شاخصه‌ها‌ی انسان دانشگاهی متعهد (استاد دانشگاه) ازمنظر تربیت اسلامی - پورکریمی, جواد; برهمن, مریم (فصلنامه پژوهش در مسائل تعلیم و تربیت اسلامی, 2019)
این پژوهش با هدف تبیین شاخصه‌ها‌ی انسان دانشگاهی متعهد (استاد دانشگاه) ازمنظر تربیت اسلامی انجام شده است. بدین‌منظور، چهار محور اساسی ماهیت، آفرینش، هدف از زندگی و طبیعت انسان در شکل‌گیری نظام‌ها‌ی مختلف انسان‌شناسی از دیدگاه‌ها‌ی مختلف و خاصه اندیشه و تربیت اسلامی بررسی شده است. در تربیت اسلامی، به‌ازای شایستگی‌ها‌ و برتری‌ها‌ی انسانی، تعهداتی نیز بر ذمه وی خواهد بود. وفای به تعهدات، وظیفه و پاسخی در مقابل تفوق‌ها‌ی نامبرده است. در تربیت اسلامی، انسان متعهد باید علاوه‌بر دانستن تعهدات، نسبت به آنها با التزامی درونی، عامل باشد . مصادیق تعهد در شاخصه‌ها‌ی رابطه انسان با خدا، خود، خلق و خلقت جلوه‌گر می‌شود. ذیل هرکدام از روابط یادشده، مؤلفه‌ها‌یی برای انسان متعهد احصا شده است که نشان‌دهنده شاخصه‌ها‌ی انسان دانشگاهی ازمنظر تعلیم‌وتربیت اسلامی است. روش بررسی این مقاله توصیفی ـ تحلیلی است.

شاهنامه و علم مدیریت با تأکید بر هرم سلسله نیازهای مزلو - صمصامی, شیرین; پورخالقی چترودی, مهدخت (جستارهای نوین ادبی, 2015)
بررسی آثار ارزشمند حوزۀ ادبیات فارسی و پدید آوردن آثاری در ارتباط با ادب، سیاست، روان شناسی، فلسفه، و علوم نوپایی مانند مدیریت نشان دهندۀ این نکتۀ مهم است که ادبیات تنها به حوزۀ احساس و ذوق تعلق ندارد؛ بلکه میدانگاه وسیعی از تجربه های حسی مبتنی بر واقعیات عینی است. بیشتر نظریه پردازان علم مدیریت، در تعریف این واژه بر اصول سازماندهی، انگیزش، کنترل و برنامه ریزی تأکید کرده اند. در این جستار با بررسی اصول مدیریتی فردوسی در شاهنامه و تطبیق آن ها با هرم سلسله نیاز های مزلو- که یکی از مباحث مهم مدیریت علمی است - به این نتیجه رسیده ایم که فردوسی به میزان قابل توجهی با اصول مدیریتی آشنا بوده و کوشیده است امور را بر پایۀ این اصول و با توجه به نیازهای اساسی انسان سازمان دهی کند و بهترین تصمیم را متناسب با شرایط موجود به اجرا درآورد ، شایسته ترین افراد را به کار گیرد و با احاطۀ کامل بر اوضاع حاکم، این افراد را با توجه به نیازشان برانگیزد و با برنامه ریزی صحیح کنترل کند و آنان را در راستای اهداف کلی حکومت قرار دهد. دیدگاه های ممتاز و مدیریت برتر منش فردوسی، با توجه به ارتباط مستقیم و انکارناپذیر مدیریت و فرهنگ ملت ها می تواند الگویی قابل ملاحظه برای مدیران امروزی باشد.

شناسایی الگوی سیستمی شاخص‌های استعداد؛ مطالعه‌ای اقدام‌پژوهانه در یک سازمان فرهنگی - محمدصالحی, جواد; باقرزاده, محمدرضا; رجایی, سیدموسی (مجله علمی, 2019)
پیچیدگی و تلاطم محیط فرهنگی جامعه چرخش رویکرد سازمان‌های فرهنگی را از سیستم‏های کارکردگرا به نظام‌های فرهنگی «مسئله‌محور» به ضرورتی اجتناب‌ناپذیر تبدیل کرده است. این مهم نیازمند تغییر رویکرد از طرح‏ریزی به یادگیری است. از آنجا که اساسی‏ترین پایة یادگیری سازمانی توجه به سرمایة انسانی است، نیاز به استعدادها کاملاً احساس می‏شود. مدیریت استعداد در این پژوهش نوعی مدیریت منابع انسانی یکپارچه با رویکردی متمرکز بر استعدادهاست؛ افراد با عملکرد بالا، که ارزش خاصی برای سازمان دارند و استعداد یا همان برترین‏ها تعریف می‏شوند. اما موضوع اصلی نحوة شناسایی این افراد است؛ که هدف این تحقیق شناسایی آن‌ها در یک سازمان فرهنگی بود. تحقیق حاضر با روش کیفی اقدام‏پژوهی طی بازة زمانی دو سال در یک سازمان‌ فرهنگی صورت گرفت و شاخص‌ها و ابعاد مربوطه استخراج و در قالب اجزای سیستم دسته‌بندی شد. سپس با استفاده از تکنیک تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) اولویت‌بندی و وزن‌دهی انجام شد. بر این اساس برای شناسایی استعدادها در سازمان فرهنگی 17 شاخص در 3 محور ورودی و فرایند و خروجی در ابعاد شخصیتی، نگرشی، قابلیت‏های فردی، قابلیت‏های میان‌فردی، و عملکردی تعیین و در 4 طبقة شغلی کارشناس، مدیر عملیاتی، مدیر میانی، و مدیر عالی وزن‌دهی و رتبه‌بندی شد.

شناسایی ذهنیت افراد نسبت به نفوذ دشمن با استفاده از روش کیو - فیض, داود; شرفی, وحید; آقایی, هادی; محمدیاری, زهره (مجله سیاست دفاعی, 2016)
این روزها در ادبیات و بیانات مقام معظم رهبری عناوینی چون "پروژه‎ی نفوذ" به وفور قابل مشاهده و پیگیری است و بارها به این پروژه‎ی خطرناک دشمن اشاره داشتند و فرمودند: مذاکره‎ی آمریکا با جمهوری اسلامی ایران یعنی نفوذ؛ تعریفی که آنها برای مذاکره دارند این است و آنها می‎خواهند راه را برای تحمیل باز کنند. پروژه‎ی نفوذ، حمله‎ی همه‎جانبه، سازماندهی‎شده و یک اقدام برنامه‎ریزی‎شده، سازمان‎یافته و بسیار هنرمندانه، فتنه‎آمیز و خلط کلمه‎ی حق با کلمه‎ی باطل و تبدیل نقاط قوت به ضعف است، در طراحی نفوذ، دشمن به‎صورت دوست جلوه می‎کند و حقیقت را به شکل باطل و باطل را در لباس حق نشان می‎دهد، و از نقاطی که مردم قدرت تحلیل ندارند، ضربه می‎زند. هدف اصلی تحقیق حاضر شناسایی ذهنیت افراد نسبت به پروژه‎ی نفوذ دشمن به داخل کشور می‌باشد. چارچوب فلسفی این پژوهش از نوع پارادایم تفسیری- اثبات‎گرایی است و از لحاظ جهت‎گیری در دسته‎ی پژوهش‎های کاربردی قرارمی‎گیرد. شناسایی ذهنیت این پژوهش را به پارادایم تفسیری نزدیک می‎کند و به سبب به‎کارگیری روش تحلیل عاملی اکتشافی، به پارادایم اثبات‎گرایی نزدیک می‎شود که از راهبرد همبستگی استفاده می‎کند. بدین ترتیب، شیوه‎ی انجام این پژوهش از نوع ترکیبی است. در مراحل گردآوری نظرات از روش کیفی استفاده می‎کند و در مرحله‎ی کشف ذهنیت‎ها از رویکرد کمی بهره می‎برد. جامعه‎ی آماری شامل فرماندهان ارشد یکی از مراکز نظامی به تعداد 10 نفر از فرماندهان با تجربه و آشنا با موضوع تحقیق می‎باشند. نتایج به‎دست آمده حاکی از آن است که این افراد نسبت به موضوع نفوذ دشمن دارای سه الگوی ذهنی می‎باشند که عبارتند از نفوذ فرهنگی، نفوذ اقتصادی و نفوذ سیاسی- امنیتی.

شناسایی عوامل تعیین کننده در آسیبشناسی پژوهشهایانجام شده در حوزه مدیریت اسلامی و ارائه راهکارهای لازمجهت رفع آسیبها با استفاده از رویکرد AHP-QFDامیر - اعظمی, امیر; عابدی جعفری, حسن; سلامی, هادی (چشم انداز مدیریت دولتی, 2013)
چکیده هدف از این پژوهش، آسیب شناسی پژوهشهای انجام شده در حوزه مدیریت اسلامی، ارایه یک طبقه بندی جامع از انواع عوامل و شاخصها و در نهایت ارایه راهکارهای لازم و کاربردی در راستای رفع این آسیبها است. روش انجام پژوهش در قالب روشهای پژوهش کاربردی و توصیفی از شاخه پیمایشی است. در ابتدای امر از مطالعات کتابخانهای جهت جمعآوری مبانی نظری پژوهش و در ادامه از ابزارهای مصاحبه و پرسشنامه مقایسات زوجی جهت شناسایی و اولویت بندی آسیبها و راهکارهای پژوهشها در حوزه مدیریت اسلامی استفاده شده است. برای تحلیل داده های به دست آمده از نمونه ها، روش فرآیند تحلیل سلسله مراتبی و روش گسترش عملکرد کیفی مورد استفاده قرار گرفته است. محاسبات مربوط به ماتریسهای مقایسات زوجی به کمک نرم افزار Super Decision انجام شده است. نتایج این پژوهش نشان میدهد که آسیبهای ساختاری به عنوان اثربخشترین و مهمترین آسیبها است. آسیبهای سیاست گذاری، روش شناختی، فرهنگی، انسانی و انگیزشی به ترتیب در اولویتهای بعد جای میگیرند. قرار گردن آسیبهای حاصل از موارد انگیزشی در اولویت آخر نشان از آن دارد که با وجود کاستیها و محدودیتهای فراوان در انجام یک کار پژوهشی، این مسایل انگیزشی است که همچنان انجام پژوهشهای جدید در حوزه مدیریت اسلامی را به صورت پویا نگه داشته است.

شناسایی عوامل سازمانی مؤثر بر توانمندسازی معلمان از منظر اسلام - دیالمه, نیکو; رحمانی, نیره (علوم تربیتی از دیدگاه اسلام, 2013)
مقاله حاضر با هدف شناسایی عوامل سازمانی مؤثر بر توانمندسازی معلمان از دیدگاه اسلام و دانش روز مدیریت صورت گرفته است. در این راستا ضمن بررسی پیشینه نظری مرتبط با عوامل مؤثر بر توانمندسازی معلمان از دیدگاه صاحب‏نظران علوم تربیتی، سعی شده است مقایسه تطبیقی این عوامل در دو دیدگاه به عمل آید. روش تحقیق در این پژوهش از نوع توصیفی ـ تحلیلی و جامعه‌ آماری شامل آیات قرآن کریم و کتب معتبر روایی و آثار متخصصان هر دو حوزه علوم تربیتی و معارف اسلامی است. یافته‌ها و نتایج پژوهش حاکی از آن است که بیان روشن اهداف، دسترسی به منابع و اطلاعات، ساختار سازمانی، غنی‏ سازی شغل، و ارزیابی عملکرد از جمله عوامل سازمانی مؤثر بر توانمندسازی معلمان در علوم تربیتی هستند؛ در حالی‏ که در اسلام علاوه بر عوامل فوق که مبانی آن با غرب متفاوت است، رعایت ضابطه ‏مندی در تقسیم وظایف، توجه به انگیزه بالا در انجام مسؤلیت‏ ها و تقسیم کار براساس تعهد و تخصص افراد نیز، در زمره عوامل سازمانی به شمار می ‏آیند.

شناسایی عوامل مؤثر بر شایستگی های مدیران ایرانی اسلامی در سازمان های دولتی - دهقانی سلطانی, مهدی; آل طه, حمیدرضا; قهری شیرین آبادی, الهه; طاهری, هادی (بهبود مدیریت, 2015)
این پژوهش با هدف دست یابی به الگوی شایستگی مدیران در سازمان های دولتی انجام شده است. جامعه آماری در این پژوهش، مدیران فعال در سازمان های دولتی کشور بوده و حجم نمونه نیز 158 نفر تعیین شده است که برای به دست آوردن آن از روش نمونه‌گیری تصادفی ساده و فرمول به دست آوردن حجم جامعه محدود استفاده شده است. ابزار گرد‌آوری اطلاعات در این پژوهش پرسش‌نامه محقق-ساخته بوده که برای روایی آن از روایی سازه و برای پایایی آن از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شده است. همچنین، در این مطالعه، برای گردآوری اطلاعات، روش کتابخانه‌ای و میدانی، به‌کار گرفته شده است. پژوهش حاضر، بر اساس هدف کاربردی و بر اساس چگونگی به-دست آوردن داده‌های مورد نیاز، از نوع پژوهش‌های توصیفی و همبستگی است. برای تجزیه و تحلیل داده‌های پرسش‌نامه، در بخش آمار استنباطی از تحلیل عاملی تاییدی، مدل معادلات ساختاری و نرم‌افزار لیزرل، استفاده شده است. نتایج، نشان می‌دهند که شایستگی‌های مدیران در سازمان‌های دولتی کشور شامل ارتباطات سازنده، خدمت‌گزاری، مهارت مدیریت استرس، مردمی بودن، مهارت مدیریتی، اسلامی و دینی بودن، مهارت حل اثربخش مساله و شایستگی‌های هوشی است که از میان این عوامل، مردمی بودن، بیشترین میزان اهمیت را در طراحی الگو از دیدگاه مدیران داشته است.

شناسایی عوامل موثر بر توسعه اخلاق حرفه ای کارکنان امور بین المل شرکت ملی نفت ایران بر اساس روش تحلیل محتوا - بهاورنیا, وحیده; پورصادق, ناصر; ذوالفقاری زعفرانی3, رشید (پژوهش اجتماعی, 2019)
این پژوهش با هدف، اکتشافی- توصیفی و براساس نتیجه کاربردی- توسعه ای بوده و با ابزار پرسشنامه محقق ساخته و تحلیل محتوا به انجام رسیده است. در ابتدا به روش تحلیل محتوا از دیدگاه صاحب نظران، عوامل مؤثر در توسعه اخلاق حرفه ای شناسایی گردید. جامعه آماری شامل کارکنان امور بین الملل شرکت ملی نفت ایران که در مجموع 220 نفر و با استفاده از جدول مورگان، 136 نفر با روش نمونهگیری هدفمند انتخاب شدند. برای حصول اطمینان از روایی پرسشنامه، از روش روایی اعتبار محتوا 4(CVR) استفاده شد که روایی اعتبار پرسشنامه، 0.75 محاسبه گردید وضریب پایایی (اعتماد) با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ بالاتر از 70% محاسبه گردید. یافتههای پژوهش نشان داد؛ عوامل فرهنگی، پایه ای، ارزشی، سازمانی، مدیریتی در توسعه اخلاق حرفه ای تأثیرگذار بوده و عوامل مدیریتی بیشترین تأثیرگذاری را در توسعه اخلاق حرفهای دارد. بنابراین با در نظر گرفتن شاخص‌های تأثیرگذار در عوامل شناسایی شده و ارائه مدلی در این خصوص، میتوان در سازمان مورد مطالعه اخلاق حرفه ای را توسعه بخشید.

شناسایی عوامل و مولفه های موثر بر همسویی اهداف فردی کارکنان و سازمان در نهج البلاغه - فروزنده دهکردی, لطف الله; علی احمدی, علیرضا; سرلک, محمد علی; مولودیان, هادی (فصلنامه پژوهشنامه نهج البلاغه, 2015)
یکی از منازعاتی که از گذشته تا کنون بین سازمان و کارکنان وجود داشته ، چگونگی تلفیق و همسویی بین اهداف فردی کارکنان و سازمان است. زیرا در صورت عدم همسویی ، سازمان در تحقق اهدافش با مشکل مواجه شده و اثربخشی آن به حداقل می رسد. هدف از انجام این تحقیق، شناسایی عوامل و مولفه های موثر بر همسویی اهداف فردی و سازمانی با محوریت نهج البلاغه است که در ابتدا با استفاده از مطالعات کتابخانه ای و مصاحبه های اکتشافی استخراج، و سپس با مراجعه به نهج البلاغه ، به شیوه ای توصیفی تشریح گردید. بدین منظور، مولفه های تاثیرگذار در غالب پرسشنامه دلفی در اختیار 25 نفر از اساتید حوزه و دانشگاه در رشته مدیریت قرار گرفت که با تکرار آن در چهار دور، از میان 19مولفه شناسایی شده، 14 مولفه که تاثیر زیادی برهمسویی اهداف فردی و سازمانی داشتند مشخص و تشریح و برمبنای مدل سه شاخگی در غالب سه عامل ساختاری، رفتاری و محیطی به عنوان متغیرهای مستقل و عامل ارزشی به عنوان متغیر تعدیلگر تفکیک گردید. این تحقیق اهمیت مراجعه به منابع دینی و اسلامی در حل مسائل سازمانی و مدیریتی را نشان می دهد.

شناسایی مولفه‌های‌ مدیران ‌انقلابی در سازمان از‌ دیدگاه‌ مقام ‌معظم‌ رهبری (مدظله‌العالی) - فخرایی, میلاد; احمدی, کیومرث; احمدی, علی اکبر; زندی, فرزاد (مدیریت فرهنگی, 2020)
هدفپژوهش: مدیریت اسلامی بر مبنای ارزش‌‌های الهی اسلام، زمینه‌های نگاه ارزش‌ بنیان براساس آموزه‌های اسلامی و در نهایت انقلابی را فراهم خواهد آورد. رهبری دینی توانست با ارائه گفتمان جدید اسلامی و با ارائه راهکارها، نظام سلطه جهانی را دچار چالش اساسی کند. در عصر حاضر، امام خامنه‌ای به عنوان ولی امر مسلمین در راس حکومت اسلامی قرار دارد و در واقع تبیین‌ کننده فلسفه اسلامی هستند و به خوبی نیازهای زمان را می‌شناسند؛ بنابراین بهترین راهنما در مباحث کلی نظام و در بخش‌‌های مختلف، رهنمودهای ایشان است که موجب ترسیم آینده مطلوب در بین مدیران در سازمان شود. روش پژوهش: این پژوهش از نظر راهبرد کیفی و با توجه به این‌که هدف پژوهش شناسایی و کشف مولفه‌‌ها و مضامین مدیریت تراز انقلاب و مدیران انقلابی در سازمان از دیدگاه مقام ‌معظم ‌رهبری است، هدف این پژوهش اکتشافی و از روش تحلیل مضمون استفاده شده است. یافته‌ها: در ابتدا شناسه‌‌های مدنظر از بیانات و سخنرانی‌های معظم‌له استخراج و در نهایت با مطالعه عمیق نظری و مصاحبه با خبرگان، مفهوم مدیران انقلابی به عنوان مضمون فراگیر و شش مضمون سازمان دهنده با عناوین امید، اخلاق‌ خدا محورانه، جدیت و قاطعیت، بصیرت و آگاهی، پاسخگویی و نشاط و روحیه بخشی و در مجموع بیست و سه مضمون پایه احصا شده است. نتیجه‌گیری: توجه دادن به آرمان‌‌ها می‌تواند به آفرینش افق‌‌های روشن بیانجامد؛ به همین سبب هنر خلق اندیشه و عمل انقلابی در مدیران را می‌‌توان مهم‌‌ترین ویژگی دانست. مدیریت انقلابی الگویی است که قابلیت‌های لازم برای تحقق اهداف و آرمان‌های انقلاب اسلامی را دارا بوده و واجد توانایی، ارزش‌ها و ویژگی‌هایی برای مدیران است که از یک نظام مدیریت کارآمد اسلامی انتظار داریم.

شناسایی مهمترین مؤلفه‌ها و شاخص‌های خلاقیت و نوآوری دفاعی در ارتش ج.ا.ایران با الهام از منابع دینی و رهنمودهای مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) - اردلان, امید; الوانی, سیدمهدی; شریفان, محمداسماعیل (راهبرد دفاعی, 2018)
نوآوری دفاعی مجموعه‌ای از مفاهیم فناورانه، رهنامه‌ای و عملیاتی است که سعی در افزایش اثربخشی نظامی دارد و دربرگیرنده توانمندی‌ها و فعالیت‌های پایه‌ای یک سازمان است. ارتباط میان این ‌توانمندی‌ها و ‌برنامه‌های نظامی به‌منظور مقابله با چالش‌های جدید و تنظیم و تعدیل مأموریت‌های سازمان براساس توانمندی‌های جدید است. با توجه به این موضوع، هدف این تحقیق، شناسایی مهم‌ترین مؤلفه‌ها و شاخص‌های خلاقیت و نوآوری دفاعی در ارتش ج.ا.ایران با الهام از منابع دینی و رهنمودهای مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) می‌باشد. ﻣﺎﻫﻴﺖ ﺗﺤﻘﻴﻖ از ﻧﻮع اﻛﺘﺸﺎﻓﻲ و ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی دﺳﺘﺎورد ﺗﺤﻘﻴﻖ، ﻛﺎرﺑﺮدی اﺳﺖ. ﺟﺎﻣﻌه آﻣﺎری ﺗﺤﻘﻴﻖ، در گام نخست، استفاده از منابع دینی و اﺳﻨﺎد و ﻣﺪارک ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﺳﺨﻨﺮاﻧﻲهای مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) و در گام دوم، تعداد 112 نفر از فرماندهان و خبرگان ارتش ج.ا.ایران می‌باشند. همچنین حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران 86 نفر محاسبه گردید. در اﻳﻦ ﺗﺤﻘﻴﻖ ﺑﺮای گردآوری اﻃﻼﻋﺎت از ابزارهای اﺳﻨﺎد و ﻣﺪارک و ﭘﺮسشنامه اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺮدﻳﺪه و از روشﻫﺎی ﻛﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪای و ﻣﻴﺪاﻧﻲ، دادهﻫﺎی ﻣﻮردﻧﻴﺎز ﮔﺮدآوری ﺷﺪه‌اﻧﺪ. با بررسی منابع دینی و تعداد 109 سخنرانی مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی)، از طریق روش تحلیل محتوا 64 شاخص و 10 مؤلفه استخراج شد. ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﺤﻘﻴﻖ ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ ﻛﻪ مهم‌ترین مؤلفه‌های خلاقیت و نوآوری دفاعی در ارﺗﺶ درﺑﺮﮔﻴﺮﻧﺪه جرئت علمی، روحیه نظامی‌گری و تفکر بسیجی، مدیریت دانش، مدیریت نوآوری، مدیریت نخبگان، سازمان یادگیرنده، تحقیق و توسعه، تولید علم، تعبد و دین باوری، توکل و اعتماد به خدا می‌باشد.

ضرورت کاربست عرفان اسلامی در مدیریت انقلاب اسلامی - اسدی گرمارودی, اسدالله; شیخ الاسلامی, علی; منصوری لاریجانی, اسمعیل (پژوهشنامه انقلاب اسلامی, 2021)
هدف: یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار در پیدایش و بقای انقلاب اسلامی در کشور ایران، مدیریت عرفان اسلامی بر مشی امام ‌خمینی(ره) است. عرفان اسلامی در این مشی فی‌نفسه در همه ابعاد وجودی بشر، اعم از مادی و معنوی، فردی و اجتماعی، مکتبی یکپارچه عملی بشمار رفته و بیشتر خود را در بحث مدیریت اجتماع و نظام متجلی می‌سازد، به‌گونه‌ای که می‌توان گفت تأثیر مثبت و منفی آن به نسبت قرب و بعد این مشی مدیریتی بر ساحت‌های انقلاب همچون فرهنگ، اقتصاد، سیاست و غیره ملاحظه می‌شود.این پژوهش با هدف تبیین ضرورت تأثیرپذیری انقلاب اسلامی از مدیریت عرفان اسلامی صورت می گیردروش پژوهش: به‌کار گرفته شده مبتنی بر نظرات جمعی از صاحب نظران مرتبط در دو قلمرو عرفان اسلامی و مدیریت، است. بدین‌جهت در مرحله اول ضمن مطالعات کتابخانه‌ای و ساخت گزاره‌های مدیریتی از مجموعه احوال و مقامات در عرفان اسلامی و سپس تهیه پرسشنامه مرتبط با آن اهتمام شد و در نهایت این ضرورت مطابق سنجه پارسونز بررسی شدیافته‌ها: که با کفایت شایستگی نیل به اثربخشی در عمل مواجهه شد و در چهار بُعد اثربخشی: انطباق، کسب هدف، یگانگی و حفظ الگوها مورد تأیید صاحب نظران مرتبط قرار گرفت.نتیجه‌گیری: این پژوهش بهداشت و تقویت و ارتقاء نظام مدیریت انقلاب اسلامی را با بهره جویی از عرفان اسلامی ضروری دانسته و در پیش گیری از انحراف مدیران در سطوح مختلف انقلاب تاثیر گزار معرفی می نماید و نیز می‌تواند عامل و انگیزه مشوقی در پژوهش‌گری افزون‌تر این حوزه نسبتاً مغفول باشد.

