعداد 30 نفر انتخاب شدند)، استفاده‌ شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که فرماندهی ترکیبی به‌ترتیب دارای 6 مؤلفه مهارت ادراکی، مهارت فنی، مهارت راهکنشی، رهبری نظامی، خودباوری و خلاقیت با شاخص‌های مربوط می‌باشند که در طراحی الگوی فرماندهی ترکیبی بایسته سازمان‌های نظامی نقش دارند.

الگوی کاربردی‌ کردن اخلاق اسلامی در سازمان‌های نظامی - سیدقریشی, ماریه; موسوی, سیدعبدالرحیم; سیفی, حسن (فصلنامه علمی راهبرد دفاعی, 2017)
پژوهش حاضر با هدف ارائه الگویی جهت کاربردی‌ کردن اخلاق بر اساس نظریه داده‌بنیاد در حوزه نیروهای مسلح ج.ا.ایران انجام شد. در تحقیق حاضر از روش‌های پژوهش کیفی استفاده شد و به‌منظور گردآوری اطلاعات از روش مصاحبه نیمه‌ساختاریافته، استفاده گردید. برای انتخاب نمونه‌های مصاحبه، از روش نمونه‌گیری هدفمند و به‌شکل مشخص تکنیک گلوله برفی به‌کارگرفته شد و مصاحبه تا زمانی ادامه یافت که داده‌ها به اشباع نظری برسد و این امر در مصاحبه 17 محقق گردید. درنهایت با گردآوری اطلاعات به‌دست آمده بر اساس نظریه داده‌بنیاد در طی سه مرحله کدگذاری (باز، محوری و انتخابی) الگوی جامع کاربردی کردن اخلاق در نیروهای مسلح ج.ا.ایران طراحی و ارائه شد که این الگو دارای سه مقوله اصلی (اساس فرماندهی اخلاق‌مدار، ارکان فرماندهی اخلاق‌مدار، عملکرد فرماندهی اخلاق‌مدار) و مجموعه‌ای از مقوله‌های فرعی شامل اعتقادات فرماندهی، تمایلات و نظام حساسیت‌های فرماندهی، تعاملات فرماندهی، شناخت فرماندهی، ارزیابی فرماندهی، سنجش و ترازیابی فرماندهی، توانایی فرماندهی، مهارت فرماندهی، تجربه فرماندهی، همدلی، همفکری، همکاری، صیانت، عدالت، اقتدار، دانش راهبردی، دانش عملیاتی، دانش فنی، تولید و پرورش نیروی انسانی، تولید و ساخت ابزار و تجهیزات، تولید و توسعه مقدورات و منابع، تخصیص عادلانه نیروی انسانی، توزیع علمی ابزار و تجهیزات، تخصیص مناسب مقدورات و منابع، به‌کارگیری مناسب نیروی انسانی، استفاده مناسب از ابزار و تجهیزات، مصرف مقتصدانه مقدورات و منابع می‌باشد.

علم دولت در تمدن اسلامی از صدر اسلام تا تاسیس نخستین دولت جمهوری در ایران - شهیدی‌پاک, دکتر‌محمدرضا (مطالعات حقوق)
دکتر محمدرضا شهیدی پاکمجله: مطالعات حقوق; پاییز 1398، ، دوره جدید - شماره 1;

تحقیقی درباره تأسیس و وظایف نخستین دیوان در تشکیلات اسلامی - موسوی, جمال (مقالات و بررسی ها)
جمال موسویمجله: مقالات و بررسی ها; زمستان 1380 - شماره 70;

نقش دبیران ایرانی در تأسیس و تکوین دیوانسالاری اسلامی در قرن اول هجری - رضایی, رمضان; بیات, علی; موسوی, سید‌جمال (پژوهشنامه تاریخ تمدن اسلامی)
رمضان رضایی,علی بیات,سید جمال موسویمجله: پژوهشنامه تاریخ تمدن اسلامی; پاییز و زمستان 1389، سال چهل و سوم - شماره 1;

تطور اصطلاح رعیت و قشربندی رعایا در تشکیلات اسلامی - ذیلابی, نگار (تاریخ و تمدن اسلامی)
نگار ذیلابیمجله: تاریخ و تمدن اسلامی; بهار و تابستان 1393 - شماره 19;

پدید آمدن و و فراز مندی و شکل گیری و استمرار دیوان سالاری ایرانی و تشکیلات اسلامی - شهیدی, محمد‌رضا (مطالعات راهبردی علوم انسانی و اسلامی)
محمد رضا شهیدیمجله: مطالعات راهبردی علوم انسانی و اسلامی; زمستان 1397 - شماره 17;

فرازمندی و پیدایش دیوان سالاری ایرانی در تمدن اسلامی با تکیه بر طبقه ایرانی دبیر ، از سامانیان تا سلجوقیان - شهیدی‌پاک, محمدرضا (دستاوردهای نوین در مطالعات علوم انسانی)
محمدرضا شهیدی پاکمجله: دستاوردهای نوین در مطالعات علوم انسانی; بهمن 1397، سال اول - شماره 9;

الگوی مدیریت سازمان‌های آموزشی مردم‌نهاد (حوزه مدرسه سازی) - عراقیه, علیرضا; محبوب, سیدعلی; خورشیدی, عباس; خسروی بابادی, علی اکبر; مرادی, سعید (فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی, 2019)
تحقیق حاضر با هدف ارائه الگو برای مدیریت سازمان‌های آموزشی مردم‌نهاد فعال در حوزه مدرسه سازی انجام شد. داده‌های موردنیاز مبتنی بر رویکرد پژوهش‌های ترکیبی از نوع اکتشافی (مدل تدوین ابزار)، در دو بخش کیفی(براساس داده ‌بنیاد) و کمی (بر پایه روش پیمایشی مقطعی) گردآوری گردید. در بخش کیفی 30 نفر از مدیران مجموعه بنیاد برکت به شیوه نمونه گیری هدفمند و در بخش کمی 109 نفر از کارشناسان و کارکنان همین مجموعه به شیوه نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب و در پژوهش مشارکت جستند. ابزار گرداوری داده‌ها در بخش کیفی مصاحبه نیمه ساختار یافته و در بخش کمی پرسشنامه محقق ساخته بود. داده‌های کیفی به واسطه کدگذاری باز،محور و گزینشی تحلیل شدند .داده‌های کمی بواسطه شاخص‌های میانگین و تحلیل عاملی تاییدی تجزیه و تحلیل شدند. نتایج حاصل از کدگذاری مبتنی بر روش داده‌بنیاد منجر به شناسایی 117 گویه، 22 مؤلفه و 5 بُعد شامل؛ راهبرد توسعه مدارس، آمایش سرزمینی، طراحی ساختار، مدیریت سرمایه‌های انسانی و تمدن سازی گردید. نتایج بخش کمّی نشان داد کلیه شاخص‌های نیکویی برازش در خصوص ابعاد الگوی مدیریت سازمان‌های آموزشی مردم‌نهاد در مدارس بنیاد برکت مورد تأیید قرار گرفته است.

الگوی مفهومی خط‌مشی‌های فراگیر نظام فرهنگی- اجتماعی مبتنی بر قرآن کریم - کمالیان, سید یوسف; عبدالحسین‌زاده, محمد; عبدالحمید, مهدی (فرهنگ در دانشگاه اسلامی, 2018)
هدف: با نظرداشت اهمیت ارزشهای عمومی در نظام خط‌مشی‌گذاری و نیز عرصۀ فرهنگی- اجتماعی، هدف محققان از این پژوهش، کشف الگوی مفهومی خط‌مشی‌های قرآنی فراگیر فرهنگی- اجتماعی بود. روش: رویکرد این پژوهش، کیفی و اکتشافی بود. برای گردآوری داده‌ها، با تلاوت تمام قرآن با رویکرد روش تحقیق موضوعی قرآن کریم و مطالعۀ آثار مرتبط، آیات سیاستی این عرصه استخراج شد. یافته‌ها: در تحلیل داده‌ها، علاوه بر رویکرد پیشین، از روش نظریه‌پردازی داده‌بنیاد برای مفهوم‌نویسی نظام‌مند از آیات و طبقه‌بندی و مقوله‌بندی آنها به منظور دستیابی به الگو و چارچوب مفهومی بهره گرفته شد. برای اعتباریابی، ضمن بهره‌مندی از مقایسه‌های مستمر با مراجعه به خبرگان در قالب روش ممیّزی بیرونی، الگوی مفهومی و گزاره‌های فراگیر سیاستی اعتباریابی شد. نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش حاضر پس از تحلیل آیات، دستیابی به الگو و چارچوب مفهومی کلان فرهنگی- اجتماعی و استخراج گزاره‌های فراگیر قرآنی بر اساس آن چارچوب بود. در نظام فرهنگی- اجتماعی، علاوه بر گزاره‌های ناظر به عقلانیت و اصول کلان حاکم هستی‌شناسی، انسان‌شناسی، خداشناسی و سنّت‌شناسی، خط‌مشی‌های فراگیر فرهنگی- اجتماعی در قالب گزاره‌های تجویزی و سیاستی ارائه شد.

الگوی نظام مند تحول بنیادین در آموزش و پرورش از منظر مقام معظم رهبری - هدایتی, فریفته; ناجی, مهدی (پویش در آموزش علوم انسانی, 2019)
این پژوهش با در نظر گرفتن اهمیت آموزش و پرورش در تربیت نسل آینده کشور، در صدد ارائه الگوی نظام مند جامعی برای تحول در آموزش و پرورش بر اساس دیدگاه مقام معظم رهبری است. در این پژوهش با استفاده از روش داده بنیاد سعی شده است الگوی نظام مند تحول آموزش و پرورش در کشور استخراج شود. با مطالعه بیانات مقام معظم رهبری و استخراج بیش از 400 مفهوم و کدگذاری این مفاهیم در نهایت 25 کد محوری استخراج شد که هرکدام ذیل مقوله های الگوی نظام مند(شرایط علی، شرایط زمینه ای، راهبردها، شرایط مداخله گر و پیامدها) جایگیری و تبیین شد. مشخص شد که برای تحول بنیادین در آموزش و پرورش باید با برنامه و نقشه عملیاتی مستحکم، متقن و جدید که اجماع نخبگان بر آن است در دو بعد شکلی و محتوایی آموزش و پرورش با به کارگیری کارگزاران اصلی، تحول انجام گیرد و شایسته است نگاه مصرفی به نگاه سرمایه گذاری و عدالت محوری بر اساس اسناد بالادستی و چشم انداز 1404 تغییر یابد. از دستاوردهای مهم چنین تحولی تربیت نیروی انسانی طراز جمهوری اسلامی ایران و شاهد و مبشر ملت های دیگر است.

الگوی نظری مدیریت جهادی با استفاده از سخنان امیرالمومنین(ع) در نهج‌البلاغه - خزائی, داود; افجه ای, علی اکبر; خاشعی, وحید; فربهی, احمد (فصلنامه پژوهشنامه نهج البلاغه, 2019)
«مدیریت جهادی» ازجمله مفاهیم نوظهوری است که می‌تواند بُعد سازمان و مدیریت در الگوی اسلامی-ایرانی پیشرفت را در حد مطلوبی توضیح دهد. نقطه ثقل این مفهوم کار و تلاش حکیمانه است که با نوعی مجاهدت الهی همراه شده است و باعث می‌شود نتیجتاً حرکت پرتلاش‌تر و سریع‌تری دررسیدن به اهداف صورت گیرد. ازآنجاکه مفهوم جهاد یک پدیده برآمده از ایدئولوژی دینی است، یک راهکار مناسب در این زمینه علمی، بررسی الگوی مدیریت جهادی امیرالمومنین(ع) است که به‌عنوان شخصی معصوم در حدود پنج سال مدیریت جامعه را برعهده داشته‌اند. این پژوهش در پی دستیابی به این الگو از روشی معتبر بوده است. روش به‌کار گرفته شده در این تحقیق، «مطالعه موردی» از طریق «تحلیل مضمون» تمامی عبارات کتاب نهج‌البلاغه و سپس ساخت الگوی نهایی از نتایج به‌دست‌آمده در مرحله تحلیل مضمون است. در این پژوهش پس از کدگذاری 5255 عبارت کتاب نهج‌البلاغه به کمک نرم‌افزارِ تحلیل متنِ مکس کیودا نسخه 12 و شکل‌دهی قالب مضامین در سه بُعد اصلی «محیط امیرالمومنین(ع)»، «ویژگی‌های شخصی امیرالمومنین(ع)» و «نظام مدیریت جهادی امیرالمومنین(ع)»، الگوی مدیریت جهادی آن حضرت شامل ابعاد نگرشی، انگیزشی، رویکردی و رفتاری-عملکردی، که خود دربردارنده 25 مؤلفه و 28 شاخص هستند به‌دست آمد. همچنین 15 مؤلفه از الزامات به‌کارگیری مدیریت جهادی و شرایط آن و شش مؤلفه از نتایج و دستاوردهای مدیریت جهادی از تحلیل مضمون نهج‌البلاغه استخراج‌شده و ابعاد اصلی الگوی نهایی را تکمیل نموده است. ویژگی این الگو آن است که می‌تواند سنجه‌ای برای ارزیابی مدل‌های مدیریت جهادی نسبت به الگوی مدیریت جهادی یک فرد معصوم در مکتب مدیریت اسلامی باشد.

الگوی هنجاری مشارکت حوزه علمیه در تدوین و اجرای سیاست های فرهنگی کشور از منظر مقام معظم رهبری - مولائی آرانی, مهدی; هاشمیان, سیدمحمدحسین (دوفصلنامه علمی پژوهشی دین و سیاست فرهنگی, 2015)
حوزه علمیه در نظام جمهوری اسلامی ایران از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است. از آنجا که نظام، مبتنی بر مبانی اسلامی است، لذا ضرورت دارد که حوزه علمیه نقشی ممتاز و حضوری جدی داشته باشد. یکی از عرصه‌های حضور و نقش‌آفرینی حوزه علمیه، فرایند سیاست‌گذاری فرهنگی است. این فرایند به صورت کلی به سه مرحله تدوین، اجرا و ارزیابی تقسیم‌بندی می‌شود. این مقاله به دنبال آن است با بررسی کلیه بیانات مقام معظم رهبری در دیدار با طلاب و روحانیون (از سال 68 تا 94) با روش تحلیل مضمون، به نحوه حضور حوزه علمیه در دو مرحله تدوین و اجرای سیاستگذاری فرهنگی بپردازد.

امام خمینی(ره) و مدیریت نرم دفاع ملی؛ مطالعه موردی جنگ تحمیلی - پورسعید, فرزاد (فصلنامه مطالعات راهبردی, 2013)
در این مقاله به مقوله «مدیریت نرم دفاع ملی» یا وجوه نرم مدیریت دفاع ملی که کمتر بدان پرداخته شده می‏پردازیم و آن را در خصوص نحوه مدیریت امام خمینی(ره) در طول جنگ تحمیلی عراق علیه ایران، عملیاتی می‏کنیم. بر این اساس، نویسنده در این مقاله به این پرسش می‏پردازد که «امام خمینی(ره) در مقام رهبر انقلاب و جمهوری اسلامی ایران و در چارچوب دفاع ملی، جنگ تحمیلی از سوی عراق را که بزرگترین تهدید سخت‏افزاری خارجی علیه جمهوری اسلامی ایران بوده است را چگونه مدیریت کرد؟». مطابق فرضیه مقاله، «امام خمینی(ره)، جنگ تحمیلی را به شیوه‏ای نرم و از طریق «روایت‏گری» که نوعی کنش کلامی است، مدیریت نمود. ایشان با ارائه روایتی معنوی/ مذهبی از جنگ تحمیلی، این رخداد را به ابزار و فرصتی برای بازتولید و تثبیت «جمهوری اسلامی» به عنوان نظام برآمده از انقلاب تبدیل کرد.

امام علی علیه السلام و مدیریت در مناسبات اجتماعی - طاهری‌وحدتی, حسین (پژوهش های نهج البلاغه)
حسین طاهری وحدتیمجله: پژوهش های نهج البلاغه; زمستان 1390 - شماره 32;

امّت واحده، تفکر سیستمی الاهی برای تحقق حیات طیبه - نباتی, صبیحه; کرمانی, طوبی (پژوهشنامه مذاهب اسلامی, 2018)
بررسی ماهیت ساختار امّت واحده شامل اهداف و ویژگی‌های آن مبتنی بر رویکرد غایت‌شناسانه در نگاه نظام‌مند یکپارچه با بهره‌گیری از آیات قرآنی و روش توصیفی‌تحلیلی مد نظر این نوشتار است. برای تحقق این منظور متن مقاله با مبحث نظریه سیستم‌ها به ‌عنوان نوعی روش‌شناسی علمی و نگرش به جهان آغاز شده که بر پایه به‌کارگیری رویکرد سیستمی انجام می‌گیرد، و کوشیده‌ایم بحث به‌ گونه‌ای پیش رود که به تبیین تفکر سیستمی بینجامد. پس از آن، ساختار مطلوب امّت واحده مبتنی بر رویکرد فوق، به عنوان تفکر سیستمی الاهی تبیین شده است. وجود تفکر سیستمی در اسلام و آموزه‌های جهان‌شمول آن تأمین‌کننده عالی‌ترین غایات و ضامن سلامت و پویایی امّت واحده است؛ چراکه شاکله غایی ساختار امّت واحده در مسیر نهایی طبق وعده قرآنی، قرب الی اللّه است که برای همه دوران‌ها، زمینه‌ساز اصلی برخورداری انسان‌ها از حیات طیبه دنیوی و اخروی است.

امربه معروف و نهی از منکر و توسعه سیاسی در جمهوری اسلامی ایران - خرمشاد, محمدباقر; صیاد رودکار, اسحق (پژوهش های راهبردی سیاست, 2018)
نظامهای سیاسی جدید در پی بسیج و جلب مشارکت سیاسی حداکثری شهروندان خود هستند؛تحکیم رابطۀ نظام سیاسی و مردم تداوم نظام سیاسی را تسهیل نموده، موجد مشروعیت سیاسی حکومت شده و به توسعۀ سیاسی نهادینه منجر میشود. مفروض است که در نظام سیاسی اسلامی؛ آموزه مهم اجتماعی، فرهنگی و سیاسی «أمربه معروف و نهی از منکر» نقش عمده‌ای در توسعه سیاسی ایفا مینماید و قرآن کریم، متون روایی و اصل هشتم قانون اساسی ج.ا.ا مستند این آموزهاند. سه ساحت؛ مردم- مردم (متوازی)، مردم- حاکمان (متخالف صعودی) و حاکمان - مردم (متخالف نزولی) در این آموزه وجه تمایز مردم سالاری دینی از لیبرال دموکراسیها است. فرضیه این نوشتار آن است که ساحت مردم – حاکمان در آموزه امر به معروف و نهی از منکر مغفول مانده است. این پژوهش با اتکا به روش تفسیری و بهره‌مندی از نظریه مردم‌سالاری دینی نتیجه میگیرد که احیای ساحت سوم مستلزم ورود به فرهنگ سیاسی جامعه اسلامی در میان مردم (الناس) و نخبگان فکری (اولی الالباب) و نخبگان سیاسی (اولی‌ الامر) است.

اندیشۀ حکمرانی و مبنای مشروعیت سیاسی دولت از منظر آیت‌الله‌العظمی امام خمینی (ره) - بالوی, مهدی; بیات کمیتکی, مهناز (مجله علمی, 2014)
تلفیق پیرایه‌های سیاست و دیانت در اندیشۀ بنیانگذار فقید جمهوری اسلامی ایران، ارائۀ قرائت متمایزی از شیوۀ مطلوب حکمرانی با عنوان ولایت مطلقۀ فقیه را به‌همراه داشته است. اندیشۀ ولایت مطلقۀ امام، به‌مثابۀ نظریۀ مسلط در گفتمان فقه سیاسی شیعه در باب حکمرانی، آنچنان بر تارک جامعۀ معاصر ایران و پیکرۀ نظام حکومتی سایه افکنده که نقش بی‌بدیلی را در عرصۀ مناسبات مختلف نظام سیاسی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی، حقوقی، قضایی، اداری و نظامی کشور ایفا می‌‌کند. در این نوشتار، تلاش خواهیم کرد تا ضمن تبیین الگوی مطلوب حکمرانی از منظر آیت‌الله‌العظمی امام خمینی (ره)، نسبت به تشریح همه‌جانبۀ مشروعیت الهی و بلاواسطۀ دولت از دیدگاه امام راحل، مبادرت و تأثیر این قرائت متمایز از حکمرانی را بر سیاست‌های گوناگون دولت جمهوری اسلامی (که جملگی روند تکوین الگوی حکومت دینی در قالب جمهوری با محتوایی اسلامی را تسریع بخشیدند) بررسی کنیم.

الگوی مدیریت بحران در اندیشه و سیره امام خمینی(ره) - رحیمی(روشن), حسن (فصلنامه مدیریت بحران و وضعیت های اضطراری, 2021)
انقلاب اسلامی ایران در عمر 42 ساله خود با بحرانهای متعددی روبه‌رو بوده است. در طول تاریخ اندیشمندان مکاتب مختلف تلاش کرده‌‌اند بر اساس جهان‌بینی و مکتب فکری خود الگوهایی را به‌منظور مدیریت بحرانها ارائه کنند. این مقاله در پی پاسخ به این پرسش است که الگوی عملی امام خمینی(ره) در رویارویی با بحرانها چه بوده است. به‌نظر می‌رسد امام خمینی با مدیریت موفق بحرانهای گوناگون و متعدد، الگوی ویژه‌ای را در مدیریت بحران به‌کار گرفته که ضمن اشتراک با دیگر الگوهای مدیریت بحران از ویژگی خاصی برخوردار است. این مقاله با روش تحلیلی ـ توصیفی و با ابزار کتابخانه‌ای و اسنادی به بررسی آثار و عملکرد حضرت امام(ره) پرداخته است. یافته مقاله نشان می‌دهد که امام خمینی(ره) در رویارویی با بحرانهای مختلف در طول ده سال رهبری الگوی ویژه‌ای در مدیریت بحرانها به‌کاربرده است.

اولویت‌بندی الزامات مدیریت تحول علوم انسانی مبتنی بر مدیریت راهبردی اسلامی و ایرانی - گودرزی, غلامرضا (فصلنامه تحقیقات بنیادین علوم انسانی, 2016)
چکیده «علوم انسانی اسلامی» ترکیبی است که برای تولید دانش علوم انسانی از منابع دینی و گزاره‌های ارزشی به‌کار می‌رود؛ این واژه موافقین و مخالفینی دارد. عده‌ای با تکیه بر اینکه شناخت انسان به‌عنوان محورِ این علوم از وحی و قرآن نه میّسر که لازم است، بر راهبریِ تولید این علوم تأکید دارند. ...

اولویت‌بندی ابعاد عدالت سازمانی از منظر اثرگذاری بر کاهش فساد اداری با رویکرد کوک و سیفرد - تقی‌زاده, هوشنگ; سلطانی فسقندیس, غلامرضا (مطالعات جامعه شناسی, 2018)
فساد اداری جزء پدیده‌های سازمانی است که روند توسعه کشور‌ها را به طور چشمگیر با مشکل روبرو میسازد. بنابراین شناسایی روشهای مقابله با این پدیده میتواند در روند توسعه کشور‌ها و به تبع آن سازمانها تاثیرگذار باشد. در این بین عدالت سازمانی متغیری است که میتواند از جنبه روانشناختی بر فساد تأثیر داشته باشد. بر همین اساس نیز هدف این مقاله اولویتبندی ابعاد عدالت سازمانی از منظر اثرگذاری برکاهش فساد اداری در سازمان میباشد. جامعه آماری این تحقیق را اساتید دانشگاهها و مدیران سازمانهای دولتی استان آذربایجانشرقی تشکیل میدهندکه با استفاده ازفرمول تعیین حجم نمونه تعداد 200 نفر از بین آنها انتخاب شده است. به منظور جمعآوری دادهها نیز از پرسشنامه استفاده شده است که پس از تعیین روایی و پایایی در بین اعضای جامعه آماری توزیع شده است. به منظور تجزیه و تحلیل دادهها در این تحقیق از روش کوک و سیفرد استفاده شده است. نتایج نشان داد که در بین ابعاد عدالت سازمانی، بیشترین اثرگذاری بر کاهش فساد اداری از طریق عدالت توزیعی است. عدالت رویهای و عدالت مراودهای به ترتیب در رتبههای دوم و سوم قرار دارند.

باز تعریف تبلیغات تجاری از منظر اسلام با روش کیفی - داوودی, زهره; شیر خدایی, میثم; نورائی, محسن (پژوهش های اجتماعی اسلامی, 2017)
«تبلیغات تجاری» با توجه به آموزه‌های اسلامی، چارچوب جامعی از معیارها و زیر معیارها در تمامی ابعاد تبلیغات است. هدف اصلی این تحقیق، مفهوم‌پردازی تبلیغات تجاری از منظر اسلام و ارائۀ یک مدل منطبق با تعالیم اسلام است. در این تحقیق که با روش کیفی انجام شده، نخست به منابع اصیل اسلامی مانند قرآن کریم، منابع روایی، به‌ویژه نهج البلاغه و نیز کتاب‌هایی مانند صحیفۀ نور و کتب شهید مطهری مراجعه و سپس، مبانی نظری تبلیغات تجاری از منظر اسلام استخراج، تحلیل و ارائه شده است. پژوهش حاضر ضمن مشخص کردن شاخصه‌های تبلیغات تجاری از منظر اسلام، همچنین روابط مفهومی میان شاخصه‌ها، مدل جدید در قالب «6 س» را پیشنهاد نموده است. نتیجۀ پژوهش حاضر، در ارزیابی مستمر فعالیت‌های تجاری، تصمیم‌سازی مدیریت اقتصادی و ترویج سبک زندگی اسلامی کاربرد آشکار دارد.

بازار اسلامی: مولود نظام اقتصادی صدر اسلام - نصیری زاده, حمیدرضا; سعیدی نیا, سعیده (سیاست گذاری اقتصادی, 2014)
پیش از ظهور اسلام در شبه جزیره عربستان به دلیل وضعیت و موقعیت خاص مکانی و جغرافیایی، دولت واحد و مقتدری حضور نداشت و تنها شمال و جنوب به واسطه راه ارتباطی دارای رونق تجاری بودند، اما پس از ظهور اسلام و تشکیل دولت اسلامی توسط پیامبر اسلام (ص) قوانین و مقررات ویژه‌ای در همه ابعاد زندگی افراد وضع گردید و نظام اقتصادی صدر اسلام از همان زمان پا به عرصه وجود نهاد. با توجه به آن که این نظام دارای اجزاء و نهادهای گوناگون و متعددی بود، مقاله حاضر میکوشد تا به بررسی بازار، که از آن به عنوان یکی از مهمترین و اصلی‌ترین نهاد و جزء نظام اقتصادی اسلام نام برده شده است، به شیوهی تحلیلی _ تاریخی، بپردازد. از آنجا که در تعالیم اسلامی اخلاق رکن اصلی است، در بازار شکل گرفته بر اساس اسلام نیز اخلاق در گوشه گوشه آن نمود پیدا کرده و باعث گردیده تا تمامی شرکت‌کنندگان در بازار ملزم به رعایت آن باشند، حتی محیط و ساخت بازارهای اسلامی نیز در راستای تحقق همین امر است. در مقام مقایسه بازارهای صدر اسلام و بازارهای اسلامی شکل گرفته پس از آن با ساختارهای موجود، نمی‌توان هیچ قالبی را برای آن متصور دانست. تعداد زیاد خریداران و فروشندگان و برخی شرایط دیگر، آن را به رقابت کامل نزدیک نموده اما، حضور دولت در برخی ابعاد نیز مشخص است. اَشکال مختلف معامله با شرایط تراضی طرفین و خیارات در بین شرکت‌کنندگان رواج داشته و بر رعایت اصول و قواعد اسلامی تأکید فراوان شده است.

بازتاب توسعه اجتماعی در برنامه‌های توسعه جمهوری اسلامی ایران (برنامه‌های اول تا پنجم) - اسماعیل عالی‌زاد - عالی زاد, اسماعیل (فصلنامه علوم اجتماعی, 2016)
چکیدهتوسعه اجتماعی یکی از ارکان توسعه به معنای عام بوده و دربردارنده وجوه گوناگونی است که کارکرد هر یک از آنان پاسخ به نیازهای جامعه و اعضای آن در جهت دستیابی به کرامت انسانی و کیفیت بهتر زندگی است. این پژوهش به دنبال شناسایی توسعه اجتماعی و بنیان‌های نظری آن در قوانین برنامه توسعه کشور و نحوه بازتاب و پرداخت بدان است. منطق آن قیاسی است و برای توصیف و مقایسه بعد اجتماعی برنامه‌های توسعه طراحی‌شده است. روش آن تحلیل محتوا است که در آن بر جنبه‌های محتوای آشکار و پنهان مرتبط با توسعه اجتماعی در برنامه‌های پنج‌ساله توسعه تأکید می‌شود. جمعیت موردبررسی این پژوهش، مجموعه اسناد مصوب برنامه‌های اول تا پنجم توسعه کشور است که تمام شماری شده‌اند. یافته‌های این پژوهش دلالت بر این دارند که تاکنون در تدوین برنامه‌های توسعه، رویکرد رفاه اجتماعی بر سایر رویکردهای نظری غلبه داشته و کمتر به رویکرد قابلیت انسانی با محوریت حقوق‌مداری و مشارکت محوری توجه شده است. دیگر آن‌که در تدوین برنامه‌های پنج‌گانه از الگوی برنامه‌ریزی توسعه از بالا استفاده ‌شده است

بازتاب مدیریت و فرهنگ جهادی در عرصة علمی و دانشگاهی: تحلیلی داده‌بنیاد از اندیشة رهبر معظم انقلاب اسلامی - کاظمپور فرد, فاطمه; ذوالفقارزاده, محمدمهدی (فرهنگ در دانشگاه اسلامی, 2020)
هدف: هدف از نوشتار حاضر، نشان دادن بازتاب روحیه و فرهنگ جهادی در عرصة فرهنگ دانشگاهی بود. نهاد علم و دانشگاه در هر جامعه‌ای، از اثرگذارترین نهادهای شکل‌دهندة سرنوشت و سرگذشت آن جامعه‌اند. در واقع؛ بخش ویژه‌ای از فرهنگ هر جامعه توسط قشر فرهیختة آن که در نهاد دانشگاه رشد و تربیت می‌یابند، شکل می‌گیرد. از این رو، فرهنگی که قشر علمی و دانشگاهی بین خود یا در میان دیگر اقشار جامعه بروز می‌دهد، می‌تواند مبنای سعادت و اصلاح یا شقاوت و انحراف جامعه قرار گیرد. روش:‌ ضمن مرور مفاهیم و مبانی فرهنگ دانشگاهی در آثار معتبر علمی دنیا، با تکیه بر روش‌ نظریة داده‌بنیاد متنی، به بررسی اندیشه‌های رهبر معظم انقلاب در خصوص نقش مدیریت و فرهنگ جهادی در عرصة علمی و دانشگاهی پرداخته شد. یافته‌ها: تبیین نظام‌مند و روشمند مؤلفه‌های اصلی و فرعی «روحیة جهادی» به عنوان یکی از اصلی‌ترین لایه‌های شکل‌دهنده فرهنگ برای دانشگاهیان(مدیران، اساتید و دانشجویان)، از مهم‌ترین یافته‌های پژوهش حاضر است. نتیجه‌گیری: هرگونه اقدام و تصمیم در فضای دانشگاهی، از جمله فرهنگ دانشگاه، از یک سو مستلزم درک پیچیدگی‌های آن است و از سوی دیگر، مستلزم فهم صحیح از حرکت در راستای اهداف انقلاب اسلامی، از جمله روحیة جهادی است.

بررسی آیات انفاق، با رویکرد انگیزشی در تفسیر المیزان - گرامی, غلامحسین; جعفری, نرگس (فصلنامه علمی مطالعات تفسیری, 2019)
یکی از مهم‌ترین آموزه‌های اجتماعی ـ اقتصادی قرآن تأکید بر انفاق و کمک به محرومان جامعه است که از ارکان عملی ایمان به‌شمار می‌آید و آثار مهمی در سعادت فرد و جامعه دارد. آیات قرآن در این زمینه فراوان است و از جهات متعدد قابل بررسی است. از دیدگاه روان‌شناسان انسان برای انجام هر عملی ...

بررسی ابعاد فرهنگ اسلامی ایرانی و تأثیر آن بر رفتار مدیران و میزان رضایت شغلی کارکنان - اسلام پناه, مهدی; الوانی, سیدمهدی (مدیریت فرهنگی, 2019)
مقدمه و هدف پژوهش: پژوهش حاضر با هدف، بررسی تأثیر ابعاد فرهنگ اسلامی ایرانی بر رفتار سازمانی مدیران و میزان رضایت شغلی کارکنان، صورت گرفته است. روش پژوهش:روش پژوهش از نوع توصیفی– پیمایشی بود. جامعه آماری شامل کلیه کارکنان دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی شهر تهران به تعداد 223 نفر می باشد. حجم نمونه آماری با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند 92 نفر تعیین گردید که شامل 80 نفر از کارکنان ستادی دارای 4 سال سابقه کاری، همچنین ۱۲ نفر از مدیران عالی دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی که دارای حداقل سه سال سابقه کار مدیریتی بودند نیز به این نمونه آماری اضافه شدند. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه محقق ساخته در زمینه ابعاد فرهنگ اسلامی ایرانی بر رفتار مدیران و همچنین، پرسشنامه رضایت شغلی (JFS[i]) بود. روایی پرسشنامه بررسی ابعاد فرهنگ اسلامی ایرانی بر رفتار مدیران از سوی هشت تن از اساتید مدیریت اسلامی و نیز متخصصین شورای عالی انقلاب فرهنگی در امر سیاست گذاری سبک زندگی ایرانی اسلامی مورد تأیید قرار گرفت، پایایی پرسشنامه با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ 83/0 به دست آمد، روایی و پایایی پرسشنامه رضایت شغلی با توجه به استاندارد بودن مورد تأیید است. یافته‌ها: نتایج به دست آمده در زمینه تجزیه و تحلیل داده‌ها حاکی از آن است که شاخصهای مورد مطالعه (روحیه محبت و احسان(001/0)، روحیه عفو و گذشت (001/0)، فرهنگ مشارکت (000/0)، گسترش دانش (000/0) و شفافیت گزارشگری (003/0)) به تفکیک اسلامی بودن و ایرانی بودن در رفتار مدیران تأثیر داشته و در رضایتمندی شغلی کارکنان معنی‌دار ارزیابی گردید. همچنین شاخص صبر در برابر مشکلات در رفتار مدیران تأثیرگذار ارزیابی گردید ولی در رضایت شغلی کارکنان (68/0) تفاوت معنی‌داری حاصل نشد. نتیجه‌گیری: ابعاد فرهنگ اسلامی ایرانی در رفتار مدیران تاثیر مستقیم داشته و رفتار مدیران با میزان رضایت شغلی کارکنان رابطه معناداری دارد.

بررسی اثرات عدالت سازمانی و جو اخلاقی بر روی استرس شغلی ادراک شده‌ مورد مطالعه: فرودگاه نظامی - روح الهی, احمدعلی (فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی, 2015)
انسان، محور و وسیله اصلی توسعه همه‌جانبه است و نیروی انسانی مؤثر، عامل اصلی تداوم، موفقیت و تحقق اهداف سازمان است. در همین راستا به نظر می‌رسد، عدالت سازمانی و جو اخلاقی از عوامل مهم و تأثیرگذار در کاهش میزان استرس در محیط کار، افزایش بهره‌وری و بهبود عملکرد سازمانی ‌باشند. هدف این پژوهش، بررسی ارتباط بین عدالت سازمانی و جو اخلاقی بر استرس شغلی ناشی از محیط کار است. جامعه آماری پژوهش تعداد 100 نفر از کارکنان بخش تعمیر و نگهداری یکی از فرودگاه‌های نظامی بودند که با استفاده از جدول مورگان و به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده تعداد 80 نفر انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌های مورد نیاز در بخش جو سازمانی از پرسش‌نامه‌ای سکوویپکر و همکاران(2001)، استرس ناشی از محیط کار از پرسش‌نامه کلر(1984) و عدالت سازمانی از پرسش‌نامه نیهوف و مور من(1993) با اندکی تلخیص در سؤالات استفاده‌ شده است. از سوی دیگر، برای مناسب بودن پرسش‌نامه‌های مذکور در بخش تعمیر و نگهداری، تحلیل عاملی انجام‌ شده است. روایی و پایایی تحقیق از طریق مدل‌سازی معادلات ساختاری منحصراً نرم‌افزار اسمارت پی. آل. اس مورد تأیید قرار گرفت. داده‌ها با استفاده از آزمون‌های رگرسیون و هم‌بستگی مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفتند. نتایج تحقیق حاکی از آن است که بین استرس ناشی از محیط کار با عدالت رویه‌ای، عدالت توزیعی و جو اخلاقی رابطه‌ای معکوس وجود دارد. با توجه به نتایج به‌دست آمده، استرس ناشی از محیط کار و موضوعات مرتبط با عدالت سازمانی و جو اخلاقی سازمان می‌توانند به‌عنوان عامل اصلی افت بهره‌وری و عملکرد سازمانی مورد توجه قرار گیرند؛ ازاین‌رو، پیشنهاد می‌شود تلاش بیشتر به‌منظور کنترل عوامل روانی و سلامت محیط کار در جلوگیری از افت عملکرد صورت پذیرد.

بررسی پایگاه اجتماعی هیأت دولت در جمهوری اسلامی ایران (1360 – 1398) - رمضانی, ملیحه; فوزی, یحیی; رحیمی, رئوف (جستارهای سیاسی معاصر, 2019)
در این مقاله ویژگی‌های هیأت وزیران و رؤسای دولت‌های جمهوری اسلامی ایران از سال 1360 تا پایان خرداد 1398 بررسی، (در این مدت مجموعاً 5 رئیس دولت و 262 وزیر عهده‌دار امور اجرایی کشور به‌منظور اتخاذ تصمیمات کلان و راهبردی بودند) و به این سؤالات پاسخ داده شده است که نخبگان حاکم در ایران در هر دوره از چه منزلت اجتماعی (سواد، تخصص و طبقه اجتماعی) برخوردار بودند؟ و مرتبط با کدام طبقه اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی بوده‌اند؟ و این پایگاه اجتماعی کارگزاران دچار چه تحولی شده است؟ روش تحقیق دراین مقاله، روش اسنادی با استفاده از داده‌های کتابخانه‌ای و میدانی و مصاحبه، استخراج مطالب از آرشیو و سایت‌ها و تحلیل آنها است. یافته‌های این پژوهش اطلاعات مناسبی را در خصوص تجربه و سابقه وزارت، سن، جنسیت، میزان و سطح تحصیلات، نوع ارتباط رشته تخصصی و حوزه مدیریتی آنها، محل تحصیل، شغل و منبع درآمدی آنان، شغل پدر و منشا خانوادگی و طبقاتی نخبگان سیاسی ایران، بررسی محل تولد و محیط رشد و سکونت و همچنین خاستگاه قومیتی دراختیار محققان برای تحلیل چرایی ضعف‌ها و قوت‌های دولت و کارآمدی آن در پیشبرد امور و منافع ملی قرار می‌دهد.

بررسی پیامد های ارزش های اخلاقی سازمان (با مطالعه عدالت سازمانی، تعهد سازمانی و رفتار شهروندی سازمانی) - بهاری فر, علی; جواهری کامل, مهدی (فصلنامه علمی توسعه سازمانی پلیس, 2011)
رفتار اخلاقی و ارزش های اخلاقی موضوع مهمی است که در بسیاری از تحقیقات مرتبط با اخلاق کسب و کار می باشد. زیربنای همه ارزش ها در سازمان، ارزش های اخلاقی می باشد. این ارزش ها به استقرار و حفظ استانداردهایی کمک می کند که می تواند بر هدایت افراد به سوی اقداماتی که برای سازمان مطلوب هستند تاثیر بگذارد. به طور ویژه، هنگامی که استانداردها یا ارزش های اخلاقی سازمان به طور گسترده ای میان اعضایش رایج شود موفقیت سازمانی افزایش می یابد. در این مقاله تلاش شده است تا به بررسی پیامدهای ارزش های اخلاقی سازمان(عدالت سازمانی، تعهد سازمانی، رفتار اخلاقی و رفتارهای شهروندی سازمانی) و روابط بین آن ها پرداخته شود. نتایج مقاله نشان می دهد که ارزش های اخلاقی سازمان به طور مثبتی بر عدالت رویه ای و عدالت توزیعی تاثیر دارد. عدالت رویه ای و عدالت توزیعی نیز به طور مثبتی بر تعهد سازمانی کارکنان تاثیر دارد. تعهد سازمانی به طور مثبتی بر رفتار اخلاقی کارکنان تاثیر می گذارد. هم چنین رفتار اخلاقی نیز به طور مثبتی بر بُعدِ جوانمردی و بُعدِ نوع دوستی رفتارهای شهروندی سازمانی تاثیر می گذارد.

بررسی تأثیر ابعاد رفتار شهروندی سازمانی برارزش ویژۀ برند مبتنی بر مشتری در صنعت هتلداری: نقش تعدیل‎گر اخلاق کار اسلامی - ابراهیمی, الهام; شجاع, علی; پیرانی احمدآباد, ندا (مدیریت بازرگانی, 2017)
هدف از این پژوهش بررسی تأثیر رفتار شهروندی سازمانی و ابعاد آن بر ارزش ویژۀ برند مبتنی بر مشتری و همچنین بررسی تأثیر تعدیل‎گرایانۀ اخلاق کار اسلامی در رابطۀ مذکور در صنعت هتلداری است. این پژوهش از لحاظ هدف، کاربردی و از لحاظ نحوۀ گردآوری داده‌ها توصیفی، از نوع پیمایشی است. جامعۀ هدف این پژوهش از دو گروه مشتریان و کارکنان صفی مجموعۀ هتل‌های پارسیان شهر تهران تشکیل شده است. روش نمونه‌گیری برای گروه اول، روش در دسترس و برای گروه دوم، روش خوشه‌ای دومرحله‌ای بوده است. برای جمع‌آوری داده از پرسشنامه‌های استاندارد استفاده شده و روش تحلیل داده‌ها مدل‎سازی معادلات ساختاری با استفاده از نرم‎افزار Smart PLS3.2.6 بوده است. مطابق نتایج پژوهش، ابعاد رفتار شهروندی سازمانی، یعنی نوع‎دوستی، تواضع و فروتنی، روحیۀ جوانمردی، وجدان کاری و فضیلت مدنی، تأثیر مثبت و معناداری بر ارزش ویژۀ برند داشتند. به‎علاوه، اخلاق کار اسلامی در رابطۀ میان رفتار شهروندی سازمانی و ارزش ویژۀ برند مبتنی بر مشتری، نقش تعدیل‌کننده داشت؛ بدین معنا که به افزایش رابطۀ میان این دو متغیر منجر شد.