بررسی راهبردهای فرماندهی شهید امیر سپهبد علی صیاد شیرازی در دوران دفاع مقدس - هاشمی شیخ‌شبانی, سیده‌عظیمه; کشاورز شکری, عباس (فصلنامه علمی مطالعات دفاع مقدس, 2020)
یکی از زوایای مهم و کمتر توجه‌شدۀ تاریخ‌نگاری جنگ تحمیلی رژیم بعثی عراق علیه ایران، بررسی نقش فرماندهان در مدیریت و تصمیم‌گیری‌های راهبردی است که نقش مهمی در سرنوشت جنگ تحمیلی داشت. شهید امیر سپهبد علی صیاد شیرازی یکی از مؤثرترین فرماندهان دوران دفاع مقدس بود که با تدبیر هوشمندانه و دقیق خود در فرماندهی، اهداف رژیم بعثی عراق را که از پشتیبانی کشورهای مختلف نیز بهره‌مند بودند، با ناکامی و شکست مواجه کرد. علاوه‌بر این، شیوه‌های مدیریتی و فرماندهی وی نیز به‌عنوان یک الگوی موفق در سطوح مختلف فرماندهی و مدیریتی برای فرماندهان و مدیران قابل‌استفاده و قابل‌انتقال به نسل‌های آینده است. از این‌رو، هدف از این پژوهش، بررسی راهبردهای فرماندهی شهید صیاد شیرازی بوده و این پرسش مطرح شده که ایشان در زمان فرماندهی‌شان، از چه راهبردهایی استفاده نموده‌اند. روش به‌کار گرفته‌شده در این پژوهش، روش کیفی بررسی مکتوبات و نوشته‌های دردسترس دربارۀ شهید صیاد شیرازی است. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که شهید صیاد شیرازی به‌واسطۀ طراحی و برنامه‌ریزی دقیق عملیات‌ها، کنترل و سازمان‌دهی امور جبهه، تخصص و نبوغ نظامی و فرماندهی خود باعث موفقیت‌های چشمگیری در دوران پرافتخار دفاع مقدس شد.

واکاوی پاسخگویی از منظر مقام معظم رهبری ) - عنایتی, لطفعلی; لنگری, علی (امنیت ملی, 2019)
این مقاله با هدف شناخت و تبیین مفهوم پاسخگویی در بیانات مقام معظم رهبری «مدظله‌العالی» تدوین شده است. در واقع یافتههای این پژوهش باید به این سؤال اساسی جواب دهد که: مفهوم و مؤلفههای اصلی «پاسخگویی» از منظر معظمله چیست؟ مفهوم پاسخگویی مانند اغلب مفاهیم، حوزه عام و خاص دارد که در این نوشتار به حوزه عام پرداخته شده است. این پژوهش در پی آن است که با استفاده از روش «تحلیل محتوی» بیانات معظمله را در زمینه پاسخگویی بررسی نماید. تمرکز محقق در این تحقیق روی واژه‌های «پاسخگویی» و «جواب دادن» بوده تا از این طریق گزاره‌ها و مؤلفه‌های مورد نظر با دقت بیشتری احصاء گردد. پاسخگویی مجموعه‌ای از روابط اجتماعی است که بر اساس آن شخص برای تأمین خواستهها، اقناعِ دیگران، توضیح و توجیه رفتار خود نسبت به سایرین، احساس تعهد می‌کند. نتایج حاصله از تحقیق بیانگر این است که با نهادینه شدنِ پرسشگری و پاسخگویی در سطح جامعه به شکلی منطبق با مبانی اعتقادی، شناخت و شفافیت، اعتماد و عدالت، امنیت، ثبات و در نهایت سعادت و کمال انسانی در نظام اسلامی حاصل خواهد شد و همچنین الزامات نهادینه شدن پاسخگویی در سطح جامعه عواملی همچون داشتن تعهد و تخصص و انجام وظیفه بر مبنای قانون و تکلیف است.

واکاوی تأثیر محورهای عملیات روانی خارج از کشور بر پیامدهای اقتصادی در دیدگاه رهبر انقلاب اسلامی - سهرابی, روح اله; میرزائی, وحید; میداندار باسمنجی, فهیمه (پژوهشنامه انقلاب اسلامی, 2014)
در این تحقیق بر مبنای سخنان مقام معظم رهبری، محورهای عملیات روانی در حوزه ی اقتصادی شناسایی شده است. محورهای عمده ی عملیات روانی خارج از کشور به دو دسته محورهای درونی و بیرونی تقسیم‌بندی می‌شود که محورهای درونی (شامل مفسدین اقتصادی، نحوه ی تصمیم‌گیری و عملکرد غلط مدیران) و محورهای بیرونی (شامل دروغ، شایعه و تحریم) می‌باشد که این عوامل موجب اثرگذاشتن بر پیامدهای منفی اقتصادی (گرانی و عدم ثبات کالا، خدشه وارد کردن به امنیت روح و روان جامعه، ایجاد تفرقه و اختلاف در جامعه، القاء و تلقین اینکه مدیران نظام در اداره اقتصاد کشور ناتوانند) می‌گردد. در مقاله ی حاضر با استفاده از مرور ادبیات و مطالعات کتابخانه‌ای، تعاریف محورهای درونی و بیرونی عملیات روانی ارائه شده و در مرحله ی بعدی با استفاده از تحقیقات میدانی، نظرسنجی از فعالان اقتصادی شهر همدان (توزیع کنندگان عمده خواربار و طلافروشان) به اثرات محورهای عملیات روانی بر اقتصاد کشور پرداخته شده‌است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد، محورهای درونی و بیرونی عملیات روانی بر پیامدهای منفی اقتصادی اثر دارند. همچنین محورهای درونی تأثیر بیشتری نسبت به محورهای بیرونی در عملیات روانی دارند؛ لذا جهت مقابله با عملیات روانی خارج از کشور باید به شناخت و بصیرت بیشتری در این خصوص پرداخته و در داخل نظام با هرگونه بهانه‌ای که از جانب خارج از کشور بخواهند از آن جو منفی روانی در فضای اقتصادی ایجاد کنند مقابله نمود.

واکاوی مؤلفه‌های معنویت و ارزیابی آن در سازمان - خاتمی فیروزآبادی, سیّد محمد علی; دستافر, علی (مدیریت کسب و کار, 2014)
نیروی انسانی گران‌بهاترین منبع سازمان برای شکوفاسازی استعدادها و دستیابی مستمر به عملکرد عالی محسوب می‌شود. کارفرمایان پیشرو در مواجهه با فشارهای محیط رقابتی جدید می‌کوشند تا حدامکان استعدادهای نیروی انسانی خود را به‌طور کامل شکوفا سازند. به عقیده کریشناکمر و چریستافر اگر مدیران برای درک نگرش‌های معنوی و تشویق آن در یک سازمان تلاش کنند، معنویت، فکر مثبتی برای سازمان‌ها است. به‌دلیل اهمیت موضوع معنویت در سازمان این پژوهش به‌دنبال واکاوی مؤلفه‌های معنویت و ارزیابی آن در سازمان است؛ در این راستا ابتدا مطالعات کتابخانه‌ای گسترده‌ای برای شناسایی مؤلفه‌های معنویت در محیط‌های کاری از طریق بررسی بعضی متون دینی و روایات به‌ویژه کتاب «نهج‌البلاغه» و همچنین بررسی مؤلفه‌های معنویت در محیط کار از متون غربی و بومی‌کردن آن صورت گرفت که درنهایت به چهارده مؤلفه در سه سطح فردی، گروهی و سازمانی منجر شد. مؤلفه‌ها برای تعیین روایی در اختیار خبرگان قرار گرفت و بر مبنای آن و با توجه به اصلاحات انجام‌شده، پرسشنامه اصلی (به‌صورت پرسشنامه بسته با طیف لیکرت) توسط محقق تهیه شد. پرسشنامه نهایی برای استخراج داده‌ها توسط کارشناسان دو سازمان به‌صورت موردی تکمیل‌ شد؛ بنابراین نتایج تنها در این دو سازمان قابل‌تعمیم است. مؤلفه‌های تدوین‌شده برای معنویت عبارت‌اند از: اخلاص در کار، احساس معنی در کار، خدمت به مردم، آرامش روانی در کار، احساس تعهد در کار، عزت‌نفس، وجدان کاری، انطباق رفتارها با اعتقادات، مشورت و مشارکت با همکاران، احترام به همکاران، همکاری و کمک به همنوع، همسویی بین ارزش‌های فردی و سازمانی، همسویی بین اهداف فردی و سازمانی و توجه سازمان به نیازهای سطوح عالی کارکنان.

واکاوی مدل« نرمش حداکثری و شدت حداقلی در رهبری امام علی علیه السلام» - شفیعی, عباس; امیری, علینقی (فصلنامه علمی پژوهشی پژوهش‌های نهج البلاغه, 2020)
در این مقاله با هدف واکاوی مدل « نرمش حداکثری و شدت حداقلی در رهبری امام علی علیه السلام، آموزه‌های اسلامی بویژه گزاره‌های علوی بررسی گردیده و در روشی اجتهادی تحلیل انجام گردیده است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که رهبری در رویکرد علوی با رهبری غیراسلامی با توجه به مبانی آنها متفاوت است. با مطالعه آموزه‌های علوی، دو دسته از گزاره‌ها مشاهده شده که دسته‌ای بر مؤلفه نرمش و رفق مطلق و دسته دیگر بر اختلاط نرمش با مؤلفه شدت عمل تاکید می‌ورزند و پس از جمع روایی نتیجه حاصله حکایت از این دارد که مدل «نرمش حداکثری و شدت حداقلی» می‌تواند از تحلیل گزاره‌های دسته اول و دوم اصطیاد گردد که این مدل دارای دو مؤلفه نرمش و شدت عمل است که بالطبع مؤلفه‌های این مدل در پیوستاری اقتضایی دارای شدت وضعف خواهد بود.

واکاوی مفهوم سرمایۀ روان‌شناختی در پرتو نهج‌البلاغه (تطابق، تمایز و رهنمودها) - زاهد بابلان, عادل; سیدکلان, سیدمحمد; احمدی, حسن (فصلنامه پژوهشنامه نهج البلاغه, 2017)
به لحاظ اهمیت سرمایۀ روانشناختی در زندگی فردی و سازمانی انسانها، با بهرهگیری از گنجینۀ گهربار نهجالبلاغه و کلام حضرت علی(ع)، با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی به واکاوی نظریۀ سرمایۀ‌ روان‌شناختی و ابعاد آن (خودکارآمدی، امید، خوشبینی، تابآوری)، پرداخته شد که حاصل آن، استنباط از نهجالبلاغه به لحاظ تطابق و تفاوت مفهومی مؤلفهها بوده است که درنهایت به ارائۀ رهنمودهای نظری در خصوص این نظریه منجر شده است. یافتهها بر این مبنا نهاده شد که مؤلفههای سرمایۀ روانشناختی علاوه بر برخی تطابقها، به لحاظ مفهومی در بیشتر موارد تمایز اساسی دارد؛ به‌طوری‌که بیشتر تمایزات به لحاظ فلسفۀ زیستی و فکری مسلمانان با کشورهای غیرمسلمانها بوده است که بر مبنای کلام امیرمؤمنان علی(ع) این نظریه پس از واکاوی با اضافه شدن مؤلفۀ معنویت به نظریۀ فوق، تحت مدلی به رهنمودهای عملی منجر شد که در پژوهشهای قبلی بدان پرداخته نشده بود.

واکاوی نوع نگاه به نهاد مسجد در سیاست‌های فرهنگی جمهوری اسلامی ایران - عبدالملکی, حسین; نادری, احمد; سلیمانی سامانی, مجید (راهبرد اجتماعی فرهنگی, 2014)
این مقاله در پی آن است تا با رویکردی توصیفی ـ تحلیلی و با بهره‏گیری از روش مطالعات اسنادی و روش تحلیل سند، به واکاوی نوع نگاه به نهاد مسجد در چارچوب سیاست‌های فرهنگی جمهوری اسلامی ایران بپردازد. ابتدا به مداقه در مفهوم سیاست فرهنگی و بررسی پیوستار چهار مرحله‌ای آن پرداخته ‌شده و سپس به تبیین دو مرحله آغازین پیوستار چهار مرحله‌ای سیاست فرهنگی جمهوری اسلامی در حیطه مسجد (نظریه فرهنگی و سیاست‏گذاری فرهنگی) مبتنی بر اسناد؛ قانون اساسی، اصول سیاست فرهنگی و سند چشم‏انداز بیست‌ساله، اندیشه‌های امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری به‌مثابه «نظریه فرهنگی» و برنامه‌های پنج‌ساله اول تا پنجم توسعه به‌منزله بعد «سیاست‏گذاری فرهنگی» می‏پردازد تا از این طریق، نوع نگاه، اهمیت و جایگاه مسجد در چارچوب سیاست فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در ابعاد مختلف تبیین گردد.

ویژگی های مدیریت شهر مطلوب در آرمان شهر اسلامی - نوایی, علی اکبر (پژوهش های اجتماعی اسلامی, 2017)
امید به پیروزی نهایی حق و غلبه نیکی ها بر پلیدی ها و حاکمیت بهروزی و نی فرجامی برای بشریت و برقراری ارزش های انسانی و تشکیل مدینه ی فاضله ی دینی یا آرمان شهر اسلامی، از مهم ترین امیدها، ایده ها و آرمان های بلند بشری است. این امید در همه¬ی ادیان الهی تجلی یافته و از جمله مشترکات مهم ادیان الهی محسوب می گردد. این مهم، با مقوله ی مدیریت مطلوب و بایسته، پیوندی ذاتی و ساختاری دارد. یعنی در فضای مدیریت عالی و مطلوب است که امیدواری اجتماعی و حاکمیت اندیشه های متعالی روی خواهد نمود و در این صورت است که آرامش اجتماعی، رشد اجتماعی و ارزش مداری و حق محوری، در درون واقعیت های اجتماعی نهادینه خواهد گردید. مدیریت اسلامی، مدیریت ناظر به اندیشه های پویایی است، و دارای عنصر اثربخشی می باشد و این نوع از مدیریت، به واقع موجی از امواج کلی و قدسی امامت اسلامی است و در طول آن قرار دارد. ساختار این مدیریت، ذوب شدگی در حق، از هر مداری تقواپیشگی، دوری از منفعت طلبی ها و شخص محوری هاست، که با این وصف، رکنی مهم از ارکان تحول بخش توسعه ی جامعه ی دینی و الهی است و در ساختمان فلسفه ی سیاسی اسلام از جایگاهی والا و ممتاز برخوردار است، زیرا فلسفه ی سیاسی اسلام، فلسفه ی پویایی و بهکرد امور اجتماعی و نهاد حکومت و قدرت و کلیه ی ساختارها و واحدهای اجتماعی و در راستای ارزش های بنیادین اسلام است. مدیریت شهری، به واقع، مجری سیاست های کلی و بلندی است که ملهم از روح تعالی اسلامی است، که ذاتاً دارای ویژگی هایی متعالی و بلند و ارزشمند است. عمل گرا و زهدمدار است و از همین رهگذر است که مکانیسم پویایی جامعه ی اسلامی، در سایه ی مدیریت اسلامی شهری عملی گردد. بدین روی این مهم را که ارزش والایی دارد و رهگشاست، مورد بررسی و نگاهی عمیق قرار می دهیم.

ویژگی‌های شخصیّتی مدیر از منظر قرآن و نهج‌البلاغه - خلعتبری, حسام الدین; صدارت, فریبا (سراج منیر, 2014)
چکیده مدیریّت اسلامی مبتنی برجهان‌بینی دینی و از الزامات جامعة اسلامی است. بنابراین، باید به دنبال شناخت ویژگی‌هایی بود که با خلقت و فطرت انسانی همساز و متقارن باشد. بی‌شک چنین معیارهایی را باید در قرآن و نهج‌البلاغه و کلام معصومین، علیهم‌السّلام، جستجو کرد. در این راستا، در مقالة حاضر، به تعریف مدیر و مدیریّت پرداخته شده است و معلوم شده که آن مفهوم ذهنی که از مجموع رفتار مدیران درک می‌کنیم، مدیریّت نام دارد و مدیر کسی است که می‌تواند فعّالیّت‌های افراد را برای رسیدن به هدف یا اهداف معیّنی هماهنگ و به صورت شایسته‌ای سازمان دهد. در ادامه به شناخت ویژگیهای شخصیّتی مدیر، از جمله ایمان، تقوا و ... پرداخته و تلاش شده است که دیدگاه قرآن و نهج‌البلاغه دراین زمینه، مورد توجّه قرار گیرد. همچنین از نقطه ‌نظر مفسّران عالی‌مقام و صاحب‌نظران نیز استفاده شده است.

کارآمدی نظام سیاسی مبتنی بر نظریۀ ولایت فقیه و ابزارهای آن - کلانتری, ابراهیم (فصلنامه سیاست, 2014)
مسئلة کارآمدی نظام‌های سیاسی، از مسائل بسیار مهم در علم سیاست است. به دلیل نقش ویژه‌ای که کارآمدی در اقتدار و ثبات سیاسی حکومت‌ها دارد، این مسئله در دنیای جدید از دغدغه‌های اصلی حاکمان و سیاست‌مداران جهان به شمار می‌آید. «کارآمدی نظام سیاسی مبتنی بر نظریة ولایت فقیه و ابزارهای آن» موضوع اصلی این نوشتار است که نگارنده سعی کرده است با مروری بر تعریف و نظریه‌های رایج در این حوزه، در روشی جدید پس از تحلیل مؤلفه‌ها و عناصر اصلی کارآمدیِ یک نظام سیاسی، تعریف جدیدی از کارآمدی ارائه دهد و سپس حضور عینی و همه‌جانبة همین مؤلفه‌ها و عناصر را در نظام سیاسی مبتنی بر نظریة ولایت به اثبات برساند. در این مقاله نشان داده می‌شود نظام سیاسی اسلام، هم از زاویة ابتنا بر اصول و باورها، هم از زاویة ساختار و سازوکارهای حاکمیتی و هم از زاویة اقدام و عمل، می‌تواند در جایگاهی کارآمدتر از سایر نظام های سیاسی رایج دنیا قرار گیرد.

کاربست دیپلماسی عمومی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در چهارچوب اصول و ارزش های انقلاب اسلامی - یزدانی, عنایت الله; نژاد زندیه, رویا (پژوهشنامه انقلاب اسلامی, 2013)
امروزه دیپلماسی عمومی به عنوان یکی از مؤلفه‌های قدرت نرم، نقش اساسی در شــکلدهی و جهتدهی به سیاست خارجی دارد. این نوع از دیپلماسی به واسطه ی آن که مخاطب خود را مردم قرار می‌دهد و شکل دادن به افکار عمومی را مد نظر دارد، اخیرا مورد توجه دولت‌ها قرار گرفته است و دولت‌ها در تلاش هستند با تأثیر و نفوذ بر افکار عمومی نظر آنان را به سیاست‌ها و جهت گیری‌ها و اقدامات خود جلب کنند و از این طریق منافع ملی خود را تأمین کنند. اهمیت این مسئله موجب شده است جمهوری اسلامی ایران که دارای ماهیتی فرهنگی، اسلامی و انقلابی است بهرهگیری از این ابزار را در دستور کار خود قرار دهد. مقاله حاضر تلاش دارد به تبیین مبانی دیپلماسی عمومی در جمهوری اسلامی ایران در چهارچوب اصول و ارزشهای انقلاب اسلامی بپردازد. مفروض مقاله این است که دیپلماسی عمومی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران پیوند نزدیکی با اصول و ارزش‌های انقلاب اسلامی دارد و ایران اسلامی تلاش کرده با اتخاذ سیاست‌ها و بهره گیری از نهادها و ابزارهای مرتبط اهداف و ارزش‌های انقلاب اسلامی را در میان افکار عمومی سایر ملل اشاعه و گسترش دهد.

کارکرد اسوه‌ای رسالت و امامت و نقش آن در سبک زندگی خانوادگی در مؤلفه مدیریت منزل - شریفی, عنایت‌الله; پیرهادی, علی; حسن‌زاده, صالح; فرح‌بخش, کیومرث (پژوهشنامه سبک زندگی, 2018)
«سبک زندگی» نمود باورها و دارای ابعاد وسیعی است که امروزه بسان ابزاری نرم در تغییر هنجارها عمل می‌کند، این پژوهش در صدد تحلیل رابطه و تأثیر کارکرد الگویی امامت و رسالت در سبک زندگی در مؤلفه مدیریت خانواده است که با تبیین سبک زندگی، مدیریت خانواده و توصیف کارکرد الگویی معصومین (علیهم السلام) در جهان‌بینی توحیدی، تصویری از رابطه و جایگاه راهنما در سبک زندگی با روش توصیفی تحلیلی به‌دست می‌دهد؛ که معصومین (علیهم السلام) به‌لحاظ کارکرد الگویی اسوه‌ای؛ منبع و منشأ سبک و نقش آنان «سبک‌سازی» است، این نقش متضمن فواید تربیتی الگو از جمله؛ شاکله‌مندی، بهره‌وری زمان، پیشگیری و... است. در نهایت تصویر مدل اسوه‌ای سبک زندگی معصومین (علیهم السلام) در مؤلفه مدیریت خانواده، نشان‌گر توجه به اصول مدیریت (برنامه‌ریزی، رهبری، سازماندهی، مشورت و کنترل) و اهتمام به سبک‌سازی با شاخصه «تعالی حداکثری» و «استقامت عملی» در سبک زندگی مؤمنانه است که با ترجیح پاداش اخروی به لذت دنیوی، مسئولیت‌پذیری به سهل‌انگاری، سخت‌کوشی به عافیت‌طلبی، ساده‌زیستی به تجمل و دیگرخواهی به خودخواهی و... نمود یافته است که این ترجیحات از عوامل موفقیت در مدیریت اسلامی است.

کارکرد سرمایه اجتماعی در سازمان‌های آینده با تأکید بر سازمان‌های داوطلبانه - عبدالملکی, هادی; غنی‌زاده, مسعود; زوارزاده, غلامعلی; عرب پشت‌کوهی, مهدی (راهبرد دفاعی, 2017)
این مقاله با هدف تبین ابعاد، سطوح و کارکرد سرمایه اجتماعی در سازمان‌های آینده تدوین شده و بر این مهم تأکید دارد که سازمان‌های آینده به‌ویژه سازمان‌های داوطلبانه و مردم‌نهاد، بیش از پیش به سرمایه اجتماعی و کارکردهای آن نیازمند هستند. این مطالعه به روش پیمایشی و با ابزار پرسشنامه، کارکردهای سرمایه اجتماعی را در سازمان آینده از دیدگاه خبرگان کلیدی (نمونه 60 نفری از خبرگان) بررسی و تحلیل نموده است. نتایج حاصل از مطالعه نشان می‌دهد مهم‌ترین عناصر سرمایه اجتماعی سازمان‌های آینده در سطح جامعه «کسب و ارتقای آگاهی مشترک، جلب اعتماد عمومی و اعضا، مشارکت و همکاری عمومی، ایمان به‌عنوان عنصر بنیادین و خاص سرمایه اجتماعی جامعه اسلامی» هستند. توسعه سرمایه اجتماعی در سازمان بسیج منجر به توسعه و تعمیق ویژگی‌های سازمان‌های آینده ازجمله تأکید بر ارزش‌های جمعی و مشترک، مشارکت و همکاری خودجوش، حفاظت و صیانت ارزشی، مسئولیت‌پذیری و تکلیف‌گرایی عمومی، ایمان قلبی و باور راسخ به هدف‌ها و آرمان‌ها، بهره‌گیری از قدرت هنجاری و معنوی، توسعه کار گروهی، همبستگی و انسجام سازمانی می‌شود.