بررسی تأثیر انسان محوری بر عملکرد پلیس - رضا جزینی, علی; طباطبایی, محسن; نوایی, مجید (فصلنامه مدیریت منابع در نیروی انتظامی, 2014)
زمینه و هدف: امروزه نیروی انسانی به عنوان بزرگ‌ترین سرمایه یک سازمان است و پایه و اساس نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران را تشکیل می‌دهد، از همین رو اگر ارزشیابی درستی صورت نگیرد، آن‌ها قادر نخواهند بود، سطح نظم و امنیت در جامعه را به حدی برسانند که مردم بتوانند از نظر اجتماعی و اقتصادی زندگی امن و مولد داشته باشند. از طرفی ماهیت پلیس، اهمیت نیروی انسانی پلیس را دوچندان می‌کند، به طوری که عملکرد پلیس با رفتار و کارآمدی کارکنان آن ارتباطی مستقیم دارد. در این تحقیق توجه به کارکنان به عنوان یکی از ارکان عملکرد پلیس در قالب انسان‌محوری مورد بررسی قرار گرفته و تأثیر آن بر مؤلفه‌های چندگانه عملکرد پلیس تجزیه و تحلیل شده است. چهار مؤلفه انسان‌محوری در این تحقیق عبارتند از؛ آموزش، انگیزش، مراقبت و سبک رهبری و پنج مؤلفه عملکرد پلیس عبارتند از؛ تحقق مأموریت، سرمایه فیزیکی، سرمایه انسانی، سرمایه اجتماعی و سرمایه ساختاری. روش: این تحقیق از این حیث در گروه تحقیقات توصیفی-پیمایشی-مقطعی قرار می‌گیرد و از نوع کاربردی است؛ داده‌ها از طریق پرسشنامه جمع‌آوری و برای نمونه‌گیری، جامعه به دو بخش فرماندهان انتظامی و خبرگان ستادی تقسیم شده است. از 75 خبره ستادی و از 181 فرمانده انتظامی طبق جدول رجسی و مورگان (1970) که معادل با فرمول کوکران با خطای 05/0 است، اندازه نمونه به ترتیب برابر با 63 نفر و 123 نفر در نظر گرفته شد. به منظور اندازه گیری مؤلفه های انسان محوری و عملکرد پلیس پرسشنامه‌ای طراحی که در نهایت 186 پرسشنامه جمع‌آوری و روائی و پایائی آن مورد تائید قرار گرفت. یافته ها‌: بر اساس نتایج به دست آمده از برازش مدل تحقیق نتایج آزمون به این شرح به‌دست آمد؛ در سطح اطمینان 99 درصد انسان محوری بر عملکرد کارکنان تأثیر مثبت و معنادار داشته است. در سطح اطمینان 95 درصد سبک رهبری به عنوان یکی از ابعاد انسان محوری بر عملکرد کارکنان تأثیر مثبت و معنادار داشته است و در سطح اطمینان 99 درصد آموزش به عنوان یکی از ابعاد انسان محوری بر عملکرد کارکنان تأثیر مثبت و معنادار داشته است و در سطح اطمینان 99 درصد مراقبت به عنوان یکی از ابعاد انسان محوری بر عملکرد کارکنان تأثیر مثبت و معنادار داشته است نتیجه گیری: نتایج تحقیق نشان می‌دهد که انسان‌محوری بر روی عملکرد پلیس تأثیر معنادار و قابل توجهی دارد. از مؤلفه‌های انسان‌محوری مراقبت بیشترین اهمیت را دارد و آموزش، سبک رهبری و انگیزش به ترتیب در رتبه‌های بعدی قرار دارند، به طوری که بخش زیادی از بهبود عملکرد را می‌توان متأثر از بهبود مراقبت و خود کنترلی دانست.

بررسی تأثیر رفتارهای سه‌گانه (بخل، میانه‌روی و اسراف) بر خلاقیت - صادقی مال امیری, منصور (ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی, 2016)
زمینه: خلاقیت در موفقیت افراد، سازمان‌‌ها و جوامع از نقش برجسته‌‌ای برخوردار است. اما زمانی این نقش به‌خوبی ایفا می‌‌شود که بتوان استعداد خلاقیت افراد را از قوه به فعلیت درآورد که این خود مستلزم فراهم نمودن شرایط مناسب است. در این راستا می‌توان به رفتار‌‌های سه‌‌گانه بخل، میانه‌‌روی و اسراف اشاره کرد که تأثیر آن‌ها بر خلاقیت نامعین است. هدف: پژوهش حاضر به‌منظور بررسی تأثیر رفتار‌‌های سه‌‌گانه بخل، میانه‌‌روی و اسراف بر خلاقیت انجام‌شده است. روش: با بهره‌گیری از روش‌های اکتشافی و کیفی، موقعیت نامعین تأثیر رفتارهای سه‏گانه بر خلاقیت بر اساس منابع معتبر موردپژوهش قرار گرفت. به‌این‌ترتیب که؛ مطالب مرتبط با تأثیر رفتارهای سه‏گانه بر خلاقیت استخراج شد، مطالب با محتوای یکسان و منابع متفاوت ترکیب شدند، مطالب متفاوت با منابع متفاوت در قالب تأثیر هرکدام از رفتارهای سه‏گانه با خلاقیت، تفکیک شدند، به مطالب هرکدام از رفتارهای سه‏گانه و خلاقیت، نظم و سازمان داده شد یافته‌ها: مدل حاصله از تحقیق نشان می‌دهد که رفتار‌‌های سه‌‌گانه در قالب یک پیوستار که بخل و اسراف در مقابل هم قرار داشته و میانه‌‌روی نقطه وسط آن‌‌هاست، بر خلاقیت تأثیر دارند. به این صورت که هر چه رفتار از بخل و یا اسراف فاصله گرفته و به میانه‌‌روی نزدیک‌تر شود، موجب خلاقیت بیشتری می‌‌شود. بخل در نقش سیستم بسته از طریق تفریط در رفتار (مصرف نکردن منابع در جاهای لازم یا کمتر از آستانه کفایت، کاهش ارتباطات، کاهش تنوع و فقدان تنش خلاق) موجب کاهش خلاقیت شده و اسراف در نقش سیستم باز حلقه باز از طریق افراط در رفتار (مصرف منابع در جاهای غیر لازم یا بیشتر از آستانه کفایت، افزایش ارتباطات افسارگسیخته، افزایش تنوع افسارگسیخته و فقدان تنش خلاق)، باعث کاهش خلاقیت می‌‌شود. در مقابل، میانه‌روی در نقش سیستم باز حلقه بسته منفی از طریق اعتدال در رفتار (مصرف منابع در جاهای لازم و در آستانه کفایت، ارتباطات هدفمند، تنوع هدفمند و تنش خلاق)، خلاقیت را افزایش می‌‌دهد. نتیجه‌گیری: بر اساس مدل به‌دست‌آمده می‌توان تأثیر رفتار‌‌های سه‌‌گانه بر خلاقیت را مدیریت نمود. به این شیوه که معطوف به ارتقای خلاقیت بایستی در زندگی فردی و اجتماعی از رفتارهای بخیلانه و مسرفانه فاصله گرفته و به رفتار میانه‌‌روی، نزدیک شد.

بررسی تأثیر فرهنگ اسلامی ایرانی در مدیریت فضاهای شهری - پور, احمد; حاتمی‌نژاد, حسین; زیاری, کرامت‌الله; کمیلی, محمد (راهبرد اجتماعی فرهنگی, 2013)
هدف از این مقاله، بررسی اثرات فرهنگ و سنت دینی در مدیریت فعلی شهرها است. روش تحقیق، بررسی نظریه‌ها و سپس آزمون فرضیه و تبیین روابط بین پدیده‌ها و افزودن به مجموعه دانش موجود در زمینه خاص عناصر مدیریت فضای شهر اسلامی است که با توصیف اسنادی و تحلیل پیمایشی در جهت رد یا قبول فرضیه با کمک روش پیمایشی و توصیفی و تحلیل علّی فرضیه‌ها در بوته آزمایش قرار می‌گیرد (علّی یا پس‌رویدادی). یافته‌ها حاکی از آن است که مدیریت شهری بخش مرکزی تهران با الگوهای ایرانی اسلامی بر جای مانده از گذشته برای حفظ و احیای این عناصر مطابقت دارد.

بررسی تأثیر مؤلفه‌های فرهنگی و اجتماعی دفاع مقدس بر آینده امنیت ملی ج.ا.ایران - یوسفی, اشکان; کشاورز تُرک, عین‌الله; نهادی, هادی (راهبرد دفاعی, 2019)
DOR:20.1001.1.17351723.1398.17.66.3.6 این تحقیق با هدف بررسی تأثیر مؤلفه‌های فرهنگی و اجتماعی دفاع مقدس بر آینده امنیت ملی ج.ا.ایران انجام گرفت. سؤال اصلی تحقیق این است که تا چه اندازه مؤلفه‌های فرهنگی و اجتماعی دفاع مقدس بر آینده امنیت ملی ج.ا.ایران اثرگذار هستند؟ تحقیق حاضر از نظر هدف کاربردی، از نظر روش توصیفی (از نوع همبستگی) و از نظر شیوه گردآوری داده‌ها کمی- کیفی است. جامعه آماری تحقیق شامل افرادی بود که از مسائل و وضعیت امنیت ملی به‌اندازه کافی مطلع بوده و نسبت به سرمایه‌های اجتماعی و فرهنگی ناشی از دفاع مقدس و نقش آن بر زندگی امروز و امنیت کشور اطلاع کافی داشتند. باتوجه به حجم گسترده جامعه آماری از نظر دسته‌بندی، نمونه آماری به روش گلوله‌برفی به تعداد 16 نفر انتخاب شد؛ چراکه گرچه افراد زیادی برای هریک از حوزه‌های بالا وجود داشتند اما کسانی که به هرسه حوزه آینده‌پژوهی، امنیت ملی و دفاع مقدس در حوزه‌های فرهنگی و اجتماعی به‌طور همزمان تسلط داشته باشند، اندک بوده و همچنین افراد بعد از نفر 16، نظرهای تکراری اعلام نمودند. آینده امنیت ملی، سرمایه اجتماعی و سرمایه فرهنگی برگرفته از مطالعات انجام گرفته، با کمک پرسشنامه انجام شدند. نتایج حاصل از معادلات ساختاری با نرم‌افزار آماری PLS و نیز t وابسته با نرم‌افزار آماری SPSS، حاکی از آن بود که سرمایه فرهنگی و اجتماعی دفاع مقدس در آینده امنیت ملی اثرگذار بودند. همچنین تفاوت معناداری در متغیر آینده امنیت ملی، میان وضعیت موجود و آینده وجود نداشت. از سوی دیگر، تفاوت معناداری در وضع موجود و آینده میزان سرمایه فرهنگی و اجتماعی دفاع مقدس و ابعاد آن وجود داشت.

بررسی تاثیر معنویت محیط کاری بر رفتار شهروندی سازمانی کارکنان آموزش و پرورش نواحی پنج گانه شهر تبریز - بیک زاد, جعفر; حمدالهی, مریم; حمدالهی, کبری (فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی, 2011)

بررسی تأثیر سبک زندگی اسلامی بر ارتقای سرمایه اجتماعی مورد مطالعه: دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد بجنورد - عربی, سمیه; سلیمان پورعمران, محبوبه (مطالعات فرهنگی اجتماعی خراسان, 2017)
هدف این تحقیق بررسی نقش سبک زندگی اسلامی بر ارتقای میزان سرمایه اجتماعی در دانشگاه است. تحقیق حاضر از لحاظ هدف، کاربردی و از نظر ماهیت و روش پژوهش، توصیفی – پیمایشی و به لحاظ تبیین رابطه، از نوع همبستگی محسوب ‏می‏گردد. جامعه آماری شامل کلیه ی دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد بجنورد به تعداد 1874 نفر بوده که مطابق جدول مورگان 320 نفر به صورت نمونه به روش تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزار جمع آوری اطلاعات پرسشنامه سرمایه اجتماعی اونیکس و بولن (2000) و پرسشنامه سبک زندگی اسلامی کاویانی آرانی (1388) بود. روایی ابزار از نوع صوری و محتوایی بود که مورد تأیید خبرگان قرار گرفت و پایایی آن به روش ضریب آلفای کرونباخ به ترتیب 92/0 و 80/0 برآورد شد. روش تحلیل داده‏ها، آزمون های توصیفی و استنباطی شامل کولموگروف، همبستگی پیرسون و رگرسیون بود و تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 20 صورت گرفت. نتایج نشان داد که بعد مالی، سلامت و زمان شناسی سبک زندگی اسلامی بر میزان سرمایه اجتماعی تأثیر ندارد. بنابراین هشت بعد دیگر در ابعاد امنیتی، اجتماعی، باورها، عبادی، اخلاقی، خانوادگی، تفکر و علم و سبک زندگی اسلامی در صورت رشد و بهبود، توانایی بالا بردن سطح سرمایه اجتماعی در دانشجویان دانشگاه را دارد.Choosing a different style of life follow results that in some cases led to the emergence of a lot of damage doctrinal, moral and social communities, and in other cases led to the development of scientific, economic and cultural brings to them. With the increasing religiosity in society and the practice of religion, the wealth of social capital is also increasing. The main perpuse of this study is evaluating the impact of Islamic life style on social capital. For collecting data a standard questionnaire applied and classification sampling using stratified sampling of the sample was used. The correlation between the dependent and independent variables using Pearson correlation and regression, and data analysis was performed using SPSS software. The results of this study showed that of the 11 research hypotheses are rejected and the remaining three hypotheses were confirmed. The financial, health and timing dimansions of Islamic life style have no effect on social capital. So if remaining eight dimensions improve and increased have ability to raise the level of social capital among university students. Is expected to use the results in terms of planning and investment security, social, beliefs, religious, moral, family, thinking and science and Islamic lifestyle as factors in the increase of social capital is greater.

بررسی تاثیر فرهنگ سازمانی و اخلاق کار اسلامی بر عملکرد شغلی با تکیه بر نقش میانجی رفتار شهروندی سازمانی و رضایت شغلی (مطالعه موردی: اداره کل ثبت و اسناد و املاک شهر مشهد) - امین افشار, زهرا; هوشنگی, محسن; الهی, سید مجید (مدیریت فرهنگی, 2017)
مقدمه و هدف پژوهش: ترکیب فرهنگ سازمانی با اخلاق کاراسلامی، مدیران را با این مساله مواجه می‌نماید که آیا این دو عنصر می‌توانند عملکرد شغلی بهتری برای کارکنان به ارمغان آورند و یا نیاز به متغیرهای دیگر می‌باشد. هدف این تحقیق بررسی تاثیر اخلاق اسلامی کار و فرهنگ سازمانی بر عملکردشغلی کارکنان اداره ثبت و اسناد شهر مشهد می‌باشد. بر این اساس از متغیرهای رفتارشهروندی سازمانی و رضایت شغلی به عنوان میانجی استفاده شده است. روش پژوهش: این تحقیق به روش آزمون فرض و بر اساس پرسشنامه انجام شده و شامل 9 فرضیه اصلی می‌باشد که داده‌ها از نمونه 113 تایی از کارکنان، بر اساس مدل معادلات ساختاری و با تکنیک حداقل مربعات جزئی و با نرم‌افزار Smart PLS جمع‌آوری و مورد آزمون و تجزیه و تحلیل قرار گرفته‌اند. این تحقیق از لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ گردآوری اطلاعات توصیفی - همبستگی است. یافته‌ها: یافته‌ها و خروجی‌های نرم‌افزار نشان داد که از 9 فرضیه اصلی 8 فرضیه تایید و فقط یک فرضیه رد شده است. بدین معنا که اخلاق اسلامی تاثیر مثبتی بر رفتار شهروندی سازمانی کارکنان نداشته است (103/0 =β و 100/1 (t=،‌ در بین متغیرهای موجود و تاثیرپذیر از اخلاق کار اسلامی، متغیر عملکرد شغلی کارکنان بیشترین تاثیر را از آن دریافت کرده است. نقش میانجی رفتارشهروندسازمانی نیز در رابطه بین اخلاق کار اسلامی و عملکردشغلی کارکنان تایید نشد. تاثیر سایر متغیرهای میانجی تحقیق نیز مورد تایید قرار گرفت. نتیجه‌گیری: بر این اساس می‌توان به این نتیجه رسید که رعایت معیارهای اخلاق اسلامی در فرهنگ سازمانی که از این ارزشها و معیارها حمایت می‌کند می‌تواند به نفع سازمان‌های ایرانی باشد.

بررسی تاثیر مدیریت اسلامی بر انگیزش کارکنان آموزش و پرورش شهرستان ایلام - منتی, پرستو; منصوری, فائزه; صفری, فاطمه; رحیمی, سکینه (فصلنامه علمی تخصصی رویکردهای پژوهشی نوین در مدیریت و حسابداری)
انگیزش افراد وابسته به شدت انگیزاننده است. انگیزاننده ها به عنوان نیاز و خواستی در درون؛ تعریف شده اند که گرایش به هدف دارند و ممکن است خودآگاه یا نا خودآگاه باشد. به عبارت دیگر انگیزاننده ها چرایی رفتار هستند و رفتارها نیز هدف گرا هستند. دراین تحقیق سعی شده است که به این سوال پاسخ داده شود که مدیریت اسلامی چه تاثیری بر انگیزش کارکنان دارد، به تناسب موضوع چند عامل مورد بررسی قرار می گیرد .جامعه آماری دراین تحقیق کارکنان آموزش و پرورش شهرستان ایلام می باشند .در این تحقیق از روش پیمایشی و تکنیک پرسش نامه استفاده شده است .پس از تحلیل نتایج به این نتیجه رسیدیم که بین اخلاق دینی و تفویض اختیار با مدیریت اسلامی رابطه وجود دارد ولی بین مشوق ها و مدیریت اسلامی رابطه ای پیدا نگردید.

بررسی تاثیر ویژگی های منتخب فردی بر رفاه حسابداران حرفه ای و نقش میانجی اخلاق اسلامی و جو اخلاقی سازمان - معین الدین, محمود; نایب زاده, شهناز; دین پژوه, فاطمه (حسابداری مدیریت, 2015)
هدف از تحقیق حاضر بررسی تاثیر ویژگی‌های منتخب فردی بر رفاه حسابداران حرفه‌ای با توجه به نقش میانجی اخلاق اسلامی و جو اخلاقی سازمان است. با استفاده از متغیرویژگی‌های منتخب فردی به عنوان متغیر مستقل و متغیر رفاه ذهنی (رضایت از زندگی) به عنوان متغیر وابسته و متغیر اخلاق اسلامی و جو اخلاقی سازمان به عنوان متغیرهای میانجی مدل تحقیق شکل گرفته است. روشتحقیق حاضر، از نظر هدف، کاربردی بوده و بر حسب روش تحقیقی همبستگی است که با بکارگیری ابزار پرسشنامه و روش پیمایشی داده‌های مورد نیاز جمع‌آوری شده است. جامعه آماری این تحقیق، حسابداران و حسابرسان فعال در شرکت‌های مختلف سطح استان یزد بوده و از روش نمونه‌گیری تصادفی استفاده و تعداد 210 نمونه قابل قبول جمع‌آوری گردیده است. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده نرم افزار لیزرل انجام شده و نتایج تحقیق نشان داد که ویژگی‌های منتخب فردی از طریق جو اخلاقی سازمان بر روی رفاه تاثیر مثبت می‌گذارد، ولی از طریق اخلاق اسلامی تاثیری ندارد. این تحقیق می‌تواند در راستای نتایج حاصل از آن، به دلیل ارائه‌ی اطلاعات مفید در حوزه‌ی رفاه، برای محققان و افراد شاغل در زمینه حسابداری و حسابرسی ارزشمند باشد. به علاوه، پیشنهاداتی را برای بهبود و اثربخشی بیشتر نتایج حاصل از آن ارائه می‌دهد

بررسی تأثیر ابعاد رهبری معنوی بر رضایت شغلی کارکنان بانکی - صالحی صدقیانی, جمشید; اخوان خرازیان, مریم; بهرام‌زاده, مهدی; حسن‌زاده, کاظم; سهرابی, آرزو (مدیریت کسب و کار, 2015)
در عصر حاضر مهم‌ترین چالش سازمانی عدم اطمینان، پیچیدگی، جهانی‌سازی و تغییرات فزاینده فناورانه است. موفقیت سازمانی با این شرایط مستلزم تغییر در فعالیت‌های سازمانی، به‌ویژه رهبری و اداره سازمان‌های هزاره سوم، است؛ بنابراین کسب موفقیت با این شرایط و موقعیت مستلزم تغییر در چگونگی اداره و رهبری سازمان‌ها است. هدف اصلی پژوهش حاضر این است که رابطه بین رهبری معنوی به‌عنوان متغیر مستقل از یک سو با رضایت شغلی کارکنان به‌منزله متغیر وابسته از سوی دیگر بررسی شود؛ بنابراین فرضیه این پژوهش بر اساس وجود رابطه رهبری معنوی و رضایت شغلی تدوین شده است. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه کارکنان ستادی و صفی «بانک ملّی» شهر قم مشتمل بر 630 نفر در 3 حوزه امور شعب است که به علت گستردگی جامعه آماری و طبقات آن از روش نمونه‌گیری طبقه‌بندی تصادفی استفاده شد. بر این اساس نمونه آماری شامل 242 نفر است. در این پژوهش که پژوهشی توصیفی ـ تحلیلی و مطالعه‌ای از نوع همبستگی است، اطلاعات لازم با استفاده از دو نوع پرسشنامه دارای اعتبار و روایی قابل‌قبول با طیف لیکرت جمع‌آوری‌ و به کمک آمار توصیفی و استنباطی بررسی ‌و تحلیل شد. تحلیل اطلاعات با استفاده از ضریب همبستگی اسپیرمن حاکی از این است که رابطه بین رهبری معنوی و رضایت شغلی کارکنان معنادار است؛ به‌علاوه تمامی مؤلفه‌های رهبری معنوی با رضایت شغلی کارکنان رابطه معناداری دارند؛ همچنین تحلیل رگرسیون چندعاملی نشان می‌دهد که از میان مؤلفه‌های رهبری معنوی، چشم‌انداز سازمانی، عشق به نوع‌دوستی و عضویت بیشترین تأثیر را بر رضایت شغلی دارند.

بررسی تطبیقی جایگاه خلاقیت و نوآوری در راهبردهای آموزشی دانشگاه‌های اسلامی سطح جهان - خواستار, حمزه; اعظمی, امیر; امیری, مجتبی; نیازی, عیسی (مدیریت در دانشگاه اسلامی, 2012)
هدف: هدف از این مقاله ترسیم مختصات مفهومی الگویی از سیستم آموزشی در دانشگاه اسلامی است که مبتنی بر ایجاد فضای خلاقیت و نوآوری در این دسته از دانشگاهها است.در واقع مقاله حاضر، به بحث در مورد الگویی از سیستم آموزشی در دانشگاه اسلامی می پردازد که بر نقش استعدادها و توانایی های بالقوه دانش پژوهان تکیه داشته و در راستای تحقق جامعه دانایی محور، به بالفعل کردن این استعداد ها می‌پردازد. روش: روش تحقیق مورد استفاده در این پژوهش تحلیل محتوا است. یافته ها: با بهره گیری از این روش و تحلیل دادههای تحقیق در مطالعه کنونی، ابعاد یک سند راهبردی مناسب برای "دانشگاه اسلامی" که مبین نظام رشد استعدادها بوده و بر اهمیت و نقش خلاقیت و نوآوری تاکید دارد ارائه شده است.نتیجه گیری: چشماندازها و اسناد راهبردی دانشگاه به عنوان ایدههایی هستند که درون دانشگاهها به واقعیت تبدیل میشوند. مدیران و مسئولان دانشگاهها، در هنگام تدوین این اسناد باید دقت کافی را در این زمینه داشته باشند که آنچه هم اکنون به عنوان افق دانشگاه تدوین و منتشر میگردد زمانی به واقعیتی اجتماعی بدل خواهد شد. تساهل آگاهانه یا ناخودآگاه در تدوین چشمانداز و سند راهبردی دانشگاه اسلامی، ممکن است مسائل و مشکلاتی را فراروی آن قرار دهد. از این رو، هنگام تدوین اسناد راهبردی دانشگاهها، باید به دقت ساخت زبانی و الگوهای ساختاری مورد توصیه و تأکید آنها، با رویکردی آیندهپژوهانه مورد مداقه قرار گیرد.

مقایسه تطبیقی مقوله کنترل و نظارت از منظر مدیریت اسلامی و مکاتب مدیریتی غربی

بررسی تطبیقی مبانی رفتار فردی از دیدگاه رفتارگرایی و علمالنفس فلسفی - محمدی‌نسب, مهدی; شجاعی, محمدصادق; ربیعی, حمیدرضا (اندیشه مدیریت راهبردی (اندیشه مدیریت), 2020)
هر دانشی دارای مبانی و مفاهیم پایه‌ای است که ریشه در دیدگاه‌های هستی‌شناختی و انسان‌شناختی آن دارد. صاحب‌نظران علوم رفتاری با بهره‌گیری از روش‌های تجربی به بررسی رفتار انسان پرداخته و درباره مبانی رفتار به اظهارنظر پرداخته‌اند. همچنین فلاسفه مسلمان نیز تحت عنوان علم‌النفس در بررسی فرایندهای روانی انسان مفاهیم مربوط به مبانی رفتار را مورد توجه قرار داده‌اند. هدف این مقاله مقایسه این دو دیدگاه با یکدیگر است. پژوهش حاضر از نظر جهت‌گیری بنیادی با رویکرد تطبیقی است که برای تحلیل دادهها از استراتژی تحلیل مضمون بهره می‌برد. برای بررسی تطبیقی ابتدا مبانی رفتار فردی رایج شامل انگیزه، ادراک، توانایی‌های فردی و شخصیت با بررسی منابع رفتاری به‌دست‌آمد؛ در مقابل برای استخراج مبانی رفتاری فردی از علم‌النفس، آثار فیلسوف معاصر آیت‌الله مصباحیزدی که با نگاه عقلی و نقلی به این موضوع پرداخته‌اند مورد تحلیل قرار گرفت که نتایج نشان داد مبانی رفتار فردی در رویکرد علم النفس، گرایش، دانش و توانایی شاکله یا شخصیت هستند و در ادامه این دو دیدگاه باهم تطبیق داده شد تا شباهت‌ها و تفاوت‌ها مشخص‌تر شود مقایسه و تطبیق نشان داد علی‌رغم همگرایی‌ها و تشابه‌های کلی بین این دو دیدگاه، مبانی رفتار در این دو دیدگاه تفاوت اساسی دارد، در پایان چارچوب شکلگیری رفتار از دیدگاه علمالنفس فلسفی ارائه شد.

بررسی تفسیری بایستگی انتقاد در صحنه‌های اجتماعی از منظر قرآن با تأکید بر آیه مجادله - رفیعی موحد, مهدی (فصلنامه علمی مطالعات تفسیری, 2019)
در جامعه اسلامی که دارای ایده ترقی است، گفتمان ‌انتقاد جایگاه شایسته‌ای ندارد. یکی از مهم‌ترین علت این کاستی، غفلت از بایستگی انتقاد در قرآن است. در این تحقیق ابتدا با بهره‌گیری از منابع لغوی و تفسیری، تعریف جامعی برای انتقاد ارائه شد. سپس از آنجا که واژه‌ انتقاد در آیات ...

بررسی تفویض ولایت از سوی فقیه و لزوم احراز عدالت مدیران - پیروز, علی آقا (فصلنامه علمی پژوهشی علوم سیاسی, 2017)
مشروعیت مناصب و مسئولیت‏ها در نظام جمهوری اسلامی ایران از ولی‏فقیه جامع‏الشرایط است. بااین‏حال، آیا ولایت از سوی فقیه به کارگزاران تفویض می‌شود و مدیریت‌ها ولایی می‌شوند یا خیر؟ دراین‏میان، دو فرض اساسی وجود دارد: اول آنکه، ولایت از سوی فقیه تفویض می‌شود و مدیریت‌ها از جنس ولایت هستند. این فرض عمدتاً بر این مبتنی است که مسئولیت‌ها، امانت‏های الهی‌اند که باید به اهلش واگذار شوند و شرایط اهلیت، لزوم عدالت و تقواست و عدالت در فقه، ملازم با ولایت است. پس مسئولیت‌ها از جنس ولایت‏اند و ولایت از فقیه به مدیران تفویض می‌شود. لیکن ملازمه‏ای میان لزوم تقوا و عدالت و ثبوت ولایت وجود ندارد و امانت بودن با ثبوت ولایت ملازمه‏ای نداشته، مدیریت‌ها ولایی نیستند و عدالت نیز شرط تصدی آنها نیست. در قانون اساسی نیز احراز عدالت و تقوا در مدیران ـ جز رئیس‏جمهور ـ شرط نیست. در نتیجه، فرض تفویض ولایت، منتفی است. در فرض دوم، ولایت ویژة ولی‏فقیه است و وی از طریق کارگزاران، اعمال ولایت می‌کند و ولایت به مدیران تفویض نمی‌شود. برخی فقها بر نفی ولایت اداری تصریح کرده‌اند؛ ضمن آنکه تفویض ولایت و تسری آن به همه مدیران، تالی‏فاسدی دارد که التزام به آن صحیح نخواهد بود. روش تحقیق کتابخانه‏ای و تحلیلی است.

بررسی جایگاه گفتمان عدالت در اسناد بالادستی نظام جمهوری اسلامی ایران - کشوردوست, سمانه (فصلنامه علمی پژوهش های انقلاب اسلامی, 2020)
یکی ازگفتمانهای اصلی اثرگذار بر پدیدهی انقلاب اسلامی ایجاد عدالت در ابعاد اقتصادی و اجتماعی در جامعه بود. چنین هدفی در قالب شعارهای مردم پیش از انقلاب اسلامی و رهنمودهای حضرت امام خمینی در سالهای پیش از انقلاب و در آستانهی انقلاب به وضوح قابل ملاحظه بود. پس از انقلاب نیز این خواسته و هدف کلان در مبانی و بنیانهای قانون اساسی و اسناد بالادستی خود را نشان داد. مقالهی حاضر در صدد پاسخگویی به این پرسش است که گفتمان عدالت به چه نحوی در برنامههای توسعه بازنمایی شده است؟ به عبارت دیگر گفتمان عدالت چه جایگاهی در اسناد بالادستی در طی چهار دهه پس از پیروزی انقلاب اسلامی داشته است؟ در پاسخ به این پرسش این مقاله با در نظر گرفتن سلسله مراتب اسناد بالادستی سیاستهای متاثر از گفتمان عدالت اقتصادی و اجتماعی را با استفاده از روش اسنادی گردآوری کرده و با روش تجزیه و تحلیل تفسیری آنها را مورد تحلیل قرار میدهد. بررسی اسناد بالادستی نظام جمهوری اسلامی نشان میدهد سیاستگذار برای ایجاد عدالت از سیاستگذاری توامان در دو حوزه اقتصادی و اجتماعی استفاده نموده است. به این ترتیب که برای رفع موانع عدالت اجتماعی به ایجاد اهرمهایی از طریق تامین و تقویت عدالت اقتصادی پرداخته است اما چنین سیاستگذاری ای در طول زمان با تغییر، تحول و تکامل مواجه بوده است.

بررسی رابطه بین اخلاق کار و عملکرد شغلی کارکنان در شبکه بهداشت و درمان - جواد کاملی, محمد; رضا ضابط, محمد; محبی, کبری (فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی, 2015)
اخلاق خوب یکی از ویژگیهای مثبت انسان است که نهتنها بر زندگی شخصی، بلکه بر تمام ابعاد زندگی او اثرگذار می‌باشد. یکی از ابعاد اخلاق کاربردی، اخلاق کار می‌باشد که رعایت آن، عملکرد سازمان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. در این پژوهش رابطه بین اخلاق کار و عملکرد شغلی کارکنان در شبکه بهداشت و درمان شهرستان ابهر بررسی می‌شود. این تحقیق از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی و همبستگی است. با استفاده از فرمول نمونه‌گیری از جامعه محدود و روش طبقه‌ای و تصادفی ساده، تعداد 200 نفر نمونه از جامعه آماری (435 نفره)انتخاب شدند. در این پژوهش از پرسش‌نامه اخلاق کار گریگور با پایایی 92% و پرسش‌نامه عملکرد شغلی پاترسون با پایایی 88% استفاده شده است؛ از نظر روایی نیز مورد تأیید خبرگان و اساتید دانشگاه قرار گرفته است. داده‌ها به کمک نرمافزار spss و با استفاده از آزمون‌های کولموگروف اسمیرونوف و آزمون ناپارامتری اسپیرمن و یومان ویتنی، تجزیه و تحلیل شدهاند. یافته‌های بهدست آمده از آزمون فرضیههای تحقیق نشان می‌دهد که بین علاقه به کار، پشتکار و مشارکت در کار کارکنان با عملکرد شغلیشان رابطه وجود دارد. همچنین بین میانگین عملکرد شغلی کارکنان رسته بهداشتی‌درمانی و غیر بهداشتی‌درمانی تفاوت معناداری وجود دارد؛ اما رابطه بین روابط انسانی در کار و عملکرد شغلی کارکنان مورد تأیید قرار نگرفت، همچنین مشخص شد بین میانگین علاقه به کار، پشتکار، روابط انسانی و مشارکت در کار کارکنان رسته بهداشتی‌درمانی و غیر بهداشتی‌درمانی تفاوت معناداری وجود ندارد؛ بنابراین نتایج پژوهش نشان می‌دهد، مدیران برای افزایش عملکرد سازمان، می‌بایستی فضای فرهنگی سازمان را به سمت رعایت اخلاقیات در کار پیش ببرند

بررسی رابطه تئوریکِ اخلاق اسلامی و رفتار فرانقش سازمانی - امینی, محمد; شریف‌زاده, فتاح (فصلنامه علمی پژوهشنامه اخلاق, 2014)
در محیط‌های رقابتی امروزی، توسعه رفتارهای فرانقش در میان کارکنان از عوامل کلیدی برای ارتقای عملکرد سازمانی به‌شمار می‌رود. از سوی دیگر، مسئولیت اجتماعی سازمان‌ها، توجه به اخلاق را ضروری ساخته است. شباهت‌ها و اشتراکات رفتاری و مصداقی این دو مقوله، بررسی رابطه تئوریک اخلاق اسلامی و رفتارهای فرانقش را به مسئله اصلی ...

بررسی رابطه توسعه رفتار اخلاقی توسط مدیران با سلامت سازمان - ضامنی, فرشیده (مجله اخلاق زیستی)
زمینه و هدف: هدف تحقیق حاضر بررسی رابطه بین توسعه رفتار اخلاقی توسط مدیران با سلامت سازمان بوده است.روش: روش تحقیق توصیفی از نوع همبستگی با جامعه آماری کارکنان واحدهای دانشگاه آزاد و دولتی استان مازندران به تعداد 5083 نفر و حجم نمونه بر مبنای جدول کرجسی و مورگان به تعداد 346 نفر که به شیوه تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزار اندازه‌گیری پرسشنامه استاندارد سلامت سازمانی با 21 سؤال و پرسشنامه محقق ساخته توسعه رفتار اخلاقی با 35 سؤال بوده است که پایایی آن روی نمونه‌ای 30 نفری با استفاده از روش آلفای کرونباخ برای پرسشنامه سلامت سازمانی 0/92 و برای پرسشنامه توسعه اخلاقی 0/94 محاسبه شده است، برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از نرم‌افزار SPSS استفاده شده است. داده‌ها در دو سطح توصیفی و استنباطی با استفاده ازضریب همبستگی پیرسون، آماره فیشر و رگرسیون مورد تجزیه و تحلیل واقع شده است.یافته‌ها: نتایج نشان داد که بین آموزش اصول اخلاقی، انتخاب کارکنان با ظرفیت بالقوه اخلاقی، اشاعه قوانین و کدهای اخلاقی، میزان پایبندی مدیران به موازین اخلاقی و در نهایت توسعه رفتار اخلاقی در محیط کار با سلامت سازمان رابطه خطی معنی‌داری وجود دارد.بحث و نتیجه‌گیری: با توجه به یافته‌های تحقیق مشخص شد که بین توسعه رفتار اخلاقی در محیط کار و سلامت سازمان رابطه وجود دارد. بنابراین جهت حفظ سلامت سازمان پیشنهاد می‌گردد افرادی که دارای سوابق خوب و متصف به اخلاق شایسته هستند در پست مدیریت جایگزین گردند و منشوری اخلاقی مبتنی بر قوانین و کدهای اخلاقی که بیانگر بایدها و نبایدهای موجود در سازمان هستند، تدوین گردد و به اطلاع همه کارکنان برسد و بازبینی کدها و خط مشی‌های اخلاقی مبتنی بر آن با مشارکت خود کارکنان صورت پذیرد.

بررسی رابطه فضیلت سازمانی و سرمایه اجتماعی با سلامت معنوی کارکنان - صابری زوارم, جعفر (فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی, 2018)
پژوهش حاضر باهدف بررسی رابطه فضیلت سازمانی و سرمایه اجتماعی با سلامت معنوی در بین دبیران مقطع متوسطه شیروان انجام شده است. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی پیمایشی از نوع همبستگی می باشد جامعه آماری این پژوهش کلیه دبیران مقطع متوسطه شهرستان شیروان است که با استفاده از جدول مورگان حجم نمونه برابر با 194 نفر است که به شیوه نمونه گیری تصادفی انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه های فضیلت سازمانی (کامرون، 2004)، سرمایه اجتماعی ناهاپیت و گوشال (1998) و سلامت معنوی پولوتزین و الیسون (1982) استفاده گردید و روایی محتوا پرسشنامه توسط اساتید تأیید گردید. ضریب آلفای کرونباخ فضیلت سازمانی 919/0، سرمایه اجتماعی 846/0 و سلامت معنوی برار با 775/0 برآورد گردید. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از ضریب همبستگی پیرسون استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داد که بین فضیلت سازمانی و سرمایه اجتماعی همبستگی مثبت و معنی داری وجود دارد.

بررسی رابطه مدیریت اسلامی منابع انسانی با عدالت سازمانی، رضایت شغلی و تمایل به ترک شغل - اکبری بورنگ, محمد; پور, سمیرا (فصلنامۀ علمی مطالعات منابع انسانی, 2015)
آشنایی با رهنمودهای قرآنی در زمینه مدیریت اسلامی منابع انسانی، سرآغازی اساسی به منظور دست یابی بهاصول موثر مدیریت بر کارکنان میباشد. به طور خاص، مدیران دانشگاهها میتوانند با آگاهی از این رویهها ورهنمودها، درک بهتری نسبت به رفتارهای کارکنان خود داشته باشند. این پژوهش با هدف بررسی تأثیرمدیریت اسلامی منابع انسانی بر عدالت سازمانی، رضایت شغلی و تمایل به ترک شغل طراحی و اجرا گردید.این مطالعه به لحاظ هدف، در رده تحقیقات کاربردی و به لحاظ شیوه اجرای تحقیق، در زمره تحقیقاتهمبستگی است. جامعه آماری پژوهش را کارکنان یکی از دانشکدههای دانشگاه فردوسی مشهد به تعداد 43نفر تشکیل میدهند. به منظور جمع آوری اطلاعات از پرسشنامه استاندارد شده استفاده شده است. برایبرازش مدل تحقیق و آزمون فرضیات در قالب معادلات ساختاری از روش حداقل مربعات جزئی با نرم افزاراستفاده شد. یافتههای پژوهش نشان داد مدل ارائه شده از برازش مناسبی برخوردار است. SmartPLSضرایب مسیر نشان داد بین مدیریت اسلامی منابع انسانی با عدالت سازمانی و عدالت سازمانی با رضایتمندیشغلی رابطه معناداری وجود دارد. بین عدالت مراوده ای با رضایتمندی شغلی کارکنان رابطه معناداری مشاهدهنشد. بین رضایت شغلی با تمایل به ترک شغل و بین مدیریت اسلامی منابع انسانی با رضایت شغلی و تمایلبه ترک شغل رابطه معناداری مشاهده شد.

واکاوی موانع و راه‌کارهای تصمیم‌گیری صحیح در پرتو رهنمودهای قرآنی - مقدم شاد, فاطمه; پورعزت, علی اصغر; مهرگان, محمدرضا; افضلی, علیرضا; حسین زاده, مهناز (فصلنامۀ علمی مطالعات منابع انسانی, 2022)
زمینه و هدف: سعادت انسان و جامعه به تصمیم‌گیری صحیح بستگی دارد، بنابراین، هر مکتبی که بخواهد به سعادت انسان کمک کند، باید تصمیم‌گیری صحیح را به او بیاموزد. قرآن، کتاب هدایت است و دستورهایش، برای سعادت دنیوی و اخروی بشر جامعیت دارد، از این رو، پژوهش حاضر، موانع تصمیم‌گیری صحیح و راه‌کارهای غلبه بر آنها را با توجه به رهنمودهای قرآنی مدنظر قرار داده است. روش: در این پژوهش کیفی با استفاده از روش تدبر موضوعی در قرآن، دلالت‌های بسیار مهم قرآنی ناظر بر موانع تصمیم‌گیری، شناسایی و به‌کمک روش پنل خبرگان، روایی آن سنجیده شد. همچنین، به‌منظور تحلیل و فهم بهتر یافته‌ها با توجه به روش تحلیل شبکه‌های اجتماعی، از نرم‌افزار UCINET و NetDraw استفاده شد. یافته‌ها: در این پژوهش، موانع تصمیم‌گیری به دو دسته موانع درونی (فردی) و بیرونی (محیطی) تفکیک شده است. موانعی همچون تردید، ترس، خودرأیی، پیروی از هوای نفس، جهل، سطحی‌نگری، شتاب‌زدگی، لجاجت و دنیاگرایی در شمار موانع درونی قرار می‌گیرند و موانعی همچون شیطان، سرزنش و مسخره‌شدن، مواجهه با زور، تزویر و تهدید از سوی صاحبان قدرت، از جمله موانع بیرونی شمرده می‌شوند؛ ضمن آنکه بر ضرورت رفع تزاحم گزاره‌های ناظر بر تصمیم‌گیری صحیح تأکید شده است. افزون بر این با استفاده از روش تحلیل شبکه‌های اجتماعی مشخص شد که جهل از مهم‌ترین موانع تصمیم‌گیری صحیح است. نتیجه‌گیری: در صورت درک درست موانع درونی و بیرونی تصمیم، مدیران می‌توانند از طریق تقویت ویژگی‌هایی مانند ایمان به خدا، ایمان به غیب و باور به معاد، تقوای الهی، عدالت‌محوری، دانش تخصصی، مراتب صبر و امید به رحمت پروردگار، در کنار تعقل‌ورزی و دوری از خودرأیی، بر اعتبار تصمیم‌های خود بیفزایند.