کارکرد مفهوم مصلحت در جمهوری اسلامی ایران - علی حسینی, علی; کشاورز, حمیدرضا (پژوهشنامه انقلاب اسلامی, 2016)
یکی از نظریاتی که در تاریخ علم، ظهور کرده و مورد استفاده قرار گرفته است، برنامه‌ی پژوهشی ایمره لاکاتوش است. لاکاتوش معتقد است هر نظریه یک برنامه پژوهشی است که از دو قسمت هسته سخت و کمربند محافظ تشکیل می‌شود. هسته سخت، اساس هر اندیشه و نظریه است. برای حفاظت از هسته‌ی سخت و مصون نگه داشتن آن از تغییر و تحول، کمربندهای محافظی وجود دارد که به نوعی تکمیل کننده‌ی هسته‌ی اصلی نظریه می‌باشد.لاکاتوش میزان پیشرو یا پسرو بودن یک برنامه‌ی پژوهشی را به میزان توانمندی و قابل قبول بودن فرضیه‌های کمکی می‌داند. مقاله حاضر اندیشه جمهوری اسلامی ایران را به عنوان یک برنامه پژوهشی در نظر گرفته است و سعی دارد به این سوال پاسخ گوید که، متناسب با اندیشه ایمره لاکاتوش، هسته سخت و کمربند محافظ در اندیشه جمهوری اسلامی چیست؟ این پژوهش با در نظر گرفتن دین اسلام به عنوان هسته‌ی سخت، در تلاش است با برداشتی نزدیک به کمربند محافظ از مفهوم مصلحت، به تبیین کارکرد آن در جمهوری اسلامی بپردازد و بر این نکته تأکید کند که، مفهوم مصلحت در جمهوری اسلامی همان کارکردی را داراست که از آن تحت عنوان کمربند محافظ در دیدگاه لاکاتوش یاد می‌شود. لذا بکارگیری مفهوم مصلحت از سوی حامیان هسته سخت، تلاشی است تا ضمن جلوگیری از رد و ابطال هسته سخت، امکان تحول و توسعه و تحول آن‌را فراهم کند. این مهم با استفاده از روش کتابخانه‌ای از طریق رجوع به اندیشه بنیانگذار انقلاب و رهبر کنونی جمهوری اسلامی، پی گرفته شده است.

کشف الگویِ زمینه‌مند رفتارهایِ نقشِ فرا آموزشی استادان دانشگاه اسلامی، بر پایه تجربه‌های حرفه‌ای آنان، از منظر نظریه نقش - هاشمیان, سید مجتبی; رحیم نیا, فریبرز; فراحی, محمدمهدی (فصلنامه علمی تربیت اسلامی, 2020)
نظر به ضرورت تدوین چارچوب ادراکی مشخصی از بایسته‌های رفتاری نقش استادان دانشگاهی در نظام آموزش عالی ایران، مطالعه حاضر بنا دارد در جهت توسعه الگویی زمینه‌مند از بایسته‌های نقش فرا آموزشی استادان دانشگاه اسلامی کوشش نماید. در این پژوهش، سازوکار مربوط به روش تحقیق پدیدار‌شناسی از این جهت که به فهم تجربه زیسته مشارکت‌کنندگان کمک می‌کند به کار گرفته شد. جامعه مورد مطالعه آن دسته از اعضای هیئت علمی دانشگاه فردوسی مشهد بودند که دارای حداقل مرتبه علمی دانشیاری و ده سال سابقه کاری بودند. روش نمونه‌گیری هدفمند با انجام مصاحبه نیمه ساختاریافته پی گرفته شد تا نهایتاً پس از اشباع داده‌ها و تکرار یافته‌ها، کفایت نمونه با تعداد 13 نمونه مسجل شد. نتایج تحلیل داده‌ها به روش تحلیل محتوای قراردادی نشان داد که الگوی رفتارهای نقش فرا آموزشی شامل 3 بعد و 10 مؤلفه می‌باشد و ابعاد احصا شده شامل نقش مرجعیت اخلاقی، نقش مشاوره مددکارانه و نقش توانمندسازی هستند. شایان ذکر است تأیید خوشه‌بندی الگو براساس تحلیل آماری به روش آزمون دو جمله‌ای صورت پذیرفت.

کنکاشی در باب شکل شهر سنتی از منظر اندیشه اسلامی - احمدی دیسفانی, یداله; علی‌آبادی, محمد (باغ نظر, 2012)
هدف مقاله جستاری در باب شکل شهر از منظر اندیشه اسلامی است. سؤال اصلی مقاله این است که چه مؤلفه‌های شکلی و غیر شکلی بر شهر سنتی حاکم است؟ روش کار به مانند روش اندیشمندان اسلامی در تحقیق است. از این رو استناد اصلی در تحقیق، قرآن و روایات و نظر اندیشمندان است که به عنوان معارف پایه و مقبولات در استدلال منطقی و استنتاج سود برده شده است. نتایج، بیانگر آنست که شهر سنتی دارای ارتباطی همهجانبه، زمینی و آسمانی است؛ یعنی زمین، سایه آسمان است. هدف از شهر سنتی، ایجاد بستر مناسب برای هدایت انسان به کمال یعنی همان بندگی است. در سایه بندگی، آرامش قلبی و امنیت برقرار میشود و بستر لازم برای ظهور عدالت به وجود میآید. شکل شهر سنتی به تبعیت از نظم طبیعت و به وجود آمدن نیازهای جدید دایم در حال تغییر و در عین گوناگونی دارای وحدت است. از سویی دیگر مسئولیتپذیری اجزا نسبت به هم باعث شده از طبیعت در شهر سنتی به اندازه و به جا استفاده شود. از آنجایی که هدف شهر سنتی انسان است و انسان دارای روح و جسم است؛ شهر سنتی نیز متناسب با انسان و نیازهای جسمانی و روحانی او شکل میگیرد و بنابراین قبل از برپایی شهر سنتی، بایستی انسان سنتی برپا شود. از این رو هدف در شهر سنتی برپایی کالبد شهر به تنهایی نیست.

گرایش اجتماعی در تفاسیر قرآن پیشران موثر در شکل‌گیری و شکوفایی تمدن نوین اسلامی - مولوی, محمد (آینده پژوهی ایران, 2017)
یکی از گرایش‌های جدید در تفسیر که در یک‌صدساله اخیر مورد توجه مفسران قرآن قرار گرفته، رویکرد اجتماعی به قرآن است. در این رویکرد، مفسر قرآن درصدد تلاش برای حل مشکلات اجتماعی، پاسخگویی به شبهات و نیازهای عصر جدید، توجه به جهت‌گیری‌های عصری درباره مسائل اجتماعی برای ساختن تمدنی مبتنی‌بر قرآن و آموزه‌های وحیانی است. این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی درصدد است تا نشان دهد که رویکرد اجتماعی به قرآن، از جهات گوناگونی بر شکل‌گیری و شکوفایی تمدن نوین اسلامی تأثیر زیادی دارد. برخی از مهم‌ترین این موارد عبارت‌اند از: هویت‌بخشی به جامعه اسلامی؛ عینی کردن ارزش‌ها و به‌صحنه آوردن تعالیم قرآن؛ تطابق دادن آموزه‌ها با ظرفیت اجتماعی در قلمرو حیات انسان‌ها؛ وحدت بخشیدن به امت اسلامی برای مقابله با دشمنان؛ تبیین سنت‌های الهی درباره حیات و زوال تمدن‌ها؛ معرفی نظام‌های سیاسی، اجتماعی و اخلاقی مبتنی‌بر آموزه‌های قرآنی؛ و توجه به تعلیم و تربیت نسلی نو مبتنی‌بر آموزه‌های قرآنی برای ساختن تمدنی نوین، مطابق با معارف حقیقی اسلام.

قاعدۀ مدیریتی رعایت تناسب مشاغل با توانمندی‌ها در رهنمودهای امام علی علیه‌السلام - لطفی, جواد; نقی‌زاده, حسن; رحیم‌نیا, فریبرز; اسدی اصل, علی (تحقیقات علوم قرآن و حدیث, 2017)
رهنمودهای علوی ذخیرۀ ارزشمندی در عرصۀ مدیریت نوین است که در این عصر با رویکرد مطالعات میان‌رشته‌ای مورد بررسی قرار می‌گیرد. البته این رهنمودها گاه در قالب یک سلسله قضایا یا قواعد کلی ارائه شده است که با توجه به آن، این پرسش مطرح است که روش‌شناسی یا شیوۀ کشف این قواعد چگونه است و با اصول موجود در مدیریت چگونه پیوند می‌خورد. بدین منظور باید به سراغ دلالت‌های روشنِ متن رفت که مبتنی بر اصول لفظی و اصول عقلایی است و از دانش مدیریت فقط برای تأیید بیشتر و ایضاح فزون‌تر قاعده یاری جست. با این روش، به عباراتی دست یافت که به عنوان قاعدة مدیریتی نمایان شوند. قاعدۀ ارائه شده در این مقاله برگرفته از این رهنمود امیر مؤمنان علیه‌السلام به مالک اشتر است: «وَ اجْعَلْ لِرَأْسِ کُلِّ أَمْرٍ مِنْ أُمُورِکَ رَأْساً مِنْهُمْ لَا یَقْهَرُهُ‏ کَبِیرُهَا وَ لَا یَتَشَتَّتُ عَلَیْهِ کَثِیرُهَا‏»؛ یعنی بر سر هریک از کارهایت مهترى از آنان بگمار که نه بزرگى کار او را ناتوان سازد و نه بسیارىِ آن وى را پریشان. این قاعده ناظر به مسئلة «ضرورت رعایت تناسب مشاغل با توانمندی‌ها» در دانش مدیریت است.

فرایند «اکتشاف» نظریه اخلاقی اسلام در موضوع «سکوت سازمانی» - منطقی, محسن; شریفی, احمدحسین (فصلنامه علمی پژوهشنامه اخلاق, 2018)
سکوت سازمانی از مباحث نوظهور در حوزه اخلاق و مدیریت رفتار سازمانی است. بیشتر نوشته‌های موجود، نادرستی اخلاقی آن را مفروغ‌عنه گرفته، درصدد تحلیل علل و عوامل آن برآمده‌اند. نوشتار حاضر ضمن نادرست دانستن آن پیش‌فرض و با الهام از «روش فرایندی اکتشاف نظریه اسلامی»، به دنبال اکتشاف حکم اخلاقی آن از نگاه ...

فرهنگ اسلامی و نقش آن در سیاست خارجی دولت اسلامی - میرعلی, محمدعلی; احمدی, محمدعلی (زبان و فرهنگ ملل, 2018)
در عصر حاضر فرهنگ از مهم‌ترین متغیرهای تأثیرگذار در سیاست خارجی کشورها در سطح روابط بین‌الملل می باشد؛ زیرا فرهنگ در درون خود دارای هنجارها، ارزش‌ها و باورهایی است که مبنای هویت یک جامعه را می سازد. بنابراین سیاست خارجی هر کشور در سطح بین‌الملل، نوعی عمل هویت‌یابی و هویت‌سازی است که از عرصۀ فرهنگی آن جامعه نشئت می‌گیرد. اسلام به‌عنوان دین توحیدی و جهانی، برای پیشبرد اهداف خود که همان گسترش اسلام در پهنه گیتی است، همواره در سیاست خارجی خود به عناصر فرهنگ توجه خاصی نموده‌است. لذا در این زمینه کارهای علمی نیز صورت گرفته‌اند اما این نوشتار با روش اسنادی به دنبال واکاوی تأثیر فرهنگ اسلامی بر سیاست خارجی دولت اسلامی است. یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهد که فرهنگ اسلامی به دلیل تفاوت با سایر فرهنگ‌ها در مبانی، ویژگی‌ها، اصول و کارکردها در نتیجه کارکرد متفاوتی در شبکه برون‌دادهای نظری و رفتاری سیاست خارجی خود بر جای خواهد گذاشت.

فرهنگ و تمدن ایرانی و جهانی شدن؛ فرصت‌ها و چالش‌ها - یوسفی‌جویباری, محمد; محمدی‌فر, نجات (مطالعات جامعه شناسی, 2011)
جهانی شدن فرآیندی است که در طی آن حوزههای مختلف فنی، سیاسی، فرهنگی و اقتصادی ملل مختلف با گسترش ارتباطات جنبه فراملی یافته و به موجب آن دولتهای ملی به نحو فزایندهای به یکدیگر مرتبط و وابسته میشود و همین وابستگی و ارتباط است که برای مفهوم حاکمیت ملی و دولت ملی مشکلاتی ایجاد میکند. این مفهوم تا اوایل دهه 1980 اعتبار علمی چندانی نداشت ولی از آن به بعد، کاربرد آن کاملاً جهانی شده است. پدیده جهانی شدن برای کشورها فرصتها و چالشهای فراوانی به همراه دارد؛ در این بین کشور ایران به دلیل ویژگیهای جغرافیایی و تاریخی خاص خودکه آن را به نوعی درچهار راه فرهنگی و تمدنی جهان قرار داده است همواره در طول تاریخ ارتباطات گستردهای با ملل مختلف جهان داشته است که عمدتاً این امر متاثر از موقعیت استراتژیک و سوقالجیشی ایران بوده است که همواره کشورهای غربی سعی داشتند از این موقعیت درجهت تحقق اهداف و منافع خاص خود بهرهبرداری کنند. این ارتباطات در یک قرن اخیر به خصوص از اواخر حکومت قاجار صورت جدیدی یافت که عمدتاً جنبه استعماری به خود گرفت این روند با فراز و نشیبهای متعددی در دوران حکومت پهلوی نیز ادامه داشت. با پیروزی انقلاب روند ارتباط ایران با جهان پیرامون شکل تازهای پیدا کرد که بعضاً این امر متأثر از فضای انقلابی و مقتضیات خاص آن بوده است. به تدریج با پایان یافتن جنگ تحمیلی و فروکش کردن احساسات انقلابی امکان بیشتری برای افزایش ارتباطات ایران با جهان به وجود آمد این فرایند جنبههای مختلف فرهنگی، سیاسی، اقتصادی و ... داشته است که در این بین جنبه فرهنگی آن به دلیل ویژگیهای خاص خود نمود بیشتری داشته است. کشور ایران به دلیل سابقه طولانی تمدنی و فرهنگی از ظرفیت بسیار بالایی جهت تاثیر گذاری بر روندهای جهانی برخوردار است. جنبههای فرهنگی، تمدن ایرانی همواره در جهان نمود و جلوه قابل توجهی داشته است که این امر بیانگر ظرفیت بسیار بالای فرهنگ ایرانی برای حفظ خود و حتی تاثیرگذاری بر فرهنگ دیگر ملل میباشد، مسئلهای که امروزه به نظر میرسد باید مورد توجه خاص اصحاب قدرت و مسئولین فرهنگی به عنوان متولیان اصلی امور فرهنگی قرار گیرد مسئله معرفی و عرضه نمودهای فرهنگ ملی به گونهای نو و قابل فهم و جذاب برای نسل امروزی و پرهیز از هرگونه جزمگرایی و تعصب در امور فرهنگی میباشد. این مقاله پس از بیان دیدگاههای فرهنگی در مورد جهانی شدن، به بررسی جایگاه فرهنگ ایرانی و نقش آن در فرایند جهانی شدن و چالشها و فرصتهای فرا روی آن میپردازد و در ادامه راهکارها و پیشنهادهایی را جهت مقابله با چالشها و استفاده از این فرصتها ارائه مینماید.

فقه حکومتی در اندیشه امام خمینی (ره) - شاکری, هادی; بزمیان, الهه; مطلبی, مسعود (سپهر سیاست, 2016)
فقه شیعه پیوسته در حال تحول می‌باشد با پیروزی انقلاب اسلامی و حاکمیت فقیهان جامعه بسیاری از پرسش‌های مربوط به حوزه‌ی فقه در جامعه اسلامی به دستگاه فقه عرضه شد که رویکردهای فقهی باتوجه به مبانی فکری و اجتهادی خود درصدد پاسخ به آن برآمدند. فقه حکومتی، احکامی است که حاکم جامعه بر مبنای ضوابط پیش‏بینی شده شرعی و بر طبق مصالح عمومی مسلمین برای حفظ سلامت جامعه و تنظیم امور و برقراری روابط صحیح بین سازمانها در مسائل فرهنگی، تعلیماتی، مالیاتی و غیره... مقرر می‏دارد. در این بین امام خمینی (ره) با رویکرد فقه حکومتی خود باعث تدوین فقهی نوین با نگرشی حکومتی شده که معتقد به توانمندی فقه اسلامی در اداره‌ی جامعه است و تنها راه تحقق شریعت در حوزه‌ی فردی و اجتماعی را تاسیس حکومت اسلامی می‌داند و از نظر ایشان همه آنچه در حوزه حکومت از اختیارات و وظایف پیامبر و امامان پس از او محسوب می‌شود، برای فقیه جامع الشرایط نیز معتبر است. این مقاله درصدد است تا با بررسی تعاریف فقه، اصول و مبانی فقه حکومتی، لوازم و رویکردهای آن فقه حکومتی را در اندیشه امام خمینی (ره) بررسی و تحلیل نماید و بر این فرض استوار است که فهم اجتهادی فقیهانی چون امام خمینی (ره) از شریعت و منابع فقهی دربردارنده دستورالعملی جامع برای نظام سازی و سرپرستی از آن بر اساس دستورات فقه حکومتی می باشد.

فقه مدیریت و الزامات آن (پژوهش‌نامه علوم انسانی اسلامی, 2020)
فقه ‎مدیریت به‎عنوان یکی از شاخه‎های فقه، از جایگاه ممتازی برخوردار بوده و به تولید و عمق‎بخشی ادبیات لازم در حوزه مدیریت اسلامی و غنی‌سازی آن می‌پردازد. فقه مدیریت به دنبال ارائه چارچوب‌های لازم در مدیریت اسلامی است و مباحث علم مدیریت را با رویکرد فقهی و با روش اجتهادی تبیین مینماید، تا پاسخ‌های علمی و روشمند حاصل شده و در یک منظومه‌ جامع قرار گیرد و بدین ترتیب زمینه‌ و امکان نظریه‌پردازی و نظام‌سازی مبتنی بر فقه در حوزه مدیریت از دیدگاه اسلام مهیا گردد.در فقه مدیریت تلاش می‎شود به مدد پیشینه‌ سترگ فقه و روش تحقیق بی‌بدیل آن، به تبیین موضوعات و مسائل اداره اجتماع پرداخته شود و شیوه بررسی این‎گونه مباحث از دیدگاه فقه و با توجه به نظام اداری اسلام در عرصه‌های مختلف عرضه شود. نوشتار حاضر به دنبال پاسخ به این پرسش اساسی است که الزامات دانشیِ فقه مدیریت چیست و از کدام ساختار علمی پیروی می‌کند؟ ازاین‌رو تلاش شده است تا با واکاوی مسائل و موضوعات مرتبط فقهی، الزامات دانشیِ فقه مدیریت در میان سایر فقه‌های مضاف تبیین شود و زمینه لازم برای تولید ادبیات متناسب با نظریه‌پردازی و نظام‌سازی اداری از منظر فقه فراهم آید.

فلسفه مدیریت اسلامی - آقا پیروز, علی (فصلنامه علمی پژوهشی قبسات, 2017)
مراد از فلسفه مدیریت اسلامی بحث‌هایی مانند چیستی، ضرورت و چرایی، ثبوت و تحقق کامل و مبانی روشی و محتوایی مدیریت اسلامی است. هدف نوشتار پیش رو کاوش در مسائل چیستی، ضرورت و چرایی، ثبوت و اجرای کامل، مبانی روشی و محتوایی مدیریت اسلامی است. مدیریت اسلامی ترکیبی از رویکردهاست و عبارت است از: شیوه به‏کارگیری منابع، برگرفته از آموزه‌های اسلامی برای دستیابی به هدف‌ها در جهت ارزش‌های اسلامی. ضرورت مدیریت اسلامی بیشتر از راه فرهنگ اثبات می‌شود. این مقوله عینیت خارجی دارد؛ گرچه هنوز به صورت کامل، دانش آن تولید و مدوّن نشده است. رویکردهای تهذیبی، امضایی و تأسیسی مبنای تولید آن قرار می‌گیرد. این دانش متأثر از مبانی محتوایی مانند الزام شناختی، هستی‌شناختی، به‏ویژه انسان‌شناختی بر پایه کرامت انسانی است. اصل اولی در رهبری، نرمش و در مواردی از آن، به‏شدت عمل عدول می‌شود.کنترل و نظارت شدید غیرمنطقی است. مشارکت در برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری متناسب با توان کارکنان، لازمه حفظ کرامت آنهاست. نگاه ابزاری به کارکنان صحیح نیست. استفاده از شیوه‌های آمرانه و استبدادی محض معقول نیست. با توجه به ویژگی حقیقت‌جویی، اطاعت بی‌چون‌وچرا متوقّع نیست و با توجه به دوساحتی‌بودن او، نظریه‌‌های مادی در انگیزش کامل و پاسخ‏گوی همه نیازها نیست. لازم است محقق در تولید مدیریت اسلامی و برای پاسخ به مسائل میان راه‌حل‌ها (گزاره‌های اسلامی) و مبانی تردد و تأمل داشته باشد تا پاسخ‌هایی دقیق و منطبق بر مبانی را دریافت و ارائه کند. روش تحقیق، کتابخانه‌ای و بر توصیف و تحلیل داده‌ها استوار است.

عصر اطلاعات و مدیریت اسلامی - رشیدی, بهروز; سهرابی, محمد (مدیریت کسب و کار, 2016)
در نظام اسلامی با توجه به والایی‌ها و منزلت‌های انسان، مدیریت اعمال می‌شود. در مدیریت اسلامی اصل تکامل انسان‌ها است؛ اما در این برداشت از مدیریت هرگز انگیزه‌های مادی نادیده گرفته نمی‌شود. مدیریت در نظام اسلامی متکی بر دو پایه «تعالی» و «تولید» است. تولید تا زمانی دارای ارزش است که در خدمت «تعالی» انسان باشد از این منظر ارزش‌های دینی بر مدیریت اسلامی حاکمیت دارند. در عصر اطلاعات و ارتباطات با تبلیغات از طریق رسانه‌های گروهی و وسایل ارتباط جمعی، فرهنگ غربی بر جوامع دیگر تحمیل می‌شود که از آن به «امپریالیسم فرهنگی» تعبیر می‌شود. ازآنجاکه اصالت فایده، حاکم بر این نوع تبلیغات است با مدیریت اسلامی تفاوت ماهوی دارد. به‌طورکلی عصر اطلاعات در خدمت اهداف کاپیتالیستی و ارزش‌های مصرفی قرار دارد؛ درحالی‌که مدیریت اسلامی بر مبنای ارزش‌های الهی و انسانی است.

عوامل موثر در توسعه مدیریت جهادی در سازمان حفاظت اطلاعات ارتش جمهوری اسلامی ایران - عباسی, محمد; تنهایی, علیرضا; صبوری‌فر, قربان (دانش امنیتی)
محمد عباسی,علیرضا تنهایی,قربان صبوری فرمجله: دانش امنیتی; پاییز و زمستان 1396، سال چهارم - شماره 7;

طراحی الگوی برنامه ریزی منابع انسانی بر اساس شایستگی مبتنی بر آموزه های نهج‌البلاغه - احمدی, سید علی اکبر; درویش, حسن; سبحانی فر, محمد جواد; فاضلی کبریا, حامد (بهبود مدیریت, 2014)
برنامه ریزی منابع انسانی از مهم‌ترین مسایل هر سازمان است که موضوعات متنوع، جذاب و در عین حال پیچیده ای را شامل می‌شود. امروزه با توجه به تحولات شگرف در حوزه مدیریت و گرایش مدیران به شایسته سالاری، برنامه‌ریزی منابع انسانی مبتنی بر شایستگی جایگاه ویژه ای پیدا کرده است. از این رو این پژوهش با استفاده از روش تحقیق آمیخته (تحلیل مضمون و الگوسازی ساختاری تفسیری) ضمن ارائه مفاهیم برنامه ریزی منابع انسانی براساس شایستگی، سعی کرده است با بررسی و مطالعه دقیق متن کتاب شریف نهج البلاغه ضمن استخراج و مدل‌سازی مضامین سازمان دهنده شایستگی (با عناوین خدامحوری، معرفت، درایت، عدالت، قوت و سلامت) و تدوین شبکه مضامین آن، الگو نهایی تحقیق (برنامه ریزی منابع انسانی بر اساس شایستگی مبتنی بر آموزه های نهج البلاغه) طراحی و تبیین کند. به نظر می رسد در راستای الگو اسلامی و ایرانی پیشرفت برای تولید علوم انسانی اسلامی و بومی‌سازی علوم غربی با توجه به فرهنگ ارزشی و دینی حاکم بر سازمان‌های ایران اسلامی، استفاده از الگو های دینی، خصوصا مستخرج از نهج البلاغه برای رشد و ارتقا سازمان‌های کشور بسیار موثر و مفید خواهد بود.