بررسی رابطه معنویت کارکنان با عملکرد شغلی در کلانتری‌های فاتب - کاملی, محمدجواد; طوطیان‌ اصفهانی, صدیقه; ببریان, حمزه (فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی, 2017)
امروزه، ماهیت کار تغییر کرده و در نتیجه ارتباط بین مدیران و کارکنان نیز دگرگون شده است. با برخورداری از معنویت، مدیران نه تنها می‌توانند عملکرد را در محیط کار یا سازمان خود بهبود بخشند، بلکه مهم‌تر از آن، می‌توانند محیطی را فراهم کنند که کارکنان از یک رضایت درونی برخوردار شوند؛ از این‌رو، هدف این پژوهش شناسایی رابطه معنویت کارکنان با عملکرد شغلی در کلانتری های فاتب می‌باشد. روش تحقیق بر مبنای هدف، کاربردی و بر اساس گردآوری داده‌ها، توصیقی – همبستگی است. جامعه آماری این تحقیق شامل تمام کارکنان کلانتری‌های شهر تهران می‌باشد که تعداد 335 نفر بر اساس فرمول کوکران به روش نمونه‌گیری طبقه‌ای انتخاب شدند. روش گردآوری داده‌ها، کتابخانه‌ای و میدانی است. ابزار تحقیق، پرسشنامه‌های محقق‌ساخته است که روایی آن از طریق خبرگان و پایایی آن با استفاده از آلفای کرونباخ با عدد 85/. تأیید شد. سپس، داده‌ها به‌وسیله نرم‌افزار Spss و آزمون‌های کلموگروف- اسمیرنوف، ضریب همبستگی اسپیرمن مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته‌های پژوهش نشان داد که بین معنویت کارکنان با عملکرد شغلی آنان رابطه معناداری وجود دارد.

بررسی رابطه میان مدیریت منابع انسانی اسلامی و تعهد کارکنان با میانجی‌گری عدالت سازمانی - فشارکی, فرزاد; صحت, سعید (فصلنامه علمی مطالعات الگوی پیشرفت اسلامی ایرانی, 2017)
مدیریت منابع انسانی اسلامی از مولفه‌های کلیدی برای پیاده‌سازی رویکرد مدیریت اسلامی در سازمان‌ها به شمار می‌رود. پیاده‌سازی رویه‌های مدیریت منابع انسانی اسلامی در سازمان‌ها می‌تواند منشا تغییراتی مثبت در نگرش‌های اعضا نسبت به کار و محیط کاری گردد که این امر به نوبه خود منجر به ارتقای سطح بهره‌وری خواهد شد. دو مورد از مهمترین نگرش‌های سازمانی ذکر شده در ادبیات شامل تعهد کارکنان و عدالت سازمانی می‌باشند؛ اپژوهش حاضر هدف خود را بررسی تاثیر مدیریت منابع انسانی اسلامی بر تقویت تعهد کارکنان از طریق بالا بردن سطح عدالت ادراک شده در سازمان تعیین نموده است. این مطالعه از حیث هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی-همبستگی می‌باشد. مساله سرمایه انسانی در ادارات عمومی به دلیل عدم وجود انگیزه سود (آن‌گونه که در شرکت‌های تجاری مطرح است) مغفول مانده است؛ بدین خاطر ۱۴۰ نفر از کارکنان اداره اوقاف و امور خیریه شهر تهران به عنوان جامعه آماری تحقیق انتخاب شده‌اند. جمع‌آوری داده‌ها به صورت میدانی و با توزیع پرسشنامه صورت پذیرفت. داده‌های گردآوری شده با رویکرد مدلسازی معادلات ساختاری با بهره‌گیری از نرم‌افزار SmartPLS تحلیل گردید. یافته‌های تحقیق حاکی از رابطه مثبت و معنادار بین سه بُعد مدیریت منابع انسانی اسلامی (استخدام، توسعه، جبران خدمات)، عدالت سازمانی و تعهد کارکنان است. بُعد چهارم مدیریت منابع انسانی اسلامی (ارزیابی عملکرد) فاقد تاثیر قابل توجهی بر تعهد کارکنان با میانجی‌گری عدالت سازمانی از نظر آماری می‌باشد. ضریب مسیر ضعیف به دست آمده برای فرضیه مذکور ناشی از تصور منفی کارمندان نسبت به ارزیابی عملکرد در اثر عدم پیاده‌سازی صحیح آن می‌باشد.

بررسی رابطه واپایش مدیریتی و اجرایی نمودن تدابیرمقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) در سازمان‌های امنیتی - بیگدلو, مهدی (فصلنامه پژوهش های حفاظتی و امنیتی, 2013)
تدابیر مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) در سازمانهای امنیتی را می توان راهبرد اصلی این سازمانها در دستیابی به بالاترین سطح تامین امنیت نظام اسلامی برشمرد. یکی از راههای تسهیل کننده اجرایی شدن این تدابیر بهره‌گیری از توان مدیریت در این سازمانهاست و یکی از اصلی ترین این تدابیر اعمال نقش واپایشی مدیریت برای اجرایی شدن تدابیر معظم له است. مطالعه حاضر برای اثبات این فرضیه که بین واپایش مدیریتی و اجرای تدابیر مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) در سازمانهای امنیتی رابطه معناداری وجود دارد از نظریه واپایش استونر و فریمن و نظریه اجرای راهبرد فرد دیوید به عنوان چارچوب نظری تحقیق بهره گرفته است تا با انجام پژوهشی پیمایشی با استفاده از یک پرسشنامه محقق‌ساخته 32 سئوالی به بررسی نظرات 80 نفر از کارشناسان امنیتی بپردازد. نتیجه حاصل از بررسی داده‌ها با استفاده از آزمون آماری اسپیرمن این بود که بین واپایش مدیریتی و اجرایی شدن تدابیر مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) در سطح معنی‌داری 99 درصد، همبستگی 76/0 برقرار است؛ به‌عبارتی رابطه بسیار خوب بین واپایش مدیریتی و اجرایی شدن تدابیر مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) وجود دارد و به واسطه ارتباط مثبت دو متغیر، با افزایش واپایش در مولفه‌های تعیین استاندارد، انجام عملکرد، تشخیص انحراف و اقدامات اصلاحی می‌توان اجرای تدابیر مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) را سرعت بخشید.

بررسی رابطه بین ویژگی‌های رهبری معنوی و اخلاق کار در میان اعضای هیأت علمی دانشگاه ارومیه - امراهی, اکبر; علی‌زاده, معصومه; قلاوندی, حسن (اندیشه های نوین تربیتی, 2015)
پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطۀ بین ویژگی‌های رهبری معنوی مدیران با اخلاق کار اعضای هیأت علمی دانشگاه ارومیه انجام شد. با استفاده از روش توصیفی از نوع همبستگی 103 نفر از اعضای هیأت علمی با توجه به دانشکدۀ محل خدمت به روش نمونه‌گیری طبقه‌ای متناسب با حجم هر یک از دانشکده‌ها به‌طور تصادفی انتخاب شدند. برای گرد‌آوری داده‌ها از پرسشنامۀ ویژگی‌های رهبری معنوی فرای و پرسشنامۀ اخلاق کار پتی استفاده شد. روایی پرسشنامه‌ها را متخصصان مدیریت تأیید کردند و برای سنجش میزان پایایی نیز از ضریب آلفای کرونباخ به دست آمده در یک مطالعۀ مقدماتی در میان نمونۀ 30 نفری، برای پرسشنامۀ ویژگی‌های رهبری معنوی933%=αو پرسشنامۀ اخلاق کار 893%=α استفاده شد. داده‌ها با استفاده از تحلیل واریانس چند متغیره و تحلیل رگرسیون چند‌گانه تحلیل شدند. نتایج نشان داد که بین ویژگی‌های رهبری معنوی مدیران با کل مؤلّفه‌های اخلاق کار به‌جز (روح جمعی و مشارکت در کار) رابطۀ مثبت و معناداری وجود دارد. همچنین مشخص شد که مؤلّفه‌های بازخورد عملکرد، عضویت در سازمان، تعهد سازمانی و ایمان به کار می‌توانند به‌طور مثبت و معنادار ابعاد اخلاق کاری را پیش‌بینی کنند.‌ بنابر‌این، با توجه به رهبری معنوی در سازمان می‌توان شاهد افزایش اخلاق کاری در میان اعضای هیأت علمی بود.

بررسی رابطه ی فرهنگ سازمانی با مولفه های مدیریت بر اساس ارزش های سازمانی و ارائه مدلی برای پیشبینی مدیریت بر اساس ارزشها - رجایی پور, سعید; لافتی, سمیرا (دوماهنامه علمی - پژوهشی رهیافتی نو در مدیریت آموزشی, 2010)
هدف از انجام مقاله ی حاضر، بررسی رابطه ی فرهنگ سازمانی با مولفه های مدیریت بر اساس ارزش های سازمانی و ارائه مدلی برای پیش بینی مدیریت بر اساس ارزش ها در سازمان آموزش و پرورش آباده بوده است. در فرضیه های پژوهش رابطه ی ابعاد فرهنگ سازمانی شامل: ریسک پذیری، نوآوری، انگیزش، ارتباطات، کار گروهی و کنترل با مدیریت بر اساس ارزش ها مورد توجه قرار گرفته است. تحقیق حاضر از نوع توصیفی– همبستگی است و در آن برای جمع آوری اطلاعات از دو پرسشنامه ی محقق ساخته (پرسشنامه فرهنگ سازمانی و مدیریت بر اساس ارزش ها ) استفاده شده است. جامعه آماری پژوهش را کلیه معلمان ( 600 نفر ) و کارکنان اداری ( 55 نفر ) 1388 تشکیل می دهند که با روش - سازمان آموزش و پرورش آباده در سال تحصیلی 89 نمونه گیری تصادفی متناسب با حجم از جامعه معلمان تعداد 234 نفر انتخاب و هم چنین همه ی 50 نفر کارکنان آموزش و پرورش انتخاب گردیدند. برای تعیین روایی، از نظرات متخصصان مدیریت و سنجش همسانی درونی و برای پایایی پرسشنامه ها از طریق ضریب آلفای کرونباخ استفاده گردید که برای پرسشنام هی فرهنگ سازمانی و مدیریت بر 0 محاسبه گردید. هم چنین برای آزمون فرضی ه ها، / 0 و 94 / اساس ارزش ها به ترتیب 96 روش های آمار استنباطی (آزمون همبستگی،رگرسیون چند متغیره و تحلیل مسیر) به کار رفته است. نتایج این پژوهش حاکی از آن است که در سازمان مورد مطالعه بین همه ی مولفه های فرهنگ سازمانی با مدیریت بر اساس ارزش ها رابطه ی معنا داری وجود دارد.

بررسی روایی مدیریت زنان - آقاپیروز, علی (فصلنامه علمی- پژوهشی مطالعات راهبردی زنان (کتاب زنان سابق), 2016)
بسیاری از متدینان به استناد روایتی از پیامبر (ص) مبنی بر «لن یفلح قوم ولوا امرهم امراة» دو مدعا را مطرح می‌کنند: اول عدم مشروعیت مدیریت زنان و دوم ناکارآمدی مدیریت آنها. سؤال این است که آیا با استناد به این روایت می‌توان ناکارآمدی مدیریت زنان را نتیجه گرفت؟ با بررسی روایت، چنین استنتاج می‌شود که «روایت لن یفلح» به لحاظ سندی اطمینان‌آور نیست و برساخته و متأخر از زمان پیامبر (ص) و مخالف قرآن است. ضمن آنکه با انگیزه‌ی شخصی ابوبکره به منظور فرار از شرکت در جنگ جمل صادر شده است. حتی با فرض پذیرش سند و قضیه‌ی خارجیه دانستن آن و اغماض از داستان ملکه‌ی سبا، مفاد این روایت تنها می‌تواند ناکارآمدی زنان را در سطح حکومت و زمامداری ثابت کند و به هیچ وجه توان اثبات ناکارآمدی زنان برای مدیریت‌های پایین‌تر از زمامداری را نخواهد داشت. هر چند که این گونه مدیریت‌ها نیز برای زنان رجحان ندارد مگر در موارد ضروری. اولویت زنان انجام دادن وظایف همسری و مادری برای حفظ بنیان خانواده است. روش تحقیق، کتابخانه‌ای و بهره‌گیری از شیوه‌ی اجتهاد حوزوی است.

بررسی سرمایه اجتماعی سازمانی در سازمانهای خدماتی استان اصفهان (با رویکرد آموزه‌های مدیریت در آثار سعدی) - نصراصفهانی, علی; انصاری, محمد اسماعیل; شائمی برزکی, علی; آقاحسینی, حسین (جامعه شناسی کاربردی, 2011)
مفهوم سرمایة اجتماعی به عنوان ابزاری برای درک روابط اجتماعی که زیربنای سیستمهای اجتماعی اثربخش است، به کار می‌رود و مبنای مزیت سازمانی شناخته شده است. سؤال اصلی برای مطالعات سازمانی آن است که چگونه سرمایة اجتماعی در محیط کار فرسایش می‌یابد؟و چگونه می‌توان آن را افزایش داد؟ مطالعات سرمایة اجتماعی سازمانی بر رفتارهای کاری که به سرمایه اجتماعی کمک‌کننده هستند، تمرکز یافته است. هدف پژوهش حاضر، تعیین عوامل سرمایة اجتماعی سازمانی در سازمانهای خدماتی دولتی استان اصفهان (با رویکرد آموزه‌های مدیریت در آثار سعدی) است. مرحلة اول این مطالعه روش کتابخانه‌ای و مرحله بعد توصیفی- پیمایشی است و جامعة آماری در مرحلة دوم شامل 129595 نفر مدیران و کارشناسان سازمانهای خدماتی استان اصفهان است. حجم نمونه پژوهش 1905 نفر محاسبه شد که به روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای متناسب با جامعة آماری انتخاب شدند. ابزار اندازه‌گیری پرسشنامة 36 سؤالی حاصل از مرحلة اول پژوهش بود که پایایی آن 90/0 به‌دست آمد. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون t تک‌متغیره و مانوا استفاده شد. نتایج نشان داد. میانگین‌های حاصل در خصوص عوامل شناختی(نظیرتوجه به اهداف سازمان، وجود فرهنگ سازمانی قوی، انتقال تجارب کاری در بین افراد)، عوامل ساختاری(مانند وجودسیستم مطلوب کاری، تشکیل گروه‌های کاری، انتخاب مناسب افراد در امور مختلف )و عوامل رابطه‌ای(نظیر وجود همدلی، راز داری، صداقت، فروتنی در سازمان، بالا بودن آستانة تحمل در افراد، ارج نهادن به نیکو‌کاری )، سرمایة اجتماعی سازمانی در سازمانهای خدماتی دولتی اصفهان از سطح متوسط (3) بزرگتر بود و بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که عوامل شناختی، ساختاری و رابطه‌ای سرمایة اجتماعی سازمانی در سازمانهای خدماتی دولتی اصفهان وجود دارد. از عوامل زمینه‌ای بررسی شده تحصیلات و سابقة کار ارتباط معنی داری با میانگین حاصل از عوامل سرمایة اجتماعی نشان داد؛ اما سن، جنس، رشتة تحصیلی و سابقة کار ارتباط معنی داری با میانگین حاصل ازعوامل سرمایة اجتماعی نشان نداد.

بررسی سیره تربیتی - سیاسی پیامبر: با تأکید بر «تألیف قلوب» - سروری, رضا; قربانزاده; اسلامی, سهراب; جهرمی, ناصر (فصلنامه علمی ، بصیرت و تربیت اسلامی, 2021)
زمینه و هدف: پیامبر اکرم(ص) از طرف خداوند برای هدایت بشر مبعوث شد و با این مسئولیت سکان هدایت جامعة بشری به ایشان سپرده شد. کسی که میخواهد جامعه را هدایت کند باید دارای راهبرد سیاسی باشد تا بتواند جامعه را در مقابل مشکلات جلو ببرد. اینکه پیامبر(ص) در جهت ثبیت و گسترش اسلام از چه راهکار و راهبردهایی استفاده نمودهاند، مسئلة اصلی نوشتار حاضر است. هدف پژوهش، بررسی سیره تربیتی - سیاسی پیامبر(ص) در خصوص توسعه اسلام با ایجاد اتحاد و همدلی بین مسلمانان و جذب مشرکین به اسلام است.روش تحقیق: برای نگارش پژوهش حاضر از روش توصیفی-تحلیلی و جمعآوری داده های کتابخانه ای از منابع دست اول تاریخی استفاده شده است.یافتهها و نتیجهگیری: ارائة تصویری واقعبینانه تنها از طریق توصیف و تحلیل وقایع قابل‌انجام است و می‌توان گفت واضحترین و قویترین راهبرد سیاسی پیامبر(ص) در جامعة اسلامی، طرح «مُؤَلَّفَهِ قُلُوبُهُمْ» بود که دارای جلوه‌های مختلف چون اخلاق، أخوت، مشورت و رایزنی، عدالت، فک اسیران، اعطای اموال، زکات و غنائم به افراد بانفوذ عرب با اهدافی شامل تألیف و تجذیب و درنهایت تثبیت قلوب آنان در اسلام بود.

بررسی عوامل فرهنگی مدیریت در قرآن با رویکرد توجه به زمان - تحری النجارقی, اعظم; بازیار, افشار (مدیریت فرهنگی, 2020)
مقدمه و هدف پژوهش: این پژوهش در حوزه مطالعات فرهنگی، اخلاقی و مدیریت اسلامی بیان می‌کند، قرآن به عنوان جامع کتب آسمانی، منّتی بی‌حد است که می‌تواند توان مدیریت انسان را به صورتی ویژه بالا ببرد. روش پژوهش: در این پژوهش با بهره‌گیری از آیات قرآن، زمان و اهمیت آن، چگونگی استفاده از زمان در قرآن کریم، نحوه بهره‌‌گیری از گذشته برای اصلاح برنامه‌های آینده و رفع ایرادات و ارتقاء توانمندی‌ها بیان شده است. یافته‌ها: زمان‌پژوهی از مهم‌ترین مؤلفه‌های فرهنگی مدیریت و از نیازهای ضروری سازمانی است. زیرا ‌می‌تواند فرد را در مدیریت امور خویش به صورت علمی ‌و عملی یاری رساند. پس هر فردی باید توانش را در این زمینه بالا ببرد و قرآن کریم منبع یگانه‌ای برای این پژوهش محسوب شود. نتیجه‌گیری: دانستن عوامل مربوط به زمان‌پژوهی و فرهنگی مدیریت زمان برای افراد تعیین کننده استراتژی‌های سازمان لازم است تا برای لحظه به لحظه سازمان، برنامه‌ای درست داشته باشند. که البته این توانایی زمانی حاصل می‌شود که شخص، علاوه بر داشتن مهارت در رشته مربوطه، از علم قرآنی هم اطلاع داشته باشد. تحقیق در گذشته و آینده، شناخت و علم به آنها، و نیز توجه مداوم به آنها سه راهبردی است که برای مدیریت در زندگی توصیه می‌شود.

بررسی عوامل محیطی مؤثر بر نظام بازاریابی اخلاقی بر اساس مدل پیرس و رابینسون مبتنی بر رهیافت اسلامی– ایرانی با تأکید بر صنایع غذایی - نورشرق دهاقانی, فاطمه; اسماعیل پور, حسن; صفرزاده, حسین; قاسمی, بهروز (مدیریت کسب و کار, 2020)
با توجه به اهمیت بازار و نقش هنجارها و ارزشها در کنترل آن در تحقیق حاضر به بررسی محیط‌های مؤثر بر هنجارهای اخلاقی بازاریابی پرداخته‌شده است که باهدف بررسی عوامل محیطی مؤثر بر نظام بازاریابی اخلاقی بر اساس مدل پیرس و رابینسون مبتنی بر رهیافت اسلامی– ایرانی با تأکید بر صنایع غذایی استان اصفهان انجام‌یافته است. تحقیق حاضر ازنظر هدف کاربردی و ازلحاظ ماهیت، توصیفی – پیمایشی از نوع همبستگی است و در زمره مطالعات میدانی قرار دارد. در این تحقیق از روش کتابخانه‌ای برای تهیه ادبیات تحقیق و از روش دلفی مبتنی بر تحقیقات میدانی و ابزار پرسشنامه، برای جمع‌آوری داده‌های آماری استفاده‌شده است. پرسشنامهی پژوهش بر اساس مؤلفه‌های بازاریابی اخلاقی با توجه به فرهنگ اسلامی ایرانی مبتنی بر محیطها و هنجارها تدوین گردیده و روایی پرسش‌نامه به روش محتوایی توسط متخصصان و به روش صوری توسط تعدادی از افراد جامعه آماری و به روش آماری تحلیل عاملی مرتبه اول تائید شده است. پایایی کل پرسش‌نامه با آلفای کرونباخ 810/0 تائید گردید. جامعه آماری این تحقیق شامل 30 نفر از اعضای هیئت‌علمی و متخصصین بازاریابی به‌عنوان خبرگان در روش دلفی و 1660 نفر از مدیران ارشد، مدیران اجرایی و مدیران بازاریابی و فروش صنایع غذایی استان اصفهان بودند. حجم نمونهی مورد تحلیل براساس فرمول کوکران 315 نفر براورد گردید. در تحلیل دادههای آماری از دو روش آمار توصیفی و استنباطی در محیط نرمافزارهای SPSS ، LISREL و PLS استفاده‌شده است. نتایج و یافتههای تحلیل دادهها نشان داد که؛ محیط وظیفه‌ای سازمان بر کلیه هنجارها تأثیر معنیدار داشت. محیط داخلی سازمان بر کلیه هنجارها بهجز هنجارهای اجتماعی و هنجارهای مذهبی تأثیر معنیدار داشت و محیط دوردست سازمان بر کلیه هنجارها بهجز هنجارهای فردی، تأثیر معنیدار داشت.

بررسی عوامل مؤثر بر ارتقای سطح بصیرت فرماندهان سپاه در مقابله با جنگ نرم (مطالعه موردی: قرارگاه خاتم‌الانبیای سپاه) - محمدجواد, سبحانی فر; عباسی, محمدرضا (فصلنامه مدیریت و پژوهش های دفاعی, 2017)
در این پژوهش باعنوان «بررسی عوامل مؤثر بر ارتقای سطح بصیرت فرماندهان سپاه در مقابله با جنگ نرم»، با بهره‌گیری از روش توصیفی ـ تحلیلی و بهصورت کاربردی و با استفاده از روش گردآوری دادهها به‌صورت کتابخانه‌ای و میدانی، ضمن انجام مطالعات نظری و مشاهدات میدانی، تلاش شده است تا درراستای هدف پژوهش و ارائه پاسخ به سؤال تحقیق مبنی‌بر تعیین عوامل مؤثر و تبیین میزان تأثیر آنها در ارتقای سطح بصیرت فرماندهان سپاه در مقابله با جنگ نرم، گام مؤثری در این جهت برداشته شود. بنابراین، در این تحقیق پس از انجام مطالعات نظری و تحقیقات میدانی در قرارگاه سازندگی خاتم‌الانبیا (صلی‌الله و آله)، نسبت به احصای مؤلفه‌ها و عوامل مؤثر در ارتقای سطح بصیرت فرماندهان سپاه در مقابله با جنگ نرم، درقالب مدل مفهومی تحقیق اقدام و درنهایت عوامل مزبور درقالب پرسشنامهای مشتمل بر 22 سؤال بسته برای اخذ نظر جامعه نمونه آماری تنظیم و طراحی شده است. در ادامه پرسشنامۀ این پژوهش بین 28 نفر از افراد خبره و صاحب‌نظر مرتبط با موضوع درقالب جامعه نمونه آماری که به‌صورت تمام‌شمار انتخاب شده‌اند، توزیع و سپس نظر آنان نیز جمع‌آوری شده است. پس از گردآوری پرسشنامه‌ها و بررسی نظر جامعه نمونه آماری، با استفاده از فنها و روشهای آماری نسبت به تجزیه‌وتحلیل دادهها اقدام و در ادامه به جمع‌بندی و ارزیابی پاسخ مسئله تحقیق نیز پرداخته شده است. سپس در نتیجه‌گیری و در پاسخ به سئوال تحقیق، مؤلفههای سه‌گانه عوامل ایجابی و سلبی کسب بصیرت و ویژگی فرماندهان درقالب 22 عامل و برحسب اولویت میانگین، میزان تأثیر آنها به‌عنوان عوامل مؤثر در ارتقای سطح بصیرت فرماندهان سپاه در مقابله با جنگ نرم، تعیین شده است.

بررسی فقهی مبانی مدیریت در حکومت اسلامی - جعفری, ابراهیم; احمری, حسین; رجائی پور, مصطفی (فقه و تاریخ تمدّن, 2015)
اسلام به عنوان جامعترین دین آسمانی که پدیدآورنده غنی‌ترین فرهنگهاست، برایهمه‌ی موضوعات بشری از جمله برای مساله مدیریت که یکی از مهمترین شاخه‌هایعلوم انسانی و اجتماعی است، ارزشها، نگرشها و معیارهای دقیقی ارائه کرده کهدر این نوشتار به بررسی آنها پرداخته شده است. نتایج حاصل از تحقیق، از سوییوجوه تمایز دیدگاه اسلام با سایر نگرشها را روشن میسازد و از دیگر سو، اصول وچارچوب‌های کلی ارائه میدهد که بر محور آن، میتوان سایر مسائل علم مدیریترا تنظیم نمود. مفهوم‌شناسی و واژه شناسی مدیریت، ضرورتها و کارکردها،نگرشها و رویکردها و مهمترین مولفه‌های مدیریت اسلامی، از مواردی است که دراین مقاله مورد بررسی واقع شده است.

بررسی فقهی مدیریت زنان در آیینة وحی با رویکرد فقهی امام خمینی(س) - روحانی, آیة الله عباسعلی; آقا پیروز, علی (پژوهشنامه متین, 2012)
: مقاله حاضر برای پاسخ به این پرسش است که آیا مدیریت زنان به ویژه در سطوح کلان (مدیر کل، وزارت و ریاست قوای سه گانه) حرام شرعی است یا خیر؟ ابتدا آیاتی که فقها برای اثبات حرمت حکومت و مدیریت زنان استفاده کرده‌اند، تبیین و نحوه استدلال به آنها تقریر می‌شود آنگاه دلالت آنها مورد نقد و بررسی قرار می‌گیرد. مهم‌ترین آیه، آیه «قوامون» است که در آن پس از بیان فتوای امام خمینی، نحوه استدلال به آن از کتاب دلیل تحریرالوسیله، مطرح می‌گردد و با تحلیل آیه، آشکار می‌شود که دامنه قوامیت محدود به نظام خانواده بوده و معنای قوامیت، مراقبت و نوعی مسئولیت حفظ خانواده است. مفهوم فضل نیز، فزونی و مصداق آن با توجه به تعبیر «بعضهم علی بعض»، قوت تعقل و صلابت جسمانی مردان و عاطفه و زیبایی زنان است. این آیه به هیچ وجه ولایت مطلقه را برای مردان بر همسرانشان اثبات نمی‌کند تا از طریق دلالت فحوی، حرمت حکومت و مدیریت زنان احراز شود. همچنین هیچ یک از آیات دیگر نیز حرمت مدیریت زنان را اثبات نمی‌کند. امام خمینی قائل به حرمت حکومت و ولایت زنان است اما در سیره حکومتی ایشان، زنان، مدیریت بخش‌هایی از جامعه را برعهده داشته‌اند

بررسی کارآمدی آموزش معنویت در ایجاد سرمایۀ اجتماعی با تأکید بر آموزه‌های دین مبین اسلام (مورد مطالعه: کارکنان سازمان‌های دولتی شهر سنندج) - احمدی, فریدون; توره, ناصر (مجله علمی, 2017)
تحقیق حاضر با هدف بررسیکارآمدی آموزش معنویت با تأکید بر آموزه‌های دین مبین اسلام در ایجاد سرمایة اجتماعی کارکنان سازمان‌های دولتی شهر سنندج انجام گرفته است. از منظر دین مبین اسلام معنویت در ارتباط با وجود خالق معنا می‌یابد، در فرامحسوس‌ها ریشه دارد، در تحول و هدایت زندگی فرد معنوی تأثیرگذار بوده، و دستیابی به معنویت از طریق راهنمایی‌های دین میسر است. تحقیق حاضر درصدد است بررسی کند تا چه اندازه بین مشارکت یا عدم مشارکت کارکنان در دوره‌های آموزش معنویت و میزان سرمایة اجتماعی آنان رابطة معنا‌دار وجود دارد. این مطالعه از نظر هدف کاربردی و براساس شیوة گردآوری داده‌ها، نیمه‌آزمایشی و طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل است. برای انجام‌دادن این تحقیق 60 نفر از کارکنان پنج دستگاه دولتی به شیوة داوطلبانه و به روش تصادفی به دو گروه آزمایش و کنترل، (هر گروه 30 نفر) به‌عنوان نمونة آماری انتخاب شدند. سپس، گروه آزمایش 10 جلسه تحت تأثیر آموزش‌های معنویت قرار گرفت. با به‌کارگیری تحلیل کوواریانس معنا‌داری تفاوت میانگین سرمایة اجتماعی در دو مرحله پیش و پس‌آزمون برای دو گروه آزمایش و کنترل محاسبه شد. نتایج تحقیق نشان می‌دهد تفاوت میانگین پس‌آزمون و پیش‌آزمون سرمایة اجتماعی و ابعاد آن دربارة گروه آزمایش بیش از گروه کنترل بوده است؛ بدین معنا که آموزش‌های معنویت براساس آموزه‌های دینی بر تقویت سرمایة اجتماعی کارکنان مؤثر بوده است.

بررسی کارکرد های اساسی سازمان در خدمت به توسعه جامعه و برخی الزامات آن - ترک زاده, جعفر; نکومند, سمیرا; دهقان هراتی, فرزانه (فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی, 2013)
درجامعه سازمانی امروز، نقش و جایگاه سازمان ها به عنوان سیست مهای اثر گذار بر بقا و توسعه جامعه، بسیار حائز اهمیت است. شناخت کارکردهای اساسی سازما نها در خدمت به توسعه جامعه موجب می شود تا بتوان آنها را به نحو بهتری در مسیر خدمت به توسعه جامعه اسلامی قرار داد و ارزیابی و هدایت کرد. در این مقاله، به معرفی و تبیین کارکردهای اساسی سازما نها در خدمت به توسعه جامعه، ابعاد و روابط تعاملی آنها و برخی الزامات اساسی تحقق آنها، برای اولین بار، پرداخته شده است . در این راستا کارکردهای سه گانه انتظام اجتماعی، رفع نیازها و پویایی و پیشرفت به عنوان کارکردهای اساسی سازمان ها در خدمت به توسعه جامعه، مشتمل بر ابعاد سازنده هر یک معرفی و به طور موجز تبیین شده اند و روابط تعاملی آنها نشان داده شده است. کارکرد انتظام اجتماعی مشتمل بر زیرکارکردهای ارائه و ساختن الگوهای فرهنگی، توسعه نظام های مدیریتی و بخش بندی و تنظیم گردش امور؛ کارکرد پویایی و پیشرفت مشتمل بر زیرکارکردهای رقابت، خلاقیت، نوآوری و ارتباط با محیط و کارکرد رفع نیازها مشتمل بر زیرکارکردهای تولید و ت وزیع کالا و خدمات است. کارکردهای مذکور عملاً در تعامل ه مزمان باهم به صورت یک منظومه می توانند زمینه ساز خدمت سازمانها به توسعه جامعه شوند. روابط کارکردهای مذکور در منظومه یادشده به گونه ای است که هرگونه خلل و ناهماهنگی در هریک از آنها، اختلال و ناهماهنگی در سایر کارکردها را در پی خواهد داشت و در نهایت مانع تحقق احسن کارکردهای اساسی سازمان در خدمت به توسعه جامعه خود می شود . در ادامه مقاله، برخی الزامات اساسی توفیق سازمان ها در تحقق احسن این کارکردها، از جمله توسعه یک نظام رفتاری اثربخش و سلامت سازمانی با ذکر ابعاد و اجزای مربوط به آنها بیان شده است. درنهایت برخی پیشنهادهای کاربردی مرتبط با موضوع نیز ارائه شده است.

بررسی مؤلفه‌های سرمایۀ اجتماعی اسلامی در نص و احادیث در رهگذر رابطۀ علم و دین - صادقی, یوسف; خنیفر, حسین (مجله علمی, 2015)
سرمایة اجتماعی منبعی است که ممکن است افراد، گروه‌ها و جوامع برای نیل به نتایج مطلوب آن را به‌کار گیرند، و مفهومی است که در بسیاری موارد توسط تحلیلگران اجتماعی برای توصیف طیف وسیعی از فرایندهای اجتماعی به‌کار گرفته می‌شود و به درک اینکه چرا برخی افراد، گروه‌ها و طبقات اجتماعی به نتایج سیاسی، اقتصادی، یا اجتماعی مثبت‌تری نسبت به دیگران نایل می‌شوند، کمک می‌کند. در زمینة شکل‌گیری و تکوین سرمایة اجتماعی، بررسی دین و فرهنگ دینی بیش از هر مورد دیگری لازم است. دین به عنوان نظامی ماورایی می‌تواند به عنوان یکی از اساسی‌ترین عوامل در شکل‌گیری سرمایة اجتماعی در جهانی که بار دیگر به نقش‌آفرینی دین در این عرصه اقرار کرده است، تأثیرگذار است. این مقاله در توجه به رابطة فسلفی دین و علم، به دنبال تبیین علمی و رهیافت عقلی - نقلی مؤلفه‌های سرمایة اجتماعی اسلامی در نص و احادیث است.

بررسی مدلی جهت ارزیابی کیفیت آموزش مهارت‌های مدیریت از طریق بازی‌های دیجیتالی سبک شبیه‌سازی ساخت‌وساز و مدیریت؛ مورد مطالعه، آموزش تفکر سیستمی به‌عنوان یکی از مهارت‌های موردنیاز مدیریت شهری با رویکرد اسلامی ـ ایرانی از طریق بازی رایانه‌ای سیم‌سیتی - جمشیدی قاسم آبادی, مرتضی; مکوندی, پیام (فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران, 2018)
بازی‌های دیجیتالی امروزه تبدیل به یکی از پرکاربردترین رسانه‌ها شده و تا حدی به لایه‌های مختلف زندگی نفوذ کرده و برای آن‌ها کاربردهایی غیر از سرگرمی نیز رقم خورده است. دامنه این کاربردها، حوزه‌های بهداشت و سلامت، فرهنگ عمومی، آموزش‌های مهارت‌های مختلف مدیریتی، نظامی، پزشکی و ... را شامل می‌شود. ازجمله این کاربردها؛ استفاده از بازی برای آموزش و یادگیری است. یادگیری از طریق بازی اشاره به روشی دارد که در آن، اهداف جدی در قالب بازی‌های دیجیتالی به فراگیران آموزش داده می‌شود. آموزش تفکر سیستمی به‌عنوان مهارتی پایه‌ای برای مدیران شهری به‌حساب می‌آید و ازآنجایی‌که این مهارت برای ساخت و توسعه شهر اسلامی‌ـ‌ایرانی موردنیاز است، ازاین‌رو در مقاله فوق آموزش این مهارت با استفاده از یکی از قوی‌ترین بازی‌های رایانه‌ایِ شهرسازی به نام سیم‌سیتی ــ به‌عنوان نمونه موردی ــ مورداستفاده قرارگرفته است. روش پژوهش در این تحقیق از نوع نیمه تجربی با استفاده از ۲ گروه گواه و آزمون است. متغیر اصلی تحقیق، کیفیت یادگیری تفکر سیستمی و متغیر وابسته روش آموزش از طریق بازی است. روش نمونه‌گیری در این پژوهش از نوع نمونه در دسترس بوده است و تعداد ۴۰ نفر از دانشجویان کارشناسی ارشد رشته مدیریت صنعتی به‌عنوان نمونه انتخاب‌شده‌اند. درنهایت نتایج پرسشنامه استاندارد تفکر سیستمی هر ۲ گروه به روش تحلیل کواریانس مورد آزمون قرارگرفته و مشخص گردید آموزش در هر ۲ روش نتیجه مثبتی داشته است اما درروش نوین یادگیری از طریق بازی، متوسط افزایش نمره فراگیران گروه آزمون، ۴ نمره بیشتر بوده است.

بررسی مدیریت و سرپرستی خانواده از دیدگاه فقه اسلامی - موسوی‌زاده, سیدجواد; ساجدی, مهدی (مجله علمی, 2010)
تحقیق حاضر به بررسی مدیریت و سرپرستی خانواده و تبیین دیدگاه فقهی اسلام در این باره می پردازد. آنچه از دلایل شرعی در این ارتباط قابل استفاده است، را می‌توان در موارد ذیل خلاصه نمود: الف) تعبیرهایی نظیر قوام، قیم، راعی و... که در دلایل به کار رفته است، بیان می‌کند که در نظر اسلام، مدیریت و سرپرستی در خانواده عبارت است از: عهده‌دار شدن مسئولیت محافظت و مراقبت از همسر و فرزندان و توجه و رسیدگی به امور آنان در جهت تامین مصلحت و سعادت خانواده. اسلام به دلیل ویژگی‌ها و توانایی های فطری نظیر توان جسمانی بیش‌تر مردان و برتری قدرت اندیشه و تدبیر آنان در زندگی نسبت به زنان، این مسئولیت را برعهده مردان قرار داده است. ...

بررسی و تحلیل نقش و جایگاه دانش فقه در تمدن سازی - مهدوی, اصغرآقا; سقازاده, مهدی (فقه میان‌رشته‌ای اجتماعی, 2016)
در مسیر تحقق و تکامل اهداف انقلاب اسلامی، آنچه که به عنوان سرآمد و مقصود نهایی راه مشخص شده است، «تمدن اسلامی» می‌باشد. مقصودی که سرانجام آن، به پیاده سازی حقیقی اسلام ناب محمدی (ص) در زندگی فردی و اجتماعی بشریت، منجر می‌شود. در این پژوهش با روش «توصیفی، تحلیلی» به این نتیجه رسیدیم که فقه، با توجه به ویژگی پویایی و انطباق با زمان و مکان، ظرفیت تأسیس و تغذیه‌‌ی یک تمدن را دارد که به نظر می‌رسد برخلاف دیدگاه‌های سلبی و حداقلی، در یک نگاه جامع و حداکثری، تبیین کننده‌ی مسیر و راهی باشد که مسلمانان باید به عنوان راکب در آن طی طریق نمایند؛ و در کنار فقه اکبر که بیدار کننده‌ی روح کرامت انسانی است و اخلاق مداری و پایبندی به اعتقادات را می‌سازد، نقش تعیین کننده‌ای را در شناخت مسیر افراد جامعه، برای رسیدن به تمدن اسلامی، ایفا می‌کند. در حقیقت، فقه رسالتی را در قبال فرد و جامعه دنبال می‌کند که علاوه بر تبیین مسیر صحیح حرکت به سوی تمدن اسلامی، آموزه‌هایی را نیز برای تسهیل و تسریع روند این حرکت ارائه می‌دهد تا در صورتی که راکب صالح و مرکوب سالم باشد، تمدن اسلامی در جهت عملیاتی شدن، حرکت خواهد کرد.

بررسی مفهوم توکل و آثار آن بر زندگی اجتماعی انسان‌ها - نودهی, ریحانه; بهشتی, مرضیه (مشکوة, 2017)
یکی از ابعاد گسترده دین اسلام مسئله توکل است. توکل یا اتکال به خداوند، جزء پایه و اساس شریعت اسلام است که بسیار هم بر آن تأکید شده و تأثیر عمیقی هم بر زندگی ما دارد. به نظر می‌رسد توکل جنبه اعتقادی دارد، اما از آنجا که رفتار انسان مؤمن از باورهای وی سرچشمه می‌گیرد، توکل به خداوند نه‏‌تنها دارای بُعد ذهنی که دارای بُعد عینی و آثار بیرونی نیز هست. مقاله حاضر، با مراجعه به آیات و روایات برای رسیدن به آثار توکل از روش اسنادی استفاده کرده است. ابتدا به بررسی مفهوم و تعریف توکل پرداخته شده و سپس آثار اجتماعی آن از جمله برقراری امنیت اجتماعی، ایجاد آرامش و امنیت روانی و تقویت اعتماد در میان اعضای جامعه بررسی شده است.

بررسی مکتب سیاسی امنیتی شهید عماد مغنیه (سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی, 2020)
شهید عماد مغنیه به «مرد سایه» در مقاومت اسلامی شهرت داشت و بسیاری او را مغز متفکر حزب‌‌الله قلمداد ‌می‌کردند‌. عماد مغنیه دوره‌ای گام به مبارزه گذاشت که گروه‌های مبارز در سراسر خاورمیانه گرایش‌های غیردینی‌ـ چپ‌ـ داشتند و نامی از اسلام در این عرصه نبود‌. تجاوز وحشیانه اسرائیل به لبنان و خروج ذلیلانه مبارزان فلسطینی، عرصه را برای احیای اندیشه و عمل جهاد اسلامی فراهم کرد و بزرگ‌مردانی همچون عماد مغنیه با بهره‌گیری از الگوی انقلاب اسلامی، توانستند در کنار پیروزی‌های بزرگ و پی در پی در برابر استکبار جهانی و صهیونیست‌های اشغالگر، الگویی از مبارزه، جهاد و فعالیت‌های سیاسی و اطلاعاتی را به امت اسلامی و جهانیان عرضه کنند‌. چنین الگویی لرزه بر استکبار جهانی و مزدوران منطقه‌ای آنان انداخته است و در هر عرصه‌ای وارد شده، ریشه تجاوزگری، فتنه و فساد را خشکانده است‌. مقاله حاضر به بررسی مکتب سیاسی و امنیتی عماد مغنیه به ‌عنوان الگو می‌پردازد و زندگی جهادی او را مورد بررسی و تبیین قرار می‌دهد‌.