طراحی الگوی بومی شناخت و سنجش فرهنگ سازمانی سازمان‎های نظامی و انتظامی جمهوری اسلامی ایران - نیکوکار, غلامحسین; سلطانی, محمد رضا; نیاوند, عباس (مدیریت دولتی, 2013)
این پژوهش با هدف طراحی الگوی مطلوب فرهنگ سازمانی سازمان‎های نظامی و انتظامی، درپی پاسخ به این سؤال است که الگوی بومی شناخت و مدیریت فرهنگ سازمانی سازمان‎های نظامی و انتظامی کدام است؟ برای دست‎یابی به الگویی که بتواند پاسخ دقیق و صریحی به سؤال فوق باشد، ابتدا مدل‎ها و الگوهای مختلف فرهنگ سازمانیِ ارائه‎شدۀ نظریه‎پردازان و صاحب‎نظران، به‎دقت مورد بررسی قرار گرفت و پس از تحلیل نقاط قوت و ضعف هر کدام و با توجه به اقتضائات و الزامات سازمان‎های نظامی و انتظامی، ابعاد، مؤلفه‎ها و شاخص‎های الگوی پیشنهادی احصا و برای سنجش و تعیین میزان اهمیت و اعتبار هر شاخص، در اختیار خبرگان قرار گرفت. الگوی پیشنهادی دارای پنج بعد، بیست ویژگی و نودوچهار شاخص است که با روایی بالایی (7/93) به تأیید خبرگان رسید. در تجزیه‎وتحلیل داده‎های این پژوهش کاربردی، از روش‎های آمار توصیفی و استنباطی استفاده شده است. یافته‎های پژوهش، پنج نوع فرهنگ (آرمان‎گرا، تعالی‎گرا، تحول‎گرا، قانون‎گرا و مکتبی) را برای این الگو برمی‎شمارد که فرهنگ تعالی‎گرا رتبۀ اول و فرهنگ قانون‎گرا رتبۀ آخر را کسب کرده است. این الگو با توجه به ابعاد سازمانی و با برخورداری از فرهنگ‎های یاد شده، می‎تواند به‎طور منطقی و همه‎جانبه، فرهنگ سازمانی جامعۀ مورد مطالعه را سنجش، اندازه‎گیری، رصد و مدیریت کرد.

طراحی الگوی تصمیم‌گیری اخلاقی مدیران مبتنی بر آموزه‌های نهج‌البلاغه - خسروآبادی, حمیدرضا; رضایی منش, بهروز (فصلنامه پژوهشنامه نهج البلاغه, 2015)
توجه به موضوع تصمیمگیری اخلاقی با توجه به اهمیت دو موضوع تصمیمگیری و اخلاق در زمینه دانش مدیریت، هر روز رشد بیشتری پیدا می‌کند و امروزه اندیشمندان علم مدیریت به این باور رسیدهاند که مدیران در هنگام اخذ تصمیمات، باید مؤلفههای اخلاقی را نیز مدنظر قرار دهند؛ اما مسألهای که وجود دارد آن است که چه تصمیمی، اخلاقی محسوب میشود. در این پژوهش تلاش شده است الگویی از تصمیمگیری اخلاقی مدیران، مبتنی بر آموزههای کتاب شریف نهجالبلاغه ارائه شود. بدین منظور از استراتژی پژوهشی دادهبنیاد استفاده گردیده است و حاصل امر، استخراج 641 گزاره، 50 مفهوم و 14 مقوله بوده است. در این راستا ابتدا تکتک گزارههای نهجالبلاغه مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته و سپس مفاهیم کلیدی استخراج گردیده است. در گام بعد، مقولههای تحقیق، متشکل از مفاهیم مستخرج قبلی، مورد شناسایی قرار گرفته و در سه نوع محوری، اصلی و زمینهساز دستهبندی گردیدهاند. برخی از مهمترین مؤلفههای شناسایی‌شده عبارت‌اند از: التزام به حق، عدالت، حسن تدبیر، فهم و ادراک صحیح، محوریت منافع و مصالح عامه، صداقت و امانتداری. مقولههای شناسایی‌شده، معیارهای الگوی تصمیم گیری اخلاقی مبتنی بر نهج البلاغه به شمار آمده و الگوی نهایی تحقیق را تشکیل داده است.

طراحی الگوی دو سطحی ارتقای شغلی مدیران بر مبنای عدالت سازمانی در سازمان های دولتی جمهوری اسلامی ایران - دادفر, محمدشتا; عبدالهی خلج, امیر (بهبود مدیریت, 2013)
از آن جا که سازمان ها شامل مجموعه ای از انسان ها هستند، نیاز به توجه به مفاهیمی چون معنویت و دیگر مفاهیم وابسته به آن، در سازمان ها نیز رو به افزایش است. از جمله ی این مفاهیم، عدالت و به طور خاص، عدالت سازمانی، است که لازم است تا درباره آن بررسی بیشتری صورت گیرد. در این مقاله، با تاکید بر محور قرار دادن عدالت سازمانی، به عنوان یکی از ارکان پویایی، رشد، نفوذ و هوشمندیِ سازمان های دولتی در جامعه و همچنین با نگاهی دقیق به مقولة ارتقای شغلی مدیران در سازمان های دولتی کشور، الگویی دوسطحی و نهادی و مبتنی بر فرهنگ و عدالت اسلامی برای این گونه سازمان ها، ارایه شده است. rnبه منظور طراحی الگوی مفهومی تحقیق، ابتدا به مفهومی واحد از چترگستری عدالت، به عنوان گفتمانی اثباتی اشاره شده است و سپس با مبنا قرار دادن این گفتمان و تشخیص شاخص های عدالت سازمانی، عوامل مؤثر در فضای ارتقای شغلی مدیران در سازمان های دولتی کشور، مورد بررسی قرار گرفته است. به کارگیری این عوامل نیز در دو سطح حقیقی و واقعی است؛ به این صورت که عوامل به کارگرفته شده در فضای واقعی آن چه هست، همان عوامل موجود در سازمان ها است و عوامل به کار گرفته شده در فضای حقیقی آن چه باید باشد، شاخص های اصلیِ سازة الگو را تشکیل می دهند.rnروش تحقیق در این مطالعه، کیفی و از نوع توصیفی تحلیلی است که به بررسی شاخص های مبنایی، با محور قرار دادن عدالت در فلسفة مدیریت اسلامی، پرداخته است که بر اساس آن، الگویی دو سطحی به منظور ارتقای شغلی مدیران در سازمان های دولتی، با الزامات جمهوری اسلامی ایران و سازمان های دولتی هم تراز آن، طراحی و ارایه شده است. این تحقیق، نگاهی هدف مند بر مقولة ارتقای شغلی دارد که مبتنی بر عدالت سازمانی با توجه به ترکیبی نهادی از دو سطح واقعی و حقیقی در ارتقای شغلی است. بر این اساس، یافته های آن برای رشد و گسترش اثربخشی و هوشمندی در سازمان های دولتی، مفید خواهد بود. همچنین، نتایج آماری این تحقیق نشان دهنده اهمیت مضاعف مؤلفههای ارتقای شغلی در سطح حقیقی عدالت سازمانی مبتنی بر عدالت متوازن حداکثری از دیدگاه مدیران و صاحب نظران، با فراوانی 88 درصد نسبت به 75 درصد سطح واقعی است که نشان دهنده ی تفاوت درصدی معناداری است.

طراحی الگوی سنجش و گزینش مدیران فرهنگی جمهوری اسلامی ایران به همراه ارائه بسته سیاست‌های پیشنهادی - قیدرلو, کمیل; جانقربان, مریم (اسلام و مطالعات اجتماعی, 2013)
فرهنگ و سازمان‌‌‌های فرهنگی پس از انقلاب اسلامی ایران همواره با نگاهی هزینه‌‌‌ای و نه سرمایه‌‌‌ای مورد توجه قرارگرفته‌اند. این در حالی است که فرهنگ همواره از جایگاهی راهبردی برای نظام جمهوری اسلامی ایران برخوردار بوده است. نخستین گام برای تغییر چنین رویکردی، تدوین سیاست‌‌‌هایی جهت اصلاح نظام سازمانی در سطح کلان است. با چنین نگاهی، مقاله حاضر مجموعه ویژگی‌های مدیر شایستۀ فرهنگی را برشمرده و به مدل‌سازی در این حوزه پرداخته است. مقاله شامل سه بخش اصلیِ بررسی و صورت‌بندی مسئله در ایران، بررسی و نقد سیاست‌‌‌های موجود و در نهایت، پیشنهاد سیاست‌‌‌های مطلوب است. در واقع، نگارنده برای دستیابی به سیاست‌‌‌های مطلوب به دلیل کلاژگونه بودن یافته‌‌‌های تحقیقات پیشینی و نداشتن مدلی جامع، به بررسی مدل‌‌‌های شایستگی پرداخته و از میان مدل‌‌‌های موجود مرتبط، از مدل نقش‌‌‌های مدیریتی کویین و مهارت‌‌‌های مدیریتی کاتز - به‌عنوان اصلی‌‌‌ترین مدل‌‌‌ها - استفاده شده است. در نهایت، شایستگی‌‌‌های مدیریتی ناظر بر سه بعد اصلی شخصیت، مهارت و دانش، شاخص‌‌‌سازی شده و بر اساس مؤلفه‌‌‌هایی چون گسترۀ جغرافیایی، سطح‌‌‌های سازمانی، نقش‌‌‌های درون‌‌‌سازمانی و نوع مأموریت سازمانی، سطح‌‌‌بندی شده‌‌‌اند. در پایان، آسیب‌‌‌های مراحل گوناگون نظام شایسته‌‌‌سالاری بررسی و با تکیه بر پارادایم مدیریت اسلامی، راه‌‌‌حل‌‌‌های کلی و سیاست‌‌‌هایی برای برون‌‌‌رفت از این آسیب‌‌‌ها ارائه شدند.

طراحی الگوی مدیریت استعدادهای فرماندهی در نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران - عامری, محمدعلی (فصلنامه مدیریت منابع در نیروی انتظامی, 2019)
زمینه و هدف: نیروی انتظامی برای انجام ماموریت های ذاتی خود، نیازمند مدیریت صحیح فرایند توسعه فرماندهان و مدیران مستعد بر اساس ویژگی های سند افق چشم انداز 1404 می‌باشد که دستیابی به این خواسته از طریق فرآیندی به نام مدیریت استعدادها تحقق می یابد. این تحقیق با هدف طراحی الگوی مدیریت استعدادهای فرماندهی و مدیریتی در ناجا انجام شده است. روش‌شناسی: این تحقیق از نظر هدف، کاربردی و به روش آمیخته انجام شده، جامعه آماری تحقیق در بخش مطالعه کیفی، 13 نفر از خبرگان و در بخش کمی 573 نفر از فرماندهان مرتبط با موضوع بوده اند. روش نمونه گیری در بخش کیفی گلوله برفی بوده که تا اشباع نظری، با خبرگان مصاحبه و در بخش کمی با استفاده از فرمول کوکران تعداد نمونه 230 نفر محاسبه گردید. ابزار گردآوری داده ها در مرحله کیفی مصاحبه نیمه ساختاریافته بوده و در مرحله کمی از پرسشنامه محقق ساخته استفاده شده است. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از شاخص های مرکزی و پراکندگی، آزمون های کولموگروف- اسمیرنوف، فریدمن، تحلیل عاملی اکتشافی و تاییدی انجام شد. یافته ها: الگوی مدیریت استعدادهای فرماندهی و مدیریتی در ناجا دارای شش بُعد؛ استعدادخواهی، استعدادیابی، بکارگیری، نگهداشت، ارزیابی و توسعه و مولفه‌های برنامه ریزی، گفتمان سازی، شناسایی، انتخاب و جذب، برنامه ریزی شغلی، جایابی و بکارگماری، جبران خدمات، امنیت شغلی، ارزشیابی عملکرد، نظارت و کنترل، آموزش و توانمندسازی می باشد. نتیجه‌گیری: با توجه به اهمیت روزافزون نیروی انسانی در اجرای موفقیت‌آمیز مأموریت‌های سازمان، توجه به ابعاد و مولفه‌های مدل تحقیق می‌تواند نقش مهمی در جانشین‌پروری و استفاده حداکثری از منابع انسانی به عنوان ارزشمندترین دارایی سازمان داشته باشد.

طراحی الگوی موفقیت نوآوری اجتماعی در کمیته امداد امام خمینی‌ (ره) با رویکرد نظریه داده‌بنیاد - جندقی, غلامرضا; زارعی متین, حسن; طهماسبی, رضا; افروزنیا, علی (پژوهش‌های مدیریت منابع سازمانی, 2020)
نوآوری اجتماعی در سال‌های اخیر توجه بسیاری از پژوهشگران را به خود جلب کرده است، زیرا که پاسخ‌های جدیدی برای حل چالش‌های اجتماعی ارائه می‌دهد و از منافع آن همه جامعه بهره‌مند می‌شوند. هدف اصلی این پژوهش، طراحی الگوی موفقیت نوآوری اجتماعی در کمیته امداد امام خمینی‌(ره) به‌عنوان یک سازمان اجتماعی ...

طراحی مدل ارزشهای فرهنگی اسلامی در دانشگاه پیام نور - اسکندرپور, بهروز (فرهنگ در دانشگاه اسلامی, 2017)
هدف: تحقیق حاضر با هدف تدوین مدل ارزشهای فرهنگی اسلامی انجام گرفت. روش: تحقیق حاضر در دو مرحله به روش پیمایشی و دلفی انجام شد. جامعۀ آماری تحقیق را در مرحلۀ اول، اساتید حق‌التدریس و هیئت علمی رشتۀ مدیریت و در مرحلۀ دوم، اعضای هیئت علمی رشتۀ مدیریت دانشگاه پیام نور در سال 1396 تشکیل دادند. تعداد نمونه در مرحلۀ اول 231 نفر و در مرحلۀ دوم 20 نفر بودند. روش نمونه‌گیری در مرحلۀ اول، تصادفی طبقه‌ای و در مرحلۀ دوم، مبتنی بر هدف بود. یافته:یافته‌های تحقیق شامل 77 متغیّر آشکار، 15 سازۀ پنهان جزیی و 10 مفهوم اساسی(اخلاق اسلامی، ارزشهای اسلامی، شایسته‌سالاری، نشاط، سعۀ صدر، روحیۀ جهادی، کارمندسالاری، عدالت، تبعیت از ولایت و تشکیل خانواده و احترام به همسر) بود. نتیجه‌گیری: در مرحلۀ اول، برازش مدل تأیید شد و نشان داد که سازه‌ها در سطح رضایت‌بخش روایی قرار دارند. در مرحلۀ دوم؛ شایسته‌سالاری، روحیۀ جهادی، تبعیت از ولایت و تشکیل خانواده و احترام به همسر، به عنوان ابعاد ارزشهای فرهنگی اسلامی در دانشگاه پیام نور شناسایی شدند.

طراحی مدل تعاملی گونه‌های فرهنگ سازمانی بر تحقق اقتصاد مقاومتی دانش‌بنیان مبتنی بر دیدگاه حضرت امام خامنه‌ای (مدظله‌العالی) - دهقانی‌پوده, حسین; پاشایی هولاسو, امین (فرهنگ در دانشگاه اسلامی, 2018)
هدف: اقتصاد مقاومتی، اقتصادی دانش‌بنیان، بهره‌ور، مولّد، باعث ارزش افزوده بالا و کاهندۀ خطرپذیری‌های اقتصادی در جهان پرتلاطم امروز خواهد بود و به مجموعه رفتارهای اقتصادی دلالت می‌کند که منجر به تقویت زیرساختهای حکومت اسلامی می‌شود؛ به‌گونه‌ای‌که باید از همۀ ظرفیتهای بالقوه و بالفعل برای ارتقای رفاه عادلانه در جامعه استفاده شود. لازمۀ تحقق چنین اقتصادی و بخش جدایی‌ناپذیر آن، فرهنگ است. تحقیق حاضر با اذعان به این موضوع، با هدف طراحی مدل تعاملی گونه‌های فرهنگ سازمانی بر تحقق اقتصاد مقاومتی دانش‌بنیان مبتنی بر دیدگاه حضرت امام خامنه‌ای به رشتۀ تحریر درآمده است. روش: این پژوهش با روش توصیفی- پیمایشی انجام شد. جامعۀ آماری آن به صورت هدفمند انتخاب شد و بر اساس جدول مورگان، تعداد 140 نفر از آنان برای نمونۀ آماری برگزیده شدند. برای بررسی فرضیه‌ها از پرسشنامۀ محقق‌ساخته شامل 36 سؤال استفاده شد که پایایی آن توسط آزمون آلفای کرونباخ در نرم‌افزار اس.پی.اس.اس، 984/0 محاسبه شد. از آنجا که داده‌ها نرمال بودند، برای تجزیه‌ و ‌تحلیل آنها از مدل‌یابی معادلات ساختاری استفاده شد. یافته‌ها: بین فرهنگ سازمانی و اقتصاد مقاومتی دانش‌بنیان رابطۀ مثبت و معنادار وجود دارد. نتیجه‌گیری: فرهنگ سازمانی 96 درصد بر تحقق اقتصاد مقاومتی دانش‌بنیان تأثیرگذار است.

طراحی مدل توسعه هوشمند - محمودی, سیدمحمد; دانایی فرد, حسن; امیری, علی نقی; جندقی, غلامرضا; بابکی راد, اعظم (مجله علمی, 2015)
یکی از چالش‌های فراروی نظام‌های سیاسی اجرای توسعة ملی است. مدل‌های مختلفی برای ایجاد توسعة ملی پیشنهاد شده است. برخی کشورها بر مدل‌های غیربومی وارداتی تکیه می‌کنند، ولی برخی دیگر بر مدل‌های بومی خود متکی‌اند. هدف این پژوهش طراحی مدل توسعة هوشمند در بستر ملی ایران است. بدین منظور روش نظریه‌پردازی منتخب که مراحل بسط مفهومی و تجربی نظریه را دارد، به‌کار گرفته شده است. در این پژوهش مدل توسعة هوشمند نظریه‌پردازی، و بر اساس نظرهای خبرگان و کارگزاران تأیید پژوهشی شده است. مدل حاصل متشکل از سه بعد اصلی نرم، سخت و وت است. نتیجه طراحی مدلی است که در مقایسة با الگوی پیشرفت در سطح ابزاری آن (مدیریت ملی) قابل تقسیم‌بندی است و جهت‌گیری به توسعه را در ابعاد سخت، نرم و وت برای نیل به کیفیت زندگی تبیین می‌‌کند.

طراحی مدل ساختاری احساس گناه مصرف‌کننده جهت پیش‌بینی رفتارهای خرید در آینده - حیدری, حسین; فاریابی, محمد; فضل زاده, علیرضا (مدیریت بازرگانی, 2014)
: این مطالعه تلاش می‌کند دانش حاضر در زمینة احساس گناه مصرف‌کننده را از طریق پیشنهاد یک مدل ساختاری بررسی کند و در قالب این مدلْ رفتارهای خرید آیندة فرد را پیش‌بینی نماید. این مطالعه با استفاده از روش تحلیل عاملی در میان جامعة مصرف‌کنندگان مراجعه‌کننده به مراکز خرید شهر کرمانشاه به اجرا درآمد. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامة استاندارد احساس گناه مصرف‌کنندة آیلا اوزان و همکاران (۲۰۱۲) با روایی محتوایی 62/0 و پایایی 78/0 بود، و با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS و آموس تجزیه و تحلیل انجام گرفت و، در نهایت، مشخص شد که بین احساس گناه و خریدکردن، خریدنکردن، تخطی از هنجار‌ها، خود‌سرزنشی، و لذت‌گرایی در سطح اطمینان 95 درصد رابطة مثبت و معناداری وجود دارد. همچنین، بین احساس گناه و واکنش‌های مقابله‌ای و نیز بین واکنش‌های مقابله‌ای و پیش‌بینی رفتارهای خرید در آینده رابطة مثبت و معناداری وجود دارد. همچنین، در مدل نهایی، خریدنکردن دارای بیشترین تأثیر در بروز احساس گناه در مصرف‌کننده بود.

طراحی مدل فرایند شکل‌گیری فرهنگ قوی‌کش و ضعیف‌پرور در بنیاد شهید و امور ایثارگران - خائف الهی, احمد علی; سالاریان, محمد; دلخواه, جلیل (پژوهش‌های مدیریت منابع سازمانی, 2019)
ج جهان در قرن حاضر، آکنده از رقابت و عوامل محیطی نامطمئن است. شرط توفیق در این میدان، توجه و شناخت فرهنگ سازمانی و تغییر و تحولات آن است. نفوذ و انسجام فرهنگ، مشخصه شرکت‌های رشد‌ یافته است از این رو هدف پژوهش حاضر مطالعه فرایند شکل‌گیری فرهنگ قوی‌کش و ضعیف‌پرور در بنیاد شهید و امور ایثارگران می‌باشد. ...

طراحی مدل مدیریت منابع انسانی اسلامی در صنعت بانکداری با رویکرد دیمتل - ترکی, اکبر; فیضی, عمّار (فصلنامه علمی تخصصی رویکردهای پژوهشی نوین در مدیریت و حسابداری)
منشأ تغییرات مثبت در نگرش کارکنان نسبت به کار و محیط کاری آشنایی با رهنمودهای قرآنی در زمینه اسلام در مدیریت منابع انسانی و پیاده سازی اصول صحیح آن میباشد. مدیریت منابع انسانی و بسیاری از مسائل مربوط به آن در دین اسلام ریشه دارد اما با این وجود در ادبیات کمتر مورد بحث و بررسی قرار گرفته است. هدف از انجام مقاله حاضر شناخت ابعاد و معیارهای مدیریت منابع انسانی اسلامی در صنعت بانکداری ایران با استفاده از روش دلفی فازی و بررسی شدت ارتباطات بین ابعاد با رویکرد آزمایشگاه ارزیابی و تحلیل تصمیم گیری (دیمتل)، میباشد. جامعه و نمونه آماری 25 نفر از اساتید حوزه و دانشگاه که مسلط به مباحث منابع انسانی و اسلامی می باشند، استفاده‌شده است. پس از مرور دقیق مبانی نظری و پیشینه پژوهش ابعاد در پنج بُعد و شانزده معیار شناسایی شد. نتایج پژوهش حاضر نشان می دهد بُعد شایستگی های رفتاری اثرگذارترین بُعد در مبانی ابعاد مورد بررسی میباشد. همچنین اثرپذیرترین معیار نیز نظام جبران خدمات است. نتایج پژوهش حاضر می تواند دید جامعی را به مدیران ارشد منابع انسانی در سازمانها در اصلاح رفتار خویش و بهره مندی هر چه بیشتر از مدل طراحی ‌شده در خصوص شناخت مؤلفه های کلیدی مدیریت منابع انسانی اسلامی ارائه نماید.

طراحی مدل مفهومی کارآفرینی ارزش آفرین (موج چهارم) - امینی, محمدتقی; پرهیزگار, محمد مهدی; رضوانی, مهران; فرجام, سعید (تحقیقات بازاریابی نوین, 2016)
چهار موج عمده، مفهوم کارآفرینی را متحول ساخته است. موج چهارم نگرش جدید به مفهوم و کارکرد کارآفرینی با رویکرد ارزش‌آفرینی است که حتی تأکید بر آن است که واژه آن نیز به ارزش‌آفرینی تغییر یابد. به‌عبارت‌دیگر با رویکرد جدید، کارآفرینی اگر بر اساس ارزش‌های یک جامعه شکل نگیرد پیامدهای آن نیز ارزش‌آفرین نخواهد بود، چراکه از مسائل معرفت‌شناختی که زیربنای آن است تا مسائل اقتصادی تمام زمینه‌های علمی را در برگرفته و در حوزه فرهنگ و سیاست تا اقتصاد ادامه یافته است. در این مقاله مدل مفهومی کارآفرینی ارزش‌آفرین شناسایی گردیده است. این مدل در چارچوب نظام ارزشی و بومی ایران بررسی گردیده است. عوامل علّی، محیطی و زمینه‌ای تأثیرگذار بر کارآفرینی ارزش‌آفرین استخراج گردیده است و همچنین فعالیت‌ها و راهبردها و پیامدهای کارآفرینی ارزش‌آفرین تبیین گردیده است. روش تحقیق مورد استفاده در این پژوهش روش تحقیق «نظریه برخاسته از داده‌ها»[1] (GT) است. برای انجام این کار از نرم‌افزار اطلس‌تی[2] استفاده‌شده است. جامعه آماری پژوهش حاضر خبرگان حوزه مدیریت، مدیران باتجربه کارآفرینی و نخبگان مدیریت اسلامی که در زمینه کارآفرینی اطلاعات مناسبی دارند، است. -Grounded Theory [2] Atlas.ti

طراحی مدلی جهت توسعه معنویت در سازمان آموزشی - منصوری لطفعلی, عقیل; ایمانی, محمدنقی; شریفی, علی‌اصغر (فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی, 2019)
هدف پژوهش طراحی مدلی جهت توسعه معنویت در سازمان آموزشی بود. پژوهش از نظر شیوه اجرا ترکیبی بود. جامعه پژوهش در بخش کیفی خبرگان دانشگاه بودند که تعداد 10 نفر با توجه به اصل اشباع نظری با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند و در بخش کمی کارکنان دانشگاه‌های جامع علمی کاربردی استان تهران (3950 نفر) بودند که تعداد 375 نفر با توجه به فرمول کوکران با روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. اطلاعات و داده‌ها با روش‌های یادداشت‌برداری، مصاحبه نیمه‌ساختاریافته و پرسشنامه محقق‌ساخته جمع‌آوری شدند. روایی صوری، محتوایی و سازه ابزار تایید و پایایی مصاحبه با روش توافق درون موضوعی و پایایی پرسشنامه با روش آلفای کرونباخ بیشتر از 7/0 محاسبه شد. داده‌ها با روش‌های تحلیل محتوا، تحلیل عاملی اکتشافی، آزمون‌های فریدمن و تی و مدل‌سازی معادلات ساختاری تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که عوامل اثرگذار بر توسعه معنویت در سازمان آموزشی شامل عوامل فردی (ارتباط، ایمان، خودتعالی و همدردی) و عوامل سازمانی (سازگاری ارزش‌ها، کار معنادار و نگرش مثبت) بود. همچنین بین وضع موجود و مطلوب در مولفه‌های ایمان و کار معنادار تفاوت معناداری وجود نداشت و مولفه همدردی در وضع مطلوبی قرار داشت، اما مولفه‌های ارتباط، خودتعالی، سازگاری ارزش‌ها و نگرش مثبت در وضع نامطلوبی قرار داشتند.

طراحی و آزمون الگویی از پیشایندها و پیامدهای معنویت سازمانی در کارکنان شرکت گروه ملی صنعتی فولاد ایران - گلستانی پور, مرتضی; هاشمی, سیداسماعیل; بشلیده, کیومرث; نعامی, عبدالزهرا; ارشدی, نسرین (مجله دست آوردهای روان شناختی, 2016)
هدف از انجام پژوهش حاضر، طراحی و آزمون الگویی از پیشایندها و پیامدهای معنویت سازمانی در کارکنان شرکت گروه ملی صنعتی فولاد ایران بود. نمونه این پژوهش شامل400 نفر از کارکنان یک سازمان بودند که با روش تصادفی چند مرحلهای انتخاب شدند. شرکت کنندگان پرسشنامهها یا مقیاس‌های رهبری اخلاقی، رهبری تحول آفرین، جو اخلاقی، عدالت سازمانی، معنویت سازمانی، توانمندسازی روانشناختی، خشنودی شغلی، تعهد عاطفی سازمانی، رفتار شهروندی سازمانی، خودشکوفایی و عزت نفس سازمان محور را تکمیل نمودند. ارزیابی الگوی پیشنهادی از طریق الگویابی معادلات ساختاری (SEM) انجام گرفت. شاخص‌های برازش حاکی از برازش نسبتاً خوب الگو با داده‌ها بود. ضرایب مسیر نشان دادند که متغیرهای رهبری اخلاقی، رهبری تحولی، جو اخلاقی و عدالت سازمانی بر معنویت سازمانی اثر دارند، و معنویت سازمانی بر متغیرهای توانمندسازی روانشناختی، خشنودی شغلی، تعهد سازمانی، رفتار شهروندی سازمانی، خودشکوفایی و عزت نفس سازمان محور اثر دارد. همچنین متغیرهای رهبری اخلاقی، رهبری تحولی، جو اخلاقی و عدالت سازمانی، به طور غیر مستقیم از طریق معنویت سازمانی بر متغیرهای توانمندسازی روانشناختی، خشنودی شغلی، تعهد سازمانی، رفتار شهروندی سازمانی، خودشکوفایی و عزت نفس سازمان محور اثر دارند.

طراحی و اعتبارسنجی مد‌ل رهبری اخلاقی د‌ر سازمان - فتحی لیواری, رقیه; حمیدی زاده, علی; صنوبر, ناصر; زارعی متین, حسن (فرایند مدیریت و توسعه, 2019)
امروزه د‌ر تجزیه‏ و تحلیل سازمان‏های د‌ولتی، پرد‌اختن به اخلاق و ارزش ‏های اخلاقی یکی از الزام‏ هایی است که رهبران سازمان برای آن‏که بتوانند‌ کارکنان‏شان را برای د‌ستیابی به هد‌فی مشترک متقاعد‌ سازند‌، باید‌ بد‌ون استثنا به اصول پذیرفته‏ شد‌ۀ آن پایبند‌ باشند‌. هد‌ف این پژوهش، طراحی و تبیین مد‌ل رهبری اخلاقی ...

طراحی و تبیین الگوی تصمیم‎گیری راهبردی فرماندهان سپاه در دفاع مقدس - صادقی مال‌امیری, منصور; نیکوکار, غلامحسین; علایی, حسین; محمدنژاد, سید مهرعلی (مجله سیاست دفاعی, 2014)
هدف اصلی مقاله‏ی حاضر، طراحی و تبیین الگوی تصمیم‌گیری راهبردی فرماندهان سپاه در دفاع مقدس، به‎عنوان دوران مهم فرماندهی و مدیریت سپاه می‏باشد و برای دستیابی به هدف موردنظر، معطوف به مسأله‎ی تحقیق، ادبیات تحقیق و دفاع مقدس مورد مطالعه و بررسی قرار گرفت که روش تحقیق، ترکیبی، اکتشافی، گذشته‎نگر و کاربردی می‎باشد. در این تحقیق، الگوی تصمیم‏گیری راهبردی فرماندهان سپاه در دفاع مقدس متشکل از 5 بُعد، 18 مؤلفه و 46 شاخص بر مبنای مبانی نظری تحقیق، دسته‎بندی و اولویت‏بندی گردیدند که نتایج الگوی اندازه‏گیری تمامی فرضیه‏های این الگو را تأیید کرد. بنابراین، ابعاد الگوی تصمیم‏گیری فرماندهان در دفاع مقدس به ترتیب اهمیت و سهم‎شان در سنجش این الگو عبارتند از: ظرفیت و توان تصمیم‏گیری، فرآیند تصمیم‏گیری، تصمیم‏گیرنده، ماهیت تصمیم‏گیری و محیط تصمیم‏گیری. طبق نتایج الگوی اندازه‏گیری، روابط بین متغیرها و عوامل، قوی می‎باشد. بدین معنا که متغیرها در سنجش عوامل مربوط، دارای قابلیت اطمینان و اعتبار دورنی مناسبی می باشند. بنابراین، الگوی طراحی‎شده، سازگار با ویژگی‏های تصمیم‏گیری راهبردی فرماندهان سپاه در دفاع مقدس بوده و الگوی قابل اتکایی برای اجرا خواهد بود.

ﻃﺮﺍﺣﻰ و تدوینﺍﻟﮕﻮی مناسب شایستگی‌های مدیران و ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﺎﻥ در سازمان ارتش ج.ا.ا با بهره‌گیری از دیدگاه امام خامنه‌ای(مد ظله العالی) - الوانی, سید مهدی; اردلان, امید; محمدی فاتح, اصغر (پژوهش‌های مدیریت منابع انسانی, 2008)
یکی از معضلات جدی کشورهای در حال توسعه، نحوة گزینش مدیران و معیارهای حاکم بر این گزینش است. هدف این مقاله ﻃﺮﺍﺣﻰ و تدوینﺍﻟﮕﻮی مناسب شایستگی‌های مدیران و ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﺎﻥ در سازمان ارتش ج.ا.ا با بهره‌گیری از دیدگاه‌های مقام معظم رهبری است. برای طراحی الگوی بومی شایستگی‌های فرماندهان و مدیران از روش تحقیق ترکیبی کیفی- کمی استفاده شد. در مرحلة طراحی الگو، مجموعة سخنرانی‌ها و رهنمودهای معظم‌له در قالب نرم‌افزار حدیث ولایت، مورد استفاده واقع شد. برای طراحی الگوی اولیه از رویکرد نظریه‌پردازی داده‌بنیاد و برای بازبینی الگو از گروه کانونی متشکل از متخصصان مدیریتی و صاحب‌نظران آجا استفاده شد. سپس آزمون الگو با رویکرد پیمایشی و با دریافت نظر فرماندهان از طریق پرسشنامه به انجام رسید و الگوی نهایی عرضه شد. این الگو در قالب 516 کد، 84 مفهوم و 4 مقولة اصلی طراحی شد که برخی دارای مقوله‌های فرعی است، این مقوله‌ها شامل: "شایستگی‌های فردی" با 28 مفهوم، "شایستگی‌های بین‌فردی" با 6 مفهوم، "شایستگی‌های سازمانی" با 41 مفهوم و "شایستگی‌های بینشی" با 9 مفهوم است.

طراحی و تبیین مدل شناخت، سنجش و مدیریت فرهنگ سازمانی؛ مورد مطالعه: یکی از نهادهای انقلاب اسلامی - فرهی‌بوزنجانی, برزو; سنجقی, محمدابراهیم; بازرگانی, محمد; سلطانی, محمدرضا (فصلنامه علمی پژوهشی راهبرد فرهنگ, 2013)
سازمان‌های بالنده و طلایه‌دار همواره در تلاش‌اند تا با آگاهی از ارزش‌های بی‌بدیل فرهنگی خود در نیل به عملکردهای ممتاز، از سازوکارهای گوناگون علمی برای سنجش وضعیت و اعتلای فرهنگ سازمانی خویش بهره جویند. اندیشمندان حوزه مدیریت و سازمان برای سنجش و اندازه گیری فرهنگ سازمانی، مدل‌ها، الگوها و گونه‌شناسی‌های مختلفی را ارائه نموده‌اند. مقاله حاضر با هدف طراحی الگوی بومیِ سنجش و مدیریت فرهنگ سازمانیِ نهادهای انقلاب اسلامی تدوین شده است. در این مقاله تلاش شده تا با توجه به آموزه‌های دینی، تدابیر رهبران انقلاب، نظریه‌ها و یافته‌های علمی دانشمندان، ابتدا ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های فرهنگ سازمانی بومی مورد شناسایی قرار گیرند؛ سپس به‌منظور سنجش روایی مدل، به مرحله آزمون گذاشته شوند. این شاخص‌ها توسط خبرگان تحقیق، با اعتبار بالایی (%93/7) تأیید گردید و متعاقباً پنج نوع فرهنگ سازمانیِ مکتبی، تحول‌گرا، تعالی‌گرا‏، آرمان‌گرا و قانون‌گرا شناسایی شد. برابر یافته های تحقیق، فرهنگ مکتبی با نمره 3/52 اولین رتبه و فرهنگ تحول‌گرا با نمره 2/96 آخرین رتبه را از منظر پاسخگویان سازمان مورد مطالعه، به خود اختصاص داده است.

طراحی و تبیین مدل سیاست گذاری خبری بر اساس مولفه های بنیادین در صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران - روشندل اربطانی, طاهر; پور عزت, علی اصغر; عقیلی, سید وحید; لبافی, سمیه (پژوهش های مدیریت عمومی, 2015)
برای تبیین سیاستگذاری رسانهای دو رویکرد وجود دارد، رویکرد اول که رویکرد سنتی به سیاستگذاری رسانه است، رسانهها را نهادهایی قابل سیاستگذاری میداند و در این راستا بیشتر نقش دولتها و حاکمیتها را پر رنگ میکند که چطور دولتها برای حفظ منافع عمومی دست به سیاستگذاری رسانهای میزنند. رویکرد دوم رویکردی است که به لحاظ پیشرفتهای تکنولوژیک حوزه ارتباطات و ظهور رسانههای نوین عرصه رسانه را عرصهای غیرقابل سیاستگذاری میداند. طبق این چارچوب نظری میتوان مدلها و نظریه های موجود در حوزه سیاستگذاری رسانهای را در قالب این دو رویکرد از یکدیگر مجزا کرد. با اتکا به رویکرد نظری اول، این پژوهش، با روش نظریه زمینه ای تلاش دارد فرایند سیاستگذاری خبری در سیمای جمهوری اسلامی ایران را در قالب یک مدل ارائه کند. نظریه حاصل نشان میدهد که پدیده اصلی چنین فرایندی مضمونی تحت عنوان " اهمیت دادن سردبیر خبر به سوژه محوری یا اصالت ارزش رویداد در اخبار سیما" است که تحت تأثیر متغیرهایی، سیاستگذاری خبری اثربخش را تبیین می کند. بنابراین براساس تحلیل دادههای بدست آمده از روش مصاحبه نیمه ساختار یافته و مدل به دست آمده از تحقیق، میتوان نتیجه گرفت که فرایند سیاستگذاری خبری در سیمای جمهوری اسلامی ایران بایستی رویکرد خود را در ارائه اخبار از مصلحت اندیشی به سوژه محوری تغییر داده تا بتواند در زمانهای حساسی همچون انتخابات مخاطب را جذب و سیاستهای کلان سازمان را تحقق بخشد.

طراحی و تبیین مدل پارادایمی کارآفرینی اجتماعی با رویکرد توانمندسازی زنان سرپرست خانوار (مطالعة موردی: کمیتة امداد امام خمینی(ره) استان فارس) - زارع, رضا; صفری دشتکی, محمد (زن در توسعه و سیاست, 2019)
زنان و دختران بیشتر از مردان در معرض استثمار، فقر، خشونت و سوء تغذیه قرار دارند و فرصت تحصیل و آموزش برایشان کمتر فراهم است. کارآفرینی اجتماعی به زنان فرصت می‏دهد سرنوشت خویش را در دست گیرند. کارآفرینی اجتماعی در مقایسه با سرمایه‌گذاری سنتی و دولتی، دستیابی به استقلال، توانمندی و مشارکت اجتماعی بیشتری را برای زنان میسر می‏کند. این مطالعه درصدد است با استفاده از روش پژوهش کیفی و به‌کارگیری راهبرد نظریه‌پردازی داده‌بنیاد به ارائة الگویی از کارآفرینی اجتماعی با رویکرد توانمندسازی زنان سرپرست خانوار در کمیتة امداد امام خمینی(ره) بپردازد و عوامل مؤثر بر شکل‏گیری این فرایند و پیامدهای حاصل از آن را شناسایی و تشریح کند. در این زمینه، با هجده نفر از متخصصان دانشگاهی و مددکاران خانوادة کمیتة امداد امام خمینی(ره) در استان فارس به‌عنوان نمونة آماری به صورت نظری و هدفمند و به شیوة نیمه‌ساختاریافته مصاحبه شد و متن‏های مصاحبه در سه مرحلة کدگذاری باز، محوری و گزینشی تحلیل شد. نتایج نشان داد سیاست‏های توانمند‏ساز به‌منزلة پدیدة محوری و در تعامل با عوامل دیگر موجب شکل‏گیری کارآفرینی اجتماعی می‏شود. نحوة ارتباط این عوامل در مدل نهایی پژوهش نشان داده شده است. ظرفیت‏سازی، تقویت جسمی‌ـ روانی و قوانین حمایتی در شکل‏گیری سیاست‏های توانمندساز تأثیر بسزایی دارند که درنهایت این نگرش پایه‏ای برای به وجود آمدن پدیدة کارآفرینی اجتماعی می‏شود.

نشانگرهای اخلاقی مدیران آموزش عالی با رویکرد کیفی مبتنی برتحلیل محتوا - مطلبی فرد, علیرضا; نوه ابراهیم, عبدالرحیم; لطفی, لیلا; محبت, هدیه (فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی, 2012)

نظارت سیاسی بر قدرت در اندیشه علوی - ارسطا, محمدجواد; عامری, زهرا (فصلنامه علمی پژوهشی علوم سیاسی, 2013)
ضرورت طرح موضوع نظارت سیاسی بر قدرت که در مهار قددرت حکومت نقشی بسزا و اساسی دارد، موضوعی است که نمیتوان به آن بی اعتنا بود. این موضوع به ویژه در اسلام و اندیشه های سیاسی - اجتماعی امام علی مورد توجه قرارگرفته است و از اهمیت خاصی برخوردار است. مدعای این نوشتار، با استناد به آموزه های امام علی (ع) در قلمرو اندیشه سیاسی، آن اسن که تبیین خط مشی ها و اصول حکومت، طراحی شبکه اطلاعاتی و ارزشیابی عملکرد کارگزاران مراحلِ بارز نظارت سیاسی در اندیشه علوی است.

نظارت و کنترل از نگاه مدیریتی امام علی (علیه السلام) - محمودیان, حمید; ساجدی, علی‌محمد; بیگم فقیهی, طاهره (دوماهنامه علمی - پژوهشی رهیافتی نو در مدیریت آموزشی, 2015)
در زمره علوم انسانی، علم مدیریت، و در میان مسایل این علم، مبحث نظارت و کنترل از جمله مسایل جنجال برانگیز و پر از چالش علوم انسانی- اجتماعی است که؛ پیش فرضها و مبانی تئوریک انسان شناختی و وجودشناختی در ابعاد آن بسیار دخیل است. این که، رویکرد ما به ماهیت انسان وجامعه "الهی باشد یا "سکولار" در نوع نگرش ما به اصول مدیریت، اهداف، و شیوههای آن، و ملاکهای ارزیابی و نظارت در حوزه مدیریت کشوری، و یا سازمانی متفاوت است، و به همان میزان عملکردهای آن نیز. در این تحقیق، فشرده ای از نظام ارزشیابی و نظارت اسلامی از نگاه نهج البلاغه امام علی (ع) عرضه شده است، و مبانی الهی و انسانشناختی و ارزش شناختی آن از کلام نورانی آن حضرت استخراج نموده ایم. سپس، با ذکر نمونههایی از اعمال نظارت مستقیم و غیرمستقیم برگرفته از سیره و سخنان آن بزرگوار، گامی هرچند کوتاه، درجهت تبیین شیوه نظارتی امام (ع) برداشته شده است، باشد تا از این رهگذر گوشهای از غنای علمی و فرهنگی آموزههای اجتماعی دین مبین اسلام به نمایش گذارده، برتری وتعالی آن را برآموزههای غربی نشان دهیم.

نظارت و کنترل سازمانی از دیدگاه اسلام - جاسبی, عبدالله (فرایند مدیریت و توسعه, 1992)
نظارت و کنترل یکی از اجزای اصلی مدیریت محسوب می گردد، به طوری که بدون توجه به این جزء سایر اجزاء مدیریت، مثل برنامه ریزی، سازماندهی و هدایت نیز ناقص بوده و تضمینی برای انجام درست آنها وجود ندارد. در حقیقت زمانی که یک برنامه تهیه شد و برای اجرای آن سازماندهی بعمل آمد ...

نظارت و مبانی آن در نظام و اندیشة علوی - اخوان کاظمی, بهرام (پژوهش‌نامه علوی, 2011)
نظارت از موضوعات بسیار مهم در کلیۀ نظام‌های سیاسی و مدیریتی است و با توجه به این اهمیت، در این نوشتار تلاش شده است با تأمل در آیات قرآنی و سیرۀ نبوی دراین‌باره، جایگاه و مبانی نظارت و ویژگی‌های آن در نظام سیاسی و اندیشۀ علوی پژوهش ‌شود و این مدعا اثبات شود که در اندیشه و نظام علوی به مفهوم بااهمیت نظارت در ذیل موضوع امر‌‌به‌معروف و نهی‌از‌منکر توجه بسیار شده است و برای انجام کنترل‌ها و بازرسی‌های سیاسی و اجتماعی از دو سازوکار لازم و ملزوم نظارت درونی و بیرونی در تحدید و کنترل قدرت بهره‌گیری می‌شده است.

نظام تنزیلی قرآن کریم در فرایند آیندهنگاری راهبردی تحول - آکوچکیان, احمد; فرجیان شوشتری, مرضیه (مجله علمی, 2020)
پس از عصر بعثت و حضور معصومین و در عصر تفکر اجتهادی، در عرصۀ قرآن‌پژوهی و نظام جامع تفسیر، همچنان الگوی پژوهش تفسیری و سازوکار ترکیبی دو الگوی ترتیبی و تنزیلی و برآیندیابی در رویکرد تفسیر موضوعی، سامانی بایسته در عرصۀ اندیشه‌پردازی پیشرفت و نظام مدیریت راهبردی نیافته و نظام تنزیلی قرآن کریم به‌مثابۀ الگوی مرجع و معیار آینده‌نگاری راهبردی پیشرفت، دیده نشده است. از منظر روش‌شناسی پردازش اندیشه و مدیریت راهبردی تغییر، ماهیت و نقش نظام تنزیلی در پردازش مدل عملیاتی الگوی دین‌شناخت رشد ـ توسعه‌ای و در نظام آینده‌نگار راهبردی جامعه و تمدن هدف چیست؟ در پژوهش حاضر با بازتحلیل ادبیات آینده‌نگاری راهبردی و سازوکارهای الگوی پیشرفت و با اشاره به جایگاه الگوی دین‌شناخت پیشرفت، دریافتیم که نظام تنزیلی، منطق مبنا و حاکم بسط زمان‌مند مدل مفهومی الگوی رشد و نظام و سازوکار (فرایند و روش) مرجع الگوپردازی آینده‌نگار راهبردی است که در ذیل الگوی کلان راهبری تحول برای گذار به انسان، جامعه و تمدنِ آرمانیِ همواره تازه‌شونده، در جامعه هدف جریان می‌یابد.

نظریۀ مدیریت دانش اسلامی؛ تبیین مبانی و اصول - باقرزاده, اصغر; احمدوند, علی محمد; دهقان, نبی الله; سنجقی, محمدابراهیم; دهقان ده جمالی, کاظم (فصلنامه تحقیقات بنیادین علوم انسانی, 2019)
هدف اصلی این مقاله تبیین مبانی و اصول مدیریت دانش از منظر اسلام با بهره‌گیری از تفسیر تسنیم و کتاب روایی میزان‌الحکمه است. روش پژوهش در این تحقیق روش تحقیق نظریۀ مبنایی است. در این پژوهش ابتدا متون تحقیق با هدف کشف مضمون محوری یعنی دانش و موضوع‌های مرتبط با آن بررسی و کدگذاری ...

نقد گفتمان دولت سازندگی مبتنی بر گفتمان سیاسی امام خمینی(ره) - پروانه, محمود (اندیشنامه ولایت, 2015)
نظام جمهوری اسلامی جهت استمرار حیات و بسط گفتمان کلان خود، نیازمند بازخوانی روزآمد اندیشه و سیره سیاسی بنیان‌گذار خود از یک سو و اصلاح مسیر طی‌شده ازجمله توسط دولت‌ها براساس این گفتمان از سوی دیگر است. این مقاله، گفتمان دولت سازندگی را موضوع خود قرار داده است. هرچند خرده‌گفتمان دولت سازندگی همچون دیگر دولت‌ها ناشی از تحول «در» گفتمان کلان جمهوری اسلامی است، اما به‌نظر می‌رسد در مواردی نیز دارای تفاوت‌های قابل تأملی با گفتمان سیاسی امام خمینی(ره) می‌باشد. براساس این پژوهش، تفاوت‌های عمده دو گفتمان را می‌توان در این موارد جستجو کرد: تقلیل و تأسیس غیریت‌ها، چالش عمل‌گرایی و تکنوکراسی، توسعه متوازن و الگوی توسعه، نوع نگرش و گرایش به مقولاتی مانند کارآمدی و عدالت و به نسبت دوگانه‌هایی چون عدالت و توسعه، آزادی و توسعه،استقلال و توسعه، نوع اعتبار از آموزه‌هایی چون نسبت دین و نظامات اجتماعی.

نقد و بررسی عملکرد شوراهای اسلامی شهر در ایران - اشتریان, کیومرث; کریمی فرد, حسن (دولت پژوهی, 2016)
یکی از مهم‌ترین نهادهای ایران در زمینه تمرکززدایی و توسعه متوازن مبتنی بر ویژگی‌های فضایی ـ جغرافیایی، شوراهای اسلامی شهر و روستا می‌باشند. در جمهوری اسلامی ایران، شوراهای اسلامی شهر از سال 1378 تشکیل شده‌اند و از تاریخچه نسبتاً کوتاهی برخوردار هستند. با ارزیابی چهار دوره‌ای که از تشکیل شوراهای اسلامی شهر می‌گذرد می‌توان به عملکرد نه‌چندان مطلوب آنها بر اساس اهداف تعیین شده در قوانین و اسناد بالادستی اشاره کرد. پژوهش حاضر بر آن است تا دلایل این عدم موفقیت را در ابعاد گوناگون مورد بررسی و واکاوی قرار دهد. جامعه آماری تحقیق شامل اعضای شوراهای اسلامی شهر در سراسر کشور، نمایندگان مجلس شورای اسلامی و کارشناسان حوزههای مرتبط با شوراهای اسلامی شهر می‌باشد. برای بررسی چگونگی عملکرد شوراها از آزمون تی تک نمونه‌ای و برای بیان روابط دو متغیره و هم‌چنین اثبات معنی‌دار بودن یا معنی‌دار نبودن روابط میان آنها و میزان تأثیرگذاری هرکدام از متغیرهای مستقل بر متغیر وابسته از آزمون رگرسیون خطی دو متغیره استفاده شده است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که تمرکزگرایی، رانتی بودن سیستم و مبهم بودن جایگاه حقوقی موجب عملکرد نامطلوب شوراها در ایران شده است.