بررسی مناسبات انتظار موعود و الگوی اسلامی پیشرفت در اندیشه‌ مقام معظم رهبری - ملایی, حسن; جعفری, محمدصابر (انتظار موعود, 2018)
تدوین الگوی اسلامی پیشرفت، از جمله دغدغه‌های سال‌های اخیر حضرت آیت الله خامنه‌ای برای بهبود کارآیی نظام اسلامی در مسیر دستیابی به آرمان‌های آن و تحقق تمدن نوین اسلامی در جهان است. از سوی دیگر، آرمان مهدویت و انتظار موعود، افق مطلوب انقلاب اسلامی و جهت‌گیری فعالیت‌ها و سیاست‌گذاری‌های آن در اندیشه ایشان و نیز در اندیشه امام خمینی به عنوان رهبران این انقلاب بوده است. این نوشتار در صدد بررسی مناسبات آموزه انتظار ظهور و حکومت مهدوی، با الگوی پیشرفت و کارکردهای این آموزه در تدوین الگوی اسلامی پیشرفت با توشه‌گیری از اندیشه‌های مهدوی مقام معظم رهبری و با روشی توصیفی-تحلیلی و مقایسه‌ای است. یافته‌های پژوهشی حاکی از آن است که از منظر مقام معظم رهبری، انتظار موعود؛ روح حاکم، ابزار سنجش، هدف و معیار الگوی اسلامی پیشرفت بوده و دارای کارکردهایی همچون امیدافزایی، ایجاد بلندهمتی، غرب‌ستیزی، تلاش جهادی و برنامه‌ریزی در مسیر تدوین و اجرای الگوی پیشرفت است.

بررسی نظریه اخلاق کاری در نیروهای مسلح ج.ا.ایران - گلشاهی, بهنام; اردلان, امید; شریفی, شهاب (راهبرد دفاعی, 2019)
DOR:20.1001.1.17351723.1398.17.66.6.9 پژوهش حاضر با هدف بررسی و ارزیابی نظریه اخلاق کاری در نیروهای مسلح مبتنی بر مبانی فلسفه علم و جامعه‌شناختی و براساس مطالعه‌ای کیفی انجام شده است. به این منظور با استفاده از مطالعات کتابخانه‌ای و مصاحبه نیمه ‌ساختاریافته با خبرگان، پیش‌فرض‌های بنیادین مربوط به مبانی فلسفی نظریه اخلاق کاری (هستی‌شناسی، معرفت‌شناسی، انسان‌شناسی و روش‌شناسی) و مبانی جامعه‌شناختی شناسایی گردیده و در ادامه مبتنی بر رهیافت عینی گرا – ذهنی گرا و رهیافت نظم‌دهی – تغییر بنیادی، به ارزیابی دیدگاه فکری غالب (پارادایم) بر نظریه اخلاق کاری در نیروهای مسلح پرداخته شده است. جامعه آماری پژوهش شامل مدیران عالی‌رتبه و اعضای هیئت علمی برجسته مراکز دانشگاهی در نیروهای مسلح می‌باشند. نمونه آماری به روش هدفمند قضاوتی به تعداد 11 نفر انتخاب شده است. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از روش «تحلیل محتوا» انجام شده است. در پایان نتایج پژوهش بیانگر رویکرد عینی- ذهنی‌گرا نظریه اخلاق کاری در نیروهای مسلح از دید مبانی فلسفی و دیدگاه نظم دهی در تبیین مبانی جامعه‌شناختی می‌باشد. همچنین بر اساس طرح پیشنهادی، نظریه اخلاقِ‌کاری در نیروهای مسلح در محدوده دیدگاه‌های فکری غالب کارکردگرایی- تفسیری ارزیابی شده است.

بررسی نقش پیامبر(ص) و سامانه اطلاعاتی ایشان در مدیریت بحرانهای دوران حکومت اسلامی - جعفری, داود; علی اکبری, حسن (فصلنامه مدیریت بحران و وضعیت های اضطراری, 2017)
تحلیل سیره پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌و‌سلم) بویژه سیره مدیریتی ایشان می‌تواند ما را به اصولی رهنمون سازد که بتوان از آن به عنوان راهکاری عملی در سیاست، مدیریت و حکومتداری استفاده کرد. این پژوهش به دنبال پاسخ به این سؤال است که: "نقش پیامبر(ص) و سامانه اطلاعاتی ایشان در شناسایی و خنثی کردن بحرانها یا به عبارت دیگر مدیریت بحران چه بوده است؟ روش تحقیق از نوع کیفی و تاریخی ـ تحلیلی، و جمع‌آوری اطلاعات به روش اسنادی (کتابخانه‌ای) انجام شده است. بر اساس الگوی تصمیم‌گیری تشخیص محور، اصل و اساس موضوع به شخصیت تصمیم‌گیرنده بر می‌گردد که در قسمت اول پژوهش بخشی از زوایای شخصیتی پیامبر (ص) در دو بخش ویژگیهای اخلاقی ـ رفتاری و مدیریتی تبیین شده است. با توجه به تعریف مدیریت بحران با رویکرد تصمیم‌گیری یکی از ویژگیهای اصلی بحران غافلگیری و یا کمبود اطلاعات است. در قسمت بعدی مقاله به بررسی سامانه اطلاعاتی پرداخته شده است. برخی از اقدامات اطلاعاتی پیامبر (ص) در مقابله با بحرانها عبارت است از: دوراندیشی، پنهانکاری [اصول حفاظتی]، خروج از محیط بحران، عملیات اطلاعاتی [حذف عامل بحران زا]، ضد جاسوسی.

بررسی نقش تعدیل‌کنننده فضیلت سازمانی در رابطه بین اخلاق کار اسلامی و درگیری شغلی کارکنان - کتابچی, منیره (فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی, 2019)
پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش تعدیل‌کنننده فضیلت سازمانی در رابطه بین اخلاق کار اسلامی و درگیری شغلی کارکنان انجام شد. این پژوهش توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه پژوهش کارکنان اداره امور مالیاتی استان اصفهان در سال 1397 (780 نفر) بودند که بر اساس فرمول کوکران تعداد 195 نفر با روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزارهای جمع‌آوری داده‌ها شامل پرسشنامه‌های اخلاق کار اسلامی (علی و الکاظمی، 2007)، درگیری شغلی (شافلی و بکر، 2004) و فضیلت سازمانی (کامرون و همکاران، 2004) بودند. در پژوهش حاضر پایایی با روش آلفای کرونباخ برای پرسشنامه‌های اخلاق کار اسلامی 90/0، درگیری شغلی 94/0 و فضیلت سازمانی 87/0 محاسبه شد. داده‌ها با روش مدل‌سازی معادلات ساختاری با نرم‌افزارهای SPSS و Amos تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که اخلاق کار اسلامی بر فضیلت سازمانی، اخلاق کار اسلامی بر درگیری شغلی و فضیلت سازمانی بر درگیری شغلی تاثیر معنادار مستقیم و مثبت داشت. همچنین اخلاق کار اسلامی با نقش تعدیل‌کننده فضیلت سازمانی بر درگیری شغلی تاثیر معنادار غیرمستقیم داشت. علاوه بر آن مدل برازش مناسبی داشت (05/0>P). بنابراین برای افزایش درگیری شغلی باید اخلاق کار اسلامی و فضیلت سازمانی را از طریق کارگاه‌های آموزشی افزایش داد.

بررسی نقش رهبری معنوی در هویت‌یابی سازمانی (پژوهش های مدیریت عمومی, 2012)
رهبران با استفاده از شاخص‌های معنویت در سازمان یا گروه، هم یک نوع انگیزش درونی برای خود و هم زمینهای برای انگیزش بیرونی پیروانشان فراهم میکنند. رهبران معنوی و ارزشمدار به کارها و فعالیتهای پیروان در سازمان یا گروه، به وسیله متصل کردن آنها به ارزشهای عمیق درونیشان معنی میدهند. با توجه به اینکه هویتیابی سازمانی تأثیر عمدهای بر رفتار اعضای سازمان و در نتیجه عملکرد و دستیابی به اهداف دارد، در این مقاله تلاش شده است نقش رهبری معنوی بر هویتیابی سازمانی مورد بررسی قرار بگیرد. جامعه آماری این پژوهش کارکنان نواحی چهارگانه ادارات آموزش و پرورش استان قم میباشند. تعداد افراد نمونه آماری 232 نفر میباشد. ابزار جمعآوری اطلاعات پرسشنامه رهبری معنوی فرای و همکارانش (2005) و پرسشنامه هویتیابی سازمانی میلر و همکارانش (2000) میباشد. نتایج بدست آمده از آزمون فرضیههای تحقیق نشان داده است که کلیه ابعاد رهبری معنوی بر هویتیابی سازمانی تأثیرگذار میباشند. همچنین در بررسی وضعیت ابعاد رهبری معنوی و هویتیابی سازمانی در آموزش و پرورش استان قم این نتیجه بدست آمد که رهبری معنوی و هویتیابی سازمانی از وضعیت مطلوبی برخوردار می‌باشند.

بررسی نقش فرهنگ دینی در مدیریت بحرانهای سیاسی (مطالعه موردی فتنه 88) - امیری, ابوالفضل; علوی وفا, حمید; صادقی, محسن; صادقی, محسن (فصلنامه مدیریت بحران و وضعیت های اضطراری, 2017)
این مقاله با روش توصیفی، پیمایشی با رویکرد کاربردی و هدف بررسی نقش فرهنگ دینی در مدیریت بحرانهای سیاسی با تأکید بر فتنه سال 1388 انجام شده است. جامعه آماری آن 200 نفر از خبرگان و کارشناسان مرتبط با موضوع هستند که با استفاده از فرمول کوکران نمونه آماری این مقاله 132 نفر از ائمه جمعه، فرماندهان و مدیران سپاه حضرت روح‌الله(ره)، استادان و کارشناسان ارشد علوم سیاسی و مدیریت دفاعی هستند که با استفاده از نرم‌افزار spss دادههای پرسشنامهها مورد ارزیابی قرار گرفت. یافته‌های تحقیق مشخص کرد میزان شاخص ایجاد بحرانهای سیاسی و شاخص فرهنگ اسلامی، انقلابی در ایجاد قدرت نرم از نظر پاسخگویان بسیار مؤثر است و در تحلیل کلی از مؤلفه‌ها و شاخصهای فرهنگ و آموزه‌های دینی می‌توان نتیجه گرفت که توجه به این عناصر می‌تواند تأثیر زیادی در مدیریت بحرانهای سیاسی داشته باشد. بررسی مؤلفه‌ها و شاخصهای فرهنگ و آموزه‌های دینی گویای این است که استفاده بهینه از قدرت نرم و مؤلفه و شاخصهای دینی می‌تواند در مقاطع مختلف، کشور اسلامی را از پرتگاه‌ها حفظ کند و ارتباط بین مؤلفه‌های هویت اسلامی انقلابی، ولایتمداری، وحدت و انسجام، عدالت و بصیرت ناشی از اعتقادات، باورها و ارزشهای اسلامی است و در مدیریت بحرانهای سیاسی بویژه مدیریت فتنه 88 نقش مؤثری داشته ‌است.

بررسی رابطه بین اخلاق کاری و تعهد به تغییر با میانجی گری اشتیاق شغلی در بین معلمان مقطع ابتدایی - رضایی شریف, علی; کریمیان پور, غفار; مرادی, گل نما; کریمیان پور, ابراهیم (مشاوره شغلی و سازمانی, 2018)
هدف: این پژوهش رابطه اخلاق کاری و تعهد به تغییر با توجه به نقش واسطهای اشتیاق شغلی در بین معلمان مقطع ابتدایی بود. روش: پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی معلمان مقطع ابتدایی شهرستان ثلاث باباجانی(400 نفر) بود.‌ حجم مطلوب نمونه با توجه به جدول مورگان 200 نفر بود که با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس 200 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. برای جمع آوری داده ها از پرسشنامه های اخلاق کاری، تعهد به تغییر، اشتیاق شغلی استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از نرم افزار SPSS و LiSREL استفاده شد.یافته ها: نتایج تجزیه و تحلیل داده ها نشان داد که که اخلاق کاری به صورت مستقیم بر تعهد به تغییر و اشتیاق شغلی و به صورت غیر مستقیم از طریق اشتیاق شغلی بر تعهد به تغییر تاثیر دارد. همچنین اثر مستقیم اشتیاق شغلی بر تعهد به تغییر معلمان معنی دار بود.نتیجه گیری: بنابراین برای افزایش تعهد به تغییر معلمان می توان به اخلاق کاری و اشتیاق شغلی توجه کرد.

بررسی نقش هوش معنوی در اخلاق کاری و سلامت عمومی معلمان ورزش - فسنقری, الهام; محمد حسن, فهیمه; فسنقری, جواد (مطالعات مدیریت ورزشی, 2017)
هدف این پژوهش، بررسی نقش هوش معنوی در اخلاق کاری و سلامت عمومی معلمان ورزش بود. روش پژوهش حاضر از نوع همبستگی بود که با مشارکت 123 نفر از معلمان ورزش که به‌عنوان مربی و سرپرست در سی‌ودومین دورة مسابقات ورزشی دانش‌آموزان پسر ابتدایی کشور حاضر بودند، انجام شد. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسش‌نامة هوش معنوی- فرهنگی (1388)، پرسش‌نامة اخلاق کاری توماس و باتمن (2004) و پرسش‌نامة سلامت عمومی گلدبرگ ( 1979) استفاده شد. برای تجزیه‌وتحلیل ویژگی‌های جمعیت‌شناختی، از آمار توصیفی و در بخش آمار استنباطی، از آزمون‌های کلموگروف- اسمیرنوف، ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه استفاده شد. نتایج نشان داد که بین هوش معنوی و تمام مؤلفه‌های آن با اخلاق کاری ارتباط مثبت و معناداری وجود داشت. همچنین، بین هوش معنوی با سلامت عمومی و چهار مؤلفة آن نیز رابطة مثبت و معنادار وجود داشت؛ بنابراین، آنچه از نتیجة پژوهش و ادبیات موجود دراین‌زمینه برداشت می‌شود، بیانگر رابطة مثبت هوش معنوی با اخلاق کاری و سلامت روانی است که اهمیت بهبود سطح هوش معنوی در افراد را بر همه آشکار می‌سازد. با توجه به اینکه سلامت روحی و روانی معلمان ورزش با کیفیت عملکرد آن‌ها در ارتباط است، وجـود محیط‌های کاری سالم و برخوردار از بهداشت روانی بسیار ضروری به‌نظر می‌رسد.

الگوی مدیریت بحران سیاسی در سیره امام خمینی(ره) (بررسی موردی تسخیرلانه جاسوسی) - حسین زاده, ابوالحسن (انسان پژوهی دینی, 2009)
این تحقیق، در پی پاسخگویی به این سؤال است که ارکان اصلی الگوی مدیریت بحران سیاسی در سیره امام خمینی(ره) کدامند؟ برای پاسخگویی به این سؤال نگارنده پس از برشمردن و بررسی مهمترین رویکردهای اصلی و الگوهای رایج مدیریت بحران، به انتخاب الگوی مدیریت بحران سیاسی امام(ره) می‌پردازد و سپس با مطالعه موردی بحران تسخیر لانه جاسوسی به مثابه یکی از بزرگترین و مهمترین بحران‌های بعد از انقلاب اسلامی، عناصر اصلی الگوی مدیریت بحران امام(ره) شامل (برنامه ریزی، سازماندهی، تصمیم گیری، هدایت و رهبری و کنترل و نظارت) را در سه مرحله قبل از بحران، حین بحران و بعد از بحران مورد تحقیق و بررسی قرار می دهد.

بررسی ویژگی‌های مدیریت مدرسه با رویکرد اسلامی: ارائة ابزار سنجش معتبر و الگوی پیشنهادی - تورانی, حیدر; ملایی نژاد, اعظم; حسین پور طولازدهی, شهره (نوآوری های آموزشی, 2020)
این پژوهش با هدف شناسایی ویژگی‌های مدیریت مدرسه با رویکرد اسلامی و ارائة الگوی مفهومی انجام شده است. روش پژوهش کیفی و از نوع داده‌بنیاد است. ابزار گردآوری داده‌ها جدول‌های کدگذاری، پرسش‌نامه، و مصاحبة نیمه‌ساختارمند بوده‌ است.به منظور تجزیه ‌و تحلیل داده‌ها از تکنیک «تحلیل محتوا» استفاده شد. یافته‌های این پژوهش شش بعد، 21 مؤلفه و 228 نشانگر مدیریت مدرسه با رویکرد اسلامی را شناسایی کرده است که در قالب ابزار ارائه شدند. ابعاد و مؤلفه‌ها عبارت‌اند از:1. مدیر: ویژگی‌های فردی مدیر مدرسه، سبک رهبری؛2. کارکنان: گزینش و جذب، نگهداشت، آموزش، ارتباطات، ارزشیابی؛۳. دانش‌آموزان: تربیت جسمانی، تربیت علمی ، تربیت اخلاقی و دینی، تربیت اجتماعی، ، تربیت فنی ‌و حرفه‌ای، تربیت هنری؛4. منابع: سرمایة اجتماعی، سرمایة اطلاعاتی، سرمایة مالی و فیزیکی؛5. فرهنگ مدرسه: ارزش‌ها و نمادها؛6. والدین: آموزش و مشارکت. برای ارزیابی کمی روایی محتوای ابزار از شاخص‌های نسبت روایی محتوا (CVR) و (CVI) استفاده ‌شده است. پایایی محاسبه شده (ضریب آلفای کرونباخ) 86/0 است. می‌توان اذعان کرد، ابزار تهیه ‌شده، مشابه ندارد. همچنین با توجه به منابع مدیریتی و منابع اسلامی مورد مراجعه، الگوی مفهومی مدیریت مدرسه با رویکرد اسلامی پیشنهاد شده است

بررسی ویژگیهای مدیریت ورهبری اعتدال گرادرکلام امیرالمومنین - فاطمی, سیدمحمد (پویش در آموزش علوم انسانی, 2018)
دین اسلام حامی پیام هایی برای بهترین شیوه ها وروشهای پیشرفته مدیریت است.زندگی مادرعصر اطلاعات وتحولات پرشتاب و شگرف وپیچیدگی های روزافزون تحت الشعاع مدیریت صحیح ومناسب است.مدیریتی اسلامی که با اتکاءبه قرآن و سنت نبوی و مبتنی بر رفتاروسیره علوی باشد،مدیریتی اعتدال گرا و موفق خواهدبود.سخنان حضرت علی (ع)درزمینه مباحث مدیریت بسیارارزنده و راهنما ست.کلام مولا نشات گرفته از روح بلندوشخصیت بی نظیروچندبعدی آن پیشوای بزرگ است که رسول خدافرمود:«اَنامَدینه العِلم وعلیُّ بابُها».حضرت علی علیه السلام بعنوان برترین چهره تاریخ اسلام پس از پیامبر(ص) دربرهه ای اززمان حکومت رابه عهده گرفت وشیوه هاواصول مدیریتی ماندگاری رابرای همه عصرهاو نسل ها درتاریخ ثبت نمود.امام علی (ع)رهبراعتدال گرایی بود که از افراط و تفریطوتندروی های بی خردانه و کوتاهی های جاهلانه پرهیز نمودوبه عنوان الگو،مساله مهم اعتدال رادرتمام شئون زنگی اش بکاربرد.این نوشتار که به شکل تحلیلی توصیفی است،برآن است تا رعایت اعتدال را باتوجه به فرمایشات مولا علی (ع) درنهج البلاغه درمسئولیت پذیری،ساده زیستی ،اسراف،مهروقهر،شتاب ودرنگ،دوستی ودشمنی،ستایش ونکوهش،سخن وسکوت وبرخوردکریمانه مدیران توضیح دهد .

پرسشنامه رفتار خیرخواهانه و کاربرد آن در مدیریت روابط میان فردی بر اساس منابع اسلامی (پژوهش‌نامه علوم انسانی اسلامی, 2020)
پژوهش حاضر با هدف ساخت پرسشنامه رفتار خیرخواهانه در مدیریت روابط میان‎فردی انجام شده است. داده‎ها با استفاده از دو روش تحلیل محتوای متون دینی و پیمایشی از منابع اسلامی (آیات و روایات) گردآوری شده است. یافته‎های پژوهش در بخش کیفی برای احسان، 41 نشانه را در 6 مؤلفه نظری تحت عنوان «سودمندی اجتماعی»، «روابط مثبت»، «مثبت‎اندیشی»، «نفوذ-مطلوبیت»، «خویشتنداری» و «تمامیت» به دست داد. براین‎اساس، گویه‎های اولیه طراحی شد و سپس بنا بر نظر ده نفر از کارشناسان علوم دینی و روان‎شناسی130 گویه طراحی و اجرا گردید و پس از تجزیه و تحلیل آماری بر روی داده‎ها، پرسشنامه اولیه رفتار خیرخواهانه با 121 گویه تهیه و تدوین گردید. با روش پیمایشی به‎منظور بررسی و ارزیابی روایی و اعتبار مقیاس اولیه رفتار خیرخواهانه، در نمونه‎ای از ساکنان شهرک پردیسان قم مورد بررسی قرار گرفت. برای بررسی روایی محتوای نشانگان و گویه‎ها، از نظرات ده نفر از کارشناسان خبره استفاده گردید. برای به دست آوردن روایی سازه، همبستگی(پیرسون) هر گویه با نمره کل محاسبه گردید و نتایج حاکی از روایی مطلوب بود. در بررسی اعتبار مقیـاس نیز ضریب آلفای کرونباخ، 83/0 و ضریب دونیمه‎سازی گاتمن،90/0 و ضریب دونیمه‎سازی اسپیرمن- براون، 91/0 به ‌دست ‌آمده است.

پیامبر اسلام(ص) و مدیریت تعالی‌بخش در اقتصاد سیاسی - بنی اشراف, سید امیر حسین; علی پوریانی, طهماسب; بهرامی, روح الله; دادفر, سجاد (مطالعات اقتصاد سیاسی بین الملل, 2019)
هر جامعه‌ای اعم از بدوی و مدنی، مبتنی بر یک شکل‌بندی سیاسی است که برای ماندگاری خود باید از یک ساز و کار اقتصادی بهره‌مند باشد. این ساز و کار اقتصادی در زمان جاهلی بر استفاده ابزاری از موقعیت جغرافیایی مکه به‌عنوان یک منطقه استراتژیک تجاری- دینی و نیز اقتصاد قبیله با مولفه‌هایی چون غارت، غنیمت و... مبتنی بوده است. با ظهور اسلام و تشکیل جامعه اسلامی تحت رهبری حضرت محمد(ص) قابل انتظار است که نظام نوپای وی هم نیازمند بنیان و ساز و کاری اقتصادی بوده و اقتصاد اعراب جاهلی که به‌صورت و سیرت در وضعیتی بدوی و عمدتاً غیراخلاقی قرار داشت، مورد تأیید اسلام نباشد. وانگهی عبور از این ساختار و جایگزینی آن با نظامی جدید از مبادی و مبانی اقتصادی هم ممکن نبود. لذا تحقیق حاضر به دنبال ارائه چارچوبی روشی‌ برای فهم درست‌تر از مدیریت پیامبر(ص) در حوزه اقتصاد سیاسی و در رویارویی با اقتصاد سیاسی صدر اسلام است. رفتار مدیریتی پیامبر(ص) در مسیر تعالی‌بخشی‌ است و ما می‌توانیم این تعالی‌بخشی را در مفهوم امروزی ایدئالیسم‌‌ عینی‌گرا پی گرفته و قابل فهم نماییم و امروزه نیز به‌عنوان الگویی قابل قبول در مدیریت اقتصاد سیاسی از آن بهره‌مند شویم.

پیمایشی طولی در زمینه ی علل فساد اداری و روش های کنترل آن (1388- 1378) - فرهادی نژاد, محسن; لگزیان, محمد (چشم انداز مدیریت دولتی, 2011)
تلاش دولت ها برای دستیابی به جامعه ای بهتر، بدون شناخت عواملی که روند حرکت آن ها را کند می کند، نتایج مورد نظر را در پی نخواهد داشت. یکی از عواملی که بر فرآیند رشد و توسعه جوامع اثر فراوانی می گذارد، فساد اداری است. این پدیده هر روز با ابعاد گسترده تری عملکرد دولت ها را تحت تأثیر قرار می دهد و آن ها را متقاعد می سازد که برای تحدید دامنه نفوذ آن باید چاره ای اساسی بیندیشند. آگاهی از علل بروز فساد اداری و شیوه های کنترل آن یکی از اساسی ترین الزامات در تدوین برنامه های کارآمد مقابله با فساد به شمار می آید. بدین منظور، مطالعه ای در سال 1378 با هدف بررسی نگرش ها به فساد اداری انجام گرفت و در سال 1388 نیز مطالعه دیگری در همان جامعه آماری به منظور پیمایش پیرامون تغییر نگرش ها به علل فساد اداری و روش های کنترل آن انجام شد. در نگاهی کلی، با گذشت ده سال از مطالعه اول، متغیرهای اقصادی بروز فساد، جای خود را به متغیرهای فرهنگی داده اند و متغیرهای فردی جایگزین متغیرهای سازمانی شده اند. نکته قابل تأمل در این رتبه بندی آن است که در هر دو مطالعه، نبود وجدان کاری، احساس کارکنان دولت در مورد وجود نابرابری اقتصادی در مقایسه با افراد شاغل در سایر بخش ها، عدم پایبندی جامعه به رعایت موازین شرعی و قانون گریزی به عنوان معضلی فرهنگی، مهم ترین عوامل پدید آورنده فساد اداری به اعتقاد افراد جامعه مورد مطالعه بوده اند. لازم به ذکر است که این مطالعه ها، در هر دو مقطع زمانی، با مشارکت مدیران دستگاه های اجرایی خراسان رضوی انجام شدند.

تأثیر اخلاق کار اسلامی بر عملکرد شغلی فرد با در نظر گرفتن نقش میانجی‌گری تعهد سازمانی و رضایت شغلی - منوریان, عباس; محمدی فاتح, عمران; محمدی فاتح, علی اصغر (فرایند مدیریت و توسعه, 2018)
پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر اخلاق کار اسلامی بر عملکرد شغلی فردی با درنظر گرفتن نقش واسطه‌گرایی تعهد سازمانی و رضایت شغلی در بین کارکنان سازمان ثبت‌احوال استان همدان انجام شد. پژوهش به لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش انجام کار، از نـوع پیمایشی و به‌طور خاص در زمره پژوهش‌های همبستگی ...

تاثیر سلامت سازمانی بر شایستگی اخلاقی کارکنان (مطالعه موردی) - دزفولی, حسین; احمدی, امینه; احقر, قدسی (فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی, 2019)
پژوهش حاضر با هدف تعیین تاثیر سلامت سازمانی بر شایستگی اخلاقی کارکنان انجام شد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر شیوه اجرا مقطعی از نوع همبستگی بود. جامعه پژوهش مدیران و کارمندان شهرداری تهران (872 مدیر و 16000 کارمند) بودند. حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران شامل 270 مدیر و 540 کارمند محاسبه شد که با روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای نسبی انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه‌های محقق‌ساخته سلامت سازمانی و شایستگی اخلاقی استفاده شد. روایی صوری، محتوایی و سازه ابزارها تایید و پایایی پرسشنامه‌های سلامت سازمانی و شایستگی اخلاقی و همه ابعاد آنها با روش ضرایب آلفای کرونباخ بالای 70/0 محاسبه شد. داده‌ها با روش‌های تحلیل عاملی اکتشافی، معادلات ساختاری و آزمون تی به کمک نرم‌افزارهای SPSS و LISREL تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که سلامت سازمانی دارای 14 عامل و شایستگی اخلاقی دارای 8 عامل بود. سلامت سازمانی بر شایستگی اخلاقی کارکنان تاثیر مثبت و معنادار و مدل برازش مطلوبی داشت. همچنین میزان سلامت سازمانی و شایستگی اخلاقی کارکنان بالاتر از متوسط جامعه بود (05/0>P). بنابراین برای بهبود شایستگی اخلاقی می‌توان سلامت سازمانی مدیران و کارمندان را از طریق کارگاه‌های آموزشی افزایش داد.

تأثیر عوامل سازمانی بر رشد اخلاق حرفه‌ای کارکنان - بیک زاد, جعفر; صادقی, محمد; ابراهیم پور, داود (فصلنامه اخلاق در علوم و فناوری, 2012)
زمینه: یکی از عمده‌ترین دغدغه‌های مدیران کارآمد در سطوح مختلف سازمانی‌، چگونگی ایجاد بسترهای مناسب برای عوامل انسانی است تا اصول اخلاقی حاکم بر شغل و حرفه خود را رعایت کنند‌. اخلاق حرفه‌ای در دهه اخیر مورد توجه بسیاری از سازمان‌های ایرانی قرار گرفته است. در پژوهش حاضر‌، موضوع رشد اخلاق ...

تاثیر فرهنگ جهادی بر بهره‌وری منابع انسانی با تبیین نقش میانجی‌ مدیریت اسلامی ( مورد مطالعه: سازمان تامین اجتماعی استان ایلام) - خلیلی, کرم; بهرامی, بهاره (فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی, 2020)
پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش فرهنگ جهادی بر بهره‌وری منابع انسانی سازمان تأمین اجتماعی استان ایلام با میانجی‌گری مدیریت ایرانی اسلامی انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت توصیفی پیمایشی از نوع همبستگی مبتنی بر مدل‌یابی معادلات ساختاری است. جامعة آماری شامل تمام کارکنان سازمان تأمین اجتماعی استان ایلام به تعداد 250 نفر است که از این تعداد با استفاده از فرمول کوکران تعداد 152 نفر به عنوان نمونه به روش تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزار اصلی جمع‌آوری داده‌ها، پرسش‌نامه است. برای سنجش متغیرهای فرهنگ جهادی از پرسش‌نامة معدنی و همکاران (1395)، بهره‌وری کارکنان از پرسش‌نامة هرسی و گلداسمیت (1980) و مدیریت اسلامی از پرسش‌نامة حاجیان و همکاران (1392) استفاده شد که در نهایت روایی آن توسط اساتید مدیریت و پایایی آن با استفاده از فرمول آلفای کرونباخ به ترتیب (79/0)، (88/0) و (90/0) تأیید شده است. نتایج حاصل از پژوهش نشاندهنده آن است که مدیریت اسلامی در رابطة بین فرهنگ جهادی و بهره‌وری نیروی انسانی نقش میانجی دارد. همچنین ابعاد فرهنگ جهادی شامل فرهنگ تعهد محور، راهبرد محور و دانش محور بر بهره‌وری نیروی انسانی تأثیر معنادار و مثبتی دارد.

تاثیر مدیریت اسلامی بر ابعاد عملکرد مدیریت کتابخانه‌های عمومی مراکز استان‌ها - باب الحوائجی, فهیمه; طهماسبی, سالومه; حریری, نجلا (نوآوری های مدیریت آموزشی, 2018)
هدف پژوهش بررسی ارتباط هوش اخلاقی با رهبری موثق با نقش میانجیگری هوش فرهنگی بود. روش پژوهش کاربردی و از منظر گردآوری داده‌ها توصیفی و جامعه آماری کلیه اعضای هیئت‌ علمی دانشگاه امیرکبیر بودند.120 نفر به شیوه‌ نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب گردید. به‌منظور گردآوری داده‌ها از پرسشنامههای استاندارد هوش اخلاقی، رهبری موثق و هوش فرهنگی استفاده‌ شد. روایی پرسشنامهها با استفاده از روایی محتوایی و سازه و پایایی با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ مورد بررسی و تأیید قرار گرفت. داده‌های پژوهش با آزمون‌های رگرسیون و مدل معادلات ساختاری و نرم‌افزار AMOS مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که در بررسی شاخص‌های برازش مدل، شاخص‌های ارائه‌شده همگی در سطح مطلوبی از برازش بودند و فرضیه‌های تحقیق مورد تائید قرار گرفتند. سطح مطلوب هوش اخلاقی و هوش فرهنگی رهبران و اعضای هیئت علمی دانشگاهی نقش مؤثری بر خودآگاهی و ایجاد فضای اعتماد و تعامل در دانشگاهها به عنوان محیطهای چند فرهنگی دارد.

تأثیر ارزش‌محوری بر عملکرد فرماندهان - رضا جزینی, علی (پژوهشنامه نظم و امنیت انتظامی, 2015)
پلیس یکی از سازمان های تأثیرگذار بر جامعه است. افزایش احساس امنیت و کاهش جرم در جامعه بستر مناسبی برای پیشرفت فراهم می کند. بنابراین شناسایی عوامل موثر بر عملکرد فرماندهان موضوع مهمی است و از فرماندهان انتظار میرود تا در مسئولیت‌های سازمانی و مسائل مربوط به رفتار کارکنان خود، رهبری ارزشگرا باشند. هدف اصلی این تحقیق بررسی تأثیر ارزش محوری بر عملکرد فرماندهان است که در اهداف فرعی شناخت تأثیر ادب و احترام، تعهد، جدیت، خویشتن داری، صداقت، عدالت، درستکاری، آراستگی بر عملکرد فرماندهان مدنظر می‌باشد. این تحقیق از این حیث در گروه تحقیقات توصیفی ـ پیمایشی ـ مقطعی قرار می‌گیرد و از آنجایی که این تحقیق از نوع کاربردی است، علاوه بر توصیف وضع موجود به ترسیم وضع مطلوب نیز توجه دارد. برای نمونه گیری، جامعه به دو بخش فرماندهان انتظامی و خبرگان ستادی تقسیم شده است. از 75 خبره ستادی و 181 فرمانده انتظامی طبق جدول رجسی و مورگان ‌(1970) که معادل با فرمول کوکران با خطای 05/0 است، اندازه نمونه به ترتیب برابر با 63 و 123 نفر در نظر گرفته شد. به منظور اندازهگیری مؤلفه های ارزش محوری و عملکرد پلیس پرسشنامه ای طراحی شد؛ این پرسشنامه بین بیش از 200 نفر توزیع و در نهایت 186 پرسشنامه جمع‌آوری و روایی و پایایی آن مورد تایید قرار گرفت. در این تحقیق برای روایی الگو و پاسخ به فرضیات، از تحلیل عاملی تأییدی (CFA) و الگو یابی معادلات ساختاری با استفاده از نرم‌افزار SMARTPLS استفاده شده است. نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل نشان می‌دهد که ارزشمحوری، در سطح اطمینان 99 درصد بر عملکرد کارکنان تأثیر مثبت و معنادار داشته و بیشترین تأثیر بر عملکرد را، مؤلفه آراستگی و انضباط و کمترین تأثیر مؤلفه خویشتن‌داری داشته است. نتایج این تحقیق نشان داد ارزشمحوری بر روی عملکرد فرماندهان تأثیر معنادار و قابل توجهی دارد. طبق نتایج بهدست آمده از معادلات ساختاری تعریف شده، از میان مؤلفه‌های ارزش محوری مؤلفه‌های آراستگی و انضباط، ادب و احترام، درستکاری، جدیت، عدالت ورزی نشان می دهند که مقادیر ضرایب استاندارد برای این پنج مؤلفه معنادار است و از طرفی بیشترین ضریب تأثیر بر عملکرد را مؤلفه آراستگی و انضباط و کمترین ضریب تأثیر را مؤلفه خویشتن‌داری دارد.

تأثیر خشم و کظم غیظ بر سلامت روان در منابع اسلامی و غربی - صف آرا, مریم; سدیدپور, سمانه سادات (مشکوة, 2015)
آیا می توان گفت فرو بردن خشم در روابط انسانی، زمینه ساز آرامش، سلامت روان و ارتقای فرهنگ است. مقاله حاضر، درمقام پاسخ به این پرسش است. رویکرد این مطالعه توصیفی بوده که با گردآوری اطلاعات‌ از متون اسلامی و منابع پژوهشی علمی به کمک روش تحلیل اسنادی انجام گرفته است. بررسی مطالعات انجام شده نشان می دهد میان دیدگاه اسلامی و غربی درباره چگونگی مواجه شدن با خشم ، تفاوت اساسی وجود دارد. در دیدگاه غربی خشم بیمارگون را باید درمان کرد، اما در همان حال نباید خشم را سرکوب کرد. در این دیدگاه ها به طور معمول به علت ایجاد خشم توجه نمی‌شود، اما روایات اسلامی در بحث کظم، غیظ سعی در حل کردن ریشه‌ای مسئله دارد داشته‌های این پژوهش نشان می‌دهد بروز خشم نه تنها به سلامت کمکی نمی‌کند، بلکه علاوه بر سلامت روان، بر سلامت جسم افراد نیز تأثیر نامطلوب دارد، درصورتی که بررسی احادیث پیشوایان اسلام نشان می‌دهد فرو بردن خشم، افزون بر تأمین سلامت و امنیت افراد، آنان او را به سمت کمال عقل نیز رهنمون می سازد.

تأثیر عقاید اسلامی بر مدیریت سود - پاک مرام, عسگر; فتحی عبدالهی, احمد; تقی‌زاده, لطف اله (تحقیقات مالی اسلامی, 2015)
نگرانی فزآینده‌ای در بین استفاده‌کنندگان از صورت‌های مالی در خصوص تقلبات در شرکت‌ها وجود دارد. فروپاشی غیرمنتظره شرکت‌های بزرگی همچون انرون و وُردکام در آمریکا باعث شده که ذینفعان شرکت‌ها توجه بیشتری به اعمال غیراخلاقی در سیستم‌های حسابداری و اقتصادی بنمایند. پدیده مدیریت سود یکی از مسائل بحث برانگیز حرفه حسابداری در دهه‌های اخیر است. این بحث مطرح می‌گردد که مدیریت سود، استفاده‌کنندگان از صورت‌های مالی را گمراه می‌کند. این امر بخاطر این است که زمانی که مدیران سود حسابداری را دستکاری می‌نمایند آنگاه صورت‌های مالی به شکل صحیحی ثروت اقتصادی شرکت را نشان نمی‌دهند و این نهایتاً منجر به سلب اعتماد ذینفعان یا سهامداران شرکت می‌گردد. هدف این مقاله در ابتدا بررسی مسأله اخلاقی مدیریت سود و ارزیابی پیشرفت تحقیق در مقابله با این مسأله از این جهت که آیا چارچوب ساختار اسلامی براساس عقاید اسلامی می‌تواند برخی بینش‌ها در الگوی رفتاری و فعالیتهای اقتصادی ارائه دهد که بتواند برای کاهش یا حذف پدیده مدیریت سود بکار گرفته شود، می‌باشد. به عبارت دیگر، مقاله یک چارچوب مفهومی از عقاید اسلامی و مسأله مدیریت سود مطرح می‌نماید که راهنمایی برای نیّات مدیران و همچنین رفتارهای آنان به سوی حالات بهتر باشد (که از قرآن و سنت استخراج شده است).

تأثیر مدیریت اسلامی مرزبانی بر امنیت مرزی مطالعه موردی: مرزبانی شهرستان پیرانشهر - میرزاده, سید محمد; اصغرزاده, اصغر (فصلنامه علمی علوم و فنون مرزی, 2020)
از آنجایی که مناطق مرزی یکی از نقاط حساس کشور به شمار میروند، لذا شناخت تأثیر عوامل مدیریت اسلامی مرزبانی بر امنیت این مناطق از اساسیترین نکات در درک آسیبپذیریهای امنیتی به منظور جلوگیری از هرگونه تنش و کنشهای ضد امنیتی به شمار میرود. پژوهش حاضر باهدف تعیین تأثیر مدیریت مرزبانی بر امنیت مرزی با رویکرد اسلامی مرزبانی شهرستان پیرانشهر انجام شد. نوع تحقیق ازلحاظ هدف و ماهیت مسئله موردبررسی، کاربردی و ازلحاظ روش تحقیق نیز پیمایشی است. جامعه آماری شامل کارکنان مرزبانی شهرستان پیرانشهر در سال 1398 به تعداد 645 نفر است. حجم نمونه طبق جدول کوکران 241 نفر تعیین و برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه که روایی صوری و محتوایی پرسشنامه‌ها به تأیید متخصصین رسیده و روایی سازه از طریق تحلیل عاملی تأییدی و پایایی آن‌ها نیز با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ محاسبه گردید. جهت تجزیه‌وتحلیل داده‌ها، نرم‌افزارهای آماری Spss23 و Smart PLS بکار گرفته شده است. یافته‌های پژوهش نشان داد که مرزبانی از دیدگاه قرآن با ضریب مسیر 792/0، مرزبانی از دیدگاه روایات و احکام با ضریب مسیر 774/0، و مرزبانی از دیدگاه نهج‌البلاغه با ضریب مسیر 669/0، بر امنیت مرزی تأثیر مستقیم و معنی‌داری دارد. درنتیجه، مدیریت مرزبانی بر امنیت مرزی با رویکرد اسلامی تأثیر مثبت و معناداری دارد.

تأثیر معنویت اسلامی بر رفتار شهروندی سازمانی و تعیین نقش میانجی هویت سازمانی (مورد مطالعه: دبیران ورزش مقطع متوسطۀ شهر اصفهان) - نصراصفهانی, علی; فرخی, مجتبی; امیری, زینب (مطالعات مدیریت ورزشی, 2016)
هدف از این پژوهش، بررسی تأثیر معنویت اسلامی بر رفتار شهروندی سازمانی با نقش میانجی هویت سازمانی می‌باشد.جامعۀ آماری این پژوهش را دبیران ورزش مقطع متوسطۀ شهر اصفهان تشکیل دادند. جهت جمعآوری اطلاعات از پرسش‌نامه استاندارد هویت سازمانی چنی(1987)، پرسش‌نامه استاندارد رفتار شهروندی سازمانی مشرف جوادی و یاوریان (2011) و پرسش‌نامه محقق‌ساخته معنویت اسلامی سازمانی استفاده شد. روایی پرسش‌نامه از روش روایی تشخیصی و پایایی نیز از روش پایایی ترکیبی و آلفای کرونباخ با استفاده از نرم افزار اسمارت-پی.ال.اس.اچ صورت گرفت. ضریب آلفای کرونباخ برای پرسش‌نامه معنویت اسلامی 84/0، پرسش‌نامه هویت سازمانی 82/0 و پرسش‌نامه رفتار شهروندی سازمانی 89/0 محاسبه شد. آزمون فرضیهها با استفاده از الگوی معادلات ساختاری از طریق نرم افزار آموس 18 انجام شد. نتایج نشان می‌دهد که معنویت اسلامی بر هویت سازمانی و رفتار شهروندی سازمانی تأثیر دارد و هویت سازمانی نیز بر رفتار شهروندی سازمانی اثرگذار می‌باشد. همچنین، هویت سازمانی به‌عنوان متغیر میانجی بین معنویت اسلامی و رفتار شهروندی سازمانی، تأثیرگذار می‌باشد. نتایج حاکی از این است که ارتباط مثبت و مستقیمی بین معنویت اسلامی، هویت سازمانی و رفتار شهروندی سازمانی وجود دارد. شایان‌ذکر است که یافته‌های این پژوهش برای مسئولان آموزش‌و‌پرورش درجهت برنامه‌ریزی‌های فرهنگی و ارتقای سطح رفتارهای معلمان کاربرد دارد. با توجه به یافته‌ها، توجه به مباحث فرهنگی و دینی حاکم بر جامعه مانند معنویت اسلامی در برنامه‌ریزی‌های مدیران این نهاد ضرروی می‌باشد.

تأثیر نمادهای اسلامی در بستهبندی بر قصد خرید مصرفکنندگان موادغذایی - اکبری, محسن; قلی‌زاده, محمدحسن; زمردی, معصومه (پژوهشنامه بازرگانی, 2016)
هدف: قصد مصرف‌کننده برای خرید، به احتمال برآورده شدن انتظاراتش بستگی دارد، ولی این مسأله در مورد محصولاتی که مصرف‌کننده به سرعت اقدام به خرید آن‌ها می‌کند، به برقراری ارتباط در نقطه فروش بستگی دارد. بسته‌بندی، یکی از مهم‌ترین عوامل اثرگذار بر تصمیم خرید در نقطه فروش است. هدف از این پژوهش، بررسی تأثیر استفاده از نمادهای اسلامی در بسته‌بندی مواد غذایی بر قصدخرید مصرف‌کنندگان مسلمان است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت و روش، توصیفی‌ـ پیمایشی است. داده‌های گردآوری شده از طریق پرسشنامه، توسط روش حداقل مربعات جزئی (PLS)[1] پردازش شد. جامعه آماری، شامل کلیه دانشجویان دانشگاه گیلان بوده و تعداد آن‌ها 17000 نفر می‌باشد و روش نمونه‌گیری در این پژوهش، روش نمونه‌گیری در دسترس بوده است. نتایج، بیانگر تأثیر مثبت وجود یک نماد اسلامی در بسته‌بندی مواد غذایی بر قصد خرید مصرف‌کنندگان است. البته این تأثیر در مورد مصرف‌کنندگان با تعهد مذهبی بالا تأیید شد. نتیجه دیگر نشان می‌دهد که وجود نماد مذهبی بر روی بسته‌بندی مواد غذایی، ارزش مذهبی ادراک شده توسط مصرف‌کنندگان با تعهد مذهبی بالا را نسبت به آن محصول افزایش می‌دهد. نتایج این پژوهش به بازاریابانی که در پی ترفیع محصولات غذایی در بازارهای اسلامی هستند کمک خواهد کرد تا درک کنند که چه وقت و چگونه از نمادهای مذهبی در بسته‌بندی محصولات غذایی استفاده کنند.

تأمل در امکان، مفهوم و ماهیت تمدن اسلامی در عصر غیبت - رهدار, احمد (نقد و نظر, 2014)
هرچند تأمل درباره تمدن و تمدن اسلامی در سابقه نگاشته‌های اسلامی نیز وجود دارد، اما پرسش از تمدن اسلامی در دهه‌های اخیر، به‌تبع خودآگاهی دینی مسلمانان، به‌ویژه از طریق شکوفاشدن جنبش‌های اسلامی از جمله انقلاب اسلامی ایران، شدت و عمومیت بیشتری یافته است. یکی از پرسش‌های مهم در این زمینه، ناظر به امکان تحقق تمدن اسلامی در عصر غیبت است. این مقاله با اذعان به حداقلی‌بودن ظرفیت‌های عصر غیبت در مقایسه با عصر ظهور، با تکیه بر تجربه تاریخی مسلمانان در عصر غیبت و نیز با درک تشکیکی از مفهوم تمدن، بر این باور است که تمدن اسلامی در عصر غیبت قابل تحقق بوده و در مقایسه با شرایط زمانی خود حتی می‌تواند از پویش و نشاط مطلوبی نیز برخوردار باشد.

تأمین مالی کارگزاران در نظام اداری علوی (ع) با تأکید بر نامه 53 نهج‌البلاغه - رضایی هفتادر, حسن; یوسفی تازه کندی, عباس; فرامرزی پلنگر, مهدی (نیم سالنامه علمی-ترویجی حدیث و اندیشه, 2017)
تأمین مالی کارگزاران، از عمدهترین تمهیدات سلامت مالی و اداری یک جامعه به شمار میرود؛ از این‌رو، امام علی (ع) در فرمان‌ها و دستورالعمل‌های حکومتی و اداری خود، بر تأمین مالی کامل کارگزاران سخت تأکید می‌کرد. بنا بر نظام اداری علوی (ع)، تأمین و عدم تأمین مالی کارگزاران آثاری در پی دارد. در نگاه امام علی(ع)، اصلاح نفس کارگزاران و حجت داشتن برای مؤاخذه کارگزاران خطاکار، از مهم‌ترین فواید تأمین مالی کارگزاران محسوب میشود. نظام اداری علوی (ع)، دریافت رشوه و خیانت در بیتالمال را از مهم‌ترین پیامدهای عدم تأمین مالی کارگزاران برمی‌شمارد.

تبیین اثرات مدیریت منابع انسانی اسلامی بر تعهد سازمانی با تمرکز بر نقش میانجی اعتماد سازمانی (مورد مطالعه: نیرو انتظامی شهرستان یزد) - امراللهی, ناهید; نیکنام, منصور (مدیریت منابع انسانی پایدار, 2019)
آشنایی با رهنمودهای قرآنی در زمینه اسلام در مدیریت منابع انسانی و پیادهسازی اصول صحیح آن، می‌تواند منشأ تغییراتی مثبت در نگرش کارکنان نسبت به کار و محیط کاری گردد که این امر به نوبه خود منجر به ارتقای سطح عملکرد سازمان خواهد شد. دو مورد از مهمترین نگرشهای سازمانی در پژوهش حاضر، اعتماد سازمانی و تعهد سازمانی هستند؛ از اینرو، پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر مدیریت منابع انسانی اسلامی بر تعهد سازمانی کارکنان با نقش میانجی‌گری اعتماد سازمانی صورت گرفته است. این مطالعه از حیث هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی همبستگی است. جامعه آماری پژوهش، کارکنان نیروی انتظامی شهرستان یزد، مشتمل بر 248 نفر که با استفاده از فرمول کوکران و با روش نمونهگیری خوشهای برای جامعه محدود، 150 پرسش‌نامه توزیع شد. داده‌های پژوهش از طریق پرسش‌نامه‌های مدیریت منابع انسانی اسلامی، اعتماد سازمانی و تعهد سازمانی با پایایی (و روایی همگرا) 934/0(523/0)، 953/0(614/0)، 901/0(511/0) جمع‌آوری شد. تجزیه‌وتحلیل داده‌های پژوهش با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری توسط نرم‌افزار Smart-PLS3، انجام شد. نتایج پژوهش نشان داد مدیریت منابع انسانی اسلامی بر تعهد سازمانی تأثیر مثبت دارد؛ همچنین، مدیریت منابع انسانی اسلامی به‌طور مستقیم بر اعتماد سازمانی اثر مثبت و معناداری دارد و اعتماد سازمانی نیز مستقیماً تعهد سازمانی را تحت تأثیر قرار میدهد. از طرفی نقش اعتماد سازمانی به عنوان میانجی مدیریت منابع انسانی اسلامی و تعهد سازمانی مورد تأیید قرار گرفت.

تبیین الگوی جانشین‌پروری مدیران در حکومت علوی بر اساس نهج‌البلاغه - ذاکری, محمد; اسدی, اسماعیل; لطفی, هادی (فصلنامه پژوهشنامه نهج البلاغه, 2016)
جانشین‌پروری مدیران و اطمینان سازمان‌ها از در اختیار داشتن مدیران مجرب و شایسته در هر زمانی از مهم‌ترین دغدغه‌های سازمان‌هاست. در این راستا پژوهش حاضر باهدف تبیین الگوی جانشین‌پروری در حکومت امام علی(ع) در چارچوب شایسته‌سالاری مورد بررسی قرار گرفته است. بدین‌ترتیب سازه‌های اصلی مورد بررسی شامل فرایند جانشین پروری و مدل شایستگی در حکومت علوی است. برای انجام این مهم از روش تحقیق کیفی (روش تحلیل محتوا از نوعِ «تحلیل تم») بهره گرفته‌شده بدین معنی که پس از مطالعه ادبیات موضوع و استخراج چارچوب نظری، محتوای کتاب شریف نهج‌البلاغه که شامل خطبه‌ها، نامه‌ها و حکمت‌های امام علی(ع) خصوصاً در زمان زمامداری ایشان است با استفاده از فرم وارسی بسته و پیش سازمان‌یافته مورد مداقه و تحلیل قرارگرفته و جملات و عبارات منتخب به انضمام متن فارسی و آدرس در حوزه‌های منبعث از چارچوب نظری به‌عنوان روش یا پیش‌نیاز درج گردید. نتایج این بررسی نشان داد که امام در دوران زعامت خود از نظامی جامع و چندوجهی برای جانشین پروری شایسته‌سالار بهره می‌برده که شامل شش مرحله آماده‌سازی، تعریف شایستگی‌ها، شایسته شناسی، شایسته پروری، شایسته گماری و ارزیابی بوده و بر این اساس پیشنهادهایی برای اجرای اثربخش جانشین پروری در سازمان‌های اداری ارائه‌شده است.

تبیین الگوی مدیریت شهری مبتنی بر مشارکت اسلامی (مورد مطالعه: شهر زنجان) - رحمانی, جواد (نشریه فرهنگِ معماری و شهرسازی اسلامی, 2020)
مفهوم مشارکت، در مدیریت شهری یکی از مباحث مهم و پر چالش در شهرسازی است. متأسفانه در کشور ما اکثر اقدامات مدیریت شهری، از بالا و از بیرون انجام‌شده که اکنون به حرکتی از پایین و از درون، برای بومی شدن آن‌ها نیاز است. در این پژوهش، هدف اصلی، تبیین الگوی مدیریت شهری ...

تبیین رفتار شهروندی سازمانی در پرتو رهبری معنوی . مطالعه ی موردی؛ ‏کارکنان مرکز آموزش صدا و سیما - ابراهیم پور, حبیب; خلیلی, حسن; حبیبیان, سجاد; کریمی, مردعلی (پژوهشنامه مدیریت اجرایی, 2012)
سازمان‌ها برای دستیابی به موفقیت و رقابت با دیگر سازمان‌ها نیازمند منابع انسانی متعهد و دارای انگیزه‌ هستند. نیروهایی که افزون بر انجام وظایف محوله، خود را وقف سازمان کردند و برای تحقق اهداف آن از هیچ تلاشی دریغ نورزیدند. این نوع رفتار در تحقیقات امروز مدیریت رفتار شهروندی سازمانی نامیده می‌شود. عوامل متعددی در شکل‌گیری این نوع رفتارها و پرورش چنین نیروهایی تاثیرگذار هستند. در بررسی حاضر این عوامل بر اساس ویژگی رهبران جستجو شده است که مهم ترین این ویژگی‌ها، رهبری معنوی است. تحقیقات نشان داده است که رهبران نقش مهمی در موفقیت سازمان‌ها ایفا می‌کنند و رهبری معنوی فراتر از دیگر مشخصه‌ها در این زمینه ظاهر شده است. با توجه به نقش رهبری معنوی در شکل‌گیری رفتار شهروندی سازمانی، در این تحقیق به مطالعه ی رابطه بین این دو پرداخته شده است. تحقیق از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت و روش توصیفی- پیمایشی است. جامعه ی آماری ‏کارکنان مرکز آموزش و دانشکده ی صدا و سیما به تعداد 250 نفر بودند که نمونه ی آماری 148 نفر ‏تعیین شده است. ابزار گردآوری داده‌ها پرسش نامه بوده و از فنون آماری‎‎ فراوانی و درصد برای ‏تجزیه و تحلیل داده و از ضریب همبستگی برای تجزیه و تحلیل سؤال‌ها، رد یا تأیید فرضیه‌ها و ‏برای دستیابی به میزان و شدّت رابطه متغیّرها استفاده شده است. از مدل معادلات ساختاری برای آزمون اعتبار مدل استفاده شده است. نتایج تحقیق نشان داد که بین ‏رهبری معنوی با هفت متغیّر و رفتار شهروندی سازمانی با یازده متغیّر در ‏سطح اطمینان 99/0 رابطه ی مثبت و معنی‌داری وجود دارد.‏

تبیین مبانی نظام ولایی در مکتب شهید حاج قاسم سلیمانی - تولایی, روح اله (سلسله همایش های بین المللی گام دوم انقلاب اسلامی, 2021)
تحقیق حاضر با هدف بررسی مبانی و تبیین چرایی تاکیدات ویژه شهید حاج قاسم سلیمانی درخصوص لزوم حمایت از نظام جمهوری اسلامی و انقلاب در کنار اطاعت قلبی و حقیقی از مقام معظم رهبری انجام شده است. کلید واژه راهبردی «مکتب شهید سلیمانی» را می‌توان جامع‌ترین و راهبردی‌ترین نوع نگاه به شخصیت سردار دلها دانست. سردار سلیمانی هم در مقام یاری‌کننده و نصرت‌دهنده‌ی دین و هم در مقام ولایت‌مداری، برای امت اسلامی و همه مستضعفان جهان الگو شد و منش و سلوک و طرز تفکر ایشان نیز به یک مکتب جاودانه تبدیل شده است. ولایت مداری را باید یکی از پایه‌های مستحکم مکتب شهید سلیمانی بدانیم و بلاشک بر اساس مطالعه در شخصیت متعالی این شهید عزیز، ولایت‌مداری و ولایت افزایی از مهمترین ارکان پایه‌های «مکتب شهید سلیمانی» است.تحقیق حاضر با روش تحلیل محتوای 930 دقیقه از سخنرانی های عمومی شهید سلیمانی در جمع قشرهای مختلف مردم و تحلیل سخنرانی 20 نفر از همرزمان نزدیک ایشان درخصوص سیره نظری و عملی شهید سلیمانی انجام شده که شامل 250 مضمون اصلی می باشد.یافته های تحقیق نشان می دهد اگر احکام فقهی اسلام را به چهار بخش تقسیم کنیم، حدود سه چهارم آن را احکام اجتماعی تشکیل می دهد که در قالب نظام ولایی قابل اجراست. امت اسلامی در حدود 250 سال حضور مستقیم امامان معصوم(ع) در میان خود را درک کرده، اما تا پیش از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران، فقط کمتر از 5 سال از نظام ولایی در حکومت امیرالمومنین(ع) بهره مند شده است. در زمان غیبت امام معصوم نیز نظام ولایی به صورت نظری در قالب ولایت فقیه تعریف شد، اما هیچ کدام از فقهای بزرگ تاریخ اسلام در زمان غیبت طی 1100 سال اخیر نیز (تا پیش از پیروزی انقلاب اسلامی) موفق به ایجاد نظام ولایی نشدند. علت اصلی این موضوع این است که نظام ولایی دارای دو رکن امام و امت است. همچنین نظام ولایی تحمیلی نیست و مشروط به خواست امت و هزینه دادن امت برای تشکیل و استمرار آن است. همان مفهومی که خداوند در قرآن کریم می فرماید: "إِنَّ اللهَ لاَ یُغَیِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتَّى یُغَیِّرُواْ مَا بِأَنْفُسِهِمْ» (رعد/11) حال وقتی نظام ولایی با این شرایط و دشواری ها شکل گرفت، حفظ نظام اوجب واجبات برای همه مسلمین می شود. مردم ایران در انقلاب اسلامی خود نظام اسلامی و ولایی را با رای 98 درصدی خواستند و برای تشکیل و استمرار آن هم هزینه های زیادی دادند (نظیر تقدیم هزاران شهید عزیز، حضور در میدان های سخت، هزینه های مادی و تحمل سختی های تحریم های ظالمانه مستکبران و...). حال با گذشت 42 سال از این اتفاق بزرگ، وظیفه همه ما بعنوان امت اسلامی (با هر سلیقه و گرایشی)، حفظ این نظام است و این نظام ولایی نیز انشااءالله با ظهور حضرت حجت (عجل الله تعالی فرجه الشریف) به کمال خواهد رسید و بعد هم جهانی خواهد شد. در ادامه مسیر باید دقت کرد که اتصال امّت به امام موفق خواهد بود و شکست ندارد و این اتصال، ضامن حفظ این نظام ولایی و اتصال آن به نظام ولایی جهانی امام عصر(ع) است. از همین روست که دشمنان دین، برای شکست نظام ولایی، تمرکزشان را روی حذف رابطه امام و امت گذاشته اند و این رابطه قلبی و دلی و حقیقی ما با این حکیمی (رهبر معظم انقلاب) که امروز سکّان انقلاب اسلامی را به دست دارد را میخواهند از بین ببرند.

تبیین مفهوم راهبردی نظریه نظام انقلابی در جمهوری اسلامی ایران - امینی, سید جواد; مبینی, محمد (فصلنامه علمی پژوهش های انقلاب اسلامی, 2019)
DOR:20.1001.1.23222573.1398.8.30.2.6مفهوم نظام انقلابی نقطه عطفی ماندگار و نوآورانه در گفتمان انقلاب اسلامی به‌ منظور تحکیم و بالندگی سیاست‌‌ها و نظامات در پیش برندگی آن به‌شمار می‌‌آید. در چرخه حیات انقلاب‌‌ها، عامل اینرسی و افول نظام‌-های سیاسی، کم‌‌رنگ شدن آرمان‌‌ها، ارزش‌‌های بنیادین و کارکردی، نوعی بازگشت به قبلِ ناشی از تغییر ماهیت انقلابی‌گری کارگزاران و تسلیم‌‌پذیری در مواجه با فشار عوامل محیطی را در پی دارد که با فقدان عنصر تفکر راهبردی و رهبری بصیر و تحول‌‌آفرین، درگذر زمان به ‌صورت تدریجی این تغییر هویتی و استحاله‌‌ای اتفاق می‌‌افتد. هدف اصلی در این مقاله تبیین ابعاد معنایی «نظام انقلابی»، به‌‌ویژه کارکرد بازدارنده و ضد ترمیدوری آن در مواجه با نظریه‌‌های رقیب است. این تحقیق از نوع کیفی - نظریه داده بنیاد و با ماهیت اکتشافی – بنیادی است.گردآوری داده‌‌ها با ابزار مصاحبه‌‌های عمیق و تشکیل گروه‌های کانونی با خبرگان انجام گردید و درنهایت داده‌ها به کمک راهبرد نظریه داده بنیاد و با رویکرد ساخت‌گرا، کدگذاری و تجزیه‌وتحلیل شد. نتایج حاکی است مبانی فلسفی و مؤلفه‌‌های پایه نظریه نظام انقلابی جمهوری اسلامی ایران با سایر نظام-های سیاسی دنیا تفاوت بنیادین دارد؛

تبیین نقش اخلاق کار اسلامی بر تعهد سازمانی و نگرش‌ها دربارة تغییر سازمانی: آزمون نقش میانجی عدالت سازمانی - حسنی, محمد; حیدری‌زاده, زهرا; قاسم‌زاده‌علیشاهی, ابوالفضل; سهرابی, مینا (فصلنامه علمی توسعه سازمانی پلیس, 2014)
سازمان‌های متعهد به اخلاق اسلامی کار از پایبندی و عدالت سازمانی بیشتری برخوردارند و، در حین تغییر، می‌توانند نگرش‌هایی مثبت‌تر از خویش بروز ‌دهند. پژوهش پیش رو با هدف بررسی نقش اخلاق کار اسلامی بر تعهد سازمانی و نگرش دربارة تغییر سازمانی در میان کارکنان ستاد احیای امر به معروف و نهی از منکر استان آذربایجان غربی صورت گرفته است. مروری بر پیشینة تحقیق این پژوهش نشان می‌دهد که ارزش‌های اخلاقی در سازمان می‌تواند در اینکه کارکنان تغییرات را بپذیرند نقشی مهم ایفا کند. جامعة آماری این تحقیق سیصد نفر شامل همة کارکنان شاغل در ستاد بود که از میان آن‌ها 171 نفر با استفاده از فرمول کوکران به عنوان نمونه انتخاب شدند. روش تحقیق توصیفی از نوع همبستگی است و برای گردآوری اطلاعات از پرسش‌نامه‌های استاندارد استفاده شده است. به منظور ارزیابی روابط بین متغیرهای مکنون اندازه‌گیری شده در الگوی مفهومی، از روش الگویابی معادلات ساختاری استفاده شده است. یافته‌‌های حاصل از تحلیل همبستگی میان متغیرهای پژوهش نشان می‌‌‌دهد که بین این متغیرها همبستگی مثبت و معناداری وجود دارد. در این پژوهش نقش میانجی عدالت سازمانی در روابط بین متغیرهای اخلاق کار اسلامی و تعهد سازمانی و همچنین بین اخلاق کار اسلامی و نگرش دربارة تغییر سازمانی تأیید شد.

تبیین نقش میانجی نگرش اخلاقی در رابطه بین ارزش‌های فردی و تمایل به رفتاراخلاقی کارکنان آموزش و پرورش استان گیلان - پور, سکینه حسین; جمشیدی, میر هادی موذن; زاده, محمدصادق حسن (فصلنامه علمی تخصصی رویکردهای پژوهشی نوین در مدیریت و حسابداری)
هدف اصلی محقق از اجرای تحقیق حاضر، تبیین نقش میانجی نگرش اخلاقی در رابطه بین ارزش‌های فردی وتمایل به رفتاراخلاقی کارکنان آموزش و پرورش استان گیلان می باشد. پژوهش حاضر، یک پژوهش کمی از نوع توصیفی-همبستگی بوده وبه لحاظ هدف، كاربردي می‌باشد. جامعه آماری در این پژوهش، شامل کارکنان اداره کل آموزش و پرورش استان گیلان به تعداد 464 نفر است که براساس فرمول جامعه محدود کوکران، به روش نمونه ‌گيري طبقه‌‌بندی انتخاب شدند. ابزارگردآوری داده‌های این تحقیق، پرسشنامه می‌باشد. داده‌های به دست آمده با استفاده از نرم‌افزار Smart PLS2 مورد تجزیه وتحلیل قرارگرفتند. نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد که اﮔﺮ در ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ ارزشﻫﺎي اﺧﻼﻗـﯽ رﻋﺎﯾـﺖ ﺷـﻮد ﻧﯿـﺮوي اﻧﺴـﺎﻧﯽ آنﺳﺎزﻣﺎن وﻓﺎدار ﺑﻪ ارزشﻫﺎي ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ وﻣﺘﻤﺎﯾﻞ ﺑﻪ ﺣﻔﻆ ﻋﻀﻮﯾﺖ درﺳﺎزﻣﺎن ﺧﻮاﻫﻨﺪبود. وجود ارزش‌هاو نگرش‌های مثبت همچون نگرش اخلاقی، میزان ارزشمندی اهداف و مسئولیت‌پذیری کارکنان را افزایش داده و در نتیجه منجر به تمایل به رفتاراخلاقی و عملکرد سازمانی بهتر می‌گردد.

تبیین و مقایسه مبانی نظری مدیریت دانش از دیدگاه اسلام و غرب - حمزه‌پور, مهدی; جوادی, مجتبی (فصلنامه تحقیقات بنیادین علوم انسانی, 2016)
چکیده نخستین منبع راهبردی انسان‌ها و سازمان‌ها در این عصر، دانش محسوب می‌شود و سازمان‌هایی موفق هستند که به ایجاد دانش جدید بپردازند، آن را به شکلی گسترده در سراسر سازمان خود توزیع کنند و به‌سرعت این دانش جدید را به فناوری‌ و محصولات جدید تبدیل کنند. جوامع علمی و تجاری هر دو بر این ...

تبیین و نقد انگاره «عدم کارآیی مدیریت فقهی در قبال مدیریت علمی» با تأکید بر دیدگاه امام خمینی(س) - جعفرزاده, علی (پژوهشنامه متین, 2014)
یکی از مهمترین نظریههای سیاسی ـ اجتماعی که در طول تاریخ از سوی اندیشمندان اسلامی عرضه شده، نظریۀ ولایت فقیه است که با مجاهدت علمی و عملی امام خمینی در قالب حکومت اسلامی، فعلیت یافت. ایشان این نظریه را که تا آن زمان، در محدودة مسائل فرعی محبوس بود، از قلمرو فقه بیرون آورد و در جایگاه اصلی خود؛ یعنی علم کلام نشاند. ظرافت موضوع ولایت فقیه و نوپایی طرح آن و تراوش ذهنی اندیشمندان از سویی، و هجوم فکری و فرهنگی بیگانگان برای ایجاد تردید و تزلزل در آن، از سوی دیگر، سبب طرح پرسش‌ها و شبهاتی در این زمینه گردید، و ضرورت روشنگری بیشتر و نوپردازی قوی‌تر را نمایان ساخت. از جمله شبهاتی که در این زمینه مطرح است، شبهه «عدم کارآیی مدیریت فقهی در قبال مدیریت علمی» است. در این مقاله با توجه به دیدگاه امام خمینی در این زمینه استدلال خواهد شد که نه تنها مدیریت فقهی در تقابل با مدیریت علمی نیست بلکه مدیریت فقهی نوعی از مدیریت علمی است. ضمن اینکه دین اسلام، در مجموعه دستورات خود، مکانیزم لازم برای ادارة جامعه را داراست، در غیر این صورت کامل بودن دین اسلام که از مسلّمات معارف قرآنی است، مورد خدشه قرار میگیر

تجزیه و تحلیل فرهنگ سازمانی مکتب مدیریت کلاسیک از دیدگاه اسلام - آقا گل زاده, غلامحسین (فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی, 2015)
فرهنگ سازمانی مکتب مدیریت از منظر فرهنگ اسلامی به روش توصیفی و جمعآوری داده‌ها به صورت کتابخانه ای و جستجو در منابع اینترنتی در این نوشتار مورد تجزیه و تحلیل و نقد قرار می‌گیرد. فرهنگ در نظریهپردازان مکتب مدیریت کلاسیک به نظر تیلور مجموعه پیچیدهای است که شامل معارف، معتقدات، هنرها، صنایع، فنها، اخلاق، قوانین سنتی و سرانجام تمام عادات، رفتار و ضوابطی است که انسان بهعنوان عضو یک اجتماع آن را از جامعه خود فرا می‌گیرد و در قبال آن جامعه تعهداتی بهعهده دارد. نظریات مکتب مدیریت کلاسیک با پشتوانه فرهنگ سرمایهداری، پروتستانتیزم با نگاهی پوزیتویسمی(مثبتگرایی) به مسایل مدیریتی در حول محور کارایی و سود بدون توجه به فرهنگ و اخلاقیات می‌باشد. پشتوانه فرهنگ مدیریت اسلامی قرآن، روایات و احادیث سیره نبوی و ائمه اطهار(ع) و منابع تاریخی می‌باشد. یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهد، مؤلفه های فرهنگ سازمانی یک مکتب، جدای از فرهنگ آن جامعه نیست، ولی بهصورت اختصاصی مؤلفه‌های فرهنگ سازمانی مکتب مدیریت کلاسیک را باتوجه به زمان و صاحبنظران آن می‌توان، جهانبینی (اخلاق و عقایدپروتستانتیزم)، کارایی، سود و هزینه، تخصص، رسمیت، هدف مداری، انسان اقتصادی، عقلانیت درکار، زمانسنجی، کارسنجی، تقسیم کار و... نام برد. بهطور کلی در تطبیق مؤلفه‌های فرهنگ سازمانی مکتب کلاسیک با فرهنگ اسلامی، به ظاهر برخی نکات مشترک مانند اهمیت کار، علمآموزی، تقسیم کار، تخصص، نظم و انضباط، رعایت مقررات و... وجود دارد. ولی تفاوت ماهوی در تفسیر و بهرهبرداری از هر یک از مؤلفه‌ها با یکدیگر دارند. هدف نهایی در فرهنگ اسلامی در کلیه فعالیتها رضایت خداوند است، ولی در فرهنگ سازمانی مکتب مدیریت کلاسیک همه مؤلفه‌های فرهنگی به واسطه آنکه به طور مستقیم و غیر مستقیم سبب کارآیی و در نتیجه سود بیشتر می‌گردد، مورد توجه است.

تحلیل اخلاقی مسئله افشای سرّ در فرآیند مشاوره (با رویکرد اسلامی) - عروتی, اکبر (فصلنامه علمی پژوهشنامه اخلاق, 2017)
رازداری یکی از مسائل اخلاقی بسیار مهم به ویژه در فرایند روان شناسی و مشاوره است. به همین علت در نظام‌نامه اخلاقی سازمان روان شناسی و مشاوره جمهوری اسلامی ایران مورد تاکید قرار گرفته است. مسئله افشای اسرار یکی از چالش‌های مهمی است که روان شناسان و مشاوران با آن مواجه هستند. در ...

تحلیل الگوی اقتصادی آیت‌الله شاه‌آبادی - یوسفی, احمدعلی (اقتصاد اسلامی, 2015)
آیت‌الله محمدعلی شاه‌آبادی; فقیه، عارف، فیلسوف و استاد اخلاق به مسائل اجتماعی و اقتصادی عصر خود توجه جدی داشت. وی با آسیب‌شناسی دقیق از اوضاع اقتصادی عصر خود نشان داد که علت اصلی مشکل‌های اقتصادی، حاکمیت نظام‌های اقتصادی غربی و شرقی در ایران و دیگر کشورهای اسلامی است. آن‌گاه الگوی اقتصادی جامعی را مبتنی بر مبانی هستی‌شناختی و ارزش‌شناختی آموزه‌های اسلامی و متمایز از الگوهای اقتصادی غربی و شرقی، استخراج و طراحی کرده است. وی در درون الگوی اقتصادی خود زیر نظر حاکمیت اسلامی و ولی ‌فقیه، مدل اجرایی را پیشنهاد می‌دهد که نهادهای مالی، پولی و سرمایه‌ای خاص و متمایز از نهادهای اقتصادی متعارف زمان خود دارد. در تحقیق پیش رو به روش تفسیر متن و تحلیل آن، الگوی اقتصادی مورد نظر آیت‌الله شاه‌آبادی; نشان داده می‌شود که از نظر وی راه اصلی برون‌رفت جامعۀ اسلامی از مشکل‌های اقتصادی، استخراج و طراحی الگوی اقتصادی به روش تکوین و ابداع است.

تحلیل رابطه معنویت در کار و کیفیت زندگی کاری معلمان دوره متوسطه (موردمطالعه: معلمان شهر قم) - دیبایی صابر, محسن; میرعرب رضی, رضا (فصلنامه پژوهش در مسائل تعلیم و تربیت اسلامی, 2020)
هدف این پژوهش، تحلیل رابطه معنویت در کار و کیفیت زندگی کاری معلمان است. نوع تحقیق حاضر کاربردی و روش تحقیق، توصیفی از نوع همبستگی است. جامعه آماری تحقیق شامل کلیه معلمان دوره متوسطه شهر قم در سال تحصیلی 95 ـ 96 است که با کمک فرمول کوکران 366 نفر از معلمان دورههای اول و دوم متوسطه در نواحی چهارگانه قم با روش نمونه‌گیری طبقه‌ای ـ تصادفی انتخاب شدند. برای گردآوری داده‌ها از دو پرسشنامه استاندارد میلیمان و لیندن استفاده شد. به‌منظور تحلیل داده‌ها از آزمون همبستگی پیرسون و رگرسیون از نوع گام‌به‌گام استفاده شد. نتایج تحقیق در نمونه حاضر نشان داد، بین تمام ابعاد معنویت در کار و کیفیت زندگی کاری معلمان رابطه مثبت و ‌معنی‌داری وجود دارد؛ به‌طوری‌که سطح سازمانی معنویت در کار با میانگین 03/4، سطح گروهی با میانگین 85/3 و سطح فردی با میانگین 36/3، پیشبینی‌کننده کیفیت زندگی کاری معلمان می‌باشند. «r» محاسبه‌شده در سطح 05/0≥p مبین رابطه ‌معنی‌دار و مثبت بین معنویت در کار و ابعاد آن با کیفیت زندگی کاری معلمان دوره متوسطه است.

تحلیل سیاست دفاعی امام خمینی(ره) در دفاع مقدس - فروتنی, زهرا (مجله سیاست دفاعی, 2017)
هدف از این پژوهش تبیین و تحلیل اهداف ، اصول و راهبردهای سیاست دفاعی امام خمینی در مدیریت هشت سال دفاع مقدس و نتایج آن با تاکید بر بیداری اسلامی است . نوع تحقیق توصیفی- تحلیلی و شامل چهار سوال پژوهشی است . برای گردآوری داده ها از روش تحلیل محتوای کمی و کیفی استفاده شده و منبع مورد تحلیل 22 جلد ، صحیفه امام است. یافته ها حاکی از آن است که سیاست دفاعی امام ، توحید محور ، تکلیف گرا و مبتنی بر اصول و مبانی فقهی و اعتقادی اسلام است . همچنین نتایج تحقیق نشان میدهد که امام خمینی با اتخاذ این سیاست دفاعی موفق شدند، جنگ تحمیلی را به فرصتی برای تثبیت و صدور انقلاب اسلامی تبدیل و در طولانی مدت ، موجبات بیداری اسلامی ملت های مسلمان را فراهم کنند

تحلیل گفتمان انتقادی بیانیه‌ گام دوم انقلاب اسلامی با بهره‌گیری از روش نورمن فرکلاف - رشیدی, امیرحسین; نصرت پناه, محمدصادق; مرادی, محمدحسین (مطالعات راهبردی بسیج, 2019)
بیانیه گام دوم انقلاباسلامی به‌عنوان برنامه‌ای راهبردی از سوی حضرت آیت‌الله خامنه‌ای در چهلمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی منتشر شده است. تحلیل گفتمان این بیانیه‌ می‌تواند ارزش‌های نهفته در ایدئولوژی انقلاباسلامی را واشکافی کرده و گزاره‌های تاریخی مرتبط با متن بیانیه را بر مخاطبان پژوهش آشکار سازد. سؤال اصلی تحقیق آن است که بیانیه از چه ساختارها، بافت‌های موقعیتی و روابط متنی و بینامتنی شکل گرفته و تأثیرات متقابل گفتمان بیانیه با ساختارهای اجتماعی و نهادی بر چه مؤلفه‌هایی استوار است. مقاله حاضر با روش تحلیل گفتمان انتقادی فرکلاف، روابط ایدئولوژیک بیانیه را در سه بخش توصیف، تفسیر و تبیین واکاوی نموده و به کشف ارتباط میان زبان، ایدئولوژی و قدرت می‌پردازد. تحلیل واژگان و بررسی ویژگی‌های دستوری بیانیه نشان می‌دهد مولد متن به‌دنبال ایجاد گفتمانی تعاملی همراه با ایجاد حس قرابت بوده و با هدف تبیین روحیه اصیل انقلاب برای جوانان و ایجاد فضای گفتمانی سازنده، در صدد ترسیم مسیر آینده‌ نظام است. افعال متن بیانیه، تعهد مطلق نویسنده به صدق گزاره‌های بیانیه و شفافیت دیدگاه مؤلف در جهان‌بینی را نشان می‌دهد. هم‌چنین عدم استفاده از حسن تعبیر و افعال کمکی مستلزم تردید، حکایت از صداقت و صراحت مؤلف در تبیین اهداف بیانیه دارد. بررسی زمینه‌های بینامتنی، نمایانگر تأکید بر خودباوری و درس‌آموزی از رخدادهای داخلی و بین‌المللی است. در بررسی تأثیرات متقابل گفتمان با ساختارهای نهادی و اجتماعی، به تعامل بیانیه با «نظام فکری رهبران انقلاب» از یک سو و اثرگذاری و اثرپذیری بیانیه در ارتباط با دانش زمینه‌ای «جامعه‌ی اسلامی ایران» از سوی دیگر پرداخته شده است.

تحلیل گفتمان رهبری مسلط امام‌خمینی(ره) در بسیج مردمی بر مبنای ایدئولوژی مذهبی در فرآیند پیروزی انقلاب‌ اسلامی - خزایی, ضیا; نواختی‌مقدم, امین (فصلنامه علمی پژوهش های انقلاب اسلامی, 2017)
پیروزی انقلاب‌اسلامی ایران نتیجه‌ی توانمندی رهبری بی‌نظیر امام‌خمینیv در بسیج نیروهای مذهبی و در همان زمان توان تاثیرگزاری بر گروه‌های غیر مذهبی و ملی - مذهبی در پذیرش رهبری مقتدرانه و انسجام بخش بود. توانمندی بسیج مردمی ایشان چنان مقتدرانه و مدبرانه بود که همه گروه‌های سیاسی ناچار به پذیرش این رهبری شدند و نفوذ کلام ایشان در جامعه و گروه‌های سیاسی سبب شد تا همگان خود را با ایشان هماهنگ سازند و از این‌ رو امام نقش بی‌نظیری در فرآیند پیروز انقلاب ‌اسلامی ایفا کردند. تمامی نیروهای نهفته در بستر سیاسی - اجتماعی ایران که دست ‌کم از دوران مشروطیت انباشت و رشدشان آغاز شده بود و از این‌ نظر تا حدودی به‌ سازماندهی و انسجام رسیده بودند ناچار شدند از این طوفان انقلابی که امام آغاز کرده بودند تبعیت کنند و به ‌همین دلیل، این انقلاب بدون رهبری بی‌بدیل و فرهمند امام خمینیv به نتیجه نمی‌رسید. پژوهش پیش‌رو در پی واکاوی و بازنمایی گفتمان بسیچ‌گرای رهبری و مدیریت امام خمینیv در جریان انقلاب ‌اسلامی و توان غلبه آن بر گفتمان‌های رقیب، لیبرال (ملی - مذهبی) و چپ (مارکسیستی - لنینیستی) است. بر اساس فرضیه‌ی پژوهش، شیوه‌ی مفصل‌بندی گفتمان سیاسی، اجتماعی و پرکتیس گفتمانی امام‌ خمینی چنان بود که موفق شد ضمن به‌ حاشیه‌رانی گفتمان‌های رقیب که سال‌ها در جامعه‌ی ایران فعال بودند و در کنار آن برجسته‌سازی گفتمان خودی، بیشترین حد از قابلیت دسترسی و اعتبار را برای آن فراهم آورده و خوانش ایشان از گفتمان سیاسی اسلام‌گرا را به ‌عنوان گفتمان اصلی در جریان انقلاب ‌اسلامی هژمونیک سازد. بدین ‌ترتیب، گفتمان امام‌خمینیv در بسیج سیاسی مردم و تحقق انقلاب از گفتمان نخبهگرای گروه‌ها و روشنفکران ملی‌گرا، نهضت ‌ملی و چپ‌های غیرمذهبی و مذهبی، به‌ دلیل استحکام مفصل‌بندی گفتمانی و پرکتیس اجتماعی یعنی تطابق با شرایط جامعه اسلامی ایران و اندیشه‌های عقیدتی و ایمانی مردم و وجود نهادهای قدرتمند مذهبی و در مقابل عدم وجود این شرایط در گروه‌های رقیب، نقش بارزتری ایفا کرده است.

تحلیل محتوای بیانات مقام معظم رهبری(مدظله) و ارائه الگوی نظری ایشان درباب آماده‌سازی جامعه زمینه‌ساز ظهور با استفاده از روش تحقیق کیفی داده بنیاد - زروندی, جواد; رحمانی, محمد; زروندی, نفیسه (پژوهش های مهدوی, 2020)
ظهور و جامعه زمینه‌ساز ظهور هم ابعاد فردی را شامل می‌شود و هم ابعاد اجتماعی را، این‌که ما به عنوان جامعه اسلامی چه هدف و آرمانی را برای خود در پیش گرفته‌ایم و چه هدفی را باید در این موضوع در پیش بگیریم، موضوع بسیار مهم و حائز اهمیتی می‌باشد که نیاز به تحقیقات و پژوهش‌های فراوان از سوی متفکران و صاحب‌نظران جامعه دارد. مقام معظم رهبری(مدظله) به عنوان رهبر و الگوی جامعه اسلامی و تالی تلو معصوم:، بیانات مهمی در این باب در زمان‌های حساس و به فراخور موضوع داشته‌اند که محققان در پژوهش حاضر سعی کردند که به منظومه فکری ایشان در باب آماده‌سازی جامعه زمینه‌ساز ظهور دست یابند؛ از این روی پژوهش باهدف تحلیل محتوای بیانات مقام معظم رهبری(مدظله) و ارائه الگوی نظری ایشان در باب آماده‌سازی جامعه زمینه‌ساز ظهور انجام پذیرفته است.از همین روی چون در این باب تئوری از قبل تعیین شده نبود، با استفاده از روش تحقیق داده بنیاد که از نوع پژوهش‌های استقرایی و اکتشافی می‌باشد و نیز با استفاده از نرم‌افزار مکس کیودا به کدگذاری‌ها و مقوله‌بندی‌ها پرداخته و در نهایت از طریق پست الکترونیکی و یا به صورت حضوری، در اختیار خبرگان و صاحب‌نظران قرار داده و مورد تأیید آنها واقع شده است، در این راستا سعی بر آن بوده که کلیه رهنمودها و بیانات منتشر شده از سوی ایشاندرباره موضوع آماده‌سازی جامعه زمینه‌ساز ظهور، از طریق سایت رسمی ایشان و نرم‌افزار حدیث ولایت، مورد بررسی واقع شود.پژوهش نشان داد که داشتن روحیّۀ انتظار، کار و تلاش، لزوم عمل کردن فرد فرد انسان‌ها به ویژه جوانان به وظایف، مبارزه با بی‌عدالتی و مبارزه با ظلم در دنیا، کمک همه انسان‌ها، اخلاص، اعمال مؤمنانه و... جزء مؤلفه‌های اصلی الگوی نظری ایشان درباب آماده‌سازی جامعه زمینه‌ساز ظهور می‌باشند. بنابراین با توجه به نتایج پژوهش می‌توان بیان داشت که جامعه ما باید علاوه بر پرداختن به امور نظری در این باره به اقدامات و راهکارهای عملی در راه دست‌یابی هر چه بیشتر به اهداف ذکر شده در جامعه اسلامی گام بردارد.