نقش اخلاق کاری اسلامی و رهبری معنوی بر تمایل به ترک خدمت اساتید دانشگاه با نقش میانجی دلبستگی شغلی - رضایی‌منش, بهروز; قربانی پاجی, عقیل (فرهنگ در دانشگاه اسلامی, 2019)
چکیده هدف: این پژوهش با هدف بررسی تأثیر اخلاق کاری اسلامی و رهبری معنوی بر تمایل به ترک خدمت اساتید با نقش میانجی دلبستگی شغلی در اعضای هیئت علمی دانشگاه مازندران انجام شده است. روش: پژوهش حاضر، از نظر هدف، کاربردی و بر حسب روش، توصیفی- پیمایشی است. نمونۀ مطالعه به شیوۀ احتمالی و به صورت تصادفی ساده انتخاب شدند. پایایی و روایی ابزار پژوهش با استفاده از آزمونهای پایایی ترکیبی، آلفای کرونباخ، روایی همگرا و روایی واگرا اندازه‌گیری و داده‌های حاصل با استفاده از اسمارت پی.ال.اس و اس.پی.اس.اس تجزیه و تحلیل شدند. از آزمونهای سوبل و واف نیز برای اندازه‌گیری شدت اثر و آمارۀ تی متغیّر میانجی دلبستگی شغلی استفاده شده است. یافته‌ها: اخلاق کاری اسلامی و رهبری معنوی بر تمایل به ترک خدمت اساتید تأثیر منفی و بر دلبستگی شغلی تأثیر مثبت می‌گذارد. همچنین یافته‌های حاصل از آزمون واف نشان داد که تقریباً بیش از 27 درصد از تغییرات اخلاق کاری اسلامی بر تمایل به ترک خدمت اساتید از طریق متغیّر میانجی دلبستگی شغلی تبیین می‌شود. نتیجه‌گیری: تحقیق در ارتباط با اخلاق کاری اسلامی و رهبری معنوی به اندازۀ کافی مورد توجه قرار نگرفته بود که اکنون روشن شده است؛ دانشگاهها می‌توانند با توجه به رهبری معنوی و اخلاق کاری اسلامی، تمایل به ترک خدمت اساتید را کاهش دهند.

نقش جهت گیری اخلاقی و جنسیت در قضاوت اخلاقی کارکنان مالی بانک گردشگری - کلانتری, محمد علی; هوشمند, عبدالحمید (فصلنامه اخلاق در علوم و فناوری, 2019)
زمینه: در دنیای امروز، با توسعه روابط، تحقق مفهوم دهکده جهانی و از بین رفتن مرزهای بین ملتها، اخلاقیات بهعنوان یک عامل استراتژیک و مهم در حفظ بقای سازمانها و کل بشریت مطرح شده است. بررسی عوامل مؤثر بر قضاوت اخلاقی کارکنان ضروری است. وضعیت اخلاقی و جنسیت حسابداران، از عوامل تأثیرگذار بر قضاوت ...

نقش خدامحوری و مؤلفه‌های آن در مدیریت فرهنگی از منظر قرآن کریم - روشن ضمیر, محمدابراهیم; فیروزی, نعمت الله (آموزه های قرآنی, 2015)
از آنجا که فرهنگ راه و رسم و شیوۀ زندگی است، آن را نمی‌توان از زندگی انسان جدا کرد. حیات و شکوفایی یک ملت در گرو فرهنگی پویا و بالنده است. توجه نداشتن به فعالیت‌های فرهنگی، یک ملت را می‌فرساید و به سوی نابودی سوق می‌دهد. لزوم برنامه‌ریزی برای محافظت از مرزهای فرهنگی و پاسداری از باورهای دینی، ضرورت مدیریت قوی فرهنگی مبتنی بر آموزه‌های قرآنی را دوچندان می‌سازد. این جستار در پی آن است تا یکی از مبانی مهم مدیریت فرهنگی را که عبارت از اصل خدامحوری است بررسی کند. باور به حاکمیت ارادۀ خداوند بر همۀ عالم و اینکه جز ارادۀ او مؤثر در آن نیست و مؤلفه‌های آن همچون جهان‌بینیِ درست، باور به تحول‌پذیری انسان، اعتقاد به روز واپسین، حاضر و ناظر دانستن خداوند، استواری نظام هستی بر پایۀ عدل، بینشِ ویژه، حتمی دانستن پیروزی نهایی و باور به برخورداری از امدادهای غیبی، از مبانی استوارِ قرآنیِ مدیریت فرهنگی است که نتیجه‌بخش بودن آن را تضمین می‌کند.

نقش رسانه در زمینه‌سازی تحقق تمدن نوین اسلامی (با تأکید بر گفتمان‌سازی و پویش فراگیر رسانه‌ای) - بابایی, محمد (دوفصلنامه مطالعات امت اسلامی, 2016)
مطالعه چگونگی نقش‌آفرینی و تأثیرگذاری رسانه‌ها در حرکت به سوی تحقق تمدن نوین اسلامی موضوع این مقاله است. هدف، دستیابی به مدل و چهارچوبی است که رسانه‌ها بتوانند براساس آن به شکلی سازنده در مسیر زمینه‌سازی ظهور تمدن نوین اسلامی حرکت کنند. به طور مشخص این مسئله که «رسانه‌ها در زمینه‌سازی، پیشبرد و ظهور «تمدن نوین اسلامی» چه کارکردهایی می‌توانند داشته باشند؟» پرسشی است که مقاله حاضر درصدد یافتن پاسخ آن است. برای پاسخ به این پرسش از روش اسنادی برای گردآوری داده‌ها استفاده شده است. همچنین برای تحلیل داده‌ها، رویکرد تحلیلی ـ توصیفی به‌کار گرفته شده است. مهم‌ترین یافته‌های این بررسی شامل ضرورت برنامه‌ریزی و اقدام رسانه‌ای در دو سطح است: 1. محتوایی؛ «گفتمان‌سازی»: در دو لایه درون‌مرزی (برای مخاطب داخلی) و فرامرزی (برای مخاطب بیرونی) بر اساس شاخص‌هایی در تراز تمدن نوین اسلامی (با تکنیکهایی مثل انگاره‌سازی، تعیین دستور کار، مدیریت افکار عمومی درون و برون‌مرزی). 2. ساختاری؛ «ایجاد کمپین رسانه‌ای فراگیر»: با راهبردهایی چون پیشتازی در ابداع فنّاوریهای رسانه‌ای، حرکت به سوی مشارکت مؤثر در جریان‌سازی فکری ـ فرهنگی منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای، فعالیت مؤثر هم در تولید و هم در تبادل اطلاعات، معرفی و تبیین مؤلفه‌های تمدن نوین اسلامی (کارآمدی، قدرت مادی و معنوی، معنویت‌گرایی، عدالت‌طلبی، سبک زندگی، اخلاق‌مداری و...).

نقش رضایت شغلی در ارتباط عدالت سازمانی با تمایل به ترک شغل در کارشناسان فدراسیون‌های ورزشی - قنبرپور نصرتی, امیر; خبیری, محمد; پورسلطانی زرندی, حسین; اقایی, نجف (نشریه مدیریت ورزشی, 2015)
هدف از پژوهش حاضر، بررسی نقش رضایت شغلی در ارتباط بین عدالت سازمانی با تمایل به ترک شغل در کارشناسان فدراسیون‌های ورزشی بود. بدین منظور از پرسشنامه‌های رضایت شغلی وود (1986)، عدالت سازمانی کیم و لونگ (2007) و تمایل به ترک شغل کامان (1979) استفاده شد. جامعۀ آماری تحقیق شامل کارشناسان فدراسیون‌ها بود که 210 نفر به‌عنوان نمونۀ آماری تحقیق انتخاب شدند. روایی سازۀ ابزار تحقیق به روش تحلیل عاملی تأییدی و با استفاده از نرم‌افزار لیزرل 8.8 تأیید شد. همچنین پایایی ابزار تحقیق به‌ترتیب 84/0، 87/0، و 86/0 به‌دست آمد. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از معادلات ساختاری با کاربرد نرم‌افزار Visual PLS استفاده شد. یافته‌ها نشان داد، اثر عدالت سازمانی بر رضایت شغلی، معنادار (189/21=t، 775/0β=)، و بر تمایل به ترک شغل غیرمعنادار است (211/0- =t، 016/0-β=). همچنین نتایج حاکی از اثر منفی و معنادار رضایت شغلی بر تمایل به ترک شغل بود (75/4- =t، 520/0-β=). دیگر یافتۀ تحقیق این بود که اثر غیرمستقیم عدالت سازمانی (403/0-=β)، بر تمایل به ترک شغل بیشتر از اثر مستقیم آن است (016/0-β=)، (96/1≤ t value+≤96/1-). پیشنهاد می‌شود فدراسیون‌های ورزشی به‌منظور کاهش تمایل به ترک شغل کارکنان خود، زمینۀ ارتقای سطح عدالت سازمانی و رضایت شغلی کارکنان خود را فراهم کنند.

نقش سرمایه نمادین مبتنی بر الگوی ایرانی – اسلامی و مدیریت دانش مشتری(دانشجو) - نامدار جویمی, احسان; سالارزهی, حبیب‌الله; کرد, باقر (فصلنامه علمی - پژوهشی اسلام و علوم اجتماعی, 2024)
اگر استادان نمادهای مبتنی بر الگوی اخلاقی و دینی داشته باشند، در فرایند مدیریت دانش مشتری، نیازها و خواسته‌های مشتریان(دانشجویان) خود را در نظر می‌گیرد؛ این پژوهش به بررسی رابطه سرمایه نمادین مبتنی بر الگوی ایرانی – اسلامی استادان دانشگاه (اعضای هیئت‌علمی دانشگاه) با کاربست نوآوری در مدیریت دانش مشتری(دانشجویان) میپردازد. روش: این پژوهش به صورت توصیفی- همبستگی است. جامعه آماری، اعضای هیئت‌علمی دانشگاه سیستان و بلوچستان و برابر با 133 نفر است. داده ها از طریق پرسش نامه محقق ساخته و به صورت خوشه‌ای چندمرحله‌ای جمع آوری شده اند و نمونه پژوهش بر اساس جدول موگران برابر با 100 نفر در نظر گرفته شده است. آلفای کرون باخ برای سرمایه نمادین و مدیریت دانش مشتری برابر با 0.841، 0.749 است. نرم‌افزارهای مورداستفاده در این پژوهش spss 21 و lisrel 9.1 است. یافته‌ها: در این راستا و برای بررسی این عنوان 9 فرضیه تبیین شد که به بررسی رابطه سرمایه نمادین مبتنی بر الگوی ایرانی –اسلامی استادان دانشگاه‌ دولتی اسلام با ابعاد کاربست نوآوری در مدیریت دانش مشتری (استراتژی‌ها، منابع انسانی، فرهنگ، ابزارهای انتقال دانش مشتری، ابزارهای کسب دانش، ابزار کسب دانش از مشتری، فرایند انتقال دانش مشتری، فرایند کسب دانش و فرایند کسب دانش از مشتری) پرداخته شد و میزان این روابط به ترتیب برای هرکدام از فرضیات به ترتیب برابر با 0.51، 0.81، 0.76، 0.37، 0.41، 0.46، 0.33، 0.28، 0.49 است و تمامی روابط معنادار بوده و تایید شدند. نتیجه‌گیری: هر چه استادان دانشگاهی سرمایه‌های نمادین مبتنی بر الگوی ایرانی – اسلامی بیشتری داشته باشند و به عبارتی رفتار، گفتار و پندارهای مبتنی بر الگوی اخلاقی و دینی داشته باشند، بیشتر از دانش مشتری‌هایی که به سازمان وارد می‌شود، بهرهمند میشوند و این دانش را به کار می‌بندند و تولیداتی مناسب با نیازها و خواسته‌های مشتریان می‌کنند و خود را موظف می‌کنند که خود و کارکنان مربوط به بخش آموزشی را ازنظر استراتژی‌ها و اطلاعات و فرهنگ و جوسازمانی به سمت به‌روز شدن و به سمت سازمان یادگیرنده و یاددهنده و دانش‌بنیان سوق دهند

نقش مدیریت شهری در ترویج سبک زندگی اسلامی- ایرانی شهروندان - نوذری, مریم; زمانی‌مقدم, افسانه (مطالعات اسلام و روانشناسی, 2015)
پژوهش حاضر با هدف تعیین نقش مدیریت شهری در ترویج سبک زندگی اسلامی ایرانی انجام‌شده است و به دنبال پاسخگویی به این پرسش است که آیا بین نقش مدیریت شهری در ترویج سبک زندگی اسلامی ایرانی در وضعیت مطلوب و موجود تفاوتی وجود دارد یا خیر. روش پژوهش، توصیفی و از نوع پیمایشی است که در آن سبک زندگی اسلامی در ابعاد اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی، در دو وضعیت مطلوب و موجود، توسط پرسشنامه‌ محقق ساخته )در منطقه پنج شهرداری تهران( مورد بررسی قرارگرفته است. یافته‌های پژوهش نشان داد بین وضعیت مطلوب و موجود، اختلاف معناداری وجود دارد. در بعد اجتماعی بیشترین نقش در وضعیت موجود در مؤلفه «نشاط اجتماعی»، در بعد فرهنگی در مؤلفه «اوقات فراغت» و در بعد اقتصادی در مؤلفه «حفظ محیط ‌زیست و توسعه پایدار» می‌باشد. همچنین، یافته‌های پژوهش در وضعیت مطلوب، نقش برجسته‌ مدیریت شهری در کلیه مؤلفه‌های سبک زندگی اسلامی را تأیید می‌کند.

نقش معنویت اسلامی در بروز رفتار شهروندی سازمانی - رودساز, حبیب; بیشه, مجید (فصلنامه مدیریت منابع در نیروی انتظامی, 2014)
زمینه و هدف: موضوعی که در سال‌های اخیر توجه زیادی را به سوی خود جلب کرده است، پیامدهای به کارگیری معنویت در زندگی اجتماعی و سازمانی افراد است و اینکه چگونه می‌توان با توسل جستن به معنویت، سلامت فردی و سازمانی را به ارمغان آورد. با توجه به مباحث مطرح شده و در نظر گرفتن اینکه رفتارهای شهروندی سازمانی یک نوع رفتارهای فرانقش هستند و به جنبه های مادی توجه ندارند و رفتارهای داوطلبانه هستند، به نظر می رسد معنویت می تواند در بروز و ارتقای چنین رفتارهایی نقش موثری داشته باشد. بنابراین پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش معنویت اسلامی در بروز رفتار شهروندی سازمانی ارائه شده است. روش‌شناسی: روش تحقیق به لحاظ هدف، کاربردی و از نظر روش، از نوع توصیفی – پیمایشی و همبستگی است. در این پژوهش که در حوزه ستادی سازمان ثبت احوال کشور انجام پذیرفت با استفاده از پرسشنامه نمونه‌ای متشکل از 166 نفر از مدیران و کارمندان به روش تصادفی – طبقه ای انتخاب شد و با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی به نقش معنویت اسلامی در بروز رفتار شهروندی سازمانی سازمان ثبت احوال کشور پرداخته شد. پایایی پرسشنامه از طریق مقدار آلفای کرونباخ و ترکیبی و روایی محتوی با نظرخواهی از اساتید راهنما، مشاور و کارشناسان مذهبی در حوزه علمیه و همچنین کارشناسان سازمانی تأیید و روایی سازه نیز از طریق تحلیل عاملی تأییدی، بررسی شد. یافته ها: یافته های تحقیق بیانگر این است که میان معنویت اسلامی و رفتار شهروندی سازمانی رابطه معنادار و مثبتی وجود دارد؛ این اثرگذاری با توجه به ضرایب استاندارد (گاما) در حد متوسطی نشان داده شده است. و نیز با توجه به رتبه بندی ابعاد رفتار شهروندی سازمانی در میزان تأثیرپذیری از معنویت اسلامی به ترتیب اثر معنویت اسلامی بر رفتارهای کمک کننده محدود و در سطح پایین و بیشترین و قوی ترین اثر در این تحقیق بر بعد ابتکارات فردی می‌باشد. نتیجه‌گیری: به طور کلی مجموع نتایج، فرضیات تحقیق را به طور تجربی تأیید می کند و از آنجا که نتایج تحقیق نشان داد معنویت اسلامی در بروز رفتار شهروندی سازمانی مؤثر و باعث افزایش رفتارهای فرانقشی در سازمان ثبت احوال کشور می‌شود در پایان پیشنهادهایی حاصل از نتایج تحقیق برای تقویت و بهبود معنویت اسلامی در محیط کار و سازمان ارائه شده اند.

نقش مهارت‌های سه‌گانه مدیریتی در سازمان از نگاه قرآن کریم - ربیعی, علی; حسینی امیری, سیدمحمود; ساروی مقدم, ناهید (فصلنامه مطالعات قرآنی, 2015)
این پژوهش با هدف توسعه الگوی مهارت‌های سه‌گانه(ادراکی، انسانی و فنی) با توجه به آموزه‌های اسلامی، اولویت‌بندی و بکارگیری آن در نقش‌های مدیریتی در صنعت لبنی کاله به شیوه کمی با جهت‌گیری کاربردی و رویکرد قیاسی، به صورت پیمایش تک مقطعی انجام گرفته است. تجزیه و تحلیل داده‌ها به روش تحلیل عاملی تأییدی، معادلات ساختاری و آزمون رتبه بندی فریدمن با نرم افزارهای Lisrelو Spss انجام گرفت. یافته‌ها نشان داد صنعت لبنی کاله باید مهارت‌ها و شایستگی‌های مدیران را با توجه به الگوی سه‌گانه مدیریتی؛ مهارت انسانی، مهارت ادراکی و مهارت فنی به ترتیب و با رویکرد آموزه‌های اسلامی اجرا کند. تدوین برنامه‌های آموزشی مدون جهت افزایش سطح مهارت ادراکی، انسانی و فنّی مدیران نیز بسیار کارآمد خواهد بود. البته در این آموزش‌ها هرچند که آموزش‌های نظری لازم است، اما وجه عملی آموزش‌ها باید غالب باشد.

نقش میانجی ارزش‌های کاری درونی در ارتباط بین ارزش‌های کاری بیرونی و رفتارهای ضد شهروند سازمانی با تأکید بر نگرش اسلامی - زارعی متین, حسن; حسن‌زاده, محمدصادق (مدیریت در دانشگاه اسلامی, 2015)
هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش میانجی ارزش‌های کاری درونی در ارتباط بین ارزش‌های کاری بیرونی و رفتارهای ضد شهروند سازمانی با تأکید بر نگرش اسلامی انجام یافته است. روش:روش تحقیق حاضر توصیفی از نوع همبستگی و جامعۀ آماری آن، کارشناسان جهاد کشاورزی استان گیلان است. تعداد جامعۀ آماری 788 نفر و اندازۀ نمونه 157 نفر می‌باشند که با استفاده از شیوۀ نمونه‌گیری چند مرحله‌ای، پرسشنامۀ بین کارکنان توزیع شد. برای جمع‌آوری اطلاعات از سه پرسشنامۀ ارزش‌های کاری اسلامی درونی، ارزش‌های کاری اسلامی بیرونی و رفتار ضد شهروند سازمانی استفاده شد که ضریب آلفای کرونباخ برای هر کدام به ترتیب 0.95، 0.94 و 0.94 به دست آمد. یافته‌ها: یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که ارزش‌های کاری درونی و بیرونی، در رفتار ضد شهروند سازمانی نقش منفی و معنادار دارد. همچنین، متغیّر ارزش‌های کاری درونی در ارتباط بین ارزش‌های کاری بیرونی و رفتار ضد شهروند سازمانی نقش میانجی دارد. نتیجه‌گیری: ارزش‌های کاری اسلامی در رفتار ضد شهروندی نقش منفی و معناداری وجود دارد که در این میان ارزش‌های کاری درونی نقش میانجی را در ارتباط بین ارزش‌های کاری بیرونی و رفتار ضد شهروندی دارد. به عبارت دیگر؛ ارزش‌های کاری درونی به عنوان یک متغیّر میانجی، اثرات ارزش‌های کاری بیرونی را جذب می‌کند و به متغیّر وابسته رفتارهای ضد شهروند سازمانی منتقل می‌کند

نقش و جایگاه ولایت فقیه در مدیریت نظام جمهوری اسلامی ایران (فصلنامه علمی تخصصی فرهنگ پژوهش, 2013)
چکیده موضوع مقاله حاضر، نقشوجایگاهولایتفقیهدر مدیریت نظامجمهوری اسلامی ایران است. با توجه به محوری بودن نقش رهبر، ابتدا به جایگاهولایتفقیهدرنظاماسلامی براساسموازینشرعمقدساسلام،باقرائتشیعی وبامبنای نظریهولایتفقیهامامخمینی(ره) پرداخته میشود.براساساعتقاداتشیعه،حکومتدردرجهاولمتعلق بهخداونداستوسپسبهبرگزیدگان منصوب خدا، یعنی پیامبرانالهی،حضرتمحمد(ص)،ائمهمعصومان(ع)ودرعصرغیبت،بهعامهفقهاوبهدلیلحفظنظم،بهمنتخبآنانبا عنوان «ولی فقیه» واگذارشدهاست. چنین ولی فقیهیباالهامازآموزه‌هایاسلامی،مکتبتشیعومقاماجتهادومرجعیت،میتوانداعمالزشتحاکمان ظالم راافشاءوتخریبکند؛ همان گونه کهدرپیروزی انقلاباسلامی ایران،رهبری ولیفقیهتوانستباآگاهکردنوایجاداتحاددر بین مردم،انقلاب رابازحمتهایزیادوریختهشدنخونهزارانجوانمسلمانپاکبهپیروزیبرساند. همچنینولایتفقیهنقشمهندسی نظامومشروعیتبخشی به اصلنظامرا دارد؛به گونهای کهمشرعیتارکاننظامبهنصبوتنفیذاختیارهایاوبستگی دارد.ولیفقیهدرادارهجامعهاسلامی نیزنقش مهمی دارد، از جمله:توصیهبهتقوای الهی،خدمت‌گزاری صادقانهبهمردم،دشمنشناسی وراههای مقابلهباآن،شناختاسلاموارزش‌هایاسلامی وشناختآسیب‌هاینظاماسلامی وارائهراهکارهای عملی.

نقش واسطه ای سلامت روان در رابطه میان باورهای مذهبی و سلامت سازمانی (مورد مطالعه: دانشگاه های دولتی شهر تهران) - جلالیان, نجمه; گرامی پور, مسعود; برجعلی, محمود (فرهنگ مشاوره و روان درمانی, 2016)
هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه باورهای مذهبی با سلامت سازمانی با توجه به نقش واسطه‌ای سلامت روان در دانشگاه های دولتی شهر تهران است. جامعه آماری پژوهش شامل همه اعضای هیأت علمی، مدیران و کارکنان دانشگاه های دولتی شهر تهران بود که به روش نمونه‌گیری خوشه ای چند مرحله ای تعداد 635 تن به صورت تصادفی انتخاب شدند. برای جمع آوری داده های پژوهش از پرسشنامه های جهت گیری مذهبی آلپورت(1967)، پرسشنامه سلامت روانی GHQ گلدبرگ و ویلیامز (1988) و پرسشنامه سلامت سازمانی لوو(2010) استفاده شد. این تحقیق از نوع توصیفی-همبستگی به شیوه مدل‌یابی معادلات ساختاری است که داده ها و نتایج این تحقیق با استفاده از نرم افزار AMOS تجزیه و تحلیل شد. نتایج حاکی از آن است که با 99 درصد اطمینان نه تنها بین باورهای مذهبی و سلامت سازمانی رابطه مثبت و معناداری وجود دارد، بلکه باورهای مذهبی با تأثیرگذاری بر سلامت روان افراد به صورت غیرمستقیم نیز با سلامت سازمانی و مؤلفه های آن مرتبط است. بر اساس یافته های تجربی پژوهش حاضر پیشنهاد می شود که به منظور تقویت سلامت روانی و سلامت دانشگاهی، خدمات مشاوره مذهبی در دانشگاه ها جهت ارائه به هیأت علمی و کارکنان دانشگاه مورد توجه بیشتر مسؤولین قرار گیرد.

نگرشی بر رویکرد اسلامی در مدیریت تعارض (فصلنامۀ علمی مطالعات منابع انسانی, 2012)
تعارض از جمله مفاهیمی است که ریشه در زندگی بشر دارد. شکلگیری جوامع انسانی و حضور انسان در گروههای اجتماعی، همواره موجب تعارض شده است. سازمانها بهعنوان یکی از دستاورد‌‌های زندگی اجتماعی بشر، بستر مناسبی برای ایجاد تعارض دارند. بر این اساس، مطالعات و پژوهشهای گسترده‌‌ای در حوزههای مختلف مدیریت و رویارویی با تعارض انجام شده است. با این وجود، موضوع تعارض، کمتر از دیدگاه فرهنگی و بر مبنای آموزههای دینی (بهویژه دین مبین اسلام) موردتوجه قرار گرفته است. این پژوهش با رویکرد توصیفی-کتابخانهای و با توجه به تأثیرپذیری مدیریت تعارض از متغیرهای فرهنگی و بومی، تلاش دارد تا از منظر مفاهیم دینی-اسلامی به بررسی و جمعبندی مدیریت تعارض، بپردازد. در واقع، بهرهمندی از فرهنگ غنی اسلامی در مراودات و رفتارهای اجتماعی (بهعنوان یکی از مهمترین ابعاد فرهنگی کشور)، میتواند نقشی اساسی در مدیریت تعارض داشته باشد. بر این اساس تلاش خواهد شد تا پس از بررسی مختصر نظریهها و الگوهای تعارض، این فرآیند با رویکردی اسلامی مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرد. در انتها بر اساس این آموزهها، راهکارهایی در جهت مدیریت بهینه فرآیند تعارض سازمانی ارائه شده می‌شود.