تحلیل محتوای منشور های اخلاقی در سازمان های ایرانی با نگرش خاص به محیط های دانشگاهی - دعایی, حبیب اله; محمدزاده, زهرا (مدیریت در دانشگاه اسلامی, 2012)
هدف: یکی از روش های نهادینه کردن اخلاق در همه سازمان ها اعم از محیط های دانشگاهی و غیردانشگاهی، تدوین منشورهای اخلاقی است که ارزش ها و اولویت های اصلی سازمان را به ذینفعان اعلام می کند. تحقیق حاضر در صدد پاسخگویی به این دو سوال است که اولا، میزان توجه منشورهای اخلاقی در سازمان های کشورمان به هر یک از ذینفعان چقدر است؟ ثانیا، میزان توجه این منشورها به ارزش های اخلاقی مختلف چقدر است؟ روش: منشور اخلاقی 114 سازمان با روش تحلیل محتوا مورد بررسی قرار گرفت. طبقات و عوامل تشکیل دهنده آن ها شناسایی و تقسیم بندی شدند. واحد اصلی شمارش محتوای منشورها، "موضوع" بود. یافته ها: پایایی و روایی تحقیق، با استفاده از روش اسکات و روش صوری مورد تایید قرار گرفت. نتیجه گیری: نتایج نشان داد که ذینفعانی که بیشتر مد نظر قرار گرفته اند جامعه، کارکنان، مشتریان و سازمان بودند. بیشترین مفاهیم ترویج شده در منشوراخلاقی به ترتیب شامل مشتری مداری، مفاهیم مذهبی، اهداف و بهبود سازمان، ارزش های اخلاقی، امور کارکنان و رشد و ارتقای جامعه هستند. کاربرد یافته ها در محیط های آموزشی و دانشگاهی بیان شده است.

تحلیل ‌مضمون ضرورت تشکیل و توسعه بسیج، راهبرد دفاع همه‌جانبه در اندیشه‌ دفاعی امام‌ خمینی (ره) - خان احمدی, اسماعیل; ابراهیم صالح, اصغر (امنیت ملی, 2021)
نظر به اهداف متعالی مکتب حیات‌بخش اسلام، جایگاه انقلاب اسلامی در معادلات ژئواستراتژی و ساختار ژئوپلیتیکی جهان، فرصت‌ها و تهدیدات در محیط خارجی، ضعف‌ها و قوت‌ها در محیط داخلی، ظهور بازیگرانی با پیچیدگی رفتار در صحنهها، تأثیر انقلاب اسلامی بر بیداری جهانی و تأکید مضاعف چشم‌انداز انقلاب اسلامی بر تشکیل و توسعه نهادی با قدرت دفاع همه‌جانبه؛ امام خمینی(ره) در مناسبت‌های مختلف پس از پیروزی انقلاب با موشکافی ابعاد و زوایای آشکار و پنهان تهدیدات، راهبردهای نظام و چشم‌انداز انقلاب اسلامی، ضرورت تشکیل و توسعه نهاد مقدس بسیج را به‌عنوان راهبرد دفاع همه‌جانبه ترسیم نمودند. درنتیجه این پژوهش با هدف تعیین ضرورت تشکیل و توسعه بسیج در اندیشه دفاعی امام خمینی(ره) انجام شده ‌است. در پژوهش حاضر که با رویکرد کیفی انجام گرفته، با استفاده از روش تحلیل مضمون، ‌پنج مضمون عمق‌بخشی ‌داخلی، عمق‌بخشی ‌خارجی، مقابله با تهدیدات ‌نرم، تهدیدات نیمه‎‌سخت و تهدیدات سخت به‌عنوان مضامین فراگیر ضرورت تشکیل و توسعه بسیج، راهبرد دفاع همه‌جانبه تحت عنوان یافته‌ها تعیین گردید. نظر به عملکرد نهاد مقدس بسیج طی چهار دهه گذشته و انتظارات متصور امنیتی در ابعاد مختلف از راهبرد دفاع همه‌جانبه، امنیت پایدار با رویکردهای اعتقادی، اقتصادی، اجتماعی، سیاسی، فرهنگی برای نظام ‌اسلامی محقق خواهد شد که در مبحث نتیجه‌گیری به آن اشاره شده ‌است.

تحلیلی آسیب‌شناسانه از ترجمان اسناد بالادستی جمهوری اسلامی ایران در برنامه‌های عملیاتی: ملاحظاتی سیاستی - بنافی, مسعود; نوروزی, محمد (فصلنامه برنامه ریزی و بودجه, 2014)
دولت‌ها از انواع سیستم‌های اجتماعی پیچیده محسوب می‌شوند که هدایت و کنترل این نوع سیستم‌ها همواره با دشواری‌های فراوانی همراه است. سیاست‌مداران و خط‌مشی‌گذاران ملّی برای کسب نتایج مطلوب، مداخلات هدفمندی در این سیستم‌ها دارند. تدوین و حاکم‌سازی اسناد بالادستی، گونه‌هایی از این تلاش‌های هدفمند برای دستیابی به پیامدها و اثرات مورد انتظار در ...

تدوین الگوی شایستگی‌های محوری مدیران فرهنگی - اجتماعی دانشگاه‌ها در ایران اسلامی - چیت ساز, احسان; ذوالفقارزاد, محمدمهدی; غیاثی ندوشن, سعید (مدیریت در دانشگاه اسلامی, 2012)
هدف :هدف این پژوهش ارائة مدل شایستگی‌های محوری مدیران فرهنگی دانشگاه ها و موسسات آموزشی عالی در ایران اسلامی است. طبق نظریه منبع محور، منابع داخلی سازمان ریشة مزیت رقابتی بوده و تجزیه و تحلیل محیط خارجی برای کشف فرصتها و تهد یدها، به تنهایی نمی‌تواند موجب برتری رقابتی سازمان شود. طبق این نگاه، منابع و قابلیت‌های داخلی سازمان مبنای مطمئن تری برای تدوین برنامه های راهبردی سازمان هستند. هنگامی می توان راهبردهای مبتنی بر منابع ر ا تدوین کرد که درک کاملی از «شایستگی های محوری» سازمان وجود داشته باشد. روش: تحقیق حاضر به صورت مطالعة موردی بر روی مدیران فرهنگی و اجتماعی دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی انجام گرفته، و جامعة آماری آ ن مدیران ارشد فرهنگی و خبرگان آموزش عالی است. داده‌های تحقیق پس از استخراج مدل تحقیق در خصوص شایستگی‌های مدیران فرهنگی دانشگاه‌های کشور از مبانی نظری و نیز برنامه راهبردی معاونت فرهنگی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری با استفاده از پرسشنامه جمع آوری شدند. یافته‌ها : یافته‌های تحقیق نشانگر این است که قابلیت مبتنی بر برنامه راهبردی و شایستگی‌های مبتنی بر نظر خبرگان، نزدیکی زیادی با یکدیگر دارند.نتیجه گیری: شایستگی‏های محوری را از هر دو مسیر پژوهش می‌توان در هفت مقوله اصلی: خویشتن‌شناسی، هوشیاری، کارآفرینی فرهنگی، ارتباطات، مدیریت اجرایی، رهبری و ارزش‌های اسلامی حول مقوله دانشگاه تمدن‌ساز مدنظر معاونت فرهنگی وزارت علوم خلاصه و تلفیق نمود.

تدوین الگوی مدیریت راهبردی ج.ا.ا. بر مبنای مؤلفه‌های اثرگذار عقلانیت اسلام ‌پایه - آقایی فیروزآبادی, سید حسن; شیخ حسنی, محمود (امنیت ملی, 2015)
کارگزاران جامعه اسلامی تلاش می‌کنند با اتکای به نیروی بیکران نصرت الهی و عزمی راسخ آینده مطلوب جامعه را ترسیم کنند و اهداف و راهبردهای کلان مورد نیاز برای تعالی جامعه را با رویکردی الهام‌بخش تدوین و اجرا کنند. بدین منظور به الگویی برای مدیریت راهبردی نیاز است که بر پایه سیاست‌های ابلاغی ولی‌فقیه و بر سه رکن عقلانیت، حکمت و مصلحت اسلام‌پایه استوار باشد؛ اتکای مدیریت راهبردی بر این ارکان سه‌گانه می‌تواند زمینه مناسبی برای تحقق آرمان‌ها و ارزش‌های انقلاب اسلامی، و اهداف سند چشم‌انداز کشور را فراهم کند و موجبات پیشرفت و تعالی جامعه اسلامی و تکوین الگوی الهام‌بخش و سرآمد حکومت اسلامی را فراهم سازد. ازاین‌رو در این پژوهش با توجه به عدم پرداختن به سه رکن تأثیرگذار، الگویی از مدیریت راهبردی مبتنی بر عقلانیت ارائه شده است. روش تحقیق مورد استفاده آمیخته (کیفی و کمی) است. در مرحله نخست، برای ارائه الگو از روش کیفی (نظریه‌پردازی داده‌بنیاد) استفاده شده است. بدین منظور متون مربوط به عقلانیت اسلام‌پایه بررسی شد و نتایج با استفاده از سه مرحله کدگذاری (باز، انتخابی و محوری) تحلیل و تفسیر شده‌اند. این الگو بیانگر مضامین عقلانیت در هر یک از مراحل چهارگانه مدیریت راهبردی (سیاست‌گذاری، تصمیم‌گیری، برنامه‌ریزی، اجرا و ارزیابی) است. در مرحله دوم پژوهش، الگوی ارائه شده در مرحله کیفی به صورت کمی آزمون شده است. جامعه آماری تحقیق 30 نفر از خبرگان حوزه مدیریت راهبردی است که با نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شده‌اند. برای اعتبارسنجی مضامین عقلانیت ارتباط با فرایند مدیریت راهبردی از مدل معادلات ساختاری (تحلیل عاملی تأییدی) استفاده شده است. این نتایج نشان می‌دهند مضامین استخراج‌شده با فرایند مدیریت راهبردی ارتباطی منطقی دارند. بدین ترتیب نتایج حاصل از تحلیل عاملی تأییدی مرحله دوم نیز نشان داد میزان تأثیرگذاری مقوله عقلانیت در هر یک از مراحل سیاست‌گذاری ، تصمیم‌گیری، برنامهریزی و اجرای راهبرد به ترتیب حدود 89/0، 76/0، 59/0 و 74/0 بوده است. این نتایج نشان میدهد تأثیر عامل عقلانیت در مراحل سیاست‌گذاری و برنامهریزی نسبت به دو مرحله دیگر بیشتر بوده است.

تدوین مدل علّی بروز فساد اداری در مناطق شهرداری - آقازاده, فتاح; عابدی جعفری, حسن; طاهر پور کلانتری, حبیب الله; زرندی, سعید (فرایند مدیریت و توسعه, 2018)
هدف از این پژوهش، طراحی مدل علّی بروز فساد اداری در شهرداری‏ ها به‌عنوان نظریه زیربنای خط‏‌مشی‌های ضد فساد در شهرداری است. برای اجرای این پژوهش، ابتدا بر اساس مرور ادبیات و پیشینه پژوهش متغیرهای اثرگذار بروز فساد اداری در شهرداری تهران به‏ دست آمد. با بررسی 52 سازمان در سطح ...

تدوین مدل مفهومی بازمهندسی ساختار نظام اداری کشور بر اساس سیاست‌های کلی نظام اداری ابلاغی مقام معظم رهبری (مدظله‎العالی) - ساری, حسین; برزگر, پیام; حکمی‌زاده, فرشاد (مطالعات مدیریت راهبردی دفاع ملی, 2017)
با توجه به ابلاغ سیاستهای کلی نظام اداری از سوی مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی)، نیاز موجود در بازمهندسی ساختار نظام اداری کشور بر اساس این سیاستها به‌صورت هماهنگ و یکپارچه، ضرورت تدوین مدل مفهومی بازمهندسی ساختار نظام اداری کشور را بیش‌ازپیش آشکار نموده است. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و توسعهای و به لحاظ روش، تحقیقی توصیفی- پیمایشی است. این تحقیق ضمن بررسی و تحلیل اسناد و منابع موجود، با مبنا قرار دادن بندهای ششگانهای از سیاستهای کلی که حکم ساختاری دارند، مؤلفه‌های اصلی مؤثر بر ساختار اداری را بر اساس نظر خبرگان شناسایی نموده و به تبیین مدل مفهومی بازمهندسی ساختار نظام اداری کشور با رویکرد بررسی محیطی، عارضهیابی و تدوین راهبرد پرداخته است.

تدوین و اعتباریابی الگوی رهبری معنوی اسلامی در سازمان از منظر نهج‏البلاغه - مرزوقی, رحمت اله; ترک زاده, جعفر; پیروی نژاد, زینب (فصلنامه پژوهشنامه نهج البلاغه, 2016)
هدف اصلی این پژوهش تدوین و اعتباریابی الگوی رهبری معنوی اسلامی در سازمان از منظر نهج‏البلاغه بوده است. جامعهی آماری پژوهش شامل کلیه اساتید و صاحبنظران حوزه مدیریت اسلامی در دانشگاه شیراز بود که در مرحله کیفی براساس روش نمونه گیری غیرتصادفی اشباع نظری، 30 نفر و در مرحله کمی براساس روش نمونه‏گیری غیرتصادفی افراد کلیدی، 34 نفر انتخاب شده‏اند. روش پژوهش ترکیبی اکتشافی متوالی و از نوع الگوسازی بوده که با استفاده از روش همسوسازی داده‏های چندگانه به تدوین و اعتباریابی چارچوب نظری اولیه پرداخته شده است. نتایج پژوهش در مرحله کیفی نشان داد که الگوی رهبری معنوی اسلامی مشتمل بر سه بعد بینشی دربرگیرندهی سه مؤلفهی اعتقادی، عقلانی و تخصصی، بعد نگرشی دربرگیرنده دو مؤلفه عاطفی و فرهنگ‏سازی و بعد کنشی شامل دو مؤلفه منشی و هدایت‏گری می‏باشد. در مرحله کمی، نیکویی مدل اندازه‏گیری از طریق تحلیل عامل تأییدی بررسی گردید و یافته‏ها بیانگر تأیید روایی و پایایی الگو بود. لذا الگوی نهایی این پژوهش می‏تواند مبنای مناسبی برای شناخت رهبران از جایگاه خود و همچنین سنجش و ارائه راهکارهای بهبود نقش مدیران سازمانی به عنوان رهبران معنوی در سازمان خویش، قرار گرفته و براساس معرف‏های تعریف شده در این الگو، آموزش‏های متناسب برای ایفای هرچه بهتر آنها ارائه گردد.

تدیّن و تعالی معنوی در دانشگاه اسلامی از دیدگاه رهبر انقلاب - امینی, محمد; قربانی‌زاده, وجه‌الله (مطالعات معرفتی در دانشگاه اسلامی, 2015)
هدف: با توجه به اینکه شناخت یک موضوع، مقدّم بر تلاش برای تحقق آن موضوع است،این پژوهش درصدد شناسایی و معرفی برخی از مؤلفه‌های دانشگاه اسلامی از دیدگاه رهبر انقلاب است.روش: در پژوهش حاضر، داده‌های متون و سخنرانی‌های رهبر انقلاب پیرامون دانشگاه اسلامی با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی،تجزیهو تحلیل‌شده و تلاش بر این بوده که چارچوب موضوع تدیّن و تعالی معنوی در دانشگاه اسلامی استخراج و تدوین شود. یافته‌ها: دستاوردهای تحقیق حاکی از آن است که «تدیّن و تعالی معنوی» یکی از مؤلفه‌های اصلی دانشگاه اسلامی و خود مشتمل بر 12 مؤلفۀ‌ فرعی ذیلاست: خداجویی دین‌مدار، معرفت توحیدی، حضور هدایتگر روحانیت، استهداء و استمداد از پروردگار، خواندن مدبّرانه قرآن و دعا، تعهد به مبانی، نماز، پرهیز از دنیاپرستی، حجاب، ایمان به قضا و قدر الهی، امربهمعروف و نهی از منکر، انتظار. نتیجه‌گیری:دانشجو و دانشمند اسلامی در پی علم‌اند و علم، حقیقتی بی‌منتهاست که خالق متعال، عالی‌ترین مرتبه و نیز مبدء آناست. براین اساس و مبتنی برتحلیل بیانات رهبری، همۀ فعالیتهای جویندۀ علم، در مسیر تدیّن به طور هم‌سو و هم‌افزا رو به‌سوی مبدء متعال دارند.این اساسی‌ترین مؤلفۀ معنوی در دانشگاه اسلامی است که «تدیّن و تعالی معنوی» ناظر به توضیح این مهم است

ترسیم نقش و جایگاه مفهوم سرمایه اجتماعی در شکل گیری تمدن نوین اسلامی - منصوری, سمانه; صمدی, مجتبی (فصلنامه مطالعات بنیادین تمدن نوین اسلامی, 2020)
مفهوم سرمایه اجتماعی آن‌طور که توسط دانشمندان مختلف ارائه شده بیشتر در برگیرنده مفاهیمی چون اعتماد، همکاری و همیاری متقابل میان اعضای یک گروه یا یک جامعه‌، مشارکت و جنبه‌هایی از ساختار اجتماعی است که نظام هدفمندی را شکل می دهند و آن‌ها را به سوی منافع مشترک هدایت می‌کند‌. بر همین مبنا، امروزه مفهوم سرمایه اجتماعی و به نوعی اهمیت یافتن ارتباطات، یکی از اجزای مهم در تبیین الگو و نقشه راه دستیابی به تمدنی نوین اسلامی به شمار می‌آید‌. رهبر معظم انقلاب مدظله به عنوان مهم‌ترین نظریه‌پردازان حوزه تمدن نوین اسلامی ، هندسه ویژه ای را برای این تمدن ترسیم نموده اند که توجه به سرمایه اجتماعی جایگاه خاصی را داراست، محققان در پژوهش پیش رو در تلاش هستند تا جایگاه مفهوم سرمایه اجتماعی را در نگاه تمدن‌سازی ایشان مورد واکاوی دقیق قرار دهند. به همین منظور سعی نمودند که ابتدا به این سئوال پاسخ دهند که مفهوم تمدن نوین اسلامی از منظر ایشان به چه معناست و مهم‌ترین شاخصه های تحقق و تبلور آن کدام اند؟ و شاخص‌های سرمایه اجتماعی در این تعریف از چه جایگاهی برخوردار هستند؟ برای پاسخ به این پرسش‌ها ابتدا ادبیات سرمایه اجتماعی به روش تحلیل اسنادی-کتابخانه‌ای مروری اجمالی شد، سپس تعریف تمدن نوین اسلامی و شاخص‌های سرمایه اجتماعی به روش داده بنیان از بیانات رهبرمعظم انقلاب مدظله استخراج گردید که انقلابی شدن جامعه، پشتیبانی و مصونیت بخشی به نظام اسلامی، و ایجاد ارتباطات متقابل دولت و ملت به همراه ایجاد حس مسئولیت اجتماعی از نتایج افزایش سرمایه اجتماعی در نگاه تمدنی است.

ترسیم سیمای رهبری اخلاقی در مدیران از منظر مثنوی مولوی - کلان, سید محمد; تره باری, حافظ; تره باری, الناز (پویش در آموزش علوم انسانی, 2018)
بنا بر اهداف، ویژگی‌ها و توانائی‌های موردنیاز مدیران در نظریات و منابع مختلف غربی که به‌صورت متفاوت مطرح گردیده است، این ویژگی‌ها با منابع غنی اعتقادی و اخلاقی و ادبی کشور چندان موردتوجه قرار نگرفته است. مقاله حاضر درصدد است این ویژگی‌ها را تحت تئوری رهبری اخلاقی از منابع غنی تربیتی، اخلاقی، عرفانی و ادبی که همانا مثنوی مولوی بوده، استخراج و استنباط نماید تا شاید فتح بابی پیش روی اندیشمندان و صاحبنظران حوزه‌های مختلف علمی مدیریت و رهبری باشد و به‌عنوان کار پژوهشی میان‌رشته‌ای، پل ارتباطی میان حوزه‌های اندیشۀ مدیریتی در طی تاریخ ایجاد کند. بر این اساس، ویژگی‌های رهبری اخلاقی تحت اصولی همچون؛ برخورداری از اخلاق نیک بر زیردستان، فتوت و جوانمردی، کظم غیظ، دوری از هوی و هوس، دوراندیشی، عدالت ورزی در امور کارکنان، سخت‌کوشی، قناعت ورزی، کم‌گویی و تفکر بر مسائل سازمانی، تعقل و تدبیر، صبر و شکیبایی و از همه نافذتر بصیرت در تشخیص امور سازمانی از ابیات مثنوی مولوی استنباط گردید درنهایت تحت مدلی ارائه گردید.

تکوین عمق راهبردی هوشمند جمهوری اسلامی ایران در خاورمیانه - پورحسن, ناصر (فصلنامه علمی پژوهشی علوم سیاسی, 2018)
از سال 2011 که موج جدید بیداری اسلامی آغاز شد، نظم موجود در خاورمیانه با چالش جدی روبه‏رو گردید و بازیگران منطقه‏ای و بین‏المللی کوشیدند نظم موردنظر خود را در این دوره گذار مستقر کنند. دراین‏میان، خاورمیانه عرصه تجدیدنظرخواهی جمهوری اسلامی در نظم منطقه‏ای است و کانون تحقق اهداف و منافع فراملی آن شمرده می‏شود. هدف از نگارش این مقاله، تحلیل وضعیت و مفهوم‏سازی موقعیت جمهوری اسلامی در خاورمیانه با تأکید بر مقطع زمانی شش سال اخیر است. فرضیه مقاله برای پاسخ به پرسشِ چگونه عمق راهبردی جمهوری اسلامی در خاورمیانه از سال 2011 تا 2017 متحول شده است؟ این‏گونه صورت‏بندی شده است: عمق راهبردی جمهوری اسلامی از عمق راهبردی نرم به عمق راهبردی هوشمند در حال تکوین است. عمق راهبردی هوشمند، ترکیب زیرکانه عمق راهبری نرم و قدرت هوشمند است که در عراق محقق شده و در سوریه و یمن در حال تحقق و آزمون است. فرضیه مقاله با روش تحلیلی ـ توصیفی پردازش شده است.

طراحی الگوی توانمندسازی کارکنان با رویکرد معنوی - اسکندری, مجتبی; سلطانی, محمدرضا; حبیبی, حسین (مطالعات مدیریت راهبردی دفاع ملی, 2021)
یک سازمان موفق، سازمانی است متشکل از نیروی انسانی با فرهنگ سازمانی، اندیشه و اهداف مشترک که تجارب و دانش خود را در اختیار سازمان قرار می‌دهند. تحت این شرایط، هر فرایندی که موجب ارتقای توانمندی نیروی انسانی شود، فرایندی سرمایه افزا است که نتیجه آن به‌طور مستقیم در کیفیت و کمیت خدمات نمودار می‌شود. هدف از انجام این پژوهش، جستجوی راه‌هایی برای افزایش توانمندسازی کارکنان با رویکرد معنوی در جهت تحقق ‌هدف‌های سازمانی و تبیین چارچوب علمی‌و کاربردی برای توسعه توانمندسازی کارکنان مبتنی بر معنویت است. پژوهش حاضرکه در یکی از سازمان‌های وابسته به نیروهای مسلح صورت گرفت، به از لحاظ هدف، کاربردی و از لحاظ نحوه گردآوری داده‌ها از نوع پژوهش‌های توصیفی - همبستگی است. 70 پرسشنامه‌، به روش تمام شمار جمع آوری شده است و مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفته است. با توجه به نتایج تحقیق، ورودی‌های مدل بر فرایند به مقدار 83 درصد تأثیر مثبت و معناداری دارد. فرایند بر خروجی‌ها به مقدار 87 درصد تأثیر مثبت و معناداری دارد. همچنین با توجه به نتایج ضریب تعیین (R2) فرایندها به مقدار 68 درصد ورودی‌ها را پیشبینی می‌کنند. خروجی‌ها نیز به مقدار 75 درصد ورودی و فرایند را پیشبینی می‌کند. نتایج پژوهش در خصوص توانمندسازی معنوی بیانگر آن است که توسعه توانایی‌ها، بیشترین تأثیر را بر روی توانمندی معنوی دارد و سپس بر روی توانمندی شناختی و فکری اثرگذار است.

توکل و تأثیر آن بر متغیرهای رفتاری تصمیم‌گیری مدیران از منظر قرآن - اسماعیلی‌زاده, عباس; محدّثی‌فر, مهرناز (مشکوة, 2013)
«توکل»، از ارزش‌های تأثیرگذار در همه مسائل است، اما تأثیر آن در تصمیم‌گیری نمود و بروز بیشتری دارد؛ به‌ویژه آنکه توکل، رمز بهره‌مندی از امدادهای غیبی می‌باشد، و برای گرفتن بهترین تصمیم، به خصوص در شرایط عدم اطمینان، بهره‌گیری از مساعدت‌های فراطبیعی نظیر شهود و امدادهای غیبی برای تصمیم‌گیرنده بسیار حیاتی است. از طرفی مهم‌ترین اصل مدیریت، «تصمیم‌گیری» است، چرا که مدیر به وسیله تصمیم‌گیری همة وظایف خود را به انجام می‌‌رساند، و این در حالی است که موانع و محدودیت‌هایی که در رفتار مدیران وجود دارد، تأثیرات نامطلوبی در تصمیم‌گیری‌های آنها خواهد گذاشت. از این‌رو در مقاله حاضر به بررسی نقش توکل و تأثیر آن بر کنترل متغیرهای رفتاری تصمیم‌گیری مدیران پرداخته شده، بررسی دقیق آیات توکل و آثار آن، ثابت می‌کند که توکل، به عنوان مهم‌ترین رکن تأثیرگذار در تصمیم‌گیری مدیران جامعه اسلامی، آنها را در دستیابی به تصمیمات صحیح و منطقی یاری می‌‌رساند، و محدودیت‌ها و متغیرهای رفتاری مدیران در تصمیماتشان را برطرف می‌نماید.

تهدیدات نظام اسلامی و راهبردهای مقابله با آن از منظر نهج‌‌البلاغه - عراقی, عبدالله; جلالی, رضا (فصلنامه تخصصی علوم سیاسی, 2018)
نظر به اهداف متعالی نظام اسلامی، تضاد منافع نظام اسلامی با جبهه استکبار، نقش مکتب حیات بخش اسلام در معادلات سیاسی جهان، جایگاه نظام سیاسی اسلام در ساختار ژئوپلیتیک و ساختار ژئواستراتژی جدید جهان، پیچیدگی رفتار بازیگران در حوزه‌های داخلی، منطقه‌ای و بین‌المللی و تجارب تلخ تاریخ اسلام در ادوار گذشته از یک سو و از سوی دیگر نظر به چشم‌‌اندازی که مصحف شریف نهج البلاغه در خصوص تهدیدات متصور برای نظام اسلامی ترسیم نموده؛ موضوع این نوشتار« تهدیدات نظام اسلامی و راهبردهای مقابله با آناز منظر نهج‌البلاغه می‌باشد. نوشتار حاضر بر آن است تا با مطالعات اکتشافی در آن منبع بی بدیل با بهره‌گیری از متد علمی رایج، علاوه بر تبیین تهدیدات متصور بر امنیت نظام اسلامی راهبردهای دفع تهدیدات فوق را از نهج‌البلاغه احصاء و ارائه نماید. این تحقیق که نتیجه یک طرح پژوهشی است؛ از حیث هدف تحقیقی کاربردی، از حیث سطح تحلیل برخوردار از ماهیتی توصیفی–استنتاجی، از حیث رویکرد و طبقه‎بندی روش، کتابخانهای- اسنادی است. اطلاعات مورد نیاز پس تعیین شاخصها با مطالعات اکتشافی در آن منبع؛ مصادیق آن احصاء گردید. در راستای جمع آوری اطلاعات و سازماندهی نوشتار سه سؤال زیر طرح گردید:- تهدیدات پیش‌روی نظام اسلامی از منظر نهج‌البلاغه برخوردار از چه ابعادی است؟- هر بُعد از تهدید برخودار از چه شاخص‌های است؟- نهج البلاغه در راستای مقابله با تهدیدات فوق چه راهبردهای ارائه نموده‌است؟ محقق براین باوراست نظر به نگاه بسیط و ژرف نهج‌البلاغه به تهدیدات و راهبردهای مقابله با آن؛ علاوه بر پیشگیری از حوادث گذشته، پنج سطح امنیت در حوزه: امنیت سیاسی، امنیت اجتماعی، امنیت فرهنگی، امنیت اقتصادی، امنیت اعتقادی برای نظام اسلامی شکل می‌گیرد. که منجر به توسعه قلمرو همه جانبه برای نظام سیاسی می گردد

تهدیدشناسی از منظر رهبران انقلاب اسلامی ایران - احمدیان, علی‌اکبر (مجله سیاست دفاعی, 2015)
پس از پیروزی انقلاب اسلامی و اعلام مواضع اصولی انقلاب، و شکل‎گیری جبهه‎ی جدید حق‎طلبان در منطقه و جهان با محوریت تفکر جهادیِ مبارزه با ظالم و عدم سلطه‎پذیری و عدم اعمال سلطه، تهدیدی جدید و جدی از سوی مستکبران عالم به رهبری آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران شکل گرفته است. این نوع تهدید به لحاظ مبنایی به صورت جنگ هویتی میان دو طرف درگیر تعریف شده است. در شرایط کنونی پرسش از تهدید از مؤلفه‎های اصلی مطالعات امنیتی همه‎ی کشورها از جمله انقلاب اسلامی ایران می‎باشد و با توجه به تحولات جهانی و پیچیدگی جوامع، تعاریف جدید و متفاوتی از آن ارائه گردیده است که در این مقاله با اشاره به سیر تعریف تهدید و ابعاد آن و بیان اندیشه‎های امام(ره) و مقام معظم رهبری و با استفاده از روش تحلیل داده‎ها و منابع کتابخانه‎ای و تجارب فکری و مدیریتی نگارنده به تبیین مفهوم‎شناسی جدیدی از تهدیدات انقلاب اسلامی ایران از منظر رهبران آن مورد مداقه و پژوهش قرار گرفته و با توجه به یافته‎های نظری تحقیق و با نگاهی به سیر مراحل نظری تهدیدشناسی در اسلام و غرب به یک درگیری هویتی بین جبهه‎ی حق و باطل در همه‎ی حوزه‎های فکری و مادی با محوریت انقلاب اسلامی ایران به‎عنوان محور جبهه‏ی مقاومت و آمریکا به نمایندگی از جبهه‎ی باطل در جریان است و با توجه به تغییر سیر تهدیدات از سخت به نیمه‎سخت و نرم، بر ضرورت توجه به ابعاد جدید و تازه‎ی درگیری بین دو جبهه، بر اساس مؤلفه‎های جنگ نیمه‎سخت و نرم تأکید می‎گردد.

جامعه پردازی درگامِ دوم انقلاب اسلامی با نظریه «نظام انقلابی» - سرپرست سادات, سیدابراهیم (فصلنامه علمی نظریه‌های اجتماعی متفکران مسلمان, 2019)
رسالت جدید ملت ایران در «گام دوم انقلاب» و فصل جدید زندگی جمهوری اسلامی، با ورود به دهه پنجم بعد از پیروزی انقلاب اسلامی، جامعه پردازی است. مرحله ای که بعد از نظام سازی و دولت سازی مقدمه تمدن اسلامی-ایرانی در شکل نوین آن و مطلع بایسته ی طلوع خورشید ولایت عظمی بوده و مناسبات زندگی اجتماعی انسان ها را در هزاره جاری تحت تأثیر قرار می دهد. اما این جامعه سازی خود مبتنی بر شعارهای انقلاب اسلامی ، روحیه و حرکت انقلابی است، سوالی که در این میان ارزش طرح و بررسی دارد این است که آیا میان «جوشش انقلابی» که مقتضای تحرک، بسیج، خصال جهادی، حرکت و تغییر خواهی مستمر است و «جامعه سازی» که برایند نظم و ثبات اجتماعی است، تضاد و تنافری وجود ندارد؟ در مقام پاسخ به این سوال و با روش توصیفی و تحلیلی با ابتنا به اندیشه مقام معظم رهبری به دست آمد که میان انقلابی گری و نظم اجتماعی و حتی نظم سیاسی تضاد و تنافری وجود ندارد، بلکه اتفاقاً از بایسته های شکل دهی به جامعه مطلوب در اندیشه های اجتماعی آیت الله خامنه ای ، انقلابی گری نظام اسلامی در معنای واقعی آن است.

جایگاه امام خمینی(ره) در انقلاب اسلامی بر اساس نظریه ی مراحل تحول انقلاب برینتون - راه چمندی, هادی; کلانتری, عبدالحسین (پژوهشنامه انقلاب اسلامی, 2013)
نظریه ی مراحل تحول انقلاب برینتون، از نظریه هایی است که برای مطالعه ی انقلاب اسلامی نیز به کار رفته است. اکثر مطالعاتی که این نظریه را مبنای پژوهش خود قرار داده اند، به جایگاه و نقش امام خمینی(ره) در انقلاب اسلامی توجه نداشته اند. در این مقاله، قصد داریم این جایگاه را در انقلاب اسلامی بر اساس نظریه ی برینتون و با نگاهی انتقادی به این مطالعات، بررسی کنیم. بدین جهت، بر اساس چارچوب نظری که برگرفته از نظریه ی مراحل تحول انقلاب برینتون است و با روش تحلیل محتوا به جستجو در صحــیفه ی امام(جلد6تا21) می پردازیم تا بر اساس مواضع ایشـــان، ویژگی های امام(ره) را با هر یک از گروه های میانه رو، تندرو و عملگرا مقایسه نموده و به این پرسش تحقیق پاسخ دهیم، چه نسبتی میان جایگاه ایشان و این گروه ها وجود دارد؟

جایگاه تصویرپردازی از آینده در چشم‌انداز ملی بر مبنای آموزه‌های اسلام - کشاورز, عین الله (آینده پژوهی ایران, 2017)
تصاویر آینده، نمایانگر نوعی آگاهی جمعی از انتظارات، بیم‌ها و امیدها در نظر گرفته شده‌اند. تصویرهای آینده به شکل‌گیری اقدام‌هایی کمک کرده‌اند. بنیادیترین پرسشهای آینده در زمینه تصویرهای آینده، علل پیدایش و پیامدهای آن‌هاست. فهم تصاویر متفاوت از آینده، منجر به رفتار و واکنش‌های متفاوتی در زمان حال می‌شود. هر عملی که مرتکب می‌شویم در مرحله‌ای به تصویری که از آینده خلق‌شده مربوط است. تصویرپردازی آینده در دین اسلام در دو سطح فردی و اجتماعی قابل‌بررسی است، بر همین اساس اگر دین سرشت و جوهره‌ای آیندهنگرانه داشته باشد، انسان دین‌دار و دارای تربیت دینی نیز باید یک انسان آینده‌نگر باشد. درنهایت، اجتماع نیز در این جهت حرکت خواهد کرد. در ابعاد فردی، موضوع انسان کامل مورد بررسی قرارگرفته و در ابعاد اجتماعی، جامعه عدل تبیین شده است. شناسایی این عوامل اهمیت تصویرپردازی از آینده در اسلام را مشخص میکند و جایگاه آینده‌نگری الهی که منجر به تصویرپردازی بصیرتبخش می‌شود را روشن می‌سازد. در قرآن کریم و روایات ائمه (ع) نکات برجسته‌ای در مورد آینده و خصوصیات آن آمده است. در این میان دو مفهوم زمان و عدم قطعیت و نگاه و عمل آموزه‌های دین در خصوص تصویرپردازی می‌تواند در تدوین مفروضات و الگوسازی و مدل‌سازی نظری این حوزه مورد توجه قرار گیرد. این مقاله در پی پاسخ به این پرسش است که مؤلفه‌های فردی و اجتماعی تصویرپردازی از دیدگاه اسلام کدم‌اند و چه نقشی در تدوین و تحقق چشم‌انداز بیست‌ساله توسعه کشور دارند؟!

جایگاه درستکاری، مسئولیت پذیری، دلسوزی و بخشش مدیران در نظام تعلیم و تربیت اسلامی (مجله پژوهش‌های تعلیم و تربیت اسلامی, 2014)
امروزه رفتار مدیران در جوامع اسلامی بیش از پیش بر رفتار سازمانی کارکنان و رفتار شهروندی مردم تاثیرگذار است؛ زیرا انتظاری از یک مدیر اسلامی آن است که به ارزشها و اصول اخلاقی اخلاقی پایبند باشد. بی شک یکی از مهم ترین و موثرترین سازمانها در ترویج و یا حذف اصول و ارزشهای اخلاقی نظام تعلیم و تربیت است که نقش بسزایی در رشد فردی افراد ، نیز رشد اقتصادی و اجتماعی کشور ایفا می کند. درستکاری، مسئولیتپذیری، دلسوزی و بخشش از جمله ارزشهای والای اسلامی هستند که رعایت آنها از سوی مدیران نظام تعلیم و تربیت، میتواند رفتار اجتماعی و سازمانی نسل کنونی و آینده جامعه را به سمت اسلامی شدن واقعی، آنگونه که مورد تاکید قرآن کریم و سفارش پیامبر اعظم(ص) و ائمه معصومین (ع) است، به پیش ببرد. ترویج و اشاعه اصول اخلاقی یاد شده را می توان هم از طریق منشور اخلاقی مدارس با تاکید بر این چهار اصل ارتقاء بخشید و هم از طریق کارگاهها و دورههای آموزشی تخصصی اخلاق محور. همچنین نظارت مستمر بر موسسات آموزشی خصوصی و دولتی از طریق مراجع ذیصلاح و استفاده از سیاستهای تشویقی و تنبیهی نیز میتواند بر اهمیت رعایت ارزشهای اخلاقی بیفزاید.

جایگاه عدالت در تحقق وحدت امت اسلامی با خوانش امیرالمؤمنین علی(ع) - بهدار, محمدرضا; زارع, مهدی (مطالعات معرفتی در دانشگاه اسلامی, 2020)
هدف: همواره شناسایی و تحلیل واقع‌گرایانۀ عوامل دخیل در تحقق وحدت امت اسلامی، دغدغه و اهتمام مصلحان و متفکران مسلمان بوده است. هدف از این تحقیق، بازخوانی و تحلیل عالمانۀ عوامل وحدت‌آفرین با خوانش شخصیت بی‌نظیری همچون امیرالمؤمنین(ع)، بود. روش: در این نوشتار با بهرمندی از کلام و سیرۀ عملی امام علی(ع) به توصیف و تحلیل یکی از عوامل ایجاد وحدت؛ یعنی عدالت و راهکارهای آن پرداخته شد. یافته‌ها: در این تحقیق مؤلفه‌های وحدت‌زا حول محور عدالت ارزیابی شدند که عبارتند از: تشکیل حکومت عادلانه، برخورداری از قوانین عدالت‌محور، وجود حاکم عادل و ایجاد روحیۀ عدالت‌پذیری در جامعه. نتیجه‌گیری: شهد شیرین وحدت از جام زلال عدل تراوش می‌کند و انتشار آن، جوامع و ملل را به سعادت و شیرین‌کامی می‌رساند.

جایگاه فقه معارف اسلامی در فرهنگ سازمان‌های حفاظتی نظام جمهوری اسلامی ایران - عابدی, احمد; شمشیری, علی (مطالعات دفاعی استراتژیک, 2015)
باتوجه به آن که نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران بر پایه دین و مکتب اسلام بنا شده و بانی فرهنگ انقلاب حضرت امام خمینی‌خود عارف و فیلسوفی بزرگ و فقیهی جامع بوده‌اند، لازم است در تمام ارکان و ابعاد این نظام اسلامی به‌مسائل فرهنگی که بخش اعظم آن محصول مباحث فقهی و معرفتی است توجه کامل شود. یکی از این ارکان نظام، نهادهای امنیتی و حفاظتی و اطّلاعاتی هستند. در مقاله توصیفی و تحلیل محتوائی حاضر، با مراجعه به منابع مربوط به مبانی اعتقادی و فقهی که تعالی فرهنگ مطلوب شرعی بدان وابسته است از یک سو و از سوی دیگر با شناخت و بیان خلاء‌ها و کاستی‌های موجود که از مطالعه مدارک رسمی سازمان و طی جلسات کارشناسی و تجربی مدیریت راهبردی سازمان در طی چند سال به‌روش مشاهده حضوری[1] حاصل شده است، به این موضوع پرداخته شده و پس از تعریف فقه اطلاعاتی به بیان جایگاه فقه حداکثری در منظر حضرت امام و مقام معظم رهبری اشاره شده است. در این حوزه، به آثار وضعی گناهان و تأثیر گناه در سوء فهم انسان توجّه شده، و ضرورت احتیاط را به عنوان مهمترین مبانی اخلاقی معرفی کرده، اعتقاد به‌غیب، ولایت تشریعی را نیز به‌عنوان مبانی معرفتی و مساله ضرورت حفظ نظام، تقدم احکام ثانوی، ترجیح اهم بر مهم، رعایت ضرورت‌ها و پرهیز از مکر و خدعه و توهم تکلیف به‌عنوان مبانی مهم فقهی در فقه اطلاعاتی است [1]- Clinical Approach

جذب و حفظ استعدادها در مؤسسات آموزش عالی با رویکرد اسلامی - غلامحسین پور انوری, ثریا (فصلنامه پژوهش در مسائل تعلیم و تربیت اسلامی, 2018)
این تحقیق با هدف بررسی اهمیت توجه به جذب و حفظ استعدادها در مراکز آموزش عالی و بررسی موضوع از دیدگاه دین مبین اسلام صورت پذیرفته است. روش پژوهش به لحاظ هدف کاربردی، و به لحاظ روش گردآوری داده‌ها، آمیخته اکتشافی (در دو مرحله، ابتدا کیفی و سپس کمی) است. به منظور گردآوری داده‌ها از روش کتابخانه‌ای، مصاحبه نیمه ساختاریافته و پرسشنامه استفاده شد. در بخش کیفی با استفاده از مصاحبه نیمه ساختاریافته هدفمند، داده‌ها گردآوری گردید. در ادامه به منظور مشخص شدن اعتبار داده‌ها و حصول توافق بر سر عوامل شناسایی شده از مصاحبه‌ها و ادبیات پژوهش، الگوی مفهومی ارائه شده است. سپس داده‌ها به صورت پرسشنامه محقق ساخته در اختیار 40 نفر از خبرگان رشته مدیریت با گرایشهای مختلف در دانشگاه‌های آزاد اسلامی استان آذربایجان شرقی قرار داده شد. برای بررسی تأثیرگذاری عوامل، آزمون تی تک نمونه‌ای مورد استفاده قرار گرفته است. طبق نتایج تمام عوامل ذکر شده از دیدگاه خبرگان مدیریت در دانشگاه‌های آزاد اسلامی منطقه آذربایجان شرقی دارای اهمیت، و لازم است که مورد توجه قرار گیرد. هم‌چنین با توجه به ادبیات پژوهش از دیدگاه دین مبین اسلام، عوامل مدیریت استعداد از دیدگاه متخصصان با دیدگاه دین مبین اسلام کاملا همسو است.