مبانی انسانی پیشرفت سیاسی از دیدگاه اسلام - فلاحت پیشه, حشمت الله; نوروزی, مجتبی (پژوهش های راهبردی سیاست, 2018)
با بررسی مکاتب مختلف توسعة سیاسی، می‌توان ‌گفت؛ نگرش تک ساحتی و کاملا ماتریالیستی به انسان بر اساس اصل اومانیسم، یکی از مهم ترین مبانی آنها میباشد. در این تلقی از توسعه سیاسی، دین و گزاره های اخلاقی، بهعنوان مانعی در راه توسعه سیاسی حذف میشود و این امر، معنایی کاملا مادی و این جهانی پیدا میکند. اما در اندیشه اسلامی، هدف غایی پیشرفت سیاسی، دست‌یابی بشر به تعالی و تکامل همه جانبه و مقام خلیفه اللهی ذیل حکومت اسلامی است. در این میان، افزون بر این که حوزههای دنیایی خویش را به بهترین شکل ممکن سامان میبخشد، راه تعالی و رسیدن به قرب الهی را طی میکنند. لازمه دست‌یابی به این مهم، ابتناء مبانی انسانی پیشرفت سیاسی بر آموزههای اسلامی است. در این نوشتار چهار مورد از مبانی انسانشناسی پیشرفت سیاسی در اسلام (دوساحتی بودن، اختیار، جاودانگی و کرامت انسان) و تاثیر آنها بر مناسبات سیاسی، بررسی و مورد تحلیل قرار می‌گیرند.

مبانی فقهی حقوقی مسئولیت مدنی دولت - میرداداشی, سیدمهدی (حقوق اسلامی, 2014)

مبانی قاعده اضطرار در مسئولیت مدنی اشخاص و دولت - دانش نهاد, محمد; علیشاهی, ابوالفضل (جستارهای فقهی و اصولی, 2017)
قاعده اضطرار، از مهم‌ترین قواعد فقهی حقوقی است. اضطرار، صفتی است که در اثر شرایط تهدیدآمیز و غیرقابل تحمل، مرتکب را به سوی فعل نادرست می کشاند. از چالش های اصلی در این قاعده، سلب ضمان است که غالب فقها، آن را تنها نافی حکم تکلیفی می دانند، ولی برخی بر این باورند که قاعده اضطرار بر حکم وضعی نیز دلالت دارد، به‌گونه‌ای که دیدگاه های گوناگونی در سلب مسئولیت ارائه گردیده است. در این پژوهش، پس از بررسی دیدگاه ها، روشن شد که نه ‌تنها قاعدۀ اضطرار در باب مسئولیت مدنی اشخاص منشأ اثر است، بلکه تأثیر آن، در باب مسئولیت مدنی دولت نیز قابل اثبات است، به‌گونه‌ای که می‌توان موارد متعددی از مبانی تأثیر اضطرار در ایجاب و سلب مسؤولیت مدنی دولت از جمله خسارات وارده از جانب دولت اسلامی بر معاندان، خسارات ناشی از اعمال حاکمیت، خسارات ناشی از قوه قاهره و خسارات ناشی از فسخ یا عقد قرارداد با سایر کشورها را نام برد.

مبانی و اصول دفاعی جمهوری اسلامی ایران از منظر قرآن کریم - یدالهی, رضا (مطالعات دفاعی استراتژیک, 2020)
هر مکتب، دین، آیین و مرامی جهت حفظ و بقاء موجودیت خود، از تعالیم و دستوراتی که از جنبه دفاعی و امنیتی برخوردار باشد بهرهمند است. دین اسلام‌ نیز به‌عنوان‌ یک‌ مکتب‌ کامل‌، دارای‌ یک‌ سیستم‌ دفاعی‌ بی‌نظیر است.. به این سبب امر دفاع برای جمهوری اسلامی ایران بیش از هرزمان دیگر، ضروریتر و حساستر است و ازاین‌جهت پرداختن به مبانی و اصول دفاعی جمهوری اسلامی ایران از مسائل مهم و ضروری است. لذا این مقاله که باهدف تبیین موضوع فوق صورت گرفته، ازنظر هدف کاربردی و از نظرگردآوری اطلاعات، کیفی است و در تحلیل آن از روش تحلیل محتوا استفاده شده است. از حیث رویکرد و طبقه‌بندی روش، متکی به روش کتابخانه‎ای و مطالعات میدانی می‎باشد. داده‎های موردنیاز از راه مطالعات کتابخانه‎ای و با استفاده از ابزار فیشبرداری و میدانی از طریق پرسشنامه و مصاحبه با صاحبنظران گردآوری شده است. نتایج تحقیق در برگیرنده ، 15مورد مبانی ارزشی دفاع و 20 مورد اصول دفاعی از منظر قرآن کریم میباشد

مبانی و اصول مشتری مداری در اسلام - الله تولایی, روح; صالح نژاد, سیدعبدالله; حمیدزاده, مریم (فصلنامه علمی توسعه سازمانی پلیس, 2009)
امروزه نقش مشتریان برای سازمان ها از حالت پیروی محض از تولیدکننده، به هدایت سرمایه گذاران، تولیدکنندگان و حتی محققان و نوآوران مبدل گشته است. به این ترتیب بسیاری از مفاهیم و تئوری های سازمان و مدیریت بر محور «مشتری مداری» و چگونگی کسب رضایت مشتریان ارائه شده اند. در دنیای رقابتی و بازارهای پیچیده داخلی و بین المللی امروز، سمت و سوی کلیه فعالیت های سازمان ها برای تامین نیازهای مشتریان و مخاطبان و کسب رضایت و اعتماد آن ها می باشد. در بازار گسترده امروز موفقیت یا عدم موفقیت هر سازمانی به رفتار مشتری و مخاطب آن بستگی دارد. از طرفی از نگاه اسلام مشتری مداری را نوعی ارزش نهادن به انسان و تامین حوائج و نیازهای او می توان تعریف کرد. لذا با توجه به اینکه انسان موجودی است که در دیدگاه دین مبین اسلام اشرف مخلوقات و خلیفه الله می باشد؛ فهم رهنمودها و اصول و مبانی که دین اسلام در زمینه مشتری مداری دارد باید مورد توجه سازمان ها در جوامع اسلامی قرار گیرد. مقاله ی حاضر پس از بیان مفهوم مشتری و نیازهای او و رضایت مشتریان، به بررسی آیات و روایات مرتبط با این موضوع در سه سطح کلی زیر می پردازد: 1-مبانی و اصول مشتری مداری در اسلام (مواردی را شامل می شوند که در تمامی معاملات مبنا قرار می گیرند و در صورت تخلف از آن ها معامله با مشکل مواجه می شود)؛ 2-روش های معامله و احکام برخورد با مشتری (شامل واجبات و محرمات و احکام معاملات می باشد)؛ 3-رفتار و اخلاق در برخورد با مشتری تحقیق حاضر با هدف آشنایی با مبانی و اصول و راه کارهای ارائه شده در دین مبین اسلام در خصوص مفهوم «مشتری مداری» انجام شده است. این مقاله از نوع تحقیقات کاربردی بوده و روش انجام آن پیمایشی و مطالعات کتابخانه ای می باشد. همچنین ابزار گردآوری اطلاعات فیش برداری می باشد.

مبانی و مؤلفه‏های کار و کارآفرینی در قرآن و روایات - امیری, مهدی; امیری, زهره (مشکوة, 2014)
در این نوشتار، ماهیت، معنا و مفهوم کار و کارآفرینی، خلاقیت و نوآوری، ویژگی‏های یک کارآفرین و انواع کارآفرینی اجتماعی در قرآن و روایات به بحث گذارده شده است. روش انجام پژوهش توصیفی از نوع تحلیل اسنادی است. عمده‏ترین یافته‌های پژوهش عبارت‏اند از اینکه؛ اولاً آیات قرآن درباره کار و کوشش در قلمرو حیات به قدری فراوان و متنوع است که با کمال صراحت می توان گفت، اسلام دین کار و کوشش است، به طوری که در آموزه‏های قرآنی و روایی، کار در ردیف عبادت آمده است. ثانیاً خداوند اولین خلاق و نوآور جهان خلقت و مبدع آن است. انسان نیز به عنوان خلیفه الهی، از صفت خلاقیّت برخوردار است. ثالثاً، ریسک‏پذیری منطقی، توفیق‏طلبی و عمل صالح از ویژگی‏های کارآفرین در قرآن بوده و مؤلفه‏هایی مانند صدقه، زکات، نذر و احسان، زمینه‏های کارآفرینی را فراهم می‏آورد.

مدل تاثیرگذاری معنویت و عدالت سازمانی بر عملکرد سازمانی (مطالعه موردی: یکی از سازمان‌های تولیدی نیروهای مسلح) - کامکار, مهدی; پاشایی هولاسو, امین (مطالعات مدیریت راهبردی دفاع ملی, 2018)
از آنجائیکه یکی از دغدغه‌های مهم صاحب‌نظران مدیریت و سازمان در چند دهۀ اخیر، شناسایی عوامل تاثیرگذار بر عملکرد سازمان‌ها بوده است و معنویت در محیط کار و عدالت سازمانی از جنبه‌های مهم و تاثیرگذار محسوب می‌شوند، مقاله حاضر با هدف ارائه مدل تاثیرگذاری معنویت و عدالت سازمانی بر عملکرد سازمانی با روش توصیفی – پیمایشی و از نوع همبستگی به رشته تحریر درآمده است و سعی در بررسی تاثیر 4 بُعد کار با معنا، احساس تعلق و همبستگی در سازمان، هم‌سویی با ارزش‌های سازمانی و دینداری و 4 بعد عدالت توزیعی، عدالت رویه‌ای، عدالت تعاملی و عدالت اطلاعاتی بر عملکرد سازمانی دارد. برای آزمون یاد شده از یک پرسشنامۀ محقق‌ساخته متشکل از 52 سوال استفاده شد که ضریب آلفای کرونباخ آن با استفاده از نرم‌افزار SPSS، 967/0 محاسبه شد. نمونه آماری تحقیق با استفاده از جدول مورگان تعداد 130 نفر برآورد شد. با توجه به نتایج حاصل از آزمون کولموگروف- اسمیرنوف و نرمال بودن داده‌های تحقیق و کفایت نظری نمونه تحقیق حاصل از آزمون KMO و بارتلت از تحلیل عاملی تائیدی با استفاده از نرم‌افزار LISREL بهره جویی شد که نتایج تحقیق بدین قرار می‌باشد. معنویت در محیط کار 7/55% بر عملکرد سازمانی تاثیرگذار و عدالت سازمانی 3/35% بر عملکرد سازمانی تاثیرگذار است. این اعداد نشان‌دهندۀ این‌است که در سازمان‌های تولیدی نیروهای مسلح که یکی از آن‌ها مورد بررسی قرار گرفت، معنویت در کار نقش مهمی بر عملکرد سازمانی دارد.

مدل یابی تأثیر رهبری تحول گرا و عدالت سازمانی بر رفتارهای شهروندی سازمانی کارکنان وزارت ورزش و جوانان جمهوری اسلامی ایران - مرادی, محمدرضا; جعفری, اکرم; امیدی, علیرضا; علی دوست قهفرخی, ابراهیم (نشریه مدیریت ورزشی, 2014)
این پژوهش به منظور تحلیل رابطة رهبری تحولگرا و عدالت سازمانی با رفتارهای شهروندی سازمانی کارشناسان وزارت ورزش و جوانان انجام گرفت. به منظور جمع آوری داده ها از پرسشنامة چندعاملی رهبری، پرسشنامة عدالت سازمانی و پرسشنامة رفتار شهروندی سازمانی استفاده شد. از مجموع 280 پرسشنامة توزیع شده بین کارشناسان وزارت ورزش و جوانان، 220 پرسشنامه (5/78 درصد) قابل استفاده بود که به عنوان نمونة تحقیق در نظر گرفته شد. برای تحلیل داده ها از ضریب همبستگی چندگانه، رگرسیون چندمتغیره و روش مدلسازی معادلات ساختاری استفاده شد. نتایج نشان داد که رهبری تحول گرا دارای ضریب اثر 36/0 بر رفتار شهروندی سازمانی است. همچنین با توجه به ضریب اثر 55/0 رهبری تحول گرا بر عدالت سازمانی و ضریب اثر 44/0 عدالت سازمانی بر رفتار شهروندی سازمانی، ضریب اثر کل رهبری تحول گرا بر رفتار شهروندی سازمانی 60/0 به دست آمد. مدل ارائه شده در این پژوهش تأثیرات مستقیم و غیرمستقیم رهبری تحول گرا از طریق عدالت سازمانی را بر رفتارهای شهروندی سازمانی تأیید کرد. در نتیجه مدیران وزارتخانة ورزش و جوانان با به کارگیری این شیوة رهبری علاوه بر افزایش ادراک کارکنان از عدالت سازمانی، میتوانند بروز رفتارهای شهروندی سازمانی و در نهایت عملکرد سازمان خود را ارتقا بخشند.

مدل‌سازی معادلات ساختاری مسئولیت اجتماعی اسلامی با تکیه بر مدیریت دولتی نوین از نوع حکمرانی خوب - ردایی, هادی; حبیبی‌تبار, حسین; امینی سابق, زین‌العابدین; ساده, حسان (فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی, 2019)
هدف این مطالعه مدل‌سازی معادلات ساختاری مسئولیت اجتماعی اسلامی با تکیه بر مدیریت دولتی نوین از نوع حکمرانی خوب بود. روش این پژوهش کاربردی از نوع کیفی است. در این پژوهش به تبیین مسئولیت اجتماعی از دیدگاه اسلام و سایر مکاتب پرداخته شد. یکی از موضوعات مورد بررسی چگونگی نگاه اسلام به مسئولیت‌های اجتماعی بود. بنابراین ضمن ارائه تعاریفی از مسئولیت اجتماعی و حکمرانی خوب با مروری بر مفاهیم به مبانی فلسفی دیدگاه‌های مسئولیت اجتماعی در ابعاد عمومی، کلاسیک و اسلامی پرداخته شد. برای شناسایی معیارها و بیان روابط بین معیارها پس از مطالعه ادبیات پژوهش‌های مرتبط و مصاحبه با مدیران وزارت‌خانه ارتباطات و فناوری اطلاعات از روش مدل‌سازی معادلات ساختاری استفاده شد. نتایج نشان داد که مسئولیت اجتماعی در سبک اسلامی در پنج بعد اقتصادی، اجتماعی – سیاسی، قانونی، اخلاقی و نوع‌دوستی و حکمرانی خوب در پنج بعد مشارکت، پاسخگویی، عدالت و برابری، حاکمیت قانون و کارایی و اثربخشی دولت قرار گرفت. همچنین مدل مسئولیت اجتماعی اسلامی با تاکید بر حکمرانی خوب برازش خیلی خوبی داشت و در نهایت مدل مسئولیت اجتماعی اسلامی با تاکید بر حکمرانی خوب طراحی و ارائه شد.

مدیریت ارتباط با مشتری از دیدگاه قرآن و نهج البلاغه - موزیری قیری, محمد; شاه نظری درچه, علی (پژوهشنامه تفسیر کلامی قرآن, 2015)
یکی از مطالبات به حق جامعۀ ما سی و هفت سال پس از پیروزی شکوهمند انقلاب اسلامی، استقرار ارزش‌های ناب اسلامی در تمامی شئون جامعه به‌ویژه تصمیم‌گیری‌های حوزۀ اقتصادی و بازرگانی است. هدف پژوهش حاضر تبیین و شناسایی مؤلفه‌ها و اصول مشتری‌مداری و ارتباط با مشتری از دیدگاه قرآن و نهج‌البلاغه خواهد بود. تحقیق حاضر از لحاظ هدف کاربردی است و در زمرۀ پژوهش‌های توصیفی از شاخۀ پیمایشی قرار می‌گیرد. برای گردآوری داده‌ها از شیوۀ فیش‌برداری از منابع کتابخانه‌ای استفاده شد. نتایج حاکی از شناسایی 15 مؤلفه و دسته‌بندی آنها در قالب دو بعد اصول نظری شامل حق‌محوری، کسب رضایت الهی، توجه به خواست مشتری، صداقت‌پیشگی در معامله و تطابق معامله با احکام اسلامی و اصول عملی شامل سود متعارف، رعایت مساوات، اعتماد معقولانه به مشتری، عدم کم‌فروشی، ممنوعیت احتکار، حلم و بردباری، خوشرویی با مشتری، حسن خدمت به مردم، تسریع در رفع حوایج مشتریان و دعا برای کسب توفیق خدمت به مردم است.

مدیریت اسلامی در ایران: بسترها و پیدایش - عابدی جعفری, حسن; سبزیکار, علیرضا (دوفصلنامه اسلام و مدیریت, 2013)
شمار منابعی که تاکنون به بحث درباره مطالعات اسلامی مدیریت پرداخته و در این میان به مطالب مختلف و رویکردهای گوناگون اشاره داشته‌اند، از هزار می‌گذرد، ولی به نظر می‌رسد سیر تکوین این رویکرد هنوز ناگفته باقی مانده است. هدف این مقاله تبیین چگونگی این سیر در جمهوری اسلامی ایران است. بدین منظور، این تطور به چهار دوره یا دهۀ مشخص تقسیم شده و تحولات هر یک از این ادوار در قالب یک مقاله عرضه شده است. در نخستین قسمت از این مقالات، بسترها و چگونگی پیدایش این پدیده بررسی شده است. هدف این مقاله ترسیم فرایند پدیدایی و زمینه‌های ظهور آن است. روش مورد استفاده نوعی فراتحلیل و قلمرو تحقیق دهه اول انقلاب است. جامعه آماری مورد مطالعه نیز همه منابع موجود مدیریت اسلامی در این دوره است. یافته‌‌های تحقیق نشان می‌دهند که در این دهه، نطفه مدیریت اسلامی در ایران بسته شده، متولد شده و مرحله نوزادی خود را پشت سر گذاشته است. همچنین، پژوهش‌ها نشان می‌دهند که به‌رغم دستاوردهای آغازینی که در این سیر به دست آمده‌اند، هنوز چالش‌های چندی در پیش روی است؛ به‌ویژه، دستاوردهای آن در حوزه عمل، و به‌خصوص در حیطه نظامی چشمگیر بوده؛ ولی در قلمرو نظر، راه طولانی‌تری برای پیمودن در پیش دارد.

مدیریت اسلامی و راهکارهای دولت برای مهار فساد اداری در ایران - بهادری, بابک; بهرام زاده, حسینعلی (فصلنامه علمی پژوهشنامه تربیتی, 2013)
اداره سازمان و جامعه با رویکرد ارزشمدارانه برای نظامی که هویت و مشروعیت خود را از ایدئولوژی خویش می‌گیرد بسیار مهم است. فساد اداری در ایران تاکنون از جنبه‌های متعددی بررسی و راهکارهای مختلفی برای پیشگیری و مهار آن ارایه شده است اما در پژوهش‌های انجام شده، اشاره‌ای هرچند به صورت مختصر و اجمالی به راهکارهای عمومی قانونی شامل قوانین و مقررات و برنامه‌های مدیریت عمومی شامل همه بخش‌های اداری حکومتی در ایران، برای مبارزه با فساد اداری کارکنان نشده است. این مقاله ضمن بررسی اجمالی اما جامع ادبیات موجود، مهمترین عوامل بروز فساد اداری را برشمرده، قوانین، برنامه‌ها و آیین‌نامه‌های مدیریت عمومی در ایران طی دو دهه اخیر برای پیشگیری و مبارزه با فساد اداری کارکنان را معرفی و بررسی می‌کند و در انتها نیز به موانع و چالش‌های فراروی سلامت اداری کارکنان دستگاهها و نهادها اشاره دارد.

مدیریت اطلاعات و علم‌سنجی پیش‌نیاز تمدن‌سازی نوین اسلامی - فخر, سادات; علی, سید (مدیریت دانش اسلامی, 2019)
تفاوت مسئله ما با گذشتگان در تفاوت نگرش به طبقه‌بندی علوم و رده‌بندی منابع است. مبنای طبقه‌بندی آنان، ماهیت و هدف علوم بود. برای نمونه فارابی در سرآغاز کتاب ارزشمند احصاء العلوم همه علوم را در پنج طبقه ساماندهی کرده است. اما در عصر مدرن مدیریت جزئیات دانش و مدارک، اصل هزینه و فایده و پیدا‌کردن خلأهای دانشی مبنای رده‌بندی منابع است. طبقه‌بندی علوم برای تمدن گذشته اسلامی مناسب بود؛ اما برای تمدن‌سازی نوین اسلامی نیازمند مدیریت اطلاعات و علم‌سنجی هستیم؛ زیرا در عصر دیجیتال، داده‌ها و اطلاعات با سرعتی سرسام‌آور در حال افزایش است و باید روش‌هایی برای بهره‌بردن از آن‌ها به وجود آورد. ابزارهای سازماندهی و مدیریت اطلاعات نقش قابل‌توجهی در این زمینه دارند؛ البته داده‌کاوی مهم‌ترین آن‌هاست. هدف از انقلاب اسلامی در ایران ایجاد تمدن جدید متمایز از تمدن غرب است. تمدن‌سازی نوین اسلامی رسالتی است که ضرورت دارد همگان برای تحقق آن تلاش نمایند. پرسش اصلی این پژوهش نیز آن است که برای تمدن‌سازی نوین اسلامی در حوزه طبقه‌بندی علوم و رده‌بندی منابع چه باید کرد؟ روش پژوهش کتاب‌خانه‌ای است و بر نظریه‌های علم اطلاعات و دانش‌شناسی مبتنی است. نتیجه‌ای که این پژوهش در پی دارد، به‌کار‌گیری ابزارهای سازماندهی اطلاعات، داده‌کاوی و علم‌سنجی است تا بتوان وضعیت موجود را شناسایی کرد و با نیازسنجی پژوهشی، راهنمای علمی تمدن‌سازی نوین اسلامی شد.

مدیریت تعارض انبیاء اولوالعزم با طاغوت

مدیریت دانش ایرانی‌اسلامی براساس آموزه‌های دین اسلام و فرهنگ ایران - موفق, حسن; هاشمزاده خوراسگانی, غلامرضا; دشمن زیاری, اسفندیار (مدیریت فرهنگی, 2019)
کشورهای اسلامی مخصوصا ایران با داشتن فلسفه زندگی خاص و فرهنگ متفاوت با دیگر کشورها، به تئوری‌های خاص خود نیاز دارند. با وجود مطالعات فراوانی که در حوزه مدیریت دانش انجام گرفته است تعداد بسیار کمی از تحقیقات به مدیریت دانش با رویکرد ایرانی و اسلامی پرداخته‌اند و تحقیق جامع و معتبری در این خصوص مشاهده نگردید. همین امر پژوهشگران را برآن داشت تا با استفاده از روش کیفی به مطالعه و بررسی در حوزه مورد اشاره بپردازند. مساله اصلی این تحقیق، این است که آیا می‌توان مدیریت دانش را به صورت مدیریت دانش ایرانی‌اسلامی مطرح نمود؟ به دنبال پاسخ این مساله پژوهشگران به مطالعه بومی‌سازی مدیریت دانش براساس ارزش‌ها و آموزه‌های دین اسلام و فرهنگ ایران پرداخته‌اند. در این تحقیق جامعه آماری وجود ندارد و با هفده نفر از خبرگان مصاحبه اختصاصی صورت گرفته است. پس از تجزیه و تحلیل و تفسیر داده‌های جمع‌آوری شده مفاهیم اصلی اثرگذار در مدیریت دانش ایرانی‌اسلامی حاصل شد و در این که می‌توان مدیریت دانش را به صورت مدیریت دانش ایرانی‌اسلامی عنوان کرد، جای هیچ شک و شبهه‌ای نیست و بهتر است مدیریت دانش را با نگاه ایرانی و اسلامی‌ ببینیم.