جستاری در تاریخ و ادوار فقه سیاسی شیعه - ورعی, سیدجواد (شیعه پژوهی, 2016)
چکیده فقه سیاسی شیعه به دلیل محرومیت شیعیان از دست‌یابی به قدرت سیاسی در تاریخ اسلام، رشد چشمگیری در طول تاریخ نداشته است. با آنکه «فقه امامیه» در مقایسه با «فقه اهل سنت» رشدی فراوان داشته، ادوار مختلفی را پشت سر گذاشته و میراث ارزشمندی را بر جا نهاده است، اما «فقه سیاسی شیعه» چندان فرصت ظهور و بروز پیدا نکرده است. با این همه، اگر فقه سیاسی را «آگاهی از احکام شرعیِ رفتار سیاسی مکلف، اعم از حقیقی و حقوقی، بدانیم» می‌توان به تناسب «نوعِ تعامل شیعیان با حکومت»های مختلفی که با عنوان حکومت اسلامی تشکیل شده‌اند، برای فقه سیاسی شیعه ادوار مختلفی را تعریف کرد. این مقاله عهده‌دار معرفی «ادوار مختلف فقه سیاسی شیعه و چگونگی رفتار فقیهان و شیعیان با حکومت» و متقابلاً «تعامل حکومت با تفکر شیعی» است. نگارنده از «دوران حاکمیت تشیع در عصر حکومت نبوی و علوی»، «دوران تقیه و انزوا و مدارا با حکومت‌ها در دوران طولانی حکومت امویان و عباسیان»، «دوران همکاری با سلاطین شیعه»، «دوران مشروط و محدودکردن قدرت سلاطین و نظارت بر عملکرد آنان»، و بالأخره «دوران حاکمیت فقه و فقیهان شیعه» به عنوان ادوار پنج‌گانه فقه سیاسی شیعه، و ویژگی‌های هر دوره و تمایز آنها با یکدیگر سخن گفته است.

چارچوب انگیزش مبتنی بر مفاهیم قرآنی: به سوی توسعه یک دیدگاه اسلامی - ترک زاده, جعفر; محمدی, مهدی; ساجدی, علی محمد; اسماعیلی, عبدالحمید (دوماهنامه علمی - پژوهشی رهیافتی نو در مدیریت آموزشی, 2019)
از جمله مولفه های اساسی که جایگاه مهمی در رفتار فردی به عنوان آغازگر، استمرار بخش و جهت دهنده آن دارد، انگیزش است. با توجه به غنای تعالیم اسلامی در زمینه جهت دهی و تحریک رفتار در سطوح فردی و اجتماعی و تجربه عمومی موفق آن در شکل دهی و تولید رفتارهای مورد نظر و از سوی دیگر ضرورت های ایجابی و سلبی و اتکا به تعالیم دینی در تولید علوم بومی انسانی و کاربست علم در عمل، پرداختن به انگیزش به عنوان شاخص ترین جهت دهنده رفتار، با رویکردی دینی، اهمیتی دو چندان می یابد. این پژوهش با هدف توسعه چارچوبی برای انگیزش مبتنی بر قرآن کریم و از طریق روش فرایند چرخه ای تحلیل انجام شد. این روش مشتمل بر چهار مرحله گردآوری داده‌ها و اطلاعات، تقلیل داده ها، سازماندهی و تفسیر می‌باشد که امکان تحلیل داده‌های کیفی پراکنده و پر بعد را فراهم می‌کند. جامعه آماری (قلمرو) این پژوهش کلیه آیات قرآن کریم می‌باشد که پیام های انگیزشی موجود در آیات مورد کاوش قرار گرفته است. همچنین با توجه به ماهیت کیفی پژوهش، از کاربرگ‌های محقق‌ساخته مبتنی بر روش کیفی فرآیند چرخه ای تحلیل به عنوان ابزار، استفاده شده است. یافته های حاصل در مرحله اول در قالب پیام انگیزشی گرد آوری شد که در نهایت در یک طبقه بندی و در سه حوزه جهت گیری، اصول و روش انگیزش در قالب مفهوم طبقه بندی گردید. با توجه به نتایج پژوهش امید است هم زمینه‌ی توسعه‌ی مفاهیم سازمانی به ویژه مفهوم انگیزش با رویکردی اسلامی در کشور فراهم آید و هم مدیران بتوانند با انگیزش موثرتر سرمایه انسانی سازمان خود سطح و کیفیت رفتار و عملکرد آنان را بهبود بخشند و از این مسیر سازمان های خود را به سمت بهره وری و تعالی بیشتر در زمینه های عملکردی و فرهنگی متناسب با فرهنگ بومی و اسلامی سوق دهند.

چشم‌انداز تربیت اجتماعی زنان در فرهنگ مهدویت - ملّایی, حسن (پژوهش های مهدوی, 2013)
امروزه حضور زنان در میدان بزرگی به نام جامعه، از جمله مهم‌ترین موضوع‌های مورد توجه و اولویت‌‌بخش در بسیاری از گزینش‌ها و انتخاب‌ها در مسیر زندگی آنان به شمار می‌رود. در فرهنگ اصیل مهدوی نیز توجه به بعد اجتماعی زنان نه‌تنها مورد توجه است، بلکه برای این پدیده، با نگاه به آرمان‌های فرد و جامعه در عصر غیبت که از آن به آمادگی و زمینه‌سازی برای ظهور مهدی موعود4 تلقی می‌شود، تعریف، ضوابط و چارچوب خاصی به لحاظ روح تعالیم اسلامی در نظر گرفته شده است تا تربیت اجتماعی زن بر آن اساس صورت گیرد.این نوشتار، ماهیت و چشم‌انداز تربیت اجتماعی زن از منظر این فرهنگ متعالی را با تکیه بر آموزه‌های مهدوی و به صورت توصیفی _ تحلیلی بررسی می‌کند.

حسابداری مدیریت اسلامی - گوران حیدری, سید فرهاد; همت فر, محمود (مطالعات حسابداری و حسابرسی, 2015)
حسابداری مدیریت شامل طراحی و استفاده از حسابداری درکنترل ورهبری سازمان است . دایره حسابداری مدیریت خروجی های خود را در قالب روشها و پیشنهادات به مدیریت سازمان ارائه می دهد. مدیریت باید روشی را ازبین روشها وپیشنهادات برگزیندکه در عین بهینه بودن ، عامل به صرفه بودن را در برگیرد .لذا سیستم مدیریت نیازمند اطلاعاتی بهینه(واقعی ، صحیح ، مربوط، کامل و بهنگام) جهت تصمیم گیری صحیح و نیل به اهداف مذکوربوده وهمچنین بایدعملکردمدیران را نیزارزیابی نماید. اسلا‌م به عنوان برترین روش زندگی توجه زیادی به فعالیتهای تجاری دارد. خداوند در قرآن راهنمایی های لا‌زم را برای رستگاری انسان دردنیا وآخرت ارائه فرموده است. لذادر فعالیتهای اقتصادی باید رستگاری به عنوان هدف نهایی انتخاب شود و حسابداری مدیریت اسلامی هم به عنوان ابزار ارائه اطلا‌عات درمحیط اقتصادی ، که این اطلاعات می تواند خروجی های حاصل از سیستم حسابداری اسلامی باشد، باید موجبات دستیابی به این مهم را فراهم آورد. بنابراین اهداف وخصوصیات حسابداری اسلا‌مینه تنها بایدموجب ارائه تصویر درست درباره واحد تجاری شود بلکه بایدبه‌گونه‌ای باشدکه واحدهای تجاری را به سوی احسان و پرهیزاز بی عـدالتی رهنمون سازد. برای حسابداری اسلا‌می اهداف متفاوتی مانند سودمندی برای تصمیم گیری، پاسخگویی، پاسخگویی اسلا‌می و پاسخگویی از طریق زکات مطرح شده است. در این مقاله سعی داریم با بهره گیری ازمفاهیم حسابداری مدیریت وحسابداری اسلامی به مفهوم وکاربردحسابداری مدیریت اسلامی اشاره نماییم . ازوظایف مهم حسابداری مدیریت اسلامی ارائه پیشنهادات واطلاعاتی منطبق بردستورات اسلام به مدیریت جهت تسهیل وتضمین تصمیم گیری صحیح همچنین گزارش کردن وسنجش میزان مباشرت مدیریت وکنترل و بررسی این مباشرت درقیاس بامعیارهای الهی می باشد.

حقوق بشر در حکومت شیعی پیشگام حقوق بشر بین الملل - جعفری, علی اکبر (جستارهای سیاسی معاصر, 2015)
حقوق بشر در حکومت اسلامی- شیعی دارای منشای آسمانی است که در عین حال با حقوق طبیعی و وجدان بشریت عجین میباشد. نگاه حکومت شیعی با بهرهگیری از شریعت اسلامی به آینده مینگرد ولی در عین حال از گذشته درس میگیرد. مفهوم حقوق بشر به عنوان یکی از موضوعات رژیمهای بینالمللی در نظام جهانی موجود، دارای پیشینه تاریخی است. کتابهای آسمانی به ویژه قرآن کریم، منشور کوروش و نیز بیانات حضرت علی(ع)، در ابعاد مختلف به مفاهیم بنیادین حقوق بشر اشاره نمودند و در مدیریت خود به رعایت این اصول تاکید میورزیدند.در این پژوهش تلاش شده است به روش تبیینی، پیشینه و نظامهای حقوق بشر، کتاب آسمانی و مفاهیم بنیادین حقوق بشر در حکومت شیعی نظیر حق حیات، حق آزادی، حق مساوات و حق کرامت انسانی پرداخته شود. با توجه به سؤال مطرح شده، یافتههای پژوهش ما این است که کاربرد عملی این مفاهیم در حکومت شیعی از جایگاه ویژهای برخوردار بوده و در مدیریت جمهوری اسلامی ایران نیز حائز اهمیت است. بنابراین، با توجه به آخرین نظریه روابط بینالملل که مبتنی بر انگارهها و ارزشهاست، حکومت شیعی می تواند الگویی مناسب برای سایر نظامهای سیاسی جهان، قرار گیرد.

درآمدی بر تبارشناسی موانع اسلامی شدن دانشگاه‌ها در ایران با تأکید بر مقام سیاستگذاری و برنامه‌ریزی - مطهری نژاد, سید مجید; همایون, محمدهادی; حاتمی, محمدرضا (مطالعات معرفتی در دانشگاه اسلامی, 2015)
هدف: شناسایی علل و فرایندهای مانع روند اسلامی شدن دانشگاهها در بعد از انقلاب اسلامی، هدف اصلی این تحقیق بوده است. روش: در این نوشتار، مبتنی بر روش تبارشناسی، به مطالعۀ سیر تاریخی شکل‌گیری دانشگاه در جامعه ایران مبادرت شده است. یافته‌ها: گفتمان دانشگاه اسلامی، از حیث سویه‌های سیاستی و محتوایی، در پیوستاری از «اسلامی کردن» تا «اسلامی شدن» با زیر عنوانهای یازنمادگرایی و ظاهرگرایی، گزینش‌گری و انضباط‌محوری، برنامه‌زدگی و نظارت‌گری تا آزادی‌گرایی، رها‌سازی و ... به بالا و پایین می‌رود. از حیث تغییر و تحول علمی نیز در پیوستاری از ثابت بودن علم در تمامی هستی‌شناسی‌ها تا بومی‌گرایی و سپس تا بدیل‌سازی جزءنگر و فراتر از آن، بدیل‌سازی کل‌نگر، بحثهای مختلفی جاری می‌باشد. نتیجه‌گیری: مبتنی بر نگرش تبارشناسانه به موانع اسلامی شدن دانشگاهها، شناسایی اولین صورت‌بندی صحیح برای مطالعه این پدیده، نه در انقلاب فرهنگی، که در ورود تاریخی مدرنیته به گردونۀ ارزشهای دینی جامعه ایرانی مستقر است. براین اساس، انقلاب فرهنگی و طرح مسئلۀ دانشگاه اسلامی، ماهیتی عارضی بر اصلیت دانشگاه تلقی نشده و بلکه ماهیتی از گشتی به اصالت دینی و فرهنگی جامعه ایران را در مواجهه با عارضه مدرنیته، مورد توجه قرار می‌دهد

درآمدی بر نقشه دانشی و معرفتی مدیریت اسلامی - خاشعی, وحید (فصلنامه تحقیقات بنیادین علوم انسانی, 2018)
چکیده  نظریه‌ها در مدیریت گاهی در مقام حل مسائل سازمانی است، گاهی به‌دنبال نشان‌دادن تصویری از سازمان است و گاهی به منظور مستندسازی یک تجربه عملی و عینی است و گاهی نیز به‌دنبال فراهم‌آوردن چهارچوب‌ها و نقشه راه‌هایی برای تفکر و خود دانش مدیریت است. در این کرسی نظریه نقشه دانشی مدیریت اسلامی به‌مثابه چهارچوب‌بندی ...

درآمدی تحلیلی بر منطق تدوین مبانی علوم انسانی اسلامی - کاظمینی, سید محمدحسین (مطالعات معرفتی در دانشگاه اسلامی, 2015)
هدف: این نوشتار در پی پاسخ به این پرسش محوری است که منطق دستیابی به مبانی علوم انسانی اسلامی چیست؟ از این رو، تبیین فرایند و چگونگی دستیابی به مبانی علوم انسانی اسلامی، هدف متن پیش روست. روش:در گردآوری اطلاعات از روش کتابخانه‌ای و در بررسی آن از روشهای فراتحلیل و نیز تحلیل فلسفی استفاده شده است. یافته‌ها: با توجه به مسئلۀ محوری و هدف این مقاله، نخست چگونگی و فرایند دستیابی به "مبانی علوم انسانی اسلامی" را مورد بررسی قرار داده، سپس مبتنی بر این فرایند، به مبانی مذکور نیز اشاره می‌شود. نخستین گام در این فرایند، معناشناسی دقیق مبانی است. لذا با ایجاد مرزبندی مفهومی و معنایی بین مبادی و مبانی و ارائۀ تعریفی روشن از مبانی، بیان می‌کنیم بدون توجه به جایگاه، موضوع و غایت علوم انسانی اسلامی نمی‌توان مبانی آن را بیان کرد. نتیجه‌گیری: علوم انسانی از منظر جایگاه‌شناسی در منظومۀ علوم، ذیل علوم عملی و اعتباری قرار گرفته، نیازهای فردی و اجتماعی، موضوع مشترک و کلان این علوم می‌باشند. بنابر این، مبانی علوم انسانی اسلامی در پی گزاره‌هایی است که موضوع و سنخ مسائل این علوم به طور مستقیم و بدون واسطه متوقف بر آنهاست. با توجه به این نکته، گزاره‌های هستی‌شناسانه، انسان‌شناسانه، معرفت‌شناسانه و... نه به عنوان مبانی علوم انسانی، بلکه به عنوان مبادی و اصول متعارف حاکم بر مبانی علوم انسانی باید مورد توجه قرار گیرند

دستاوردهای تفکر اسلامی با رویکرد سیستمی در مدیریت. - صناعی, فریناز; شیخ الاسلامی کندلوسی, نادر (پویش در آموزش علوم انسانی, 2018)
بررسی های اولیه در منابع اسلام، وجود گزاره های مهم، حساس و تصمیم سازی را در زمینه های مختلف زندگی فردی و جمعی نشان می دهد و به نظر می رسد که دین اسلام برای موضوعات مختلف در زندگی انسان ها برنامه و مدلهای خاصی ارائه کرده است و این مدل ها به صورت شبکه واحد با یکدیگر در تعامل هستند و هر یک از گزاره های دین جایگاه خاصی در شبکه و سیستم طراحی شده دارند که فقط در صورت قرار گرفتن در موقعیت واقعی خود، اثر مورد نظر را تولید می کنند. برای دستیابی به موقعیت و خصوصیت هر یک از گزاره های دین در سیستم های حیاتی زندگی و کشف سیستم های پیشنهادی دین نیاز به دید سیستمی و عبور از ذهنیت جزئی و توصیه ای بودن گزاره های دین و دستیابی به ذهنیت برنامه ساز و نگرش سیستمی آن ها است. در جهان معاصر سازمانها رکن اصلی جوامع اند. شرایط مختلف زمانی و مکانی و نیازهای گوناگون انسانها باعث ظهور و گسترش روزافزون سازمانها و موسسات مختلف شدند. این سازمانها تقریبا در تمام شئون زندگی انسان تاثیر گذارند. بدیهی است سازمانها هنگامی می توانند در به انجام رساندن ماموریتها و رسیدن به اهداف خود موفق شوند که از مدیریتی توانمند و کار آمد برخوردار باشند؛ زیرا مدیریت مهم ترین عامل تداوم حیات و استمرار موفقیت سازمان است و نقشی بسیار مهم و حیاتی در رشد و بالندگی و پیشرفت سازمان بر عهده دارد. هدف این پژوهش بررسی نقش تفکّر اسلامی با نگرش سیستمی در مدیریت است. بررسی ها نشان میدهدکه نگرش اسلامی با الهام گرفتن از قرآن کریم، سنت پیامبر(ص) و سیرة معصومین(ع) در مدیریت معنوی و فرا ذهنی بوده و به صورت تعاملی به ارتباط بین امور و پدیده ها توجه می نماید. این نگرش می تواند تفکر سیستمی را به عنوان یکی از کارآمد ترین نگرشها در زمینه مدیریت سازمان ها معرفی نماید.

رابطه اخلاق کار اسلامی با تعهد سازمانی و رضایت شغلی در پرستاران - میبدی, علیرضا رجبی پور; فیروزآبادی, مرتضی دهقانی (مجله اخلاق زیستی)
هدف از انجام این پژوهش بررسی رابطه بین اخلاق کار اسلامی با تعهد سازمانی و رضایت شغلی در پرستاران استان یزد بود. جامعه آماری این تحقیق را پرستاران بیمارستان‌های دولتی استان یزد که 1300 پرستار می‌باشند، تشکیل می‌داد. 190 نفر از پرستاران با روش تصادفی به عنوان نمونه انتخاب شدند. داده‌های لازم این پژوهش نیز با استفاده از پرسشنامه جمع‌آوری گردید. این پژوهش با توجه به ماهیت آن از نوع توصیفی ـ همبستگی می باشد. نتایج حاکی است که بین اخلاق کار اسلامی و تعهد سازمانی پرستاران رابطه‌ای معنادار وجود دارد، ولی بین اخلاق کار اسلامی و رضایت شغلی رابطه معناداری وجود ندارد. ضمن این که نقش تعهد سازمانی در پیش‌بینی واریانس اخلاق کار اسلامی بالاتر می‌باشد.

رابطه اخلاق کار اسلامی با درگیری شغلی - اردلان, محمدرضا; قنبری, سیروس; فیضی, کاوه; سیف‌پناهی, حامد; زندی, خلیل (مجله اخلاق زیستی)
مقدمه: امروزه سازمان‌ها در بافت جوامع اسلامی توجه خود را معطوف به اخلاق و ارزش‌های اخلاقی نموده‌اند، چرا که احتمال می‌رود کارکنانی که پایبند به اخلاق کار اسلامی هستند، اشتیاق و انرژی بیشتری را در رابطه با کار خود نشان می‌دهند. با این رویکرد، هدف از پژوهش حاضر، بررسی وضعیت اخلاق کار اسلامی و در گیری شغلی در میان کارکنان دانشگاه کردستان و نیز بررسی ارتباط این دو متغیر با یکدیگر بود.روش: روش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری عبارت از کلیه کارکنان دانشگاه کردستان به استثنای کارکنان شرکتی و خدماتی بودند. نمونه‌ای به حجم 116 آزمودنی به شیوه نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب و مورد مطالعه قرار گرفتند. ابزارهای گردآوری داده‌ها پرسشنامه اخلاق کار اسلامی و پرسشنامه درگیری شغلی کاننگو بودند. روایی پرسشنامه‌ها بر اساس نظر متخصصان و پایایی آن‌ها با استناد به ضریب آلفای کرونباخ بررسی و مورد تأیید قرار گرفت. تجزیه و تحلیل داده‌ها نیز با استفاده از تحلیل عاملی اکتشافی، آزمون t تک نمونه‌ای، ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه به شیوه همزمان صورت گرفت.یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد که میانگین اخلاق کار اسلامی کارکنان 19/4 و به‌طور معنی‌داری بالاتر از متوسط (p < .01) و میانگین درگیری شغلی 3/12 و در سطح متوسط بود (p > .05). بین اخلاق کار اسلامی و مؤلفه‌های آن با درگیری شغلی روابط معنی‌داری وجود داشت. همچنین مشخص شد که دو مؤلفه‌ی نگرش مثبت نسبت به کار (p < .01) و توجه به رشد دیگران و رفاه جامعه (p < .05) نقش معنی‌داری در پیش‌بینی درگیری شغلی کارکنان داشتند.نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش حاکی از ارتباط مثبت و معنی‌دار بین اخلاق کار اسلامی با درگیری شغلی کارکنان دانشگاه کردستان بود. بنابراین به نظر می‌رسد تلاش در جهت استقرار فضای کاری اخلاق‌مدارانه و تشویق و ترغیب کارکنان به انجام فعالیت‌های کاری مبتنی بر آموزه‌های اسلامی، می‌تواند زمینه‌ها‌ی ارتقای درگیری شغلی کارکنان را فراهم آورد.

رابطه اعتماد سازمانی با اخلاق کار در مؤسسات آموزش عالی شهر سمنان - عنایتی, ترانه; حاجی‌زینلی, یلدا (مجله اخلاق زیستی)
مقدمه: هدف تحقیق حاضر، بررسی رابطه اعتماد سازمانی با اخلاق کار در مؤسسات آموزش عالی شهر سمنان است.روش: روش تحقیق توصیفی و از نوع همبستگی است. جامعه آماری شامل کلیه کارکنان مؤسسات آموزش عالی شهر سمنان است. از بین این افراد، 285 نفر به روش نمونه‎گیری تصادفی انتخاب و به عنوان نمونه در مطالعه شرکت کردند. ابزار گردآوری داده‎ها دو پرسشنامه اعتماد سازمانی و پرسشنامه اخلاق کار بود. روایی صوری و محتوایی هر دو پرسشنامه بررسی و تأیید شد و پایایی آن با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ برای پرسشنامه اعتماد سازمانی 0/956 و برای پرسشنامه اخلاق کار 0/845 به دست آمد. به منظور تجزیه و تحلیل داده‎ها از آمار توصیفی و آمار استنباطی شامل آزمون t تک نمونه‎ای، آزمون ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندمتغیره استفاده شد.یافته‎ها: یافته‎ها نشان داد که وضعیت اعتماد سازمانی و اخلاق کار در سطح مطلوبی قرار دارد و بین اعتماد سازمانی و مؤلفه‌های آن با اخلاق کار رابطه معنادار مثبت برقرار است. همچنین نتایج رگرسیون چندمتغیره نشان داد که از بین مؤلفه‎های اعتماد سازمانی، مؤلفه‌های شایستگی، توجه به کارکنان، ثبات، و مشارکت، قدرت پیش‎بینی‎کنندگی اخلاق کار را دارند.بحث و نتیجه‎گیری: با توجه به یافته‏هاي پژوهش مشخص شد که بین اعتماد سازمانی و اخلاق کار رابطه مثبت وجود دارد، به این معنی که با افزایش اعتماد سازمانی، اخلاق کار افزایش می‏یابد. بنابراین یکی از راه‎های دستیابی به سطح بالای اخلاق کار، تقویت اعتماد در سازمان است.

رابطه بین رهبری اخلاقی و توانمندسازی کارکنان (پژوهش‌های مدیریت منابع انسانی, 2013)
پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه‌ی بین رهبری اخلاقی و توانمندسازی کارکنان در نیروگاه شهید محمد منتظری اصفهان صورت گرفته است. روش پژوهش، توصیفی از نوع همبستگی و جامعه‌ی آماری آن، شامل کلیه‌ی کارکنان شاغل در نیروگاه (610=N) در سال 1390 بود که از این تعداد 203 نفر از کارکنان به روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای متناسب با حجم جامعه، به‌عنوان نمونه‌ی آماری انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها، پرسش‌نامه‌ی رهبری اخلاقی دهوق و دن هارتگ (2008) و پرسش‌نامه‌ی توانمندسازی اسپریتزر (1995) بوده است. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها به کمک آمار توصیفی و استنباطی صورت گرفت. یافته‌های پژوهش نشان داد که بین رهبری اخلاقی و توانمندسازی کارکنان رابطه‌ی مثبت و معناداری وجود دارد (48/0=R).

شناسایی شایستگی‌های مدیران اصلح؛ تحقیق موضوعی در قرآن کریم - سیدجوادین, سیدرضا; سعادت نهاد, محمدحسین; امیری, مجتبی; لسانی فشارکی, محمد علی (پژوهش‌های مدیریت منابع انسانی, 2021)
مدیران و نحوه عملکرد آنان در هر نظام، نشانگر اراده حکومت در دستیابی به آرمان‌ها و اهداف وعده داده‌شده است، لذا تعیین شایستگی‌های مدیران اصلح و شایسته، همچنین انتخاب و توسعه مدیران براساس آن، یکی از مسائل اصلی حکومت‌های متعالی است. کشورهایی همچون جمهوری اسلامی ایران که در مسیر رشد و توسعه گام برمی‌دارند، برای اداره خود، نیازمند مدیرانی اصلح و شایسته می‌باشند، بدین‌سبب و باتوجه‌به ضرورت تبیین شایستگی‌های مدیران باتوجه‌به شاخصه‌های بومی و فرهنگی و مبتنی‌بر جهان‌بینی اسلامی، این تحقیق شناخت شایستگی‌های موردنیاز مدیران اصلح برای اداره‌کردن سازمان‌ها و جوامع از دیدگاه قرآن کریم را به‌عنوان هدف اصلی دنبال نموده و با بهره‌گیری از روش تحقیق موضوعی در قرآن کریم و تدبر سیاق‌محور، 104 زیرمؤلفه شایستگی مرتبط با مدیران اصلح را در 14 شایستگی اصلی و قابل‌دسته‌بندی در چهار طبقه کلی شامل: شایستگی‌های هدایتگری، شایستگی‌های معنوی، شایستگی‌های ذهنی و شایستگی‌های اجتماعی معرفی می‌نماید.

رابطه رهبری اخلاقی با عملکرد مدیران مدارس شهر تهران - مهرپارسا, سحر (فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی, 2019)
هدف این پژوهش بررسی رابطه رهبری اخلاقی با عملکرد مدیران مدارس شهر تهران بود. پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ شیوه اجرا پیمایشی از نوع همبستگی بود. جامعه پژوهش مدیران مدارس دوره ابتدایی شهر تهران در سال تحصیلی 97-1396 (1353 نفر) بودند که بر اساس جدول کرجسی و مورگان 298 نفر (159 زن و 139 مرد) با روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه‌های رهبری اخلاقی (دی‌هوق و دن‌هارتگ، 2008) و عملکرد مدیران (پاترسون، 1992) استفاده شد که روایی صوری و محتوایی آنها تایید و پایایی آنها با روش آلفای کرونباخ به‌ترتیب 92/0 و 87/0 محاسبه شد. داده‌ها به کمک نرم‌افزار SPSS-22 و با روش‌های ضرایب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه تحلیل شدند. نتایج نشان داد که بین رهبری اخلاقی با عملکرد مدیران مدارس رابطه مثبت و معنادار وجود داشت. همچنین بین مولفه‌های رهبری اخلاقی یعنی انصاف، شفاف‌سازی نقش و تسهیم قدرت با عملکرد مدیران مدارس رابطه مثبت و معنادار وجود داشت. علاوه بر آن رهبری اخلاقی و همه مولفه‌های آن توانایی پیش‌بینی معنادار عملکرد مدیران مدارس را داشتند (05/0>P). بنابراین برای بهبود عملکرد مدیران مدارس می‌توان میزان رهبری اخلاقی و مولفه‌های آن را از طریق کارگاه‌های آموزشی ارتقاء بخشید.

رابطه رهبری اخلاقی و مسؤولیت‌پذیری اجتماعی (مطالعه موردی کارکنان سایت اداری سنندج) - سیف پناهی, حامد; موسوی جد, سید محمد; زندی, خلیل; راستاد, آرمان (جامعه شناسی کاربردی, 2015)
سازمان‌ها به مثابه یکی از مهم‌ترین نهادهای اجتماعی دوران کنونی، در قبال جامعه مسؤول هستند و ارتقای مسؤولیت‌پذیری اجتماعی آن‌ها در گرو شناسایی عوامل مؤثر بر ارتقای مسؤولیت‌پذیری اجتماعی کارکنان است. با این رویکرد هدف از پژوهش حاضر، مطالعه رابطه‌ بین رهبری اخلاقی و مسؤولیت پذیری اجتماعی تعاونی است. با در نظر گرفتن مبانی نظری، ابعاد رهبری اخلاقی شامل روابط بین فردی، الگو بودن و عمل‌گرایی به عنوان متغیرهای پیش‌بین و متغیر مسؤولیت‌پذیری اجتماعی به عنوان متغیر ملاک در نظر گرفته شد. پژوهش از لحاظ هدف، کاربردی و از لحاظ روش، به صورت توصیفی همبستگی است. جامعه آماری پژوهش کلیه‌ کارکنان بخش‌های اداری پنج سازمان دولتی واقع در سایت اداری شهر سنندج بودند. با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای، نمونه‌ای به حجم 131 نفر از کارکنان انتخاب و مورد مطالعه قرار گرفتند. ابزارهای گردآوری داده‌ها پرسشنامه رهبری اخلاقی (صالح‌نیا، 1391) و مسؤولیت پذیری اجتماعی تعاونی (احمدی، 1391) بودند که روایی و پایایی آن‌ها مورد تأیید قرار گرفت. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون چندگانه انجام گرفت. یافته‌ها نشان داد که رهبری اخلاقی رابطه معناداری با مسؤولیت پذیری اجتماعی داشت ( r: .824 p < .01 ). یافته‌ها همچنین نشان داد که دو مؤلفه‌ الگو بودن و عمل‌گرایی رهبر می‌توانستند نقش معناداری در پیش‌بینی مسؤولیت پذیری اجتماعی سازمان داشته باشند.

رابطه رهبری معنوی در پرتو باورهای اخلاقی کارکنان با سازگاری سازمانی - تقی زاده, هوشنگ; زیرکی سار, رحیمه (فصلنامه اخلاق در علوم و فناوری, 2018)
در جهان امروز تغییر سریع است و سازگاری بخش مهمی از موفقیت در عصر حاضر شمرده می‌شود. هسته اصلی سازگاری، نوآوری، تفکر سیستمی، یادگیری سازمانی، بینش مشترک، مشتری‌گرایی و ایجاد تغییر است. سازگاری سازمانی عامل بقای سازمان است که در این میان نقش رهبری معنوی بسیار برجسته است. هدف این پژوهش بررسی ...

رابطه رهبری معنوی و یادگیری سازمانی در مدارس متوسطه - حسین داودی, امیر محمد; اشتری, عزت (فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی, 2011)

رابطۀ سیرت نیکو به‌منزلۀ یک اصل اخلاقی با رفتار شهروندی سازمانی - کوشکی, منیژه; قلاوندی, حسن; قلعه ای, علیرضا (فصلنامه علمی ـ ترویجی اخلاق, 2017)
هدف این پژوهش بررسی رابطۀ سیرت نیکو و رفتار شهروندی سازمانی در میان کارکنان دانشگاه حکیم سبزواری است. جامعۀ آماری پژوهش، کلیۀ کارکنان دانشگاه حکیم سبزواری (230‌نفر) در سال 1395 بودند که از این تعداد با روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای ساده، 129‌نفر برای شرکت در این پژوهش انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از دو پرسشنامۀ رفتار شهروندی سازمانی و سیرت نیکو جمع‌آوری و با رگرسیون چندگانه و تحلیل مانوا بررسی شدند. نتایج به‌دست‌آمده از آزمون رگرسیون چندگانه نشان داد میان مؤلّفه‌های سیرت نیکو و رفتار شهروندی سازمانی کارکنان، رابطه وجود دارد. نتایج آزمون تحلیل واریانس چندمتغیّره (مانوا) نیز نشان داد از میان مؤلّفه‌های سیرت نیکو، برپاداشتن حق و عدل و دلسوزی، با رفتار شهروندی سازمانی رابطه دارد؛ به‌عبارت‌دیگر، سیرت نیکو می‌تواند با ایجاد احترام، مسئولیت‌پذیری و اعتماد متقابل میان مدیران و کارکنان، موجب بروز رفتارهای شهروندی در میان کارکنان گردد.

رابطه عدالت سازمانی ادراک شده و بهره‌وری در بیمارستان‌های دانشگاه علوم پزشکی ايران - سیدین, سید حسام; نژاد, بهمن احدی; تورانی, سوگند; فرد, فاطمه رجبي (مجله اخلاق زیستی)
مقدمه: عدالت سازمانی اصطلاحی است که برای توصیف نقش عدالت که به طور مستقیم با موقعیت‌های شغلی ارتباط دارد، بکار می‌رود. ادراك بي عدالتي اثرات مخربي بر روحيه‌ی كار جمعي دارد زيرا اهتمام نيروي انساني و انگيزش كاركنان را تحت تاثير قرارمي دهد. هدف از این پژوهش بررسی رابطه عدالت سازمانی ادراک شده و بهره‌وری از نظر کارکنان در بیمارستان‌های آموزشی- درمانی منتخب دانشگاه علوم پزشکی ايران در سال90 است.روش: این پژوهش مطالعه‌ای توصیفی- تحلیلی است. نمونه پژوهش 131 نفر از کارکنان بیمارستان‌های منتخب دانشگاه علوم پزشکی ايران است که به روش تصادفی انتخاب شده‌اند. جهت جمع‌آوری داده‌ها از دو پرسشنامه عدالت سازمانی و بهره‌وری کارکنان استفاده شده است. برای تحلیل داده‌ها از نرم افزار spss و از آزمون آماری اسپیرمن و شاخص‌های آمار توصیفی مانند میانگین و انحراف معیار استفاده گردیده است.یافته‌ها: عدالت سازمانی ادراک شده در بیمارستان (الف) بیشترین و در بیمارستان (ج) کمترین است. بهره‌وری از نظر کارکنان در بیمارستان الف بیشترین و در بیمارستان (ب) کمترین می‌باشد. بین عدالت سازمانی ادراک شده و ابعاد آن با بهره‌وری از نظر کارکنان را بطه مثبت معنادار وجو دارد(p-value<0.01).نتیجه‌گیری: عدالت سازمانی ادراک شده کمتر از متوسط و بهره‌وری از نظر کارکنان بالاتر از متوسط می‌باشند. بین عدالت سازمانی و ابعاد آن با بهره‌وری از نظر کارکنان رابطه وجود دارد. بنابراین مدیران باید از طریق تقویت هریک از این مؤلفه‌ها باعث بهبود عدالت سازمانی ادراک شده و بهره‌وری از نظر کارکنان شوند.

رابطه عدالت و بی‌عدالتی آموزشی با رفتارهای مدنی - تحصیلی: نقش واسطه‌ای اخلاق تحصیلی (رویکرد رویدادهای واسطه‌ای اخلاقی - گل‌پرور, محسن; جوادیان, زهرا; اسماعیلیان اردستانی, زهره (اندیشه های نوین تربیتی, 2012)
این پژوهش با هدف بررسی رابطه عدالت و بی‌عدالتی آموزشی با رفتارهای مدنی ـ تحصیلی با توجه به نقش واسطه‌ای اخلاق تحصیلی اجرا شد. روش پژوهش همبستگی و جامعه آماری پژوهش را دانشجویان روان‌شناسی دانشگاه آزاد اسلامی خوراسگان تشکیل دادند. از میان آن‌ها 357 نفر به شیوه نمونه‌گیری سهل‌الوصول برای شرکت در پژوهش انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه‌های اخلاق تحصیلی (4 سؤال)، عدالت و بی‌عدالتی آموزشی (هر یک 14 سؤال) و پرسشنامه رفتارهای مدنی ـ تحصیلی (21 سؤال) بودند. داده‌های حاصل از پرسشنامه‌های پژوهش با استفاده از تحلیل واسطه‌ای تحلیل شد. نتایج حاصله نشان داد که: اخلاق تحصیلی واسطه کامل رابطه عدالت آموزشی با پای‌بندی به قواعد و یاری‌رسانی و مشارکت است (01/0P

رابطۀ علی بین منبع کنترل و اخلاق سازمانی با رضایت شغلی: ارائۀ مدلی برای محیط کار - نوربخش, پریوش; راشدی, مهری (نشریه مدیریت ورزشی, 2014)
هدف این تحقیق بررسی رابطۀ علی منبع کنترل و اخلاق سازمانی با رضایت شغلی و ارائۀ مدلی برای محیط کار در معلمان تربیت بدنی استان البرز بود. نمونۀ آماری این تحقیق 300 نفر از معلمان تربیت بدنی بودند که به روش نمونه‌گیری تصادفی مرحله‌ای انتخاب شدند. از پرسشنامه‌های رضایت شغلی ویسوکی و کروم (1994)، اخلاق سازمانی چی کو (2001) و سنجش مرکز کنترلی برگر (1986) برای اندازه‌گیری متغیر‌های تحقیق استفاده شد.اطلاعات پرسشنامه‌ها از طریق تحلیل مسیر با استفاده از نرم‌افزار آموس 16 تحلیل شد. به‌منظور بررسی اثر مستقیم و غیرمستقیم متغیرهای تحقیق، ابتدا مدلی براساس مبانی نظری و پیشینۀ تحقیق طراحی شد. مدل تأییدشدۀ تحلیل مسیر رابطۀ علی متغیرهای تحقیق نشان داد که رابطۀ کنترل بیرونی با اخلاق سازمانی معنادار و معکوس و رابطۀ کنترل درونی با اخلاق سازمانی، مستقیم و معنادار است. علاوه‌بر این، رابطۀ اخلاق سازمانی با رضایت شغلی معنادار و مثبت گزارش شد. نتایج یکسانی در مورد معلمان مرد و زن نیز به‌دست آمد.

رابطه مدیریت اسلامی ایرانی و توسعه منابع انسانی با نقش میانجی شایسته‏سالاری و پاسخگویی (مطالعه موردی: بیمارستان‌ها و مراکز درمانی دولتی استان آذربایجان غربی) - قهرمانی, مسعود; عثمان زاده, بهروز (مدیریت بهداشت و درمان, 2019)
مقدمه: مدیریت اسلامی ایرانی (مدیریت حَفِیظٌ عَلِیمٌ) مبتنی بر الگوی پایه‌ای پیشرفت است که غایات، ارزش‌ها، هدف‌ها، و روش‌های آن از اصول و مبانی اسلام مایه گرفته و توسط متفکران ایرانی، به منظور تحولِ مطلوبِ عرصه‌های راهبردی فکر، علم، معنویت، و زندگی انسانی؛ طراحی شده است. هدف، بررسی رابطه مدیریت اسلامی ایرانی و توسعه منابع انسانی با نقش میانجی شایسته‏سالاری و پاسخگویی در بیمارستان‌ها و مراکز درمانی دولتی استان آذربایجان غربی، است. روش پژوهش: هدف کاربردی و روش توصیفی پیمایشی است. جامعه آماری شامل 136 نفر از مدیران سطح اول و دوم در بیست و دو بیمارستان و مرکز درمانی دولتی استان آذربایجان غربی که 100 نفر به روش نمونهگیری تصادفی ساده، انتخاب شد. گردآوری داده‌ها بوسیله پرسشنامه‌های محقق ساخته مدیریت اسلامی ایرانی مساح و همکاران (1390) با ضرایب پایایی 0/978، و استاندارد توسعه منابع انسانی نیکرسون ایربای (1998) 0/849، شایسته سالاری انصاری (1393) 0/945، پاسخگویی باونز (2005) 0/857 انجام شد. آمار توصیفی و استنباطی، نرم‌افزار تحلیل آماری Smart pls، روش معادلات ساختاری استفاده گردید. یافته‌ها: مدیریت اسلامی ایرانی با واسطه شایستهسالاری و پاسخگویی، قادر به تبیین بیش از 23 درصد تغییرات توسعه منابع انسانی در بیمارستانها و مراکز درمانی دولتی استان آذربایجان غربی است. بین مدیریت اسلامی ایرانی و شایستهسالاری، مدیریت اسلامی ایرانی و پاسخگویی، شایستهسالاری و توسعه منابع انسانی، پاسخگویی و توسعه منابع انسانی ارتباط مستقیم و مثبت وجود دارد. نتیجه‌گیری: الگوی رابطه مدیریت اسلامی ایرانی و توسعه منابع انسانی با نقش میانجی شایستهسالاری و پاسخگویی، ترسیم شد.

رابطۀ هوش معنوی و خودکنترلی میان دانشجویان دانشگاههای تهران و شهید بهشتی - تابان, محمد; نوراد صدیق, میترا; عبدالهی, بیژن; یاسینی, علی; صیدی, فریده (فرهنگ در دانشگاه اسلامی, 2013)
هدف: هدف این پژوهش، تعیین رابطۀ میان هوش معنوی و خودکنترلی دانشجویان دانشگاههای تهران و شهید بهشتی است. روش: روش تحقیق، توصیفی از نوع همبستگی و جامعۀ آماری آن شامل دانشجویان دانشگاههای تهران و شهید بهشتی در گروههای آموزشی علوم پایه، علوم انسانی و فنی مهندسی بوده که از میان آنها 374 نفر از دانشگاه شهید بهشتی و 390 نفر از دانشگاه تهران به روش طبقه‌ای تصادفی ساده به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل دو پرسشنامۀ استاندارد در موضوعات خودکنترلی و هوش معنوی است که روایی آنها از طریق بررسی دیدگاههای خبرگان این حوزه و پایایی آنها از طریق محاسبۀ ضریب آلفای کرونباخ به ترتیب برابر با 906/0 و 949/0 تعیین شده است. یافته‌ها: هوش معنوی 45 درصد دانشجویان نمونه در وضعیت ضعیف و خیلی‌ضعیف قرار داشته و تنها 16.8 درصد دانشجویان نمونه در وضعیت قوی و بسیار قوی قرار دارند. خودکنترلی 30.3 درصد دانشجویان نمونه در وضعیت ضعیف و خیلی‌ضعیف قرار داشته و 26.5 درصد دانشجویان نمونه در وضعیت قوی و بسیار قوی ارزیابی شده‌اند. نتیجه‌گیری:‌ نتایج نشان می‌دهد بین خودکنترلی و هوش معنوی دانشجویان دانشگاههای شهید بهشتی و تهران رابطۀ معنادار وجود دارد. از دیگر یافته‌ها، تفاوت هوش معنوی دانشجویان گروههای آموزشی مختلف دو دانشگاه و عدم تفاوت معنادار در خودکنترلی دانشجویان گروههای آموزشی مختلف دو دانشگاه است. همچنین نتایج، حاکی از تفاوت معنادار بین دو گروه دانشجویان زن و مرد در خصوص میزان برخورداری از ویژگی خودکنترلی و هوش معنوی است. بین میانگینهای سن دانشجویان در خودکنترلی نیز تفاوت معناداری وجود دارد.