مدیریت دانش و اصول اخلاقی: واکاوی تبدیل دانش در یک سازمان صنعتی - اخوان, پیمان; یزدی مقدم, جعفر (بهبود مدیریت)
امروزه، موفقیت و پیشگام بودن سازمان ها در یک صنعت، با میزان دانشی که سازمان می تواند تولید کند، ارتباطی مستقیم دارد. از طرفی دیگر، اخلاق، موضوعی مهم و جدی است که دامنه ی آن به تمام حوزه ها کشیده شده است؛ به طوری که می توان از ارتباط مباحث اخلاق و آن پدیده ها سخن گفت. مدیریت دانش از جمله این پدیده ها است. این درحالی است که مطالعات بسیاری در زمینه مدیریت دانش، انجام شده است، اما بررسی این موضوع از دیدگاه اخلاقی، ناچیز است. از این رو، در مقاله حاضر به بررسی تاثیرگذاری اصول اخلاقی بر فرآیند تبدیل دانش، پرداخته شده است. در این راستا، الگوی مفهومی این تحقیق، بر اساس ادبیات موضوع طراحی و بر مبنای این الگوی مفهومی، فرضیه های تحقیق، ارایه شده است. سپس فرضیه های تحقیق، بر اساس داده های جمع آوری شده از 94 پرسشنامه و با استفاده از روش الگوسازی معادلات ساختاری، مورد آزمون قرار گرفتند. نتایج تحقیق نشان دهنده ی وجود ارتباطی مثبت و معنادار میان اصول اخلاقی و فرآیند تبدیل دانش است. همچنین، از بین ابعاد کارکردی فرآیند تبدیل دانش، رابطه ی اجتماعی شدن، برونی سازی و ترکیب، با اصول اخلاقی مستقیم و معنادار است ولی رابطه بین اصول اخلاقی و درونی سازی، معنادار نیست که در این تحقیق، دلایلی مبنی بر نبود این رابطه، ارایه شده است.

مدیریت در چشم‌انداز اسلام - عزیزی مهمان دوست, عباس; صحت, سعید (پژوهشنامه معارف قرآنی, 2011)
مدیریت اسلامی از الزامات جامعه اسلامی می‌باشد، بنابراین جامعه اسلامی نیازمند مدیریتی است که با الگوهای اسلامی مطابقت کند و بتواند در خدمت جامعه اسلامی باشد. هر مکتبی مدیریت را به گونه‌ای تعریف کرده است و انتظارات مشخصی از آن دارد. دین اسلام نیز نگاهی خاص به مدیریت دارد و معیارهایی را برای آن برشمرده است. با جستجو در آیات قرآن و روایات و احادیث معصومین (ع)، می‌توان معیارها و بینش اسلام نسبت به مدیریت را شناخت. در این مقاله تلاش شده‌است تا بینش اسلام پیرامون مدیریت شناسانده شود.

مدیریت رهبری ج.ا.ا در مواجهه با بحران های سیاسی - امیری, ابوالفضل (فصلنامه مدیریت بحران و وضعیت های اضطراری, 2015)
بحران های سیاسی از مسائل بسیار مهمی است که گاه بیگاه نظام جمهوری اسلامی را با چالش روبرو ساخته است. بازخوانی رویکرد آمریکا در 36 سال گذشته و نحوه ی مدیریت این تهدیدها از ناحیه رهبری نظام اسلامی، قابل تامل و واکاوی است که تدابیر و سیاست های ولی فقیه و رهبری چگونه بوده است که دشمن در عموم عرصه ها ناکام و ناچار به عقب نشینی شده است؟ بنابراین ضرورت قدردانی از این نعمت الهی و افزایش روحیه تبعیت پذیری از دستورات رهبری برای مقابله با این تهدیدها به عنوان یکی از اولویت های اساسی کشور می باشد. این مقاله با بررسی سیره ی سیاسی امام خمینی(ره) و امام خامنه ای به بخشی از توانمندی و قدرت نرم جمهوری اسلامی اشاره خواهد نمود.

مدیریت شهری دوران اسلامی در فضاهای اقتصادی شهر و توسعه و بکارگیری آن در شهرهای ایران امروز - شریف زادگان, محمد حسین; ملک پور اصل, بهزاد (مجله پژوهش های معماری اسلامی, 2016)
از اواخر دههیِ 1980میلادی ادارهیِ امور شهرها توسط بخش خصوصی با تأکید ویژه بر نواحی بهبود کسب‌و‌کار مورد توجه مدیران شهری قرار گرفته است. بررسی علمی و تجربی در زمینهیِ ارتباط بین تمرکززدایی مدیریتی و رشد اقتصادی در سطح محلی در راستای کاهش تصدیگری دولتهای مرکزی در بین برنامهریزان شهری نیز به ...

مطالعه بومی‌سازی مدیریت دانش در سازمان‌های دولتی براساس آموزه‌های دین اسلام و فرهنگ ایران - موفق, حسن; هاشم زاده خوراسگانی, غلامرضا; دشمن زیاری, اسفندیار (دوماهنامه علمی - پژوهشی رهیافتی نو در مدیریت آموزشی, 2020)
هدف از اجرای تحقیق حاضر، مطالعه بومی‌سازی مدیریت دانش براساس ارزش‌ها و آموزه‌های دین اسلام و فرهنگ ایران و ارائه مدل مدیریت دانش ایرانی‌اسلامی برای سازمان‌های دولتی بود. هر جامعه‌ای نیازمند به مجموعه دانشی است که متناسب با حافظه تاریخی، فرهنگی و به طور کلی، سازگار با محیط زندگی آن باشد. با وجود مطالعات فراوانی که در حوزه مدیریت دانش انجام گرفته است تعداد بسیار کمی از تحقیقات به مدیریت دانش با رویکرد ایرانی و اسلامی پرداخته‌اند و تحقیق جامع و معتبری در این خصوص مشاهده نشد. این تحقیق براساس نوع داده کیفی، براساس نقش محقق مستقل از فرایند تحقیق بوده و روش تحقیق به لحاظ کیفی نظریه‌پردازی داده‌بنیاد بود. در این تحقیق جامعه آماری وجود نداشت و مصاحبه اختصاصی از طریق نمونه‌گیری هدفمند با هفده نفر خبره، تا رسیدن به اشباع داده‌ها صورت گرفت. تحلیل داده‌ها براساس کدگذاری باز، محوری و گزینشی انجام شد. در نتیجه‌گیری تحقیق براساس تحلیل داده‌های جمع‌آوری شده و پس از فرآیند کدگذاری متن مصاحبه‌ها 235 کد نهایی، 80 مفهوم نهایی و 29 مقوله (فرهنگ‌سازی، دانش‌کاوی، آینده‌پژوهی، تفکرسازی، مرجعیت علمی، دانایی مبتنی بر معنویت و غیره) شناسایی گردید. مقوله محوری این تحقیق مفهوم مدیریت دانش ایرانی‌اسلامی بود که در نهایت پس از کدگذاری انتخابی داده‌های جمع‌آوری شده مدل نهایی مدیریت دانش ایرانی‌اسلامی ارائه شد.

مطالعه تطبیقی اصول مدیریت اسلامی و مدیریت با بررسی سیره امام علی(ع) - علائی, سوسن (پژوهش‌نامه علوی, 2016)
هدف این مقاله مطالعه و تطبیق اصول مدیریت نوین و مدیریت اسلامی با محوریت سیرة امام علی(ع) است. بدین منظور پس از توصیف اهمیت مدیریت و جایگاه مدیریت اسلامی، نظر و شیوة عمل رهبران اسلام در زمینۀ مهمترین اصول مدیریت (برنامه‌ریزی، سازماندهی، هماهنگی، هدایت و رهبری و کنترل و ارزیابی) بحث شده است. برای یافتن مصادیق عملی مدیریت اسلامی علاوه بر سیرة نبوی، از سخنان و سیرة حضرت علی (ع) به عنوان حاکم و مدیر اسلامی استفاده شده است. این بررسی علاوه بر روشن نمودن تشابه مدیریت نوین با رهبری و مدیریت در اسلام، نشان دهندة توجه و اشراف رهبران دینی بر اصول مدیریت و کاربرد آنها در چهارده قرن پیش بوده است. بطوری‌که نمونه‌های متعددی از بکارگیری اصول مدیریت علمی ازجمله: هدف‌گذاری و برنامه‌‌ریزی سیاسی و اقتصادی برای فرماندهان، سازماندهی منابع مالی و انسانی، تعیین سلسله مراتب اداری،گزینش نیروی انسانی، هماهنگی میان نیروها، هدایت و نظارت و کنترل و غیره در متون و منابع معتبر اسلامی بویژه در کتاب نهج البلاغه یافت می‌شود. رعایت و التزام عملی به نکات دقیق مدیریتی توسط رهبران الهی که در متون و منابع اسلامی منعکس شده است، بررسی بیشتر آنها را با هدف کشف سایر اصول و رموز پنهان مدیریت اسلامی ضروری مینماید.

مطالعه رابطه سیاست ـ اداره در جمهوری اسلامی ایران - حق شناس گرگابی, محمد; نرگسیان, عباس (فرایند مدیریت و توسعه, 2018)
این پژوهش به بررسی رابطه سیاست ـ اداره در کشور ایران به‌صورت مورد مطالعه در دولت دهم (1392-1388) پرداخته است و با استفاده از تحلیل مضمون مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با 25 نفر از منتخبان سیاسی مجلس، مدیران دولتی زیرمجموعه قوه مجریه و افرادی که هر دو نقش را تجربه کرده‌اند با استفاده از انتخاب ...

مطالعه عوامل موثر بر توسعه آموزش عالی استان گیلان با رویکرد مدیریت اسلامی - نجاری, فروغ; عباسی, بدری (قرآن و طب, 2019)
هدف: هدف ازپژوهش حاضر مطالعه عوامل موثر بر توسعه آموزش عالی استان گیلان با رویکرد مدیریت اسلامی است. مواد و روش ها: مطالعه حاضر توصیفی بوده و جامعه آماری پژوهش حاضر شامل 3663  از خبرگان و اساتید و مدیران مراکز عالی استان گیلان  می باشند. با استفاده از جدول مورگان 331 نفر به عنوان ...

مطالعه ی تطبیقی اهداف عدالت ورزانه ی حکومت در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و نهج البلاغه - محب, حاجیلویی; مهدی, محمد (فصلنامه علمی پژوهش های انقلاب اسلامی, 2017)
دست یابی به عدالت، یکی از آرزوهای دیرین بشر بوده است. از یک سو، دیدگاه های گوناگون پیرامون معنا، جایگاه و روش تثبیت و اجرای عدالت در عرصه ی حکومت و از دیگر سو، گستره ی بحث عدالت در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و نهج البلاغه و اشتراک چارچوب های نظری و روش های حکومتی این دو منبع، زمینه ساز پژوهش حاضر است. این مقاله، به دنبال پاسخ به پرسشی در زمینه ی اشتراکات این دو متن ارزشمند، پیرامون اهداف عدالت ورزانه ی حکومت بوده و بر این باور است که هر دو، دارای نگاه یکسانی در زمینه ی عدالت ورزی و شیوه های دست یابی به آن می باشند. بدین روی، ضمن درنگی کوتاه برای بررسی جایگاه، معنا و گستره ی عدالت، به مطالعه ی تطبیقی این دو منبع در زمینه ی عدالت-ورزی در عرصه های گوناگون حکومت پرداخته و بدین نتیجه دست یافته است که هر دو، در زمینه ی عدالت ورزی به عنوان یکی از بایسته ها و اهداف حکومت، دارای پیوند معنی دار و نگاه مشابهی هستند. ارائه ی این اشتراک به صورت جداگانه، در سه ساحت عدالت سیاسی، اجتماعی و اقتصادی، می تواند از یافته ها و نوآوری های پژوهش حاضر تلقّی گردد. جزئیاتی از این سه ساحت، عبارت است از: عدالت سیاسی، مانند: شایسته سالاری، دفاع از حقوق همه ی مسلمانان، نفی سلطه گری و سلطه پذیری؛ عدالت اجتماعی، مانند: حرمت انسانها، آزادی بیان و عقاید و تساوی انسانها اعم از زن و مرد، مسلمان و غیرمسلمان و اقوام مختلف در زمینه ی بهره مندی از حقوق؛ عدالت اقتصادی، مانند: بهره مندی برابر انسانها از اموال عمومی، توزیع مساوی امکانات در سراسر کشور اسلامی.

معناشناسی سازمان با رویکرد قرآنی - صمصام الدین قوامی, سید; نوبری, علیرضا (قرآن و علم, 2017)
در روزگار کنونی براثر پیچیدگی روابط انسانی، سازمان که عبارت کوتاه شده شرکت‌ها، کارخانه‌ها، وزارتخانه‌ها و دانشگاه‌ها و... است نقش کلیدی در نوع روابط و بالتبع در نوع شکل‌گیری شخصیت انسان دارد. شناخت قیود و عوارض ذاتی تأثیرگذار در ماهیت سازمان چشم‌انداز روشنی را برای برنامه‌ریزی و بهره‌گیری از توانمندی‌های سازمان ایجاد می‌کند. از آنجا که سازمان بر اساس هر مکتب فکری تعریفی خاص را ایجاب می‌کند، در این پژوهش به شناخت قیود تعریف سازمان از نگاه قرآن پرداخته شده است. برای این منظور از آیات ناظر به سازمان الهی نظام‌یافته‌ و برخی روایات توضیح‌دهنده استفاده شده است. با توجه به رویکرد قرآن به انسان و روابطش، تعریف سازمان از این منظر با دیگر مکاتب تفاوت ماهوی دارد که در ضمن تبیین قیود آن بر اساس آیات به آن اشاره شده است. در این رویکرد کارکنان، رهبر سازمان و فضای مورد نیاز شکل‌گیری سازمان الهی لزوماً دارای قیودی از جمله ایمان است و وجود فضایی با ساختار معنویت قدسی ضروری دانسته شده است.

معناشناسی واژۀ عدالت در نهج‌البلاغه - افضلی, علی (پژوهش‌نامه علوی, 2014)
چکیده یکی از زیربناهای اساسی حکومت اسلامی که به‌نوعی در حیطۀ مدیریت اسلامی قرار دارد، اصل عدالت است. به‌گونه‌ای که هر حکومتی، برای سندیت‌یافتن و مشروعیت خویش، ناگزیر از اجرای عدالت است. به همین دلیل، این مسئله در اندیشۀ سیاسی امام علی (ع) جایگاه ویژه‌ای دارد و بارزترین جلوۀ آن در کتاب نهج‌البلاغه نمود پیدا می‌کند. درحقیقت، عدالتی که در این کتاب، اساس دیدگاه امیرمؤمنان (ع) قرار گرفته، با عدالتی که مدّ نظر لغت‌شناسان و اندیشمندان سایر مکاتب است، متفاوت است و با مفاهیم دیگری عجین شده است. در مقالۀ حاضر، برآنیم تا ضمن بیان این تفاوت‌ها، جایگاه عدالت و مفهوم آن را در جهان‌بینی سیاسی و اجتماعی و دینی این بزرگوار، تحلیل و بررسی کنیم.

مفهوم دموکراسی و آزادی در حکومت اسلامی - احمدی, سید محسن; صالحی نجف آبادی, عباس; ترابی, قاسم (فصلنامه تخصصی علوم سیاسی, 2019)
تلاش برای تلفیق «دین» و «دموکراسی» از مصداق های کشمکش سنت و مدرنیته است. این جدال بر سرمباحث دموکراسی و حکومت دینی با زایش نظریه « مشروطه مشروعه» در مقابل نظریه « مشروطه مطلقه» مشروطه خواهان آغاز شد، چنانکه متفکران همواره بر سر مسائلی مانند «اصالت رای مردم»، «تلازم میان حق و تکلیف» و « مشروعیت و مقبولیت» اختلاف نظرداشته اند. در این میان مصباح یزدی با نگاهی برآمده از نصوص دینی وسروش با نگاهی برآمده از «هرمنوتیک» آرای خود را در این خصوص سامان داده اند. مصباح یزدی ، دموکراسی را دستاورد شوم ماجرای «سقیفه» می داند و نظریه ولایت مطلقه فقیه را محور حکومت اسلامی معرفی می کند، درحالی که عبدالکریم سروش قائل به وجود «دموکراسی مسلمانان» است و در اصل «آزادی» و «مساوات» را شاهرگ تئوری دموکراسی خود می‌داند. از این رو پژوهش حاضر نسبت میان «دین و دموکراسی» با روش تحلیلی - توصیفی از دیدگاه سروش مصباح یزدی در حکومت اسلامی را بیان می کند.

مفهوم‌سازی تقوای سازمانی از دیدگاه اسلام - قاسمی, حمیدرضا; ایمانی مقدم, مهدی; سریرپناه, حسین (مطالعات معرفتی در دانشگاه اسلامی, 2017)
هدف: هدف این مقاله، شناسایی مؤلفه‌های تقوای سازمانی و تبیین مفهوم آن از دیدگاه اسلام در حوزۀ مدیریت بوده است. روش: یکی از پارادایم‌هایی که در حوزۀ رفتار سازمانی به تازگی مورد توجه قرار گرفته، تقوای سازمانی است. با مطالعۀ پژوهشهای پیشین و همچنین بررسی تعاریف موجود در این موضوع، به تعریفی واحد از تقوای سازمانی رسیده و در جامعۀ آماری دانشگاه دولتی اراک به تعداد 503 نفر و انتخاب 174 نفر به روش تصادفی سیستماتیک به عنوان نمونۀ آماری، مدل مذکور به بوتۀ آزمایش گذاشته شد. با توجه به مدلهای موجود در مدیریت اسلامی، با استفاده از پرسشنامه به بررسی و شناسایی مؤلفه‌های تقوای سازمانی پرداخته شد. یافته‌ها: بر اساس یافته‌های تحقیق، سه معیار تخصصی، ارزشی و مکتبی، شاخصهای اصلی تقوای سازمانی در دیدگاه اسلامی می‌باشند. نتیجه‌گیری: اکثر مؤلفه‌های در نظر گرفته شده برای این سه معیار، نقش مثبت و معنادار در مفهوم تقوای سازمانی دارند

مقایسه‌ی دیدگاه امام خمینی و محمد رشیدرضا در باب حکومت اسلامی و پیامدهای سیاسی آن - خان محمدی, یوسف; جعفری, سید نادر (سیاست متعالیه, 2016)
امام‌خمینی و محمد رشیدرضا، دو متفکر مسلمان و نام‌آشنا در جهان اسلام بودند که در پی مشاهده‌ی بحران‌های موجود در جهان اسلام، به تفکر و ارائه‌ی راه‌حل مناسب برآمدند. امام‌خمینی با تکیه‌بر اندیشه‌ی شیعی، نظریه‌ی ولایت‌فقیه را پایه‌ریزی کرده و پس از پیروزی انقلاب اسلامی، رهبری جمهوری اسلامی ایران را بر عهده گرفتند؛ رشیدرضا نیز به‌تأسی از اندیشه‌ی اهل‌سنت، به‌دنبال اعاده‌ی جایگاه خلافت از طریق مطرح‌کردن «شورا» برآمد، اما موفق به عملی‌کردن آن نشد. این پژوهش با روش کتابخانه‌ای و با رویکرد توصیفی-تطبیقی در پی اثبات این فرضیه است که این دو متفکر با رد جدایی دین و سیاست، معتقد به کارآمدی حکومتِ برآمده از اسلام بودند و عمیقا به توانایی اسلام سیاسی برای مدیریت جامعه باور داشتند. مساله‌ی پژوهش حاضر، تبیین دقیق نقاط اشتراک، موارد اختلاف و توجه به ویژگی‌های برجسته‌ی فکری این‌دو اندیش‌مند اسلامی است. بنابراین، مقایسه‌ی این‌دو دیدگاه درباره‌ی حکومت اسلامی، علاوه‌بر اثبات ریشه‌های «اسلام سیاسی» در تفکرات شیعه و سنی، موجب روشن‌شدن نقاط اشتراک و اختلاف و مواضع مورد تأکید در این نظریات خواهد شد.

ملاک ارزیابی کارگزاران در نهج البلاغه - مهدوی راد, محمد علی; غروی, سعیده (فصلنامه علمی علوم حدیث Ulum-i Hadth, 2012)
حاکمیت نیز چونان دیگر سازمان‌های مدیریتی با تعیین اهداف آغاز می‌شود. هر چند اهداف، نقطه پایانی حرکت است و مطلوب سازمان برای دست یابی، اما با در نظر گرفتن دورنمای آن و برنامه‌ریزی بر مبنای آن، سازماندهی امور شکل می‌گیرد و در گزینش، هدایت، کنترل و ارزیابی اعضای سازمان، ملاک عمل قرار می‌گیرد. راهنمایی و هدایت کارگزاران، با توجه به اهداف، شکل می‌گیرد و مدیریت سازمان برای کنترل امور واگذاری شده و دوری یا نزدیکی آن به نقشه مهندسی شده، نیازمند الگوی ارزیابی است تا همواره معیار حرکت را با طراحی از پیش تعیین شده بسنجد و از انحراف و سستی امور بکاهد. بارزترین مشخصه مدیریت علوی حقّ مداری، عدالت محوری و قانون گرایی است که با کردار صحیح در دست‌یابی به اهداف الهی عجین شده است. در اندیشه حکومتی آن حضرت هدف، وسیله را توجیه نمیکند؛ زیرا هدف آن گاه ارزشمند است که بر پایه پلکانی از حقایق بنا شده باشد. در غیر این صورت، قرآن سر نیزه کردن است در مقابل قرآن ناطق و فریفتن انسان‌های متحجری است که از قرآن جز بعد مادی و ظاهری آن، عایدی نداشته و جز با تفسیر به رأی به کلام الهی دست نیازیدند.

منبع‌شناسی مدیریت اسلامی - میرزااف, عبدالهاشم (قرآن و علم, 2013)
دانش مدیریت امروزه حدود یک قرن از تدوین آن در غرب می‌گذرد و همچنان رو به گسترش است. مدیریت اسلامی نیز در عصر اخیر همیشه دغدغه کسانی بوده که می‌خواستند در مقابل نظریه‌های مدیریتی غربی، دانش مدیریت اسلامی را مطرح و اندیشه‌های اسلامی را در این حوزه تبیین و تشریح نمایند؛ لذا در عصر حاضر، به دلایل مختلفی از جمله مطرح‌شدن مدیریت در غرب به عنوان یک دانش مستقل و نیز به دلیل لزوم و ضرورت‌های اجتماعی جوامع اسلامی برای بهره‌گیری از مدیریت اسلامی در اداره جامعه و سازمان‌ها و نیز ناسازگاری و تضاد دانش مدیریت غربی با ارزش‌های دینی و اسلامی، برخی از دانشمندان اسلامی کوشیده‌اند کتاب‌های مدیریتی اسلامی را تألیف و به جامعه علمی ارائه نمایند. این تألیفات را می‌توان در چهار رویکرد کلی قرار داد: 1. رویکرد مباحث فلسفی و عمیق مدیریت اسلامی؛ 2. مباحث اخلاقی مدیریت اسلامی؛ 3. رویکرد تطبیقی مدیریت اسلامی 4. رویکرد فقهی به مدیریت اسلامی. در این جستار، منابعی که در موضوع مدیریت اسلامی به دو زبان عربی و فارسی تألیف شده است، با چهار رویکرد مذکور شناسایی و برای استفاده بهینه پژوهشگران معرفی شده است. در پایان، مجلات تخصصی مدیریت و پایگاه‌های اینترنتی نیز معرفی گردیده است.

مولفه‌های مشارکت حوزه علمیه و آموزش‌وپرورش به‌منظور بسترسازی در توسعه علوم انسانی اسلامی - حسنی شلمانی, محمدحسن (فصلنامه تحقیقات کاربردی علوم انسانی اسلامی, 2017)
چکیده با توجه به بازگشت معنویت به دنیای پسامدرن، برای پرکردن خلأ معنویت و به‌منظور مقابله با جهت‌گیری‌های متفاوت معنویتِ سکولار، نیاز است تا پیام‌های سازنده‌ای که ازسوی خداوند متعال ازطریق وحی برای انسان ارسال شده است درک و در عرصه عمل اجرا شود تا بدین‌وسیله موجب رشد و تعالی بشر شود. بدین ...

مهندسی اخلاق جامعه بر مبنای آموزه‌های نهج‌البلاغه - محصص, مرضیه (پژوهش های اجتماعی اسلامی, 2014)
اهتمام به فضایل به عنوان راهبردهایی اصیل در مسیر صعود مادی و معنوی بشر محسوب میشود و آرمان اخلاقمند کردن اعضای جامعه، از دغدغههای دیرین متفکران در حوزة اجتماعی دین بوده است. بازخوانی نهجالبلاغه با هدف استخراج اندیشههای تأثیرگذار اخلاقی به مثابه راهنمای اخلاق اجتماعی مسلمانان هدف اصلی این نوشتار میباشد. امروزه تغییر الگوهای جدید زندگی اجتماعی و بروز مشکلات متعدد در حوزة اخلاق اجتماعی، زمینة اهتمام فزونتر به این مقوله را فراهم آورده است. در این بررسی، از رهگذر استقصای آموزههای علوی در مجموعة گرانسنگ نهج البلاغه، ابتدا نگرة حضرت نسبت به «اخلاق» و «اجتماع» مورد مداقه قرار گرفته و سپس پر بسامدترین مصادیق ارزشهای اخلاقی در حوزة اجتماع، استخراج و تبیین شده است. راستگویی، خویشتنداری، بخشندگی، آینده نگری، شکیبایی و حقوق مداری از مهمترین خصوصیات اخلاقی به شمار میآیند که در این نوشتار مورد توجه قرار گرفته است.