عوامل مؤثر در توسعه مدیریت جهادی در ناجای آینده - تنهایی, علیرضا; رحمانی ساعد, هادی; صبوری فر, قربان (نشریه علمی مطالعات راهبردی ناجا, 2017)
مدیریت جهادی، یک سبک مدیریتی برگرفته از مدیریت اسلامی است که همه اصول، مبانی و مؤلفه‌های آن با مبانی، اصول و مدیریت اسلامی منطبق است و وجه ممیزۀ آن با مدیریت اسلامی، برجسته بودن روحیه مبارزه‏گری، ایثار و ازخودگذشتگی و در نهایت ذوب اراده انسان در اراده الهی است. نوع تحقیق کاربردی و شیوه آن توصیفی‏ـ پیمایشی با استفاده از تکنیک دلفی است. هدف از این پژوهش «شناسایی عوامل مؤثر در توسعه مدیریت جهادی در ناجای آینده» است. حجم نمونه آماری این پژوهش را 25 نفر از خبرگان و صاحب‏نظران مدیریت جهادی در ناجا و ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران تشکیل داده‌اند. محققان در پاسخ به این سؤال که «عوامل مؤثر در توسعه مدیریت جهادی در ناجای آینده چیست؟» فرم مصاحبه‌ای را در ارتباط با متغیرهای تحقیق تهیه و توزیع کردند. تجزیه و تحلیل اطلاعات جمع‏آوری‏شده بیانگر آن است که عوامل مؤثر در ارتقای مدیریت جهادی در ناجای آینده دارای دو بعد فردی و سازمانی است که مؤلفه‌ها و شاخصه‌های احصای این دو پژوهش آورده شده است.

راهبردهای دفاع اقتصادی از منظر قصص پیامبران الهی (بررسی موردی: قصص پیامبر اکرم(ص)، حضرت یوسف(ع) و حضرت شعیب(ع)) - خاندوزی, سید احسان; سید حسین زاده, سعید (فصلنامه آفاق امنیت, 2016)
دفاع اقتصادی یکی از نیازهای اصلی جامعه اسلامی است که قرآن کریم، به‌ عنوان معجزه جاودانه دین اسلام، در پاسخگویی به این نیاز، بی‏اعتنا نیست. پیامبران الهی در طول دوران رسالت خویش، با انواع تهدیدهای اقتصادی از داخل و خارج جامعه مواجه بودند و در قرآن کریم به قصص برخی از ایشان اشاره ‌شده است. در این مقاله با بهره‌گیری از روش تدبر داستان‏محور در قرآن کریم، به سیره پیامبر اکرم(ص) در مقابله با تهدید نظامی‏ـ اقتصادی احزاب، سیره حضرت یوسف(ع) در مدیریت بحران اقتصادی خشک‌سالی در مصر و نیز سیره حضرت شعیب(ع) در مقابله با فساد اقتصادی کم‌فروشی و آسیب‌پذیری اقتصادی قوم خویش، به ‌عنوان مصادیقی از راهبردهای دفاع اقتصادی در قرآن کریم، پرداخته ‌شده است. در نهایت با بررسی قصص پیامبران الهی در قرآن کریم، دفاع اقتصادی را می‌توان به سه نوع تقسیم‌بندی کرد: دفاع اقتصادی در برابر تهدیدهای داخلی، دفاع اقتصادی در برابر تهدیدهای خارجی (از بیرون مرزها) و دفاع اقتصادی در برابر تهدیدهای طبیعی. بر همین اساس به سه نوع راهبرد سلبی (کنترل و بازدارنده)، ایجابی (سازمان‏دهنده) و راهبرد فرهنگ‌سازی اقتصادی، به‌ عنوان راهبردهای دفاع اقتصادی در قصص پیامبران الهی اشاره می‏شود. در پایان با توجه به مؤلفه‌های مذکور می‌توان به برخی سیاست‌های دفاع اقتصادی پیشنهادی جمهوری اسلامی ایران اشاره کرد.

راهبری حکومت اسلامی در مدیریت فرهنگ با تأکید بر آرای شهید مطهری - باقی نصر آبادی, علی (سیاست متعالیه, 2021)
هدف پژوهش حاضر شناخت راهبری حکومت اسلامی در مدیریت فرهنگ از منظر استاد شهید مطهری است. سوال اصلی این است که وظیفه اصلی حکومت اسلامی در برابر مدیریت فرهنگ جامعه چیست؟ روش پژوهش توصیفی-تحلیلی بوده و بر این فرض استوار است که حکومت اسلامی برای مدیریت فرهنگ جامعه نقش اساسی دارد. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که شهید مطهری با مراجعه به ایدئولوژی اسلامی و جهان‌بینی اسلامی اثبات می‌کند که حکومت اسلامی در عرصۀ مدیریت فرهنگ از دو نوع راهبری کلیدی برخوردار است. حکومت دینی دو وظیفه اصلی دارد یکی اینکه مخاطب‌شناسی کند و دیگر آنکه به فراهم کردن زمینه‌ها و مقدمات برای ارتقاء سطح فرهنگی اقدام نماید.

رتبه‌بندی ابعاد عدالت سازمانی با به‌کارگیری تکنیک تاپسیس (مورد مطالعه: کمیتۀ امداد امام خمینی (ره) کل استان خراسان رضوی) - حسینی, سید علی; خادمی زارع, حسن; صادقیه, احمد; فخرزاد, محمد باقر (مجله علمی, 2017)
این پژوهش با هدف رتبه‌بندی شاخص‌ها و ابعاد عدالت سازمانی انجام گرفته است. پژوهش حاضر از نوع مطالعات توصیفی- تحلیلی با رویکرد پیمایشی است. جامعة آماری این پژوهش را همة کارکنان کمیتة امداد امام خمینی (ره) استان خراسان رضوی تشکیل داده‌اند. براساس فرمول کوکران 280 نفر به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای انتخاب شدند. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامة استاندارد عدالت سازمانی «نیهوف و مورمن» است، که پایایی و روایی آن تأیید شد. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با تکنیک تاپسیس انجام گرفت. نتایج تحقیق نشان داد شاخص ملاحظه و مهربانی مدیران با کارکنان، با ضریب نزدیکی نسبی 8387/0 با اختلاف قابل توجهی از سایر شاخص‌ها در رتبة نخست قرار دارد، همچنین، شاخص حجم کار کارکنان با ضریب 2633/0 به‌عنوان رتبة آخر شناخته شد. اولویت ابعاد عدالت سازمانی در سازمان مورد مطالعه به‌ترتیب، شامل عدالت ارتباطی، عدالت رویه‌ای و عدالت توزیعی است. نبود رابطة معنادار بین سن، سابقة خدمت و تحصیلات کارکنان با میزان درک آن‌ها از رعایت عدالت در سازمان از دیگر یافته‌های این پژوهش است.

رفع موانع تسهیم دانش در سازمان بر پایه آموزه های اسلامی - کشاورزی, علی حسین; یکتایی, محمد رضا (مدیریت در دانشگاه اسلامی, 2012)
هدف: هدف مقاله بررسی و دسته بندی موانع بالقوه تسهیم دانش، بر اساس این مهم که اسلام به عنوان خاتم ادیان، پاسخگوی تمامی پرسش‌ها و نیازهای همة نسل‌ها و همة عصرها بوه است، با تأکید بر آموزه های اسلامی به شناسایی راهکارهای رفع موانع تسهیم دانش در سازمان‌ها بپردازد. در این راستا، ابتدا مبانی مدیریت دانش معرفی شده و با تمرکز بر موضوع تسهیم دانش به عنوان یکی از مهمترین فرایندهای آن، 35 مانع بالقوه تسهیم دانش شامل 14 مورد موانع فردی ( زمان، کاهش امنیت شغلی، عدم آگاهی دارنده دانش از ارزش و فایده آن، غالب بودن تسهیم دانش صریح، سلسله مراتب سازمانی، و ...)و 13 مورد موانع سازمانی (استراتژی نامشخص مدیریت دانش، عدم هدایت مدیریتی، کمبود فضاهای تسهیم دانش، نبود سیستمهای پاداش، فرهنگ سازمانی، و...) و 8 مورد موانع تکنولوژیکی (نبود آموزش، نبود پشتیبانی فنّی، انتظارات غیر واقعی درخصوص تواناییهای فنّاوری، و...) معرفی شده اند. روش: با استفاده از روش تحلیل اسنادی منابع اسلامی، و بر اساس آموزه های اسلامی، راهکارهای رفع این موانع در جهت بهبود تسهیم دانش در سازمانها ارائه شده اند. یافته ها: این تحقیق 14 راهکار را که مبنای آنها آموزه های اسلامی است، معرفی می‌کند که عبارتند از: مدیریت زمان، دانش سودمند، انفاق دانش، تجربیات کاری، اعتماد سازی،ارتباطات، تقوا مداری، نظم همه جانبه، عدالت محوری، نسبی نگری، قدر شناسی، گذشت، تواضع و حسادت گریزی. نتیجه گیری: با توجه به یافته ها و با مراجعه به جدول شماره (1)، راهنمای راهکارهای آموزه‌های اسلامی؛ این حقیقت روشن می‌شود که همة این راهکارها مانند «ظروف مرتبطه» هستند، و یک شبکه منظم و مرتب را ایجاد کرده‌اند و عمل به آن‌ها، برای افراد، و سازمان‌‌ها و همة جوامع، به ویژه در رفع موانع آسیب‌های تسهیم دانش در زمینه های فردی، سازمانی و فناوری، مفید خواهند بود.

روش‌های قرآن در نهادینه‌سازی اخلاق در جامعه - شریفی, عنایت‌الله; جعفری‌نسب, سیّدحسین (پژوهشنامه معارف قرآنی, 2015)
این پژوهش پیرامون «روش‌های قرآن در نهادینه‌سازی اخلاق در جامعه» با روش کتابخانه‌ای، توصیفی و تحلیلی انجام شده است. از ضروریّات ایمان پروری انسان، شناخت نوع ارتباط با خداست که با اعتقاد به مبدأ و معاد شروع و با خودسازی، مراحل آن طیّ و با حبّ و بغض فی‌الله به تکامل می‌رسد. اخلاق توحیدی، مراحل تزکیه را در بر دارد و هدف اصلی اخلاق نیز قرب الهی است تا زمینه‌های رشد انسان، فراهم و موانع از سر راه برطرف گردد. روش قرآن در تربیت انسان، رسیدن به توحید در زمینة اعتقاد و عمل است تا به عبودیّت برسد. روش قرآن بر تشویق قبل از تنبیه تکیه دارد، هرچند هر دو مکمّل یکدیگرند و علاوه بر غفلت‌زدایی، به کمال نَفْس کمک می‌کند. معرّفی اُسوه‌ها در قرآن برای نجات انسان از گمراهی است و الگوی کامل از جمله ویژگی‌های اسلام است. آیات قرآن، پیامبران را با دیدة الگو و اُسوه می‌نگرند و به عنوان سرمشق در صفات برجستة خود معرّفی می‌کند. در قرآن، برترین الگوی حسنه، پیامبر(ص) و آنگاه ابراهیم(ع) به عنوان الگو معرّفی شده است و داستان برخی از پیامبران و پیشوایان برای پندآموزی نیز آورده شده است.

روند گفتمان‌سازی سبک زندگی رهبر الهی در جامعه (با تأکید بر دیدگاه رهبر معظم انقلاب (مدظله‌العالی)) - صداقت, علیرضا; رضایی اصفهانی, محمدعلی (پژوهشنامه سبک زندگی, 2019)
سبک زندگی رهبران الهی در ابعاد مختلف فردی، خانوادگی و اجتماعی بر پایه آموزه‌های قرآن و سنت است و الگویی مناسب برای تمامی افراد جامعه اسلامی است. در مدل گفتمان‌سازی سبک زندگی رهبر الهی تا گفتمان غالب جامعه گردد، نخست، ارزشمندی موضوع گفتمان شناسانده می‌شود، سپس تلاش می‌شود آن ارزش با استفاده از سه راه حکمت، موعظه و مجادله ـ که همگی در راستای تبیین عالمانه منطقیِ سخن است ـ به معرفت عمومی تبدیل گردد، آنگاه، با ایجاد دغدغه و به فکر واداشتن افراد، آن معرفت به فکر رایج و باور عمومی بدل شود، در گام بعدی، با استفاده از مسیریابی چشمه‌ای و ایجاد یک جریان فکری در جامعه به دست نخبگان و خواص و اندیشمندان جامعه، تغییر در رفتار آحاد جامعه زمینه‌سازی شود و از دل آن باور، رفتاری ویژه بجوشد و درنهایت، این رفتارهای ویژه، با تأکید و تکرار، بدل به فرهنگ اجتماعی گردد. راهکارهایی که برای فراگیر شدن یک گفتمان در سطح جامعه پیشنهاد می‌شود عبارت است از: ارائه تعریف واضح، بهره‌گیری از معانی هم‌تراز، واژه‌سازی، نهادسازی، شاخص‌سازی کیفی، معرفی افراد شاخص، پاسخگویی به گفتمان‌های معارض، استمرار در انتقال پیام، ارائه منطق مستحکم انقلاب، استفاده از مشارکت عمومی در خلق پیام و اقدام نامتقارن. روش تحقیق در این پژوهش توسعه‌ای است و روش گردآوری، طبقه‌بندی و تحلیل اطلاعات در آن توصیفی ـ تحلیلی است.

رویکرد اسلامی به شهر؛ ویژگی‌های شهر اسلامی - بیات, بهرام (فصلنامه علمی نظریه‌های اجتماعی متفکران مسلمان, 2014)
شهر از جمله موضوعات مورد توجه اندیشمندان بوده است. از آنجایی‌ که اسلام، دین اجتماعی است و برای سعادت بشر، راهبرد و برنامه دارد، در پژوهش حاضر برای تحلیل شهر از دیدگاه اسلام و احصای ویژگی‌ها و مؤلفه‌های شهر اسلامی، نظریه‌های سه تن از متفکران مسلمان شامل ابن‌خلدون و فارابی از متقدمین و خانم ابراهیم از متفکران مسلمان معاصر بررسی شده است. در چارچوب نظری مورد توجه در اسلام، بر سه مؤلفه انسان (مسلمان)، فضای اجتماعی (فضای مسلمانی) و فضای کالبدی (سیمای اسلامی) شهر تأکید شده است. مؤلفه‌های شهر اسلامی، شامل مسجد، خانه، بازار، محله و میدان می‌شود که این عناصر در ساختاری ترکیبی، فضای شهر اسلامی را ترسیم می‌کنند. از این ‌رو، ظاهراً در شرایط حاضر که نظریه‌های موجود شهری با تأکید افراطی بر تمایز کاربری، آن ‌گونه که برای ‌مثال در مکتب شیکاگو وجود دارد، با انتقاد جدی مواجه شده است، نظریه اسلامی شهر می‌تواند در حوزه نظری داعیه‌دار باشد.

رویکرد مسجدمحوری در تأسیس شبکه‌های اجتماعی اسلامی - رضائی‌تبار, رضا (فصلنامه تحقیقات کاربردی علوم انسانی اسلامی, 2017)
چکیده رویکرد مسجدمحوری برگرفته از الگوی محله‌محوری در تعاملات اجتماعی بوده و بر احیای هویت محله‌ای با مدیریت اسلامی و سنت نبوی در صدر اسلام تأکید می‌کند. در این مقاله از مفهوم شبکه‌سازی و شبکه‌های اجتماعی در دو فضای واقعی (با ارتباط فیزیکی) و مجازی (اطلاعاتی و ارتباطی) به منظور هم‌افزایی هم‌بستگی و سرمایه اجتماعی و انسانی ...

رویکردهای نظریه‌پردازی آیات تصمیم‌گیری در منابع مدیریت اسلامی - لطفی, امیرعلی; میرزا, عبدالهاشم (قرآن و علم, 2017)
تصمیم‌گیری، جوهره و قلب وظایف مدیریت و سازمان است؛ به ‌گونه‌ای که در دانش مدیریت به طور گسترده مورد بحث قرارگرفته و در مدیریت اسلامی نیز آثاری نگاشته شده است. با تحقیقات انجام شده در آثار انتشار یافته اعم از کتاب‌ها، مقاله‌ها و مجله‌های علمی، می‌توان آیات مورد استناد محققان در موضوع تصمیم‌گیری را جمع‌آوری و طبقه‌بندی کرد که در این پژوهش صورت گرفته است. هدف این پژوهش، تعیین «کمیت»، «کیفیت» و سطح تحلیل «استنادات قرآنی تصمیم‌گیری» در منابع مدیریت اسلامی است. این تحقیق با استفاده از نرم‌افزارهای نمایه مجلات و سامانه‌های جست‌وجوگر کتابخانه‌ای و با روش فرا تحلیل انجام شده است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که از نظر «کمیت» حجم زیادی از آیات در سی منبع به موضوع تصمیم‌گیری استناد شده و از نظر «موضوعی» با احتساب موارد تکراری، 104 عنوان در منابع مذکور از آیات استخراج شده که در این نوشتار به ده عنوان اصلی طبقه‌بندی گردیده است؛ اما از نظر سطح تحلیلی و تولید «نظریه قرآنی»، مباحث در سه سطح، تحلیل شده‌اند که اغلب آیات استنادی در سطح تأییدی و تطبیقی قرار دارند و در سطح نظریه‌پردازی تقریباً می‌توان گفت وارد بحث نشده‌اند. از نظر نگارنده، نظریه‌پردازی در این منابع با رویکرد قرآنی صورت نگرفته و غالباً مطالب استنادی در حد تأیید و تطبیق مطرح شده‌اند؛ بنابراین نظریه‌پردازی در حوزه تصمیم‌گیری از منظر قرآن انجام نشده است.

رهبری و سرمایه اجتماعی با رویکرد به رهبری امام خمینی(س) - عیوضی, محمدرحیم; فتحی, یوسف (پژوهشنامه متین, 2011)
امام خمینی هدف انقلاب و جمهوری اسلامی را تحقق احکام اسلام و قرآن می‌داند. از این رو حفظ نظام جمهوری اسلامی را اعظم فرایض ارزیابی می‌کند و مرحله تداوم انقلاب، یعنی جمهوری اسلامی را، سخت‌تر از مرحله انقلاب تلقی می‌کرد. مسأله اصلی مقاله، چگونگی حفظ نظام جمهوری اسلامی است. این مقاله سرمایه اجتماعی حاصل از رابطه امامت و امت را عنصر اساسی در حفظ و تداوم نظام می‌داند. تعاملات اجتماعی همگرایانه، مشارکت و اعتماد اجتماعی از مؤلفه‌های اصلی سرمایه هستند و اعتماد اجتماعی قلب سرمایه اجتماعی می‌باشد. این مقاله با بررسی ویژگی‌ها و الگوی رهبری امام خمینی به این نتیجه می‌رسد که رهبری ایشان در ایجاد آنها نقش اساسی داشت. زعامت و رهبری ایشان پایه وحدت، همگرایی، مشارکت و اعتماد اجتماعی بود و به‌طور مداوم عاملیت همگرایی و پویایی را بازی می‌کرد.

رهیافت بومی‌سازی دانش سیاست با تاکید بر آراء و اندیشه‌‌های امام خمینی(ره) - طباطبایی, فاطمه; حقیر مددی, جواد; سبزی, داود (فصلنامه علمی پژوهش های انقلاب اسلامی, 2014)
قرائت ویژهای که حضرت امام خمینی(ره) از سیاست داشتند می‌تواند مبنایی بنیادی برای تدوین دانش سیاست بومی‌یا در تعبیر دقیقتر سیاست دینی باشد. گذشتن از تنگنظری‌‌های مرسوم در مورد سیاست به همراه نگاهی انتقادی به مفاهیم برآمده از غرب و لزوم باز اندیشی در این مفاهیم و افزودن منابع معرفتی و روششناسی جدید جلوهای خاص به منظومه فکری امام خمینی(ره) در مورد دانش سیاست بخشیده است.این پژوهش در می‌یابد که توجه به مفاهیم، ساختار و روش شناسی اندیشه امام خمینی(ره) در حوزه مسائل سیاست می‌تواند ما را به دانشی سیاسی که منطبق بر ارزش‌های اسلامی ‌و انقلابی باشد و به انسان به مثابه آفرید‌‌های دارای کرامت ذاتی برابر رهنمون شود. روش بهکار گرفته در این پژوهش تحلیلی است.

زمینه‌‌های جامعه‌شناختی تکوین گفتمان‌‌های عدالت اجتماعی در ایران: مطالعه موردی دولت‌‌های پس از انقلاب اسلامی - زائر کعبه, رحیم; قریشی, فردین; علیزاده اقدم, محمدباقر (جامعه‌شناسی سیاسی جهان اسلام, 2017)
گفتمان‌ها در خلأ شکل‌نمی‌گیرند؛ پیدایش آنها تحت تأثیر زمینه‌‌های اجتماعی خاصی است. این پژوهش درپی کشف زمینه‌‌های مؤثر بر شکل‌گیری گفتمان‌‌های عدالت در ایران دوره جمهوری اسلامی، این پرسش را مطرح‌می‌سازد که «زمینه‌‌های جامعه‌شناختی مؤثر بر تکوین گفتمان‌‌های عدالت اجتماعی در دولت‌‌های پس از انقلاب اسلامی در بعد داخلی و خارجی کدام‌اند؟»؛ در جهت‌ یافتن پاسخ این پرسش، هریک از گفتمان‌‌های موضوع بحث با استفاده از روش تکوینی- تاریخی و به‌صورت مطالعه موردی تحلیل‌شده و شباهت‌ها و تفاوت‌های آنها مقایسه‌شده‌است. حاصل کار، ارائه نوعی مفهوم‌سازی جدید، شفاف‌سازی نحوه تحول گفتمان‌‌های مورد بحث، تعیین نسبت عوامل داخلی و خارجی مؤثر بر موضوع و درنهایت تأیید گزاره ناظر بر توقیت و بی‌قراری گفتمان‌ها با تکیه بر شواهد و داده‌های تاریخی و تجربی است.

سازوکارهای تحقق مدیریت تحول سیاسی در حوزة علمیه - میرمدرس, سید موسی (فصلنامه علمی پژوهشی علوم سیاسی, 2015)
مدیریت تحول سیاسی در حوزه علمیه فرایندی است که تحول در این حوزه را بر پایه آینده‌نگاری وآینده‌پژوهی هدایت می‌کند. این مقوله از سنخ مدیریت استراتژیک و مبتنی بر تفکر و برنامه‌ریزی استراتژیک است که با اقتباس از ایده «مدیریت تحول در حوزه علمیه» که حضرت آیت‌الله خامنه‌ای در آذرماه 1386 مطرح فرمود، مورد عنایت قرار گرفته و سازوکار تحقق مدیریت تحول سیاسی در حوزه علمیه را مطمح نظر قرار داده است و با تکیه بر اصول و معیارهای برنامه‌ریزی استراتژیک به تبیین آن همت گماشته از‌این‌رو، مقاله حاضر تصویری از نقشة جامع این مسیر را ترسیم کرده است. همچنین درادامه به نقدِ بررسی الگوهای مدیریتی قابل انطباق با مدیریت تحول سیاسی در حوزه علمیه اهتمام شده و الگوی مطلوب در این خصوص بیان شده است.

سرمایه انسانی، فقر و نابرابری های درآمدی در اسلام و کشورهای اسلامی - بختیاری, صادق; میسمی, حسین (اقتصاد اسلامی, 2011)

سنتزپژوهی تبیین مدیریت اسلامی از دیدگاه نهج‌البلاغه با تأکید بر مدیریت شایسته‌سالار - حاج حسینی, رقیه; شجاعی, احمد; عبدالرحیمی, علیرضا (فصلنامه پژوهشنامه نهج البلاغه, 2020)
امروزه طرح مباحث دانش مدیریت در محیط‌های علمی و آکادمیک، چالش‌های خاص خودش را دارد؛ برای مثال تبیین مفهوم شایسته‌سالاری در حوزه انتخاب مدیر سازمان و نیل به موفقیت سازمان، محل طرح بحث‌ها و دیدگاه‌های مختلفی گشته است. هدف این پژوهش، ارائه یک فراترکیب از مصادیق و مضامین اصلی مدیریت اسلامی از دیدگاه نهجالبلاغه با تحلیل نظام شایسته‌سالاری آن بر اساس مطالعات صورت گرفته است. بر همین مبنا، مطالعه حاضر به لحاظ هدف از نوع کاربردی و رویکرد پژوهش کیفی می‌باشد. جامعه آماری پژوهش شامل تحقیقات انجام شده در حوزۀ مدیریت اسلامی از دیدگاه نهج‌البلاغه است که مجموعاً190 مقاله انتخاب شده و موردبررسی قرار گرفت و با توجه به ملاکهای پژوهش، تعداد 21 مقاله به‌صورت هدفمند گزینش گردیده و مورد تحلیل واقع شد. توجه عمیق به مبانی و تئوری‌های مدیریت غربی و آموزه‌های نهج‌البلاغه به‌عنوان نقطه قوت و چگونگی انطباق مدل‌های موفق مدیریت غربی با معیارهای نهج‌البلاغه و فراتر از آن دلایل عدم تحقق مدیریت شایسته‌سالار علوی در جامعه و فقدان ارائه پیشنهادهای علمی و عینی به‌عنوان نقاط چالش‌برانگیز، ازجمله مهم‌ترین نقاط ضعف این مقالات می‌باشد. یافتههای مقاله نشان می‌دهد مدیریت اسلامی علوی از حیث ملاک‌های بینشی12مصداق و به لحاظ ملاک‌های منشی24و از لحاظ کنشی 22مصداق را در خود جای داده است که حاکی از سازواری برخی از ملاک‌ها با مبانی مدیریت غربی و ناسازوارگی برخی دیگر از این ملاک‌ها می‌باشد.

سنجش تأثیر منزلت کارکنان بر عزت‌نفس آنها با نقش میانجی جلب احترام دیگران (مورد مطالعه: بانک مهر اقتصاد ) - صالح نژاد, سید عبدالله; درویش, حسن (فصلنامه توسعه مدیریت منابع انسانی و پشتیبانی, 2019)
این پژوهش، به منظور شناسایی ابعاد تشکیل دهنده منزلت و تأثیر آن بر عزت نفس در بین کارکنان بانک مهر اقتصاد انجام شد. این پژوهش از منظر هدف، کاربردی است و از روش آمیخته بهره میبرد. پس از مرور منابع و مآخذ مربوط به موضوع و گرفتن نظر خبرگان، با فن دلفی، مدل منزلت کارکنان تدوین شد. ابعاد تشکیل‌دهنده «منزلت کارکنان» شامل بعد «شخصی، شغلی، سازمانی و اجتماعی» است. سپس پرسشنامه محقق ساختة مورد تایید خبرگان، به صورت الکترونیکی در سامانه نظرسنجی بانک بین 1726 نفر از کارکنان بانک مهر اقتصاد با استفاده از نمونه‌گیری خوشه ای توزیع شد. تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار Smart-pls و معادلات ساختاری به شیوه حداقل مربعات جزئی انجام شد. بر اساس نتایج به دست آمده، با توجه به ضرایب استاندارد وزنی، به ترتیب بُعد شخصی با 62%، سپس بُعد اجتماعی با 21% و در نهایت بُعد شغلی با 16% بر منزلت کارکنان بانک مهر اقتصاد تاثیرگذار هستند. اثرگذاری بُعد سازمانی بر منزلت در نمونه مورد بررسی معنادار نبود. همچنین میزان اثر مستقیم منزلت بر عزت نفس کارکنان745/0 و اثر غیر مستقیم آن بر عزت نفس از طریق متغیر میانجی «جلب احترام»،139/0 به دست آمد. بر مبنای نتایج پژوهش، مدیران بانک مهر اقتصاد برای افزایش سطح منزلت و عزت نفس کارکنان خود، باید تمرکز بیشتری بر تقویت برند سازمانی و غنی‌سازی شغلی داشته باشند.

سنجش رابطه دینداری اسلامی و اعتماد سازمانی مطالعه موردی: کتابداران دانشگاه‌های دولتی استان‌های آذربایجان‌شرقی و غربی - صادقی نیا, احمد; حریری, نجلا; باب الحوائجی, فهیمه (نظام ها و خدمات اطلاعاتی, 2016)
هدف: این پژوهش با هدف تعیین رابطه دینداری اسلامی و اعتماد سازمانی در بین کتابداران کتابخانه‌های دانشگاه‌های دولتی استان آذربایجانشرقی و آذربایجانغربی انجام شد. روش‌شناسی: پژوهش به روش پیمایشی تحلیلی انجام شده و جامعه آماری آن شامل کلیه کتابداران شاغل در کتابخانههای دانشگاه‌های دولتی استان آذربایجان‌شرقی و آذربایجان‌غربی به تعداد 181 نفر است که 160 نفر از کتابداران به پرسشنامه ها پاسخ داده‌اند. پرسشنامههای مورد استفاده در پژوهش، پرسشنامه دینداری آذربایجانی (1382) و پرسشنامه اعتماد سازمانی الونن و همکاران (2008) است. یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان داد که دینداری اسلامی با اعتماد سازمانی دارای رابطه مستقیم، مثبت و قوی است ؛ به عبارت دیگر هر چقدر دینداری فرد بالاتر باشد اعتماد سازمانی او نیز افزایش مییابد. نتیجهگیری: با توجه به یافته های پژوهش مبنی بر رابطه معنی دار دینداری و اعتماد سازمانی، استفاده از این پتانسیل قوی یعنی دین برای افزایش اعتماد، عاملی است که باید مورد توجه موسسات و سازمان ها قرار گیرد.

سنجش نقش معنویت سازمانی مبتنی بر ارزشهای اسلامی در ارتقای رفتار شهروندی سازمانی در صنعت تجهیزات پزشکی با روش دیمتل - ساده, احسان; امینی سابق, زین العابدین; نوبری, علیرضا (پژوهش‌های اعتقادی کلامی)
ﻣﻌﻨﻮﯾﺖ در ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﺎ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺴﺘﺮ ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ ﺑﺮاي رﺷﺪ ﻫﻤﻪ ﺟﺎﻧﺒﻪ ﻓﺮدي و ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ ایجاد نماید. معنویت مبتنی بر ارزشهای اسلامی را می توان به برخورداری افراد درون سازمان از اعتقاد و گرایش به خداوند متعال، پیامبر اکرم (ص)، ائمه اطهار (ع) و احکام و ارزشهای اسلامی و التزام عملی آنها به تکالیف دینی تعبیر کرد. یکی از آثار مورد انتظار از وجود معنویت مبتنی بر ارزشهای اسلامی در سازمان رفتار شهروندی سازمانی کارکنان است که آن عبارت است از مجموعه از فعالیتهایی که برای دیگران و سازمان مفید است اما ماوراء وظایف اصلی فرد بوده و فرد این رفتار را بدون چشم داشت انجام می دهد. هدف این پژوهش بررسی نقش و معنویت سازمانی مبتنی بر ارزشهای اسلامی در ارتقای رفتار شهروندی سازمانی در شرکتهای تولیدی با تمرکز بر صنعت تجهیزات پزشکی است. در این تحقیق تعداد 4 شاخص برای معنویت سازمانی مبتنی بر ارزشهای اسلامی وتعداد 7 شاخص برای رفتار شهروندی سازمانی با مطالعه ادبیات موضوع شناسایی گردید. برای بررسی روابط درونی بین شاخصهای تحقیق از نظر خبرگان و روش دیمتل استفاده گردید. نتایج این تحقیق بر نقش بی بدیل دینداری و معنویت فردی به عنوان یک عامل علی که دارای بیشترین درجه تأثیر گذاری بر سایر شاخصها و همچنین بیشترین درجه اهمیت می باشد تأکید می نماید. همچنین نتایج بر اهمیت و ضرورت توسعه و ارتقای شاخصهایی چون مثبت اندیشی، هم سویی با ارزشها، امانتداری، کار با معنا و احساس همبستگی در سازمانها صحه گذاری نمود.

سنجش نیازهای پژوهشی در گستره مناسبات آموزه مهدویت و مطالعات مدیریت - عرفان, امیرمحسن; کارگر, رحیم (مشرق موعود, 2020)
نیازسنجی پژوهشی به فرایند شناسایی نیازهای پژوهشی بالقوه و تعیین اولویتها اشاره میکند. در این پژوهه خواهیم کوشید با هدف ارتقای کیفی مهدویتپژوهی و تعمیق رویکرد بینارشتهای در این زمینه، مهمترین نیازهای «مهدویتپژوهی» با رویکرد «مدیریت» را ارائه کنیم. آن‌چه شایان توجه می‌باشد این است که این نوشتار «تعیین جهتگیری مناسب در عرصۀ مهندسی فرهنگ انتظار»،‌ «کشف فرصتها و تهدیدات»،‌ «فرصتجویی هوشمندانه» و «درک بهتر از راهبردهای رقیب» را از مهمترین کارکردهای مهدویتپژوهی با رویکرد مدیریت می‌داند. نتایج حاصل از تحلیل و ترکیب داده‌های جمع‌آوری شده نشان می‌دهد که ساحتهای قابل تأمل در پیوند میان مهدویتپژوهی و مدیریت را باید در «مدیریت مسائل عمومی»، «مدیریت رفتارسازمانی»، «مدیریت راهبردی و «آیندهپژوهی» پیگیری کرد. باید اذعان داشت که فاصله میان وضع موجود و مطلوب در مهدویتپژوهی با رویکرد مدیریت فراوان است و مسائل فراوانی در ساحتهای گوناگون هنری در پیوند با آموزه مهدویت ظرفیت برای تحقیق و پژوهش را دارد. در این جستار به بیش از صد و شصت مسئله قابل تأمل در مهدویتپژوهی با رویکرد مدیریت اشاره شده است.

سیاستِ دوستی در گفتمان علوی - اکوانی, حمداله (فصلنامه پژوهشنامه نهج البلاغه, 2015)
«سیاستِ دوستی» در گفتمان علوی چکیده: یکی از بحث های مهم در اندیشه سیاسی جوهر و ذات سیاست است. از این منظر در تاریخ اندیشه سیاسی به سیاست به مثابه ژانوسی دوچهره نگریسته شده است: ذات سیاست در یک نگاه، نه حکمرانی بلکه به معنای «دشمنی» و«هم ستیزی» بوده ودر خط سیر دیگری، به امر سیاسی به مثابه کنشی مبتنی بر «دوستی» نگریسته شده است. در اندیشه سیاسی اسلام می توان رویکردی را تبارشناسی کرد که کانون آن «سیاستِ دوستی» و نفی «هم ستیزی» است. در این مقاله استدلال می شود که ذات سیاست در اندیشه امام علی(ع) مبتنی بر «دوستی» است و دوستی از نظر امام علی(ع) لازمه هر کنش سیاسی است. کنش های چون عدالت، قانون گرایی، مدارا، ارتباط رودررو و... با مردم ارکان این نوع از سیاست هستند. امام علی(ع) در صورت بندی عناصرگفتمان علوی، همزمان مرزهای این گفتمان را با گفتمان مبتنی بر آنتاگونیسم ترسیم می کنند. کلید واژه ها: سیاستِ دوستی، اندیشه سیاسی اسلام، جامعه سالم،گفتمان علوی.

سیر تطور مدیریت جهادی در نهادهای انقلاب اسلامی (مطالعه موردی جهاد سازندگی) - قائدعلی, حمیدرضا; سلیمی, غلامرضا (فصلنامه مدیریت و پژوهش های دفاعی, 2021)
مفهوم «مدیریت جهادی» مولود نهاد جهاد سازندگی در اولین سال پیروزی انقلاب اسلامی است که در سیر تطور جهاد سازندگی با فراز و نشیب‌هایی همراه بود و این تجربیات برای بازسازی «مدیریت جهادی» در زمان حال قابل بهره‌برداری است. از این‌رو هدف این تحقیق بررسی سیر تطور مدیریت جهادی در جهاد سازندگی است؛ برای این منظور از روش تحلیل محتوا استفاده شد. نمونه این تحقیق 57 مقاله از میان مقالات چاپ‌شده در همایش‌های ملی مدیریت و فرهنگ جهادی است که توسط وزارت جهاد کشاورزی در سال‌های 1386، 1387 و 1388 برگزار شده که حداقل یکی از نویسندگان مقالات از کارکنان جهاد سازندگی بوده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد جهاد سازندگی در سیر تطور خود پنج دوره عمر را تجربه کرده است. شروع هر یک از دوره‌ها به‌ترتیب عبارت است از: تشکیل جهاد سازندگی (1358)، شروع جنگ تحمیلی (1359)، وزارتخانه‌شدن جهاد سازندگی (1362)، پایان جنگ تحمیلی (1367) و ادغام در وزارت کشاورزی (1379). مدیریت و فرهنگ جهادی در دوره اول متولد شد و رشد یافت و در دوره دوم تقویت شد و در دوره سوم به بلوغ کامل رسید؛ اما با پایان‌یافتن جنگ و شروع دوره چهارم، مدیریت جهادی افول کرد و در دوره پنجم همزمان با ادغام جهاد سازندگی در وزارت کشاورزی استحاله شد.

شاخص‌های تمدّن اسلامی بر اساس آموزه‌های قرآن کریم - سعیدی روشن, محمدباقر (آموزه های قرآنی, 2014)
مبنای اصلی منظومۀ فکری اسلام در ادارۀ جامعه بر خلاف دیگر مکتب‌ها، نه صرف آسایش بلکه «سعادت» و «کمال» است. در نگاه قرآنی، یکی از شاخص‌های جامعۀ آرمانی، فرزانگی مردم آن در بُعد معرفت و حکمت و برخورداری از درکی عمیق و همه‌جانبه از همۀ حقایق هستی است؛ همچنان که داشتن فلسفۀ زندگی و ایمان به یک تکیه‌گاه اعتقادی معیاری دیگر در ساخت تمدن توحیدی و جامعۀ مطلوب اسلامی و تمایزبخش تمدن اسلامی از تمدن‌های غیر اسلامی است. سومین شاخص در تمدن اسلامی، بسط فضیلت‌های والای انسانی و ارزش‌های اخلاقی است و سر انجام آنکه برتری جامعۀ اسلامی در مظاهر مادی و برخورداری از اقتدار اقتصادی، صنعتی و دفاعی، از دیگر معیارهای تمدن در نگاه اسلامی ملاحظه می‌شود. نکتۀ اساسی در تحلیل و ارزیابی این شاخص‌ها آن است که سهم و وزن اصلی در این میان به حوزۀ نرم‌افزار تعلق داشته و عناصر ذاتی یک جامعۀ مطلوب، پیشرفته و پویندۀ مسیر سعادت، بعد مغزافزار آن است و نه بعد سخت‌افزار آن. بدین‌روی در تأسیس تمدن نوین اسلامی که هدف نظام اسلامی و مورد تأکید رهبر فرزانۀ انقلاب است، آنچه در خور اهمیت اساسی است نگرشی استوار و متوازن و الهام‌یافته از اسلام و منابع اصیل اسلامی از سوی برنامه‌ریزان کلان کشور و ترسیم‌کنندگان نقشۀ این راه است.

شاخص‌های چشم‌انداز دانشگاه اسلامی از منظر قرآن و حدیث - مروتی, سهراب; فتاحی, امین; فریدونی ولاشجردی, اکرم (پژوهشنامه معارف قرآنی, 2013)
تعیین چشم‌انداز و طرّاحی افق‌های روشن برای رشد و تعالی، نخستین و پایه‌ای‌ترین گام در جهت تدوین معماری مطلوب هر سازمان و نهاد است. به رغم تلاش‌های فراوان در عرصة دستیابی به جایگاه مطلوب دانشگاه در کشور اسلامی ما و نیز بحث اسلامی‌سازی این نهاد مقدّس، هنوز به نحو مطلوب به ترسیم چشم‌انداز این نهاد بر مبنای آموزه‌های اسلامی پرداخته نشده است. لذا در مقالة حاضر تلاش شده تا با مروری بر سرفصل‌های مفهوم‌شناسی چشم‌انداز و دانشگاه اسلامی،‌ ویژگی‌های بارز دانشگاه اسلامی و شاخص‌های چشم‌انداز دانشگاه اسلامی به تبیین این موضوع پرداخته شود و با تحلیل و بررسی آیات قرآن کریم و همچنین روایات اهل بیت علیهم‌السّلام و استنباط از این آموزه‌ها، چشم‌انداز و سیمای شایستة این نهاد ترسیم شود. پژوهش حاضر، دانشگاه اسلامی را نهادی با پنج مشخّصة ذاتی یا مؤلّفة بنیادین هویّت علمی، جهت‌گیری دینی، توانمندی پژوهشی، کارآمدی برای جامعه و رضایت محوری معرّفی می‌کند و با طرّاحی چشم‌انداز مطلوب آن که این چشم‌انداز متشکّل از شاخص‌های دانایی، توانایی، نیکویی و زیبایی است، به الگوسازی و ترسیم پیکر و چارچوب اسلامی‌اش پرداخته است.

شاخص های نظام سیاسی مطلوب از دیدگاه امام خمینی(ره) و آیت الله خامنه ای - جاویدی, رقیه; بهروزی لک, غلامرضا (سیاست متعالیه, 2016)
موضوع مقاله‌ی حاضر، شناسایی شاخصهای نظام سیاسی مطلوب از دیدگاه امام خمینی(ره) و آیتالله خامنهای است که با روش توصیفی- تحلیلی بررسی شده است. نظام سیاسی در نظر رهبران انقلاب اسلامی، همانند یک سه‌ضلعی: «حاکم و رهبر»، «مسئولان و کارگزاران» و «مردم» ترسیم شده است. از دید آنان، نظام سیاسیای مطلوب است که اولاً از نوع ولایت فقیهی باشد؛ ثانیاً سه ضلع آن، یعنی: حاکم، کارگزاران و مردم از حیث برخورداری از معیارهای اسلامی، هم‌چون: اصل‌بودن ایمان و تقوا، شاخصهای متعالی و برجسته‌ای داشته باشند. به‌نظر ایشان، در نظام سیاسی مطلوب، شاخصهای لازم برای حاکم و رهبر عبارت است از: فقاهت، تقوا، عدالت، درایت و مدیریت. رهبران انقلاب اسلامی شاخصهای لازم برای مسئولان و کارگزاران را: داشتن تقوا، ایمان و تزکیه‌ی نفس، صبر و استقامت، خودباوری و اعتماد به نفس، خدمتگزار واقعی مردم‌بودن، سادهزیستی، انتقادپذیری، مبارزه با فساد، پاسخگو بودن، حفظ وحدت، فقرزدایی و رعایت عدالت اجتماعی می‌دانند و برای مردم دارابودن شاخص‌هایی هم‌چون: آگاهی و بصیرت، مشارکت و حضور در صحنهها و انتخابات، نظارت و همگانی و اتحاد را برمیشمرند